Βασίλης Κικίλιας: Προτεραιότητα, η ποιότητα του τουρισμού

Μέτρα, παρεμ­βά­σεις και δράσεις για την ανα­βάθ­μιση του ελλη­νι­κού του­ρι­σμού, με κορυ­φαία προ­τε­ραιό­τητα ωστόσο την προ­στα­σία του περι­βάλ­λο­ντος και του χαρα­κτήρα των προ­ο­ρι­σμών, περι­γρά­φει ο υπουρ­γός Του­ρι­σμού Βασίλης Κικί­λιας, μιλώ­ντας στην «Κ». Εξηγεί πώς σχε­διά­ζει να πετύχει τη διεύ­ρυνση της του­ρι­στι­κής περιό­δου, απο­κα­λύ­πτει τις πρώτες συμ­φω­νίες με αμε­ρι­κα­νι­κές αερο­πο­ρι­κές για επι­μή­κυνση των πτη­τι­κών προ­γραμ­μά­των τους στην Ελλάδα, συμ­φω­νία για το άνοιγμα των αερο­πο­ρι­κών συν­δέ­σεων με τη βρε­τα­νική αγορά από τις αρχές του επό­με­νου έτους και την εντα­τι­κο­ποί­ηση της διε­θνούς προ­βο­λής με βάση τις νέες προ­τε­ραιό­τη­τες.

Μιλάει ακόμη για την ανά­πτυξη νέων προ­ο­ρι­σμών και την ενί­σχυση των ταξι­διών city break, και απα­ριθ­μεί εργα­λεία με τα οποία θα αντι­με­τω­πί­σει τον υπερ­του­ρι­σμό που απειλεί συγκε­κρι­μέ­νους προ­ο­ρι­σμούς –και τα οποία θα περι­λαμ­βά­νουν κίνητρα και αντι­κί­νη­τρα– ενώ ανα­φέ­ρε­ται στις επεν­δύ­σεις και τις άλλες παρεμ­βά­σεις που θα απαι­τη­θούν. Απο­κα­λύ­πτει επίσης την ύπαρξη συζη­τή­σεων με διε­θνείς ομίλους, όπως η Accor, για τη δημιουρ­γία ενός κέντρου του­ρι­στι­κής εκπαί­δευ­σης διε­θνούς εμβέ­λειας. Τονίζει, δε, επα­νει­λημ­μέ­νως, πως πλέον το θέμα της βιω­σι­μό­τη­τας απο­τε­λεί κορυ­φαία προ­τε­ραιό­τητα της κυβέρ­νη­σης και του πρω­θυ­πουρ­γού, που επι­διώ­κει την ανά­δειξη της χώρας σε παγκό­σμιο πρω­τα­θλητή του κλάδου την επόμενη ημέρα του παγκό­σμιου του­ρι­σμού. Για φέτος εκτιμά πως ο ελλη­νι­κός του­ρι­σμός θα ανα­κτή­σει περισ­σό­τερο από το 50% της δρα­στη­ριό­τη­τας του 2019 με έσοδα ενδε­χο­μέ­νως της τάξης των 10 δισε­κα­τομ­μυ­ρίων ευρώ.

– Ποια είναι η εκτί­μησή σας, την παρούσα χρονική στιγμή, για την εξέλιξη της φετινής του­ρι­στι­κής χρονιάς;

– H φετινή χρονιά μάς επι­φύ­λαξε μια θετική έκπληξη: Με αρχικό, αλλά και φιλό­δοξο όπως εκτι­μού­σαμε, στόχο το 50% του 2019, όλα κατα­δει­κνύ­ουν ότι θα τον ξεπε­ρά­σουμε. Είναι χαρα­κτη­ρι­στικό ότι, σύμφωνα με τα στοι­χεία της Τρά­πε­ζας της Ελλάδος, οι ταξι­διω­τι­κές εισπρά­ξεις τον Ιούλιο έφτασαν τα 2,27 δισ. ευρώ, αριθμός που αντι­στοι­χεί στο 61,4% των εισπρά­ξεων του Ιουλίου του 2019, όταν τα του­ρι­στικά έσοδα ανήλθαν σε 3,7 δισ. ευρώ. Οι αφίξεις επι­σκε­πτών από το εξω­τε­ρικό παρου­σί­α­σαν αύξηση κατά 240,2% σε σύγκριση με τον ίδιο μήνα του 2020. Τα στοι­χεία του Αυγού­στου αλλά και του Σεπτεμ­βρίου θα βελ­τιώ­σουν περαι­τέρω τη συνο­λική εικόνα.

