Το θαλάσσιο πάρκο λαμβάνει σάρκα και οστά – Τι σηματοδοτεί η κατάθεση του Π.Δ.

Eνώ ο χρόνος για την έκδοση NAVTEX ώστε να αρχί­σουν ξανά οι έρευνες για την ηλε­κτρική δια­σύν­δεση Ελλάδας – Κύπρου μετράει αντί­στροφα, η κυβέρ­νηση κατέ­θεσε στο ΣτΕ το προ­ε­δρικό διά­ταγμα για το θαλάσ­σιο πάρκο στο Νότιο Αιγαίο. Παράλ­ληλα, η Αθήνα παρα­τη­ρεί τις εξε­λί­ξεις στην Αγκυρα, καθώς το νομο­σχέ­διο για τη «Γαλάζια Πατρίδα» που θεω­ρεί­ται πιθανή τουρ­κική «απά­ντηση» στα θαλάσ­σια πάρκα δεν έχει κατα­τε­θεί ακόμη, με τον Νοέμ­βριο να θεω­ρεί­ται πλέον ως πιθανός μήνας

Τελικό βήμα για το πάρκο

Του Βασίλη Νέδου

Η ολο­κλή­ρωση της εκκρε­μό­τη­τας που ήταν η κατά­θεση του σχεδίου προ­ε­δρι­κού δια­τάγ­μα­τος για το Θαλάσ­σιο Πάρκο Νοτίου Αιγαίου-1 στο Συμ­βού­λιο της Επι­κρα­τείας κατα­γρά­φε­ται σε φάση εντα­τι­κών συζη­τή­σεων για μια σειρά κρί­σι­μων ζητη­μά­των δια­συν­δε­δε­μέ­νων στο σύνολό τους με την επε­κτα­τική στρα­τη­γική που ακο­λου­θεί σε ό,τι αφορά τις θαλάσ­σιες ζώνες στο Αιγαίο και στην Ανα­το­λική Μεσό­γειο η Αγκυρα. Αν και το σύνολο των περιο­χών του θαλάσ­σιου πάρκου είναι στα χωρικά ύδατα νησιών και νησίδων ελλη­νι­κής κυριαρ­χίας, η Αγκυρα θεωρεί ορι­σμένα από αυτά τα εδάφη (όπως η Κίναρος και τα Λέβιθα) αμφι­σβη­τού­με­νης κυριαρ­χίας (οι λεγό­με­νες «γκρίζες ζώνες»). Το προ­ε­δρικό διά­ταγμα έφτασε στο Συμ­βού­λιο της Επι­κρα­τείας έπειτα από πολύ­μηνη καθυ­στέ­ρηση (έπρεπε να είχε ολο­κλη­ρω­θεί μέσα στο καλο­καίρι) και, όπως είχε εξαρχής οριο­θε­τη­θεί, κινεί­ται εντός των ελλη­νι­κών χωρικών υδάτων.

Το βλέμμα στην Αγκυρα

Η συζή­τηση για τα θαλάσ­σια πάρκα έχει πυρο­δο­τή­σει τις τουρ­κι­κές αντι­δρά­σεις, μέρος των οποίων υπο­λο­γί­ζε­ται ότι είναι και το νομο­σχέ­διο για τη «Γαλάζια Πατρίδα». Το συγκε­κρι­μένο νομο­σχέ­διο ακόμη παρα­μέ­νει εκτός ημε­ρη­σίας δια­τά­ξεως της τουρ­κι­κής Εθνο­συ­νέ­λευ­σης για τον μήνα Οκτώ­βριο και στην Αθήνα παρα­κο­λου­θούν τις εξε­λί­ξεις στην Αγκυρα από κοντά. Ειδικά καθώς η κυβέρ­νηση του προ­έ­δρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντο­γάν φαί­νε­ται να επι­χει­ρεί να δια­χει­ρι­στεί εσω­τε­ρι­κές δυσκο­λίες.

Το νομο­σχέ­διο της «Γαλά­ζιας Πατρί­δας», που μπορεί να απο­τε­λέ­σει «αντί­δραση» της Αγκυρας στις κινή­σεις της Αθήνας, παρα­μέ­νει εκτός ημε­ρη­σίας δια­τά­ξεως της τουρ­κι­κής Εθνο­συ­νέ­λευ­σης.

