Γιάννης Μανιάτης – To παιχνίδι θα κριθεί στο γνήσιο γήπεδο της Δημοκρατίας: στην κάλπη

Κύριε Μανιάτη, μετά από αρκετά χρόνια αποχής, με το όνομά σας να «παίζει» κάθε φορά σε σενάρια ανα­σχη­μα­τι­σμού ως πρόσωπο κοινά απο­δε­κτό, απο­φα­σί­σατε να θέσετε υπο­ψη­φιό­τητα για την Ευρω­βουλή. Tι ήταν αυτό που σας έπεισε να ξανα­μπείτε ενεργά στο προ­σκή­νιο της επι­στρο­φής στην πολι­τική σκηνή;

Η σχέση μου με την πολι­τική δεν είναι επαγ­γελ­μα­τική, κα Παμπρή. Ξεκινά και τελειώ­νει από την ανάγκη μου να προ­σφέρω σε αυτόν τον τόπο με τον καλύ­τερο δυνατό τρόπο.

Έχοντας ολο­κλη­ρώ­σει μια (ελπίζω) πετυ­χη­μένη πορεία με το ΠΑΣΟΚ σε θέματα εσω­τε­ρι­κής πολι­τι­κής σκηνής ένιωσα την ανάγκη να ξανα­γυ­ρίσω στη δουλεία μου ως απλός πολίτης (όπως θα έπρεπε να κάνουν όλοι οι πολι­τι­κοί) και να αφο­σιωθώ στον ρόλο του ακα­δη­μαϊ­κού, στη διδα­σκα­λία και στην έρευνα. Δημιουρ­γώ­ντας ένα πετυ­χη­μένο Μετα­πτυ­χιακό Πρό­γραμμα Σπουδών και παρά­γο­ντας επι­στη­μο­νικό έργο. Ωστόσο, για μένα ένας ακα­δη­μαϊ­κός δεν μπορεί να είναι κλει­σμέ­νος στον γυάλινο πύργο του.

Η γνώση που παρά­γουμε οφείλει να συν­δέ­ε­ται με τη μέριμνα και την πρόληψη, να είναι χρήσιμη για την κοι­νω­νία, την πολι­τεία, τις τωρινές και τις μελ­λο­ντι­κές γενιές. Επο­μέ­νως, όταν κλήθηκα από τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ Ν. Ανδρου­λάκη, να προ­σφέρω με την εμπει­ρία και τη γνώση μου τόσο από την πολι­τική όσο και από την ακα­δη­μαϊκή μου πορεία, αισθάν­θηκα ότι είχα την ευθύνη απέ­να­ντι στην κοι­νω­νία και τους πολίτες, να αντα­πο­κριθώ, προ­σφέ­ρο­ντας σε θέματα που πιστεύω ότι γνωρίζω πολύ καλά όπως: η βιω­σι­μό­τητα, το περι­βάλ­λον, η ενέρ­γεια και η γεω­πο­λι­τική.

Από το 2014 είχε ξεκι­νή­σει στην Ελλάδα η επε­ξερ­γα­σία των πρω­το­βου­λιών για τη δημιουρ­γία των ενερ­γεια­κών κοι­νο­τή­των. Φαντά­ζο­μαι ότι με ικα­νο­ποί­ηση θα παρα­κο­λου­θείτε την αντα­πό­κριση των τοπικών κοι­νω­νιών σε αυτή την κατεύ­θυνση. Στα Δωδε­κά­νησα, έχουμε την πρω­το­βου­λία Gr-eco Islands της Χάλκης, όπου η Ενερ­γειακή Κοι­νό­τητα του νησιού, έχει ενέρ­γεια καθαρής μορφής και μηδε­νι­κούς λογα­ρια­σμούς. Σε ποιους άλλους κλάδους της οικο­νο­μίας θα μπο­ρούσε να αξιο­ποι­η­θεί η ενερ­γειακή αυτο­δυ­να­μία;