– Δηλαδή, τι έσοδα ανα­μέ­νουμε φέτος από τις ταξι­διω­τι­κές εισπρά­ξεις;

– Οι παρά­γο­ντες της αγοράς κάνουν λόγο για εισπρά­ξεις πέρα των προ­βλε­πο­μέ­νων, περίπου 10 δισε­κα­τομ­μύ­ρια. Η ατμο­μη­χανή της ελλη­νι­κής οικο­νο­μίας έδωσε την απο­φα­σι­στική ώθηση στην ανά­πτυξη και αυτό πρέπει να το πιστω­θούν οι άνθρω­ποι του του­ρι­στι­κού κλάδου, οι επι­χει­ρη­μα­τίες σε κάθε τομέα, οι εκα­το­ντά­δες χιλιά­δες εργα­ζό­με­νοι και όλοι οι εμπλε­κό­με­νοι στο του­ρι­στικό αυτό υπερ­προ­ϊόν που λέγεται «ελλη­νι­κός του­ρι­σμός».

– Θα συνε­χί­σουμε, λοιπόν, με το σημε­ρινό μοντέλο ή θα στο­χεύ­σουμε εντέλει σε ποιο­τική ανα­βάθ­μιση του εισερ­χό­με­νου του­ρι­σμού;

– Οι ποιο­τι­κοί δείκτες έχουν ήδη βελ­τιω­θεί, γεγονός που μας ικα­νο­ποιεί ιδιαί­τερα, καθώς πέρα από τον αριθμό των επι­σκε­πτών, η ποιο­τική άνοδος ήταν και παρα­μέ­νει στόχος. Με βάση αυτά τα δεδο­μένα και εφόσον αφή­σουμε πίσω την παν­δη­μία, ο στόχος για το 2022 είναι να προ­σφέ­ρουμε μια μονα­δική του­ρι­στική εμπει­ρία. Αυτό δεν θα απο­τυ­πω­θεί μόνο ποσο­τικά αλλά και ποιο­τικά, στο του­ρι­στικό ΑΕΠ, στις νέες θέσεις εργα­σίας που θα δημιουρ­γη­θούν στον κλάδο, στους νέους επι­σκέ­πτες, που στόχος μας είναι να επι­στρέ­ψουν, αλλά και στην επι­μή­κυνση της περιό­δου.

– H Ελλάδα είναι προ­ο­ρι­σμός πρώτης επι­λο­γής για ολοένα και περισ­σό­τε­ρους ξένους ταξι­διώ­τες. Πώς μπορεί η χώρα να δια­τη­ρή­σει αυτό το momentum και να χτίσει περαι­τέρω;

– Πράγ­ματι, βλέ­πουμε ότι πέρα από τις παρα­δο­σια­κές αγορές μας, νέες αγορές εντάσ­σο­νται στη δεξα­μενή των επι­σκε­πτών που για τις δια­κο­πές τους επι­λέ­γουν Ελλάδα, όπως οι χώρες του Περ­σι­κού Κόλπου και το Ισραήλ. Για να δια­τη­ρη­θεί και να ενι­σχυ­θεί αυτή η τάση της ολοένα και πιο διευ­ρυ­μέ­νης αγοράς, πρέπει να στη­ρι­χτούμε σε δύο πυλώνες: Πρώτον, στη δια­φύ­λαξη και στην ενί­σχυση της ποιό­τη­τας του προ­σφε­ρό­με­νου του­ρι­στι­κού μας προ­ϊ­ό­ντος, ιδιαί­τερα όπου υπάρ­χουν ζητή­ματα έντονης επο­χι­κό­τη­τας και αντοχής των υπο­δο­μών μας, και δεύ­τε­ρον, στην ανά­δειξη των δια­φο­ρε­τι­κών εμπει­ριών και δια­φο­ρε­τι­κών προ­ο­ρι­σμών που προ­σφέ­ρει η Ελλάδα προς τους δυνη­τι­κούς επι­σκέ­πτες της. Πάνω απ’ όλα, ο πλούτος της χώρας, από την πολι­τι­στική της κλη­ρο­νο­μιά έως την απα­ρά­μιλλη φυσική ομορφιά της, πρέπει να δια­φυ­λα­χθεί στο πλαίσιο των αρχών της βιώ­σι­μης ανά­πτυ­ξης, ενώ παράλ­ληλα οι λιγό­τερο γνωστοί στους ξένους, πλην εξίσου ελκυ­στι­κοί, προ­ο­ρι­σμοί μας πρέπει να ανα­δει­χθούν και να εντα­χθούν στα­διακά στις επι­λο­γές τους.

