Ελενα Κουντουρά: «Ζητούμε να είναι τα νησιά επιλέξιμα για μειωμένους φορολογικούς συντελεστές»

Κυρία Κου­ντουρά, ως αντι­πρό­ε­δρος στην Επι­τροπή Μετα­φο­ρών και Του­ρι­σμού TRAN, πρώην υπουρ­γός Του­ρι­σμού, και ειση­γή­τρια του Ευρω­παϊ­κού Κοι­νο­βου­λίου στην έκθεση για την ευρω­παϊκή πολι­τική για την οδική ασφά­λεια έως το 2030 γνω­ρί­ζετε τα θέματα αυτά. Με την Ευρώπη σήμερα να παρα­μέ­νει ο πρώτος παγκό­σμιος προ­ο­ρι­σμός και την Ελλάδα να σημειώ­νει διαρκή άνοδο στα του­ρι­στικά της μεγέθη, ποιες είναι οι βασικές ανα­πτυ­ξια­κές προ­τε­ραιό­τη­τες έως το 2030;

Οι σύγ­χρο­νες, ανθε­κτι­κές και ασφα­λείς υπο­δο­μές είναι μεγάλη ανα­πτυ­ξιακή πρό­κληση για την Ευρώπη και κυρίως για την Ελλάδα, που υστερεί σημα­ντικά.

Ως Υπουρ­γός Του­ρι­σμού την περίοδο 2015-2019 με την εθνική και περι­φε­ρειακή του­ρι­στική πολι­τική μας για του­ρι­σμό 365 ημέρες το χρόνο, καθιε­ρώ­σαμε την Ελλάδα στους 10 πιο δημο­φι­λείς παγκό­σμιους του­ρι­στι­κούς προ­ο­ρι­σμούς. Με τα συνεχή ιστο­ρικά ρεκόρ, εξα­σφα­λί­σαμε σε μία πεντα­ε­τία την αλμα­τώδη αύξηση των αφίξεων και εσόδων, και ένα πρω­το­φα­νές κύμα νέων του­ρι­στι­κών επεν­δύ­σεων. Μετά από αυτήν την τερά­στια επι­τυ­χία, σχε­διά­σαμε και αφήσαμε μία ανα­πτυ­ξιακή στρα­τη­γική υπο­δο­μών 2019-2023 με προ­τά­σεις έργων μεταξύ άλλων για τα λιμάνια, τις μαρίνες, τα οδικά δίκτυα, τη δια­χεί­ριση απορ­ριμ­μά­των και έργα αφα­λά­τω­σης, ώστε να καλυ­φθούν οι αυξη­μέ­νες ανάγκες των του­ρι­στι­κών προ­ο­ρι­σμών. Η σημε­ρινή κυβέρ­νηση, παρόλο που είχε τη δυνα­τό­τητα στην περίοδο της παν­δη­μίας και επαρ­κείς πόρους μέσω του Ταμείου Ανά­πτυ­ξης, δεν προ­χώ­ρησε σε αυτά τα ανα­γκαία έργα.

Σήμερα, πρέπει άμεσα να επι­λυ­θούν τα ζητή­ματα ασφά­λειας των μετα­φο­ρών όπως στο σιδη­ρό­δρομο και στο οδικό δίκτυο. Αφορούν ανθρώ­πι­νες ζωές και είναι κρίσιμο να απο­κα­τα­στα­θεί η εμπι­στο­σύνη των πολιτών και των επι­σκε­πτών που ταξι­δεύ­ουν στη χώρα μας. Οι υπο­δο­μές πρέπει να εκσυγ­χρο­νι­στούν, να γίνουν πρά­σι­νες και βιώ­σι­μες. Οι του­ρι­στι­κοί μας προ­ο­ρι­σμοί πρέπει και αυτοί να μετα­σχη­μα­τι­στούν ολι­στικά σε βιώ­σι­μους, και συγ­χρό­νως να θωρα­κι­στούν απέ­να­ντι στις εντει­νό­με­νες κλι­μα­τι­κές κατα­στρο­φές, μέσα από ισχυρές ευρω­παϊ­κές πολι­τι­κές, με εθνικά και τοπικά σχέδια, και με επαρκή χρη­μα­το­δό­τηση. Είμαστε σε μία εξαι­ρε­τικά κρίσιμη περίοδο στην Ευρώπη. Τώρα γίνεται ο σχε­δια­σμός και οι δια­πραγ­μα­τεύ­σεις των πολι­τι­κών, των χρη­μα­το­δο­τι­κών Ταμείων και του Πολυ­ε­τούς Δημο­σιο­νο­μι­κού Πλαι­σίου 2028-2034. Πιέζω με παρεμ­βά­σεις στην Κομι­σιόν και με τρο­πο­λο­γίες μου που υιο­θε­τού­νται στις δύο Επι­τρο­πές Μετα­φο­ρών και Του­ρι­σμού TRAN και Περι­φε­ρεια­κής Ανά­πτυ­ξης REGI, ώστε να υπάρχει ένα ξεκά­θαρο ευρω­παϊκό πλαίσιο, μέσα από μεταρ­ρυθ­μί­σεις, πολι­τι­κές, μηχα­νι­σμούς και εργα­λεία, που θα στη­ρί­ξουν κατα­λυ­τικά τη βιω­σι­μό­τητα στον του­ρι­σμό. Χαί­ρο­μαι ιδιαί­τερα που πολλά νησιά του Νοτίου Αιγαίου έχουν κάνει σημα­ντικά βήματα στη βιω­σι­μό­τητα, και ξεχω­ρί­ζουν στην Ευρώπη. Ο στόχος μου είναι κάθε ελλη­νικό νησί να απο­κτή­σει ισό­τι­μες ευκαι­ρίες στη βιώσιμη ανά­πτυξη και την πραγ­μα­τική ευη­με­ρία.