Ήδη από την περίοδο 2010-2014, όταν είχα την ευθύνη του Υπουρ­γείου Περι­βάλ­λο­ντος κι Ενέρ­γειας, ήμασταν η 3η καλύ­τερη χώρα στον κόσμο στην κατά κεφαλήν παρα­γωγή ηλε­κτρι­σμού από φωτο­βολ­ταϊκά και η 8η καλύ­τερη στην ΕΕ στην παρα­γωγή ηλε­κτρι­σμού από αιολικά πάρκα. Απαι­τεί­ται να συνε­χί­σουμε με γοργά βήματα την εκμε­τάλ­λευση και χρήση αιο­λι­κής και φωτο­βολ­ταϊ­κής ενέρ­γειας, δια­τη­ρώ­ντας την ήδη καλή κατά­ταξή μας, όταν μάλιστα η Ευρώπη έχει τις αυστη­ρό­τε­ρες περι­βαλ­λο­ντι­κές προ­δια­γρα­φές του κόσμου και η Ελλάδα έχει ενσω­μα­τώ­σει σχεδόν το σύνολο των οδηγιών και κανο­νι­σμών που σχε­τί­ζο­νται με την περι­βαλ­λο­ντική αδειο­δό­τηση.

Το 2018 νομο­θε­τή­θηκε και στην Ελλάδα ο κανο­νι­σμός της Ευρώπης που προ­βλέ­πει τις Ενερ­γεια­κές Κοι­νό­τη­τες, έναν κανο­νι­σμό που ξεκι­νή­σαμε να τον επε­ξερ­γα­ζό­μα­στε το 2014, όταν είχα την τιμή να προ­ε­δρεύω στο Συμ­βού­λιο Υπουρ­γών Ενέρ­γειας της Ε.Ε. Δεν είναι μόνο για αγρο­τι­κές αλλά και για αστικές οντό­τη­τες, και ουσια­στικά αφορά στην ολότητά του, αυτό που ονο­μά­ζουμε «Ενερ­γειακή Δημο­κρα­τία». Τη ίδια περίοδο μάλιστα (2014), κάναμε ένα πρω­το­πο­ριακό πείραμα. Νομο­θε­τή­σαμε για πρώτη φορά την Ενερ­γειακή Δημο­κρα­τία στον αγρο­τικό τομέα. Δυστυ­χώς, μέχρι πρό­σφατα δεν είχε υπάρξει κάποια σημα­ντική εξέλιξη στο θέμα αυτό.

Και σε γενι­κό­τερο πλαίσιο οι Ενερ­γεια­κές Κοι­νό­τη­τες στην Ελλάδα ακόμα βρί­σκο­νται σε αρκετά ανώριμο στάδιο, με σημα­ντι­κό­τερο πρό­βλημα επέ­κτα­σής τους, την ανε­πάρ­κεια του δια­θέ­σι­μου ηλε­κτρι­κού χώρου.

Πιστεύω λοιπόν, ότι πρέπει να κινη­θούμε σε πολλές κατευ­θύν­σεις. Συνε­χί­ζο­ντας τις καλές πολι­τι­κές των Gr-eco Islands, και της καλής κατά­τα­ξης στα πράσινα που έχουμε από το 2010, με ταυ­τό­χρονη επι­κέ­ντρωση στην ανα­βάθ­μιση, επέ­κταση και ανα­νέ­ωση των ηλε­κτρι­κών δικτύων της χώρας μας.

Είναι δόκιμο, να ακο­λου­θή­σουμε ως Ελλάδα, τα παρα­δείγ­ματα μεγάλων χωρών όπως της Δανίας, που έχει τη μεγα­λύ­τερη εται­ρεία κατα­σκευής ανε­μο­γεν­νη­τριών, τη Vestas, ή της Γερ­μα­νίας, η οποία έχει εκα­το­ντά­δες χιλιά­δες απα­σχο­λού­με­νους στην αιολική ενέρ­γεια, με το 31% της πρά­σι­νης ενέρ­γειας να το παρά­γουν πολίτες και Ενερ­γεια­κές Κοι­νό­τη­τες και άλλο ένα 11% να παρά­γε­ται από αγρότες. • Είστε ουσια­στικά ο υπουρ­γός που ενερ­γο­ποί­ησε όλες τις δια­δι­κα­σίες για τις εξο­ρύ­ξεις υδρο­γο­ναν­θρά­κων στη χώρα μας. Παρόλα αυτά έχουν μεσο­λα­βή­σει αρκετά χρόνια που τα βήματα μοιά­ζουν να εξε­λίσ­σο­νται αργά. Πού κατά την κρίση σας οφεί­λε­ται αυτή η διστα­κτι­κό­τητα;

