Ο εισβολέας που απειλεί τα ψάρια του Αιγαίου

Λίγα ψάρια συνα­γω­νί­ζο­νται σε ομορφιά και μεγα­λο­πρέ­πεια το λιο­ντα­ρό­ψαρο (Pterois miles). Μια ομορφιά όμως που κρύβει μια θανά­σιμη απειλή για τα θαλάσ­σια οικο­συ­στή­ματα της χώρας μας.

Μέχρι τώρα η πιο γνωστή άφιξη «επι­κίν­δυ­νου» ψαριού στη χώρα μας, ήταν αυτή του λαγο­κέ­φα­λου που έχει κατα­κλύ­σει τις νότιες θάλασ­σές μας. Ιδιαί­τερα τοξικό αν φαγωθεί, ο λαγο­κέ­φα­λος, ευθύ­νε­ται ήδη για δηλη­τη­ριά­σεις στο Ισραήλ και στον Λίβανο.

Τίποτε όμως, μέχρι τώρα, δεν μας έχει προ­ε­τοι­μά­σει για τον ερχομό, το περα­σμένο καλο­καίρι, του από­λυ­του εισβο­λέα, του λιο­ντα­ρό­ψα­ρου. Το λιο­ντα­ρό­ψαρο είναι, από κάθε σκοπιά, ένα ιδιαί­τερο ψάρι.

Το επι­στη­μο­νικό του όνομα, Pterois miles, προ­έρ­χε­ται από το ελλη­νικό «πτερόν» και ανα­φέ­ρε­ται στα μακριά του πτε­ρύ­για που μοιά­ζουν με φτερά και το λατι­νικό «miles» που σημαί­νει στρα­τιώ­της και σχε­τί­ζε­ται τόσο με τη συμπε­ρι­φορά όσο και με τη φυσική του «πανο­πλία».

Το μέγεθός του κυμαί­νε­ται από 15 έως 35 εκα­το­στά και συγ­γε­νεύει με τη δικιά μας σκορ­πίνα, καθώς ανήκει στην ίδια οικο­γέ­νεια, τις Σκορ­πι­νί­δες.

Τα πτε­ρύ­για
Τα μεγάλα του πτε­ρύ­για δια­θέ­τουν ένα από τα ισχυ­ρό­τερα δηλη­τή­ρια στη φύση, το οποίο μπορεί να προ­κα­λέ­σει ακόμα και τον θάνατο. Οπως και οι συγ­γε­νι­κές σκορ­πί­νες, ζει κυρίως σε βρα­χώ­δεις βυθούς, σε σχετικά ρηχά νερά μέχρι και τα 60 μέτρα, συνήθως όμως από τα 3 έως τα 20 μέτρα.
Πρό­κει­ται για ένα αδηφάγο ψάρι που τρώει ό,τι ζει κοντά σε βράχια και δια­θέ­τει την ικα­νό­τητα να φάει 30 φορές το μέγεθος του στο­μα­χιού του. Εχει απο­δει­χθεί επι­στη­μο­νικά ότι μπορεί να μειώσει την παρου­σία μικρών ψαριών σε έναν ύφαλο κατά 90% μέσα σε μόλις 5 εβδο­μά­δες.
Επι­προ­σθέ­τως είναι ένα από τα πλέον ταχέως ανα­πτυσ­σό­μενα είδη, καθώς ένα θηλυκό μπορεί μέσα σε έναν χρόνο να παράγει δύο εκα­τομ­μύ­ρια αβγά σε επα­να­λαμ­βα­νό­με­νες γέννες, κάθε τέσ­σε­ρις ημέρες.
Το λιο­ντα­ρό­ψαρο είναι είδος που ζει σε όλο τον Ινδικό Ωκεανό, από την Ινδο­νη­σία και τη Νότια Αφρική μέχρι και την

Ερυθρά Θάλασσα.
Από την τελευ­ταία και μέσω της Διώ­ρυ­γας του Σουέζ βρέθηκε και στη Μεσό­γειο, με την πρώτη αναφορά να έρχεται από το 1991 και τις ακτές του Ισραήλ. Από τότε το λιο­ντα­ρό­ψαρο έχει εγκα­τα­στα­θεί σε όλη την ανα­το­λική Μεσό­γειο από την Αίγυπτο μέχρι και τη νότια Τουρκία. Φέτος το καλο­καίρι, στο Δια­δί­κτυο, παρέ­λα­σαν φωτο­γρα­φίες του είδους από τα νερά της Κύπρου.
Τον περα­σμένο Ιούλιο κατα­γρά­φηκε η παρου­σία του στις ανα­το­λι­κές ακτές της Ρόδου, με δύο επι­βε­βαιω­μέ­νες ανα­φο­ρές μέχρι σήμερα. Η αλήθεια είναι ότι οι επι­στή­μο­νες περί­με­ναν την άφιξή του και στις θάλασ­σές μας καθώς είναι είδος που μπορεί να επι­βιώ­σει και σε πολύ χαμη­λό­τε­ρες θερ­μο­κρα­σίες από αυτές που επι­κρα­τούν στην Ερυθρά Θάλασσα, μέχρι και στους 100C.

Επι­θε­τικό

Εχει παρα­τη­ρη­θεί ότι όταν ενο­χλεί­ται από κατα­δύ­τες, ανοίγει διά­πλατα τα πτε­ρύ­γιά του και κάνει βίαιες κινή­σεις επί­θε­σης.

Το δηλη­τή­ριό του παύει να είναι ενεργό εφόσον το ψάρι θανα­τω­θεί. Ποτέ δεν το πιά­νουμε με τα χέρια αν έχει πιαστεί σε δίχτυ ή πετονιά. Εχει απο­δει­χθεί ότι η εισβολή του σε νέες περιο­χές έχει προ­κα­λέ­σει μεγάλα προ­βλή­ματα, τόσο στην αλλοί­ωση της οικο­λο­γίας των οικο­συ­στη­μά­των όσο και στην οικο­νο­μία της αλιείας.

ΑΠΕΙΛΗ

• To λιο­ντα­ρό­ψαρο θεω­ρεί­ται «λεσε­ψια­νός μετα­νά­στης». Ο Γάλλος Φερ­δι­νάν­δος ντε Λεσέψ ήταν ο μηχα­νι­κός που κατα­σκεύ­ασε τη Διώρυγα του Σουέζ. Η νέα δίοδος επέ­τρεψε σε πολλά είδη του ζωικού βασι­λείου που ζούσανε στην Ερυθρά και στον Ινδικό να «κατα­κτή­σουν» τη Μεσό­γειο.

• Το λιο­ντα­ρό­ψαρο θεω­ρεί­ται παγκο­σμίως ένα από τα νοστι­μό­τερα ψάρια.

• Εδώ και δεκα­ε­τίες η Καραϊ­βική έχει γεμίσει με λιο­ντα­ρό­ψαρα, εκτο­πί­ζο­ντας πολλά ενδη­μικά είδη.

• Σήμερα η εποί­κιση του είδους στις θάλασ­σές μας βρί­σκε­ται στην αρχή της και έτσι τα μέτρα που μπορεί να παρθούν μπορεί να έχουν κάποιο απο­τέ­λε­σμα.

ΕΘΝΟΣ