– Κατα­γρά­φε­ται ήδη μια αύξηση των εισπρά­ξεων μεγα­λύ­τερη από αυτή των αφίξεων, γεγονός που παρα­πέ­μπει σε ποιο­τι­κό­τερο του­ρι­σμό. Μπορεί η Ελλάδα να κρα­τή­σει και να βελ­τιώ­σει περαι­τέρω αυτό το προφίλ;

– Οπως σας ανέφερα προη­γου­μέ­νως, η βελ­τί­ωση των ποιο­τι­κών δεικτών είναι, επι­τρέψτε μου να πω, πιο σημα­ντική από τον απόλυτο αριθμό αφίξεων. Πρέπει να ξεπε­ρά­σουμε τη μονο­διά­στατη οπτική των εκα­τομ­μυ­ρίων αφίξεων και να συνε­κτι­μούμε τους δείκτες. Φέτος αυξή­θηκε πάνω από 20% η μέση δαπάνη των ξένων επι­σκε­πτών· πλέον κάθε επι­σκέ­πτης δαπανά παρα­πάνω από 600 ευρώ. Ακόμη και αν οφεί­λε­ται και στη συγκυ­ρία, αυτός ο δείκτης πρέπει να παρα­μεί­νει ανο­δι­κός. Οπως ανο­δι­κός πρέπει να είναι και ο δείκτης των ημερών δια­μο­νής, αλλά και η μείωση της επο­χι­κό­τη­τας.

– Αυτή τη μείωση της επο­χι­κό­τη­τας, όμως, πώς θα την πετύ­χουμε;

– Οπως γνω­ρί­ζετε, εδώ και χρόνια, επι­διώ­κουμε την επι­μή­κυνση της του­ρι­στι­κής περιό­δου, επίσης κρίσιμο στοι­χείο της εξί­σω­σης. Τώρα όμως εντεί­νουμε τις προ­σπά­θειες αυτές. Να σας πω ένα παρά­δειγμα: στις επαφές μας με αμε­ρι­κα­νι­κούς παρά­γο­ντες, δια­σφα­λί­σαμε οι πτήσεις προς την Ελλάδα να παρα­μεί­νουν ενεργές μέχρι του­λά­χι­στον το τέλος της φετινής σεζόν. Δεν στα­μα­τάμε εδώ και προ­σπα­θούμε για περαι­τέρω επι­μή­κυνση. Παράλ­ληλα. σε συζή­τησή μας με τον CEO της Jet2, κορυ­φαίου tour operator για την αγορά της Μεγάλης Βρε­τα­νίας, συμ­φω­νή­σαμε να ανοί­ξουν νωρίς την άνοιξη οι πτήσεις προς τους ελλη­νι­κούς προ­ο­ρι­σμούς και για πρώτη φορά σε αυτούς να συμπε­ρι­λαμ­βά­νε­ται και η Αθήνα. Και θα συνε­χί­σουμε σε αυτή την κατεύ­θυνση με όλους τους στρα­τη­γι­κούς συνερ­γά­τες, παλαιούς και νέους.