Η κατά­θεση του προ­ε­δρι­κού δια­τάγ­μα­τος γίνεται ενώ, σύμφωνα με όλα τα τελευ­ταία δεδο­μένα, βρι­σκό­μα­στε λίγο πριν από την έκδοση της NAVTEX που θα οδη­γή­σει στην επα­νεκ­κί­νηση των ερευνών για την ηλε­κτρική δια­σύν­δεση Ελλάδας – Κύπρου (Great Sea Interconnector – GSI), στην περιοχή ανάμεσα στο Ηρά­κλειο Κρήτης και στην Πάφο. Μέχρι αργά χθες το βράδυ, το πλοίο «Abeille Marengo», το οποίο θα είναι ένα από εκείνα που θα ανα­λά­βουν τις έρευνες για το GSI, παρέ­μενε στο λιμάνι της Νάπολης. Με βάση τους μέχρι στιγμής υπο­λο­γι­σμούς και τα τεχνικά βήματα που έχουν γίνει, η NAVTEX που θα οδη­γή­σει στην έξοδο των ερευ­νη­τι­κών θα μπο­ρούσε να εκδοθεί ακόμη και σήμερα, ωστόσο, φαί­νε­ται ότι η Αθήνα επι­θυ­μεί να κινηθεί με βάση προ­σε­κτικά βήματα, ώστε αυτήν τη φορά το έργο να προ­χω­ρή­σει κανο­νικά, χωρίς εμπόδια.

Η Τουρκία, με προ­ε­δρικά δια­τάγ­ματα που υπέ­γραψε ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντο­γάν τον περα­σμένο Αύγου­στο, προ­χώ­ρησε στην ανα­κή­ρυξη δύο «εθνικών θαλάσ­σιων πάρκων» σε Αιγαίο και Ανα­το­λική Μεσό­γειο, τα οποία, σε αντί­θεση με τη διεθνή πρα­κτική, εκτεί­νο­νται σε διεθνή ύδατα (φωτο­γρα­φία αρχείου). [A.P. Photo / Hussein Malla]

Παράλ­ληλα, πάντως, ο τουρ­κι­κός Τύπος επα­να­λαμ­βά­νει στον ίδιο τόνο τις θέσεις της Αγκυρας στην Ανα­το­λική Μεσό­γειο, με αφορμή τις συζη­τή­σεις για το καλώδιο, αλλά και την ανταλ­λαγή NAVTEX των τελευ­ταίων ημερών τόσο με την Ελλάδα, για τα πυρά που έγιναν χθες για την τετρα­ε­θνή άσκηση «Ευνομία» (Ελλάδα, Κύπρος, Γαλλία, Ιταλία) κάποιες εκα­το­ντά­δες μίλια νοτίως του Καστελ­λό­ρι­ζου, όσο και με την Κύπρο, για τις έρευνες πόντι­σης του καλω­δίου μετα­φο­ράς δεδο­μέ­νων EMC. Η «Χουριέτ» κάλυψε την ανταλ­λαγή NAVTEX για την άσκηση «Ευνομία», ενώ για το καλώδιο επα­νέ­λαβε ότι «η προσ­δο­κία της Αγκυρας δεν είναι να ληφθεί άδεια από τον ανάδοχο, αλλά ότι η Γαλλία, ως κράτος σημαίας, θα συντο­νι­στεί μέσω διπλω­μα­τι­κών οδών πριν από την έναρξη των ερευνών κατά μήκος μιας δια­δρο­μής που συμπί­πτει με την υφα­λο­κρη­πίδα της Τουρ­κίας».

Φυσικά, ο ισχυ­ρι­σμός της Αγκυρας όπως αυτός ανα­πα­ρά­γε­ται από τις τουρ­κι­κές εφη­με­ρί­δες και τον τουρ­κικό Τύπο περί «τουρ­κι­κής υφα­λο­κρη­πί­δας» δεν είναι απο­δε­κτός από την Ελλάδα, ενώ ανάλογη στάση έχει έως τώρα εκφρά­σει και η γαλλική ανά­δο­χος εται­ρεία Nexans περί συντο­νι­σμού απο­κλει­στικά και μόνο με τις Αρχές στην Αθήνα και τη Λευ­κω­σία.