Πρό­σφατα, κατα­θέ­σατε κατε­πεί­γουσα ερώτηση προς την Ευρω­παϊκή Επι­τροπή, ζητώ­ντας να δια­σφα­λι­στεί αυξη­μένη χρη­μα­το­δό­τηση για την Πολι­τική Συνοχής της ΕΕ μετά το 2027 και να ενι­σχυ­θεί ο απο­κε­ντρω­μέ­νος χαρα­κτή­ρας της με μεγα­λύ­τερη συμ­με­τοχή των περι­φε­ρεια­κών αρχών, ούσα μέλος της Επι­τρο­πής Περι­φε­ρεια­κής Ανά­πτυ­ξης του Ευρω­παϊ­κού Κοι­νο­βου­λίου. Μιλήστε μας γι’ αυτό.

Η Πολι­τική Συνοχής είναι η πιο ισχυρή ανα­πτυ­ξιακή πολι­τική της Ευρω­παϊ­κής Ένωσης. Τα κρι­τή­ρια όμως και ο τρόπος κατα­νο­μής των ευρω­παϊ­κών πόρων για την περι­φε­ρειακή ανά­πτυξη και συνοχή έχουν στρε­βλώ­σεις. Υπάρ­χουν ανι­σό­τη­τες, όχι μεταξύ δια­φο­ρε­τι­κών περι­φε­ρειών, αλλά ακόμη και μέσα στις ίδιες τις περι­φέ­ρειες, ειδικά στις νησιω­τι­κές. Οι τοπικές κοι­νω­νίες και οι περι­φε­ρεια­κές γνω­ρί­ζουν τις πραγ­μα­τι­κές ανάγκες, ελλεί­ψεις και προ­τε­ραιό­τη­τες. Πρέπει επο­μέ­νως ο ρόλος τους να ενι­σχυ­θεί. Στις δια­πραγ­μα­τεύ­σεις για το νέο Πολυ­ε­τές Δημο­σιο­νο­μικό Πλαίσιο 2028-2034, ως Ευρω­παϊκό Κοι­νο­βού­λιο είμαστε κατη­γο­ρη­μα­τικά αντί­θε­τοι και δεν θα επι­τρέ­ψουμε καμία περι­κοπή κον­δυ­λίων στην περι­φε­ρειακή ανά­πτυξη ή την απο­δυ­νά­μωση του χαρα­κτήρα της Πολι­τι­κής Συνοχής.

Στο έργο μου, έθεσα προ­τε­ραιό­τητα και πίεσα για να αυξηθεί η χρη­μα­το­δό­τηση από την Πολι­τική Συνοχής στη νέα περίοδο. Ζητώ ένα ακόμη πιο απο­κε­ντρω­μένο μοντέλο δια­κυ­βέρ­νη­σης, με ουσια­στική συμ­με­τοχή των περι­φε­ρεια­κών και τοπικών αρχών στον σχε­δια­σμό και την υλο­ποί­ηση των ευρω­παϊ­κών προ­γραμ­μά­των. Οι δια­δι­κα­σίες πρέπει να απλο­ποι­η­θούν, και να υπάρχει μεγα­λύ­τερη ευε­λι­ξία στην έγκριση και κατα­νομή πόρων, με βάση πάντα τις περι­φε­ρεια­κές και εθνικές ανάγκες. Ζήτησα ακόμη να εκσυγ­χρο­νι­στούν τα κρι­τή­ρια για τις χρη­μα­το­δο­τή­σεις, ώστε πέραν του περι­φε­ρεια­κού ΑΕΠ, να υπο­λο­γί­ζο­νται ειδικές προ­κλή­σεις, όπως η δημο­γρα­φική ερήμωση, η νησιω­τι­κό­τητα, η περι­βαλ­λο­ντική επι­βά­ρυνση και ο κίν­δυ­νος υπο­βάθ­μι­σης της ποιό­τη­τας ζωής. Χρεια­ζό­μα­στε Περι­φέ­ρειες με ισχυρή φωνή και ρόλο, για να αντι­με­τω­πι­στούν απο­τε­λε­σμα­τικά οι πραγ­μα­τι­κές ανάγκες. Στο Ευρω­παϊκό Κοι­νο­βού­λιο, στηρίζω με όλες μου τις δυνά­μεις για να φέρουμε περισ­σό­τερα τοπικά οφέλη στις πανέ­μορ­φες περιο­χές μας.