– Και πώς θα γεμί­σουμε αυτές τις πτήσεις; Και αν τις γεμί­σουμε, θα έχουμε τις ξενο­δο­χεια­κές μονάδες που χρειά­ζο­νται για την εκτός καλο­και­ρι­νής σεζόν φιλο­ξε­νία ανοι­χτές;

– Προς τούτο σχε­διά­ζουμε να ανα­κα­τα­νεί­μουμε τον δια­φη­μι­στικό προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό μας μέσω του ΕΟΤ, έτσι ώστε να καλύ­πτο­νται οι φθι­νο­πω­ρι­νοί και χει­με­ρι­νοί μήνες, και με στόχο να προ­σελ­κύ­σουμε επι­σκέ­πτες και στους ορει­νούς και άλλους χει­με­ρι­νούς προ­ο­ρι­σμούς μας, να ενι­σχύ­σουμε τις ξενο­δο­χεια­κές μονάδες δωδε­κά­μη­νης λει­τουρ­γίας. Ταυ­τό­χρονα, να ενδυ­να­μώ­σουμε τον city break του­ρι­σμό για τα ξενο­δο­χεία των μεγάλων αστικών κέντρων, τα οποία κακά τα ψέματα έχουν υπο­φέ­ρει περισ­σό­τερο από τις επι­πτώ­σεις της παν­δη­μίας.

Νέο μοντέλο και κίνητρα για να μπει φρένο σε φαι­νό­μενα υπερ­του­ρι­σμού

– Τόσο εσείς, όσο βέβαια και ο ίδιος ο πρω­θυ­πουρ­γός, έχετε ανα­φερ­θεί στην ανάγκη για ένα νέο μοντέλο του­ρι­σμού, που θα διέ­πε­ται από τις αρχές της βιω­σι­μό­τη­τας και της προ­στα­σίας του χαρα­κτήρα των προ­ο­ρι­σμών, αλλά και της διά­χυ­σης των οικο­νο­μι­κών ωφε­λη­μά­των σε περισ­σό­τε­ρες περι­φέ­ρειες και για μεγα­λύ­τερη χρονική διάρ­κεια του έτους. Πώς σκο­πεύ­ετε να το πετύ­χετε αυτό;

– Να ξεκι­νήσω από το δεύτερο σκέλος της ερώ­τη­σης. Σας είπα ήδη ότι στρα­τη­γικά η περαι­τέρω ανά­πτυξη του του­ρι­σμού πρέπει να βασι­στεί και στη διεύ­ρυνση των προ­ο­ρι­σμών. Αλλά δεν θα τους ανα­κα­λύ­ψει μόνος του ο δυνη­τι­κός επι­σκέ­πτης, ούτε θα ανα­ζη­τάει κρυμ­μέ­νους «θησαυ­ρούς». Αυτή είναι δική μας υπο­χρέ­ωση και για να επι­τύ­χουμε τον στόχο απαι­τεί­ται ένας συνε­κτι­κός τρόπος παρου­σί­α­σης και προ­βο­λής. Μεμο­νω­μένα και απο­σπα­σμα­τικά υπάρ­χουν ήδη οι πλη­ρο­φο­ρίες, αλλά αυτό δεν αρκεί. Θέλουμε να φτιά­ξουμε ένα δίκτυο που θα ενη­με­ρώ­νει τους παρά­γο­ντες της αγοράς στο εξω­τε­ρικό για το τι θα συμβεί στο πλαίσιο των πολλών δράσεων θεμα­τι­κού του­ρι­σμού που γίνο­νται στην Ελλάδα. Αλλά και ως προς τη γεω­γρα­φική στό­χευση δίνουμε ιδιαί­τερη έμφαση στην ηπει­ρω­τική Ελλάδα, όπως και στα λιγό­τερο γνωστά νησιά μας, στη βάση όμως της δια­τή­ρη­σης της αυθε­ντι­κό­τη­τας και της δια­φο­ρο­ποί­η­σης των εμπει­ριών που προ­σφέ­ρουν στον ταξι­διώτη. Αυτά, σε συν­δυα­σμό με την ανά­δειξη των εναλ­λα­κτι­κών μορφών του­ρι­σμού –οι οποίες, σε αντί­θεση με ό,τι πιστεύ­ουν πολλοί φέρνουν υψηλή προ­στι­θέ­μενη αξία σε όλο το φάσμα της ελλη­νι­κής οικο­νο­μίας– είναι βασικά μας εργα­λεία. Ως προς το θέμα της βιω­σι­μό­τη­τας απο­τε­λεί προ­τε­ραιό­τητα και της κυβέρ­νη­σης και του πρω­θυ­πουρ­γού Κυριά­κου Μητσο­τάκη, ο οποίος δίνει έμφαση στην ανά­πτυξη μιας στρα­τη­γι­κής που θέτει τη βιο­ποι­κι­λό­τητα στο επί­κε­ντρο και του του­ρι­στι­κού σχε­δια­σμού. Είμαι πολύ ικα­νο­ποι­η­μέ­νος διότι δια­πι­στώνω ότι και θεσμι­κοί φορείς όπως το ΞΕΕ, που εκπονεί ένα σχέδιο πιστο­ποί­η­σης των ξενο­δο­χείων με βάση τη βιω­σι­μό­τητα, όσο και ο ΣΕΤΕ κινού­νται προς αυτή την κατεύ­θυνση.