Δυστυ­χώς, μια ολό­κληρη 10ετία (από το 2014) μένουμε άπραγοι, μειώ­νο­ντας από 12 τις ενεργές χερ­σαίες και θαλάσ­σιες παρα­χω­ρή­σεις, σε μόνο 6 σήμερα, λόγω απο­χώ­ρη­σης εται­ρειών ανα­δό­χων, ενώ αν ακο­λου­θού­σαμε τους ρυθμούς του 2010-2014, σήμερα θα είχαμε ήδη 5-6 εξέδρες άντλη­σης φυσικού αερίου.

Ένας σημα­ντι­κός και ουσια­στι­κός παρά­γο­ντας είναι οι καθυ­στε­ρή­σεις στις δια­δι­κα­σίες που ανα­γκά­ζουν τις εται­ρείες να κινη­θούν σε άλλες αγορές.

Αυτό μπορεί να αλλάξει, ακόμη και τώρα, με πραγ­μα­τική πολι­τική βούληση και επι­τά­χυνση των δια­δι­κα­σιών. Επιμένω και υπο­στη­ρίζω ότι τα πλούσια κοι­τά­σματα ελλη­νι­κού φυσικού αερίου αξίας €250 δισ., σε Ιόνιο και νότια Κρήτη, με δυνα­τό­τητα παροχής δημο­σίων εσόδων €60-70 δισ. και τα οποία με βάση το νόμο 4162/2013 θα ενι­σχύ­σουν το εθνικό ασφα­λι­στικό σύστημα και τις συντά­ξεις των Ελλήνων πολίτων, απαι­τεί­ται να αξιο­ποι­η­θούν άμεσα ώστε μέσα στα επόμενα 2-3 χρόνια, η Ελλάδα να ανα­βαθ­μι­στεί γεω­πο­λι­τικά και να γίνει χώρα παρα­γω­γός κι εξα­γω­γέας φυσικού αερίου στην Ε.Ε., ακο­λου­θώ­ντας την πορεία προς την Πράσινη Μετά­βαση.

Επι­τρέψτε μου να σταθώ στο ζήτημα αυτό και να ρωτήσω ευθέως. Πολλά από τα πράσινα κόμματα της Ευρώπης που έχουν βασικό άξονα της πολι­τι­κής τους, το Περι­βάλ­λον υπο­στη­ρί­ζουν ότι πρέπει να εγκα­τα­λεί­ψουμε το πεδίο εξο­ρύ­ξεις. Ποια η άποψή σας;

Είναι βέβαιο ότι μέχρι το 2050 του­λά­χι­στον, το φυσικό αέριο θα χρη­σι­μο­ποιεί­ται σε όλο τον κόσμο και στην Ευρώπη. Οι ανάγκες της χώρας μας θα διπλα­σια­στούν την επόμενη δεκα­ε­τία. Και παρά τις προ­σπά­θειες απε­ξάρ­τη­σής μας από τη Ρωσία, τρο­φο­δο­τού­μα­στε σε μεγάλο βαθμό με φυσικό αέριο που διέρ­χε­ται μέσω Τουρ­κίας. Σκε­φτείτε τις γεω­πο­λι­τι­κές επι­πτώ­σεις αυτής της κατά­στα­σης. Γι’ αυτό πιστεύω ότι η χώρα μας πρέπει να ακο­λου­θή­σει τη στρα­τη­γική που ονομάζω «Και ανα­νε­ώ­σιμα Και φυσικό αέριο» αντί για «Είτε ανα­νε­ώ­σιμα Είτε φυσικό αέριο». Η Ελλάδα απαι­τεί­ται να αξιο­ποι­ή­σει τα κοι­τά­σματά της αλλά και να γίνει δια­με­τα­κο­μι­στι­κός κόμβος φυσικού αερίου και πρά­σι­νου ηλε­κτρι­σμού ανάμεσα σε Ανα­το­λική Μεσό­γειο, Βόρεια Αφρική και Κεντρική-Βόρεια Ευρώπη. Φυσικά μιας και μιλάμε για πρά­σι­νες χώρες, ας σημειώσω εδώ, ότι τον δρόμο αυτής της ανά­πτυ­ξης έχουν χαράξει και συνε­χί­ζουν να ακο­λου­θούν, οι πιο πρά­σι­νες χώρες του πλανήτη, όπως είναι π.χ. η Νορ­βη­γία, η Μεγ. Βρε­τα­νία, η Δανία, κ.α.