Με σφρα­γίδα από την Ε.Ε. τα δύο θαλάσ­σια πάρκα

Ως προς τις έρευνες του EMC, το πλοίο «Kobi Ruegg», που με βάση την κυπριακή NAVTEX πρό­κει­ται να αρχίσει τη δρα­στη­ριο­ποί­ησή του αύριο, βρί­σκε­ται στο λιμάνι του Ηρα­κλείου Κρήτης και δεν έχει μετα­κι­νη­θεί προς την Κύπρο. Υπεν­θυ­μί­ζε­ται ότι οι τουρ­κι­κές αρχές είχαν εκδώσει αντι-NAVTEX για τις έρευνες του EMC, με τις οποίες εξέ­φρα­ζαν πάγιες θέσεις περί δικαιο­δο­σίας της Τουρ­κίας στην κυπριακή ΑΟΖ.

Στο ΣτΕ το σχέδιο για τις Νότιες Κυκλά­δες

Του Γιώργου Λιάλιου

Στο Συμ­βού­λιο της Επι­κρα­τείας κατα­τέ­θηκε την Παρα­σκευή το σχέδιο προ­ε­δρι­κού δια­τάγ­μα­τος για τη θεσμο­θέ­τηση του Εθνικού Θαλάσ­σιου Πάρκου Νοτίων Κυκλά­δων. Προη­γή­θηκε μια μακρά δια­δι­κα­σία επι­στη­μο­νι­κής τεκ­μη­ρί­ω­σης των ρυθ­μί­σεων, αλλά και δια­βού­λευ­σης, από την οποία δεν έλειψαν και οι ενδο­κυ­βερ­νη­τι­κές κόντρες. Με τη θεσμο­θέ­τησή του, το νέο εθνικό πάρκο θα είναι το μεγα­λύ­τερο θαλάσ­σιο πάρκο της χώρας, περι­λαμ­βά­νο­ντας 73 συμπλέγ­ματα νησιών και νησίδες με τις θαλάσ­σιες περιο­χές τους, όλα εντός των εθνικών χωρικών υδάτων. Η θέσπιση του εθνικού πάρκου έχει προ­κα­λέ­σει την αντί­δραση της Τουρ­κίας, που δεν ανα­γνω­ρί­ζει την ελλη­νική κυριαρ­χία σε ορι­σμέ­νες από τις νησίδες θεω­ρώ­ντας τες «γκρίζες ζώνες».

Την ολο­κλή­ρωση της δια­δι­κα­σίας δια­βού­λευ­σης ανα­κοί­νωσε χθες το υπουρ­γείο Περι­βάλ­λο­ντος. Το διά­ταγμα περι­λαμ­βά­νει τις χερ­σαίες περιο­χές Natura 12 κατοι­κη­μέ­νων νησιών των Κυκλά­δων και των Δωδε­κα­νή­σων: Μήλου, Κιμώλου, Σικίνου, Φολε­γάν­δρου, Σαντο­ρί­νης, Ανάφης, Αμοργού, Ηρα­κλειάς, Σχοι­νού­σας, Κου­φο­νη­σίου, Κινάρου και Λεβίθων, καθώς και τη θαλάσ­σια περιοχή τους. Συνο­λικά, η θαλάσ­σια έκταση του πάρκου υπερ­βαί­νει τις 9.000 τ. χλμ. και η χερσαία έκτασή του υπερ­βαί­νει τα 250 τ. χλμ. Οπως σημειώ­νει το υπουρ­γείο Περι­βάλ­λο­ντος, με την ίδρυση του Εθνικού Θαλάσ­σιου Πάρκου Νοτίων Κυκλά­δων τίθε­νται σε καθε­στώς προ­στα­σίας 8.407,14 τ. χλμ. θαλάσ­σιας έκτασης, επι­πλέον των θαλάσ­σιων τμη­μά­των που ήδη προ­στα­τεύ­ο­νται στο πλαίσιο του δικτύου Natura 2000.