– Πολλά μέρη δεν χρειά­ζο­νται περαι­τέρω του­ρι­στική ανά­πτυξη, αλλά λιγό­τερη και πιο λελο­γι­σμένη. Ο υπερ­του­ρι­σμός έχει χτυ­πή­σει ήδη την πόρτα δεκάδων προ­ο­ρι­σμών και μάλιστα τείνει να κατα­στρέ­ψει κάποιους. Εχουμε γίνει case study σε ευρω­παϊκό επίπεδο για το πως απει­λού­νται νησιά από τους δεκάδες χιλιά­δες ημε­ρή­σιους επι­σκέ­πτες της κρουα­ζιέ­ρας και όχι μόνο. Πώς θα αντι­με­τω­πί­σει η χώρα τέτοια φαι­νό­μενα;

– Το παρά­δειγμα της Σαντο­ρί­νης στην Ελλάδα και το παρά­δειγμα της Βενε­τίας σε ευρω­παϊκό επίπεδο είναι κλασικά των προ­βλη­μά­των που μπορεί να δημιουρ­γή­σουν φαι­νό­μενα υπερ­του­ρι­σμού, ιδιαί­τερα σε περιό­δους αιχμής. Σύντομα θα είμαστε σε θέση να παρου­σιά­σουμε ένα πρό­γραμμα κινή­τρων και αντι­κι­νή­τρων επ’ αυτού, που θα υπη­ρε­τεί την προ­στα­σία από τέτοια φαι­νό­μενα. Αλλά επειδή ανα­φερ­θή­κατε στην κρουα­ζιέρα, να σας πω ότι στο πλαίσιο της ΔΕΘ είχα την ευκαι­ρία να δω το λιμάνι και να συζη­τήσω εκτενώς το project Θεσ­σα­λο­νίκη – home port και hub. Και τα οφέλη δεν θα είναι μόνο η μεγάλη ανα­πτυ­ξιακή ώθηση στην ίδια την πόλη, αλλά θα ενι­σχύ­σει σημα­ντικά την του­ρι­στική δυνα­μική στην ευρύ­τερη περιοχή. Ο συν­δυα­σμός του νέου διε­θνούς αερο­λι­μένα με την κρουα­ζιέρα θα αλλάξει τον χάρτη.

– Ναι, αλλά μπορεί η Ελλάδα να εισπρά­ξει ουσιώδη προ­στι­θέ­μενη αξία από την κρουα­ζιέρα;