Planet B δεν υπάρχει όπως λέτε και στο βιβλίο σας. Πλάνο, όμως, στρα­τη­γι­κής με αφορμή και την κλι­μα­τική αλλαγή έχει η χώρα ή εξα­ντλού­μα­στε απλά και μόνο στις εφαρ­μο­γές ενη­μέ­ρω­σης, όπως πχ. στο 112;

H Ελλάδα είναι μια από τις πιο ανο­χύ­ρω­τες χώρες στα θέματα Κλι­μα­τι­κής Προ­σαρ­μο­γής. Αρκεί να σας αναφέρω ότι από το 2014 συγκρό­τησα τις πρώτες επι­τρο­πές για τη δια­μόρ­φωση σε κάθε Περι­φέ­ρεια, Εθνικής Στρα­τη­γι­κής Προ­σαρ­μο­γής στην Κλι­μα­τική Αλλαγή, αλλά σήμερα, 10 χρόνια μετά, μόνο πέντε από τις δεκα­τρείς Περι­φέ­ρειες το έχουν υλο­ποι­ή­σει. Επι­πλέον, πριν δύο μήνες η χώρα παρα­πέμ­φθηκε στο Ευρω­παϊκό Δικα­στή­ριο, από την Ευρω­παϊκή Επι­τροπή λόγω μη επι­και­ρο­ποί­η­σης των Σχεδίων Δια­χεί­ρι­σης Κιν­δύ­νων Πλημ­μυ­ρών, όταν από το 2014 είχα υπο­γρά­ψει και δημο­σιεύ­σει ως υπουρ­γός, όλα αυτά τα Σχέδια. Όταν λοιπόν, έχουμε ζήσει τόσο μεγάλες κατα­στρο­φές και σε τόσο σύντομο χρονικό διά­στημα, (π.χ. Μάνδρα, Ντάνιελ, Ιανό, τις πυρ­κα­γιές στη Ρόδο και Δαδιά), δεν συγ­χω­ρού­μα­στε ως χώρα να μένουμε άπραγοι. Το 112 είναι άκρως σημα­ντικό και σωτήριο, αλλά απαι­τεί­ται μια σειρά άλλων δια­δι­κα­σιών που πρέπει να προη­γη­θούν, όπως για παρά­δειγμα, από το να τοπο­θε­τη­θούν πολλά μικρά φράγ­ματα στα ανάντη των ποταμών, που είναι κάτι εξαι­ρε­τικά απλό, μέχρι το να μελε­τη­θούν και να εντο­πι­σθούν περιο­χές με υψηλό κίνδυνο πυρ­κα­γιάς, με χρήση εικόνων από δορυ­φό­ρους.

Το τελευ­ταίο με περη­φά­νεια αναφέρω ότι ήταν μια μελέτη που δημο­σιεύ­σαμε πρό­σφατα με τους μετα­πτυ­χια­κούς μου φοι­τη­τές στα πλαίσια του Μετα­πτυ­χια­κού Προ­γράμ­μα­τος που διευ­θύνω.

H κυβέρ­νηση δια­τεί­νε­ται ότι η στα­θε­ρό­τητα είναι το δια­κύ­βευμα των ευρω­ε­κλο­γών, εκφρά­ζο­ντας φόβο για χαλαρή ψήφο ή ψήφο δια­μαρ­τυ­ρίας την 9η Ιουνίου. Τα κόμματα της αντι­πο­λί­τευ­σης μιλούν με εσω­τε­ρική ατζέντα (ασφά­λεια, ακρί­βεια, κλπ). Τελικά είναι ευρω­παϊ­κές εκλογές με ελλη­νική ατζέντα;

Την ακραία πόλωση την επι­λέ­γει πρώτα από όλα η Κυβέρ­νηση, όσο βλέπει ότι τρίζει η εικόνα κυριαρ­χίας που είχε δια­μορ­φώ­σει. Το ίδιο επι­χει­ρεί και ο κύριος Κασ­σε­λά­κης, ψαρεύ­ο­ντας σε θολά νερά αρι­στερά και δεξιά.