Το νέο εθνικό θαλάσ­σιο πάρκο θα είναι το μεγα­λύ­τερο της χώρας, περι­λαμ­βά­νο­ντας 73 συμπλέγ­ματα νησιών και νησίδες με τις θαλάσ­σιες περιο­χές τους.

Το σημα­ντικό για τη βιω­σι­μό­τητα του εθνικού θαλάσ­σιου πάρκου είναι ότι προη­γή­θηκε εκτενής επι­στη­μο­νική τεκ­μη­ρί­ωση ως βάση για τον καθο­ρι­σμό των ορίων του (δεν έγινε με πολι­τικά, αλλά με επι­στη­μο­νικά κρι­τή­ρια). Η Ελλάδα, μάλιστα, με τη θέσπιση του πάρκου αποκτά το πλε­ο­νέ­κτημα ότι απο­φά­σισε την προ­στα­σία περιο­χών που βρί­σκο­νται στην καρδιά της του­ρι­στι­κής βιο­μη­χα­νίας της και όχι κάποιας απο­μα­κρυ­σμέ­νης ακα­τοί­κη­της έκτασης, όπως συχνά συνη­θί­ζε­ται σε εθνικά θαλάσ­σια πάρκα.

Οπως ανα­φέ­ρει το ΥΠΕΝ, το σχέδιο δια­τάγ­μα­τος θεσπί­ζει ενιαίο πλαίσιο προ­στα­σίας και δια­χεί­ρι­σης του χερ­σαίου και θαλάσ­σιου χώρου, καθο­ρί­ζο­ντας τις επι­τρε­πό­με­νες χρήσεις ανά ζώνη προ­στα­σίας (196 ζώνες) στον χερσαίο και θαλάσ­σιο χώρο και δια­χει­ρι­στικά μέτρα τα οποία θα εξει­δι­κευ­τούν στο σχέδιο δια­χεί­ρι­σης (συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων μέτρων προ­σή­κου­σας οικο­νο­μι­κής στή­ρι­ξης των αλιέων που επη­ρε­ά­ζο­νται από τους αλιευ­τι­κούς περιο­ρι­σμούς). Ανάμεσα στους περιο­ρι­σμούς αυτούς είναι η πλήρης απα­γό­ρευση των συρό­με­νων αλιευ­τι­κών εργα­λείων, αλλά και η απα­γό­ρευση αλιείας για ενάμιση μήνα κάθε έτος (14 Απρι­λίου έως 31 Μαΐου) σε ακτίνα μισού μιλίου από την ακτή, με σκοπό να προ­στα­τευ­θεί η ανα­πα­ρα­γωγή της ιχθυο­πα­νί­δας.

Με την έγκριση του προ­ε­δρι­κού δια­τάγ­μα­τος από το ΣτΕ, η οποία ανα­μέ­νε­ται σε σχετικά σύντομο χρόνο, το βάρος θα πέσει στην υλο­ποί­ηση του φιλό­δο­ξου σχεδίου. Το εγχεί­ρημα έχει ανα­λά­βει ο Οργα­νι­σμός Φυσικού Περι­βάλ­λο­ντος (ΟΦΥΠΕΚΑ) ως ο αρμό­διος για τις προ­στα­τευό­με­νες περιο­χές οργα­νι­σμός. Οπως έχει ανα­φέ­ρει η «Κ» σε πρό­σφατα ρεπορ­τάζ, έχουν ήδη ξεκι­νή­σει οι δια­δι­κα­σίες στε­λέ­χω­σης της τοπικής μονάδας και από­κτη­σης εξο­πλι­σμού. Ενα βασικό ζήτημα, πάντως, παρα­μέ­νει η παρα­χώ­ρηση ουσια­στι­κών αρμο­διο­τή­των στους υπαλ­λή­λους του ΟΦΥΠΕΚΑ, καθώς οι απο­στά­σεις ανάμεσα στα νησιά είναι μεγάλες και η κινη­το­ποί­ηση και του ΟΦΥΠΕΚΑ και του Λιμε­νι­κού για κάθε σοβαρό περι­στα­τικό συνε­πά­γε­ται σπατάλη δημό­σιων πόρων και κακή δια­χεί­ριση του ανθρώ­πι­νου δυνα­μι­κού.

Πηγή: kathimerini.gr