Το πολιτικό κενό επιβεβαιώνεται – Πρώτο κόμμα οι αναποφάσιστοι

Η δημόσια συζή­τηση γύρω από το ενδε­χό­μενο ύπαρξης πολι­τι­κού κενού στη χώρα δεν είναι νέα, όμως οι τελευ­ταίες ενδεί­ξεις από τις έρευνες κοινής γνώμης φαί­νε­ται πως προσ­δί­δουν στο φαι­νό­μενο μεγα­λύ­τερη ένταση και βάθος. Για πρώτη φορά μετά από πολλά χρόνια οι ανα­πο­φά­σι­στοι κατα­γρά­φο­νται σταθερά ως η πολυ­πλη­θέ­στερη κατη­γο­ρία στα εκλο­γικά δεδο­μένα, γεγονός που δεν μπορεί να αγνοη­θεί. Το εύρημα αυτό δεν απο­τε­λεί απλώς μια στα­τι­στική ανω­μα­λία, αντί­θετα συνιστά ένδειξη ευρύ­τε­ρης κοι­νω­νι­κής και πολι­τι­κής αμη­χα­νίας. Η αδυ­να­μία των κομ­μά­των να εκφρά­σουν πει­στικά τις ανάγκες των πολιτών δημιουρ­γεί ένα κενό εκπρο­σώ­πη­σης το οποίο διευ­ρύ­νε­ται καθη­με­ρινά.

Η εικόνα συμπλη­ρώ­νε­ται από τα στοι­χεία που αφορούν την καταλ­λη­λό­τητα για την πρω­θυ­πουρ­γία, όπου πρώτος ανα­δει­κνύ­ε­ται ο κανένας, ενώ ακο­λου­θεί κάποιος άλλος μη προσ­διο­ρι­σμέ­νος υπο­ψή­φιος, μια απά­ντηση που υπο­δη­λώ­νει την ανα­ζή­τηση μιας εναλ­λα­κτι­κής λύσης πέρα από το υπάρχον πολι­τικό σκηνικό. Η τρίτη αυτή κατη­γο­ρία φανε­ρώ­νει την επι­θυ­μία μέρους των πολιτών να δουν νέες προ­σω­πι­κό­τη­τες στην πολι­τική ζωή της χώρας, πρόσωπα που δεν ταυ­τί­ζο­νται με την τρέ­χουσα κομ­μα­τική γεω­γρα­φία και που ενδε­χο­μέ­νως θα μπο­ρού­σαν να εμπνεύ­σουν μεγα­λύ­τερη εμπι­στο­σύνη.

Η ιστορία έχει δείξει ότι κάθε φορά που παρου­σιά­στηκε αντί­στοιχο πολι­τικό κενό ακο­λού­θη­σαν σημα­ντι­κές εξε­λί­ξεις. Τα κενά δεν παρα­μέ­νουν ποτέ ακά­λυ­πτα, διότι η κοι­νω­νία λει­τουρ­γεί πάντοτε με δυνα­μι­κούς τρόπους και αναζητά διε­ξό­δους. Η φύση του τρόπου με τον οποίο καλύ­πτε­ται το κενό δεν είναι ποτέ προ­βλέ­ψιμη, καθώς εξαρ­τά­ται από μια σειρά μετα­βλη­τών, όπως η κοι­νω­νική πίεση, η οικο­νο­μική συγκυ­ρία, η θεσμική στα­θε­ρό­τητα και η ικα­νό­τητα του πολι­τι­κού συστή­μα­τος να αντα­πο­κρι­θεί στις απαι­τή­σεις των καιρών. Ωστόσο το γεγονός πως σήμερα οι πολίτες δεν εκφρά­ζο­νται από τις υπάρ­χου­σες επι­λο­γές είναι ένα σαφές καμπα­νάκι που το πολι­τικό προ­σω­πικό οφείλει να λάβει σοβαρά υπόψη.

Παρά τις πρό­σφα­τες ανα­κοι­νώ­σεις της κυβέρ­νη­σης σχετικά με τα ενερ­γειακά ζητή­ματα και τις προ­σπά­θειες να δοθεί μια αίσθηση στα­θε­ρό­τη­τας και προ­ο­πτι­κής, οι δείκτες των δημο­σκο­πή­σεων παρα­μέ­νουν αμε­τά­βλη­τοι. Το ζήτημα της ακρί­βειας εξα­κο­λου­θεί να απα­σχο­λεί σχεδόν το σύνολο της κοι­νω­νίας, επη­ρε­ά­ζο­ντας άμεσα την καθη­με­ρι­νό­τητα των πολιτών και περιο­ρί­ζο­ντας την εμπι­στο­σύνη προς την πολι­τική δια­χεί­ριση της οικο­νο­μίας. Η κρίση των θεσμών βρί­σκε­ται επίσης σε περί­ο­πτη θέση, με τη δικαιο­σύνη να απο­τε­λεί τον κορυ­φαίο τομέα ανη­συ­χίας, καθώς οι πολίτες ανα­μέ­νουν μεγα­λύ­τερη ταχύ­τητα, δια­φά­νεια και αξιο­πι­στία.

Όλα τα παρα­πάνω δημιουρ­γούν ένα περι­βάλ­λον όπου η κοι­νω­νική δυσα­ρέ­σκεια συσ­σω­ρεύ­ε­ται και εκδη­λώ­νε­ται με τη μορφή απο­στα­σιο­ποί­η­σης από τα κόμματα. Το πολι­τικό σύστημα δείχνει να δυσκο­λεύ­ε­ται να δώσει πει­στι­κές απα­ντή­σεις στα καθη­με­ρινά προ­βλή­ματα, ενώ οι πολίτες ανα­ζη­τούν νέους τρόπους έκφρα­σης και νέες μορφές πολι­τι­κής συμ­με­το­χής. Το γεγονός ότι οι ανα­πο­φά­σι­στοι συγκρο­τούν πλέον μια ιδιό­τυπη πολι­τική πλειο­ψη­φία δεν είναι απλώς μια συγκυ­ριακή εξέλιξη, αλλά ένας δείκτης βαθύ­τε­ρης κρίσης εκπρο­σώ­πη­σης.

Το πολι­τικό κενό λοιπόν δεν είναι θεω­ρη­τική δια­πί­στωση, αλλά μια πραγ­μα­τι­κό­τητα που επι­βε­βαιώ­νε­ται καθη­με­ρινά. Το ερώτημα που μένει ανοικτό είναι ποιοι και με ποιο τρόπο θα κατα­φέ­ρουν να το καλύ­ψουν, προ­σφέ­ρο­ντας μια νέα συλ­λο­γική αφήγηση που θα αντα­πο­κρί­νε­ται στις ανάγκες και τις προσ­δο­κίες της κοι­νω­νίας.