Αυτό όμως, έχει αντί­θετα απο­τε­λέ­σματα. Όχι μόνο δεν προ­σελ­κύει τους πολίτες στις κάλπες αλλά, αντί­θετα, τους απο­μα­κρύ­νει ακόμη περισ­σό­τερο. Οι πολίτες δεν απο­ζη­τούν κοκο­ρο­μα­χίες. Θέλουν να ακού­σουν συγκε­κρι­μέ­νες θέσεις και προ­τά­σεις για τα προ­βλή­ματα που αντι­με­τω­πί­ζουμε στην Ελλάδα και στην Ευρώπη, που είναι κοινά: οι ανι­σό­τη­τες, η κοι­νω­νική συνοχή που απει­λεί­ται, η προ­στα­σία του περι­βάλ­λο­ντος, η κοινή άμυνα και ασφά­λεια. Εκεί πιστεύω ότι θα κριθούν οι ευρω­ε­κλο­γές. Και οι πολίτες θα αξιο­λο­γή­σουν προ­τά­σεις αλλά και τα πρόσωπα που μπορούν να εκπρο­σω­πή­σουν δυνα­μικά την πατρίδα μας και τα εθνικά μας συμ­φέ­ρο­ντα στο Ευρω­κοι­νο­βού­λιο.

Το ΠΑΣΟΚ στις δημο­σκο­πή­σεις τους τελευ­ταί­ους μήνες εμφα­νί­ζε­ται μεταξύ δεύ­τε­ρης και τρίτης θέσης. Εκτι­μάτε ότι πέραν από τη φωτο­γρα­φία της στιγμής, το γεγονός ότι το ΠΑΣΟΚ μιλά με πολι­τι­κούς όρους και όχι με όρους life style είναι μια απά­ντηση στο φαι­νό­μενο αυτό ή υπάρχει ακόμη κάτι βαθύ­τερο, δηλαδή «εργο­λα­βία» κάποιων για να κοντύ­νουν το Κίνημα;

Εμείς εξε­τά­ζουμε όλα τα δεδο­μένα αλλά το παι­χνίδι θα το κρίνει ο ελλη­νι­κός λαός. Και θα το κρίνει στο γνήσιο γήπεδο της δημο­κρα­τίας: στην κάλπη. Το ΠΑΣΟΚ θα βρί­σκε­ται και πάλι ανάμεσα στους κερ­δι­σμέ­νους. Μέχρι τότε, ούτε εφη­συ­χά­ζουμε ούτε υιο­θε­τούμε επι­κοι­νω­νια­κές πιρου­έ­τες.

Το ίδιο το πολι­τικό σύστημα είναι αυτό που τρέφει τον αντι­συ­στη­μι­σμό όταν πιστεύει ότι μόνο με γυα­λι­στε­ρές υπο­ψη­φιό­τη­τες θα κερ­δί­σει την ψήφο τους. Εμείς εντεί­νουμε τις προ­σπά­θειές μας να δώσουμε μια πει­στική διέξοδο στον ελλη­νικό λαό και στα προ­βλή­ματα που αντι­με­τω­πί­ζει. Και τα προ­βλή­ματα αυτά είναι πλέον ασφυ­κτικά, με κύρια ευθύνη της Κυβέρ­νη­σης, που με τη λογική «βλέ­πο­ντας και κάνο­ντας» έχει γίνει παρά­γο­ντας αστά­θειας για τη χώρα.

Εμείς στο ΠΑΣΟΚ παρου­σιά­ζουμε τη δική μας πρόταση για να εγγυ­η­θούμε την πολι­τική στα­θε­ρό­τητα ως προ­ϋ­πό­θεση για τις ριζικές αλλαγές που έχει ανάγκη η χώρα μας για να ανα­πνεύ­σει ξανά.