Κατά την εκτί­μησή σας, ο Του­ρι­σμός και το του­ρι­στικό μας προϊόν, έχει τύχει της ανά­λο­γης στή­ρι­ξης από την νυν κυβέρ­νηση; Οι επι­χει­ρη­μα­τίες του του­ρι­σμού έχουν ανοιχτά θέματα όπως η υπερ-φορολόγηση σε μια σειρά από υπη­ρε­σίες που δεν παρέ­χουν ουσια­στικά κίνητρα ανά­πτυ­ξης.

Η Ελλάδα είναι μία χώρα ξεχω­ρι­στή, με απί­θα­νες ομορ­φιές, αυθε­ντι­κές ταξι­διω­τι­κές εμπει­ρίες και με ένα εξαι­ρε­τικό του­ρι­στικό προϊόν. Οι επαγ­γελ­μα­τίες και εργα­ζό­με­νοι στον του­ρι­σμό και στην παροχή υπη­ρε­σιών έχουν στη­ρί­ξει την πατρίδα μας και την εθνική μας οικο­νο­μία χάρη στις ισχυρές του­ρι­στι­κές επι­δό­σεις την τελευ­ταία δεκα­ε­τία. Συγ­χρό­νως όμως, ο κλάδος έχει δοκι­μα­στεί σε περιό­δους κρίσεων και δεν έχει λάβει επαρκή στήριξη από τις κυβερ­νη­τι­κές πολι­τι­κές, ειδικά μετά την παν­δη­μία. Αρκετές επι­χει­ρή­σεις, κυρίως μικρές και οικο­γε­νεια­κές αντι­με­τω­πί­ζουν ακόμη προ­βλή­ματα βιω­σι­μό­τη­τας και αδυ­να­μία να αντα­πε­ξέλ­θουν στα υψηλά λει­τουρ­γικά κόστη, εξαι­τίας της ακρί­βειας στην αγορά, και στις τιμές ενέρ­γειας. Δεκάδες χιλιά­δες θέσεις εργα­σίας κάθε χρόνο είναι κενές, με πολλούς εργα­ζό­με­νους να έχουν εγκα­τα­λεί­ψει τους κλάδους του του­ρι­σμού και της εστί­α­σης. Πρό­κει­ται για ζητή­ματα που έχω χει­ρι­στεί στο Ευρω­κοι­νο­βού­λιο από το 2019 και με σειρά ψηφι­σμά­των ζητή­σαμε από τα κράτη-μέλη να μειώ­σουν τις φορο­λο­γι­κές επι­βα­ρύν­σεις, κυρίως το ΦΠΑ, και συγ­χρό­νως να εκπο­νή­σουν περι­φε­ρειακά και εθνικά σχέδια για τη βιώσιμη του­ρι­στική ανά­πτυξη. Έχω επα­νει­λημ­μένα πιέσει για να απο­κτή­σει ο του­ρι­σμός ξεχω­ρι­στή γραμμή χρη­μα­το­δό­τη­σης από τον ευρω­παϊκό προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό, ώστε να στη­ρι­χθούν επαρκώς επεν­δύ­σεις σε υπο­δο­μές και ανθρώ­πινο δυνα­μικό, στην πράσινη και ψηφιακή μετά­βαση, και να κατα­στούν οι του­ρι­στι­κοί προ­ο­ρι­σμοί μας βιώ­σι­μοι. Για τα ζητή­ματα της βιω­σι­μό­τη­τας οργα­νώνω μία μεγάλη θεσμική εκδή­λωση στο Ευρω­παϊκό Κοι­νο­βού­λιο το φθι­νό­πωρο με τη συμ­με­τοχή εκπρο­σώ­πων των ευρω­παϊ­κών κλα­δι­κών φορέων.