– Σύμφωνα με έρευνα της διαΝΕΟσις, η Ελλάδα θα μπο­ρούσε να εισπράτ­τει από την κρουα­ζιέρα 1,3 δισ. ευρώ. Αλλά αν και απο­τε­λούμε τον 4ο δημο­φι­λέ­στερο προ­ο­ρι­σμό στην κρουα­ζιέρα, βρι­σκό­μα­στε στην 8η θέση των χωρών σε έσοδα από τη συγκε­κρι­μένη δρα­στη­ριό­τητα, με βάση βέβαια τα προ παν­δη­μίας δεδο­μένα. Τότε, η Ισπανία και η Ιταλία εισέ­πρατ­ταν και συνε­χί­ζουν να εισπράτ­τουν παρα­πάνω από τα διπλά χρήματα από κάθε επι­σκέ­πτη κρουα­ζιέ­ρας απ’ ό,τι η Ελλάδα. Αυτό πρέπει να αλλάξει προς το συμ­φέ­ρον όλων. Τώρα είναι η ευκαι­ρία με νέες υπο­δο­μές, δια­σύν­δεση με σύγ­χρονα αερο­δρό­μια και μια του­ρι­στική εμπει­ρία που θα ενσω­μα­τώ­νει όλες τις μορφές του­ρι­σμού. Το πλε­ο­νέ­κτημα της Ελλάδας είναι οι πολλές και δια­φο­ρε­τι­κές επι­λο­γές που έχει ο κάθε επι­σκέ­πτης ανάλογα με τις προ­τι­μή­σεις και τα ενδια­φέ­ρο­ντά του.

​​​​​​

– Δεδο­μέ­νου ότι ανα­λαμ­βά­νετε στο δεύτερο μισό της θητείας της κυβέρ­νη­σης, εκτι­μάτε πως έχετε επαρκή χρόνο για να υλο­ποι­ή­σετε τις πολι­τι­κές σας;

– Η πολι­τική είναι η τέχνη του εφικτού, έχει πει ο Μπί­σμαρκ. Μέσα στους 18 μήνες της παν­δη­μίας, όμως, υλο­ποι­ή­σαμε μεταρ­ρυθ­μί­σεις, ενι­σχύ­σαμε το Εθνικό Σύστημα Υγείας, σχε­διά­σαμε ένα άρτιο εμβο­λια­στικό πρό­γραμμα, πολι­τι­κές δηλαδή που σε άλλες εποχές θα απαι­τού­νταν δεκα­ε­τίες για την ολο­κλή­ρωσή τους. Απο­δεί­ξαμε ότι μπο­ρούμε να τρέ­ξουμε γρήγορα και με σταθερά βήματα μπροστά. Αυτό θα κάνουμε και τώρα.

Ακα­δη­μία του­ρι­σμού από την Accor

– Σκέ­φτε­στε στρα­τη­γι­κές συμ­μα­χίες με μεγά­λους ξένους ομίλους, όπως η TUI ή η Accor, από τις οποίες θα μπο­ρού­σαμε, για παρά­δειγμα, να ανα­βαθ­μί­σουμε την του­ρι­στική εκπαί­δευση ή και να προ­σελ­κύ­σουμε περισ­σό­τε­ρες επεν­δύ­σεις υψηλής προ­στι­θέ­με­νης αξίας σε του­ρι­στι­κές υπο­δο­μές;

– Είναι κρίσιμο σημείο της εκπαί­δευ­σης του reskilling και upskilling στον του­ρι­στικό τομέα και απο­τε­λεί προ­τε­ραιό­τητά μας. Με δεδο­μένο ότι άμεσα ή έμμεσα περίπου ένα στα τέσσερα ευρώ προ­έρ­χε­ται από τον του­ρι­σμό και με τις επεν­δύ­σεις που πραγ­μα­το­ποιού­νται ή θα πραγ­μα­το­ποι­η­θούν το προ­σε­χές χρονικό διά­στημα, θα δημιουρ­γη­θεί η ανάγκη για πολλές θέσεις εργα­σίας. Σημα­ντικό ποσοστό αυτών αφορά θέσεις εργα­σίας υψηλής εξει­δί­κευ­σης, άρα και καλά αμει­βό­με­νες. Στο πλαίσιο αυτό, ήδη διε­ξά­γο­νται διε­ρευ­νη­τι­κές επαφές με σημα­ντι­κούς φορείς από το εξω­τε­ρικό – ήδη υπάρχει μία επί της αρχής πρόθεση της Accor, ενός από τους μεγα­λύ­τε­ρους ξενο­δο­χεια­κούς ομίλους στον κόσμο, για τη δημιουρ­γία ενός κέντρου του­ρι­στι­κής εκπαί­δευ­σης διε­θνούς εμβέ­λειας στην Ελλάδα.

Πηγή kathimerini.gr

Ηλίας Μπέλλος