Παρά τη σταδιακή αποκλιμάκωση των πιέσεων που άφησε πίσω της η πανδημία, η ευρωπαϊκή φιλοξενία, ένας από τους μεγαλύτερους εργοδότες στην Ευρώπη, εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σοβαρές ελλείψεις προσωπικού και δεξιοτήτων.
Με νέο position paper του ο φορέας-ομπρέλα των ευρωπαϊκών ενώσεων ξενοδοχείων, εστίασης και καφέ, HOTREC, αποκαλύπτει ότι ο κλάδος, που απασχολεί 10 εκατ. εργαζομένους σε 2 εκατ. επιχειρήσεις στην ΕΕ, εξακολουθεί να αδυνατεί να καλύψει, κατά μέσο όρο, το 10% του εργατικού του δυναμικού, με τις ελλείψεις να οξύνονται σε πολλές χώρες κατά την περίοδο της τουριστικής αιχμής. Ταυτόχρονα, οι επιχειρήσεις καλούνται να βρουν προσωπικό με ψηφιακές, «πράσινες» και διαπροσωπικές δεξιότητες.
Αυτά καταγράφει