Είναι γνωστό ότι οι νησιω­τι­κές περιο­χές αντι­με­τω­πί­ζουν πολύ μεγάλα προ­βλή­ματα με σημείο αιχμής την ακρί­βεια, τις μετα­φο­ρές, την στε­γα­στική κρίση και τον βιώσιμο του­ρι­σμό. Θα ήθελα το σχόλιό σας.

Οι νησιω­τι­κές ανάγκες ήταν αόρατες για πολλά χρόνια στις ευρω­παϊ­κές πολι­τι­κές και δεν υπήρξε επαρκής στήριξη. Σήμερα, οι νησιώ­τες δίνουν καθη­με­ρινό αγώνα για να αντα­πε­ξέλ­θουν στο υψηλό κόστος δια­βί­ω­σης. Αντι­με­τω­πί­ζουν οξύ πρό­βλημα οικο­νο­μικά προ­σι­τής στέγης, περιο­ρι­σμένη συν­δε­σι­μό­τητα, ανε­πάρ­κεια υπο­δο­μών και περιο­ρι­σμένη πρό­σβαση σε στοι­χειώ­δεις δημό­σιες και κοι­νω­νι­κές υπη­ρε­σίες, όπως η υγειο­νο­μική περί­θαλψη και η εκπαί­δευση. Απει­λού­νται από δημο­γρα­φική ερήμωση και εντει­νό­με­νες κλι­μα­τι­κές κατα­στρο­φές.

Ανέλαβα πρω­το­βου­λία στο Ευρω­παϊκό Κοι­νο­βού­λιο για να στη­ρί­ξει η Ευρώπη τα νησιά και να αντι­με­τω­πί­σει ουσια­στικά τις ανάγκες των νησιω­τι­κών περι­φε­ρειών.

Είναι πολύ μεγάλη επι­τυ­χία και νίκη για την Ελλάδα και τα νησιά μας η ένταξη κρί­σι­μων προ­τά­σεών μου στις εκθέ­σεις της Επι­τρο­πής REGI για τη δίκαιη μετά­βαση και τη στε­γα­στική κρίση, που θα ψηφι­στούν το Σεπτέμ­βριο στην Ολο­μέ­λεια. Με τις τρο­πο­λο­γίες που κατέ­θεσα και εγκρί­θη­καν, ζητούμε να ανα­γνω­ρι­στεί η ευάλωτη κατά­σταση των νησιών λόγω της μετά­βα­σης και της κλι­μα­τι­κής κρίσης. Ζητούμε επίσης να είναι τα νησιά επι­λέ­ξιμα για μειω­μέ­νους φορο­λο­γι­κούς συντε­λε­στές, στις οικο­νο­μι­κές ζώνες του Ταμείου Δίκαιης Μετά­βα­σης και να δικαιού­νται αντι­σταθ­μι­στικά μέτρα.

Θέλουμε προ­τε­ραιό­τητα στην ανά­πτυξη νησιω­τι­κών υπο­δο­μών για πράσινη μετά­βαση των ακτο­πλοϊ­κών και αερο­πο­ρι­κών μετα­φο­ρών, και στη στήριξη των πολύ μικρών, παρα­δο­σια­κών και οικο­γε­νεια­κών επι­χει­ρή­σεων. Υιο­θε­τή­θηκε η θέση – αίτημά μου για ενι­σχυ­μένη χρη­μα­το­δό­τηση από την Πολι­τική Συνοχής, στο­χευ­μέ­νες στε­γα­στι­κές πολι­τι­κές για τα νησιά, και ενί­σχυση επεν­δύ­σεων για βελ­τί­ωση των υπο­δο­μών σε υγεία, εκπαί­δευση, δημό­σιες υπη­ρε­σίες και συν­δε­σι­μό­τητα. Ζήτησα ακόμη να αυξηθεί η ευρω­παϊκή στήριξη προ­σω­ρι­νών λύσεων στέ­γα­σης για επο­χι­κούς εργα­ζό­με­νους. Πέραν από μια ευρω­παϊκή στρα­τη­γική για τα νησιά που ζητή­σαμε από το 2022, διεκ­δικώ και ένα ειδικό ανα­πτυ­ξιακό πρό­γραμμα για Βιώσιμα Νησιά έως το 2030, όπως και ξεχω­ρι­στά ταμεία για τη χρη­μα­το­δό­τηση ανα­πτυ­ξια­κών νησιω­τι­κών έργων. Επι­βάλ­λε­ται τα νησιά μας να απο­τε­λέ­σουν εθνική προ­τε­ραιό­τητα. Να απο­φύ­γουμε την απο­μό­νωση και ερήμωσή τους. Και πρέπει να είναι ευρω­παϊκή υπόθεση να ενδυ­να­μώ­σουμε τις νησιω­τι­κές κοι­νω­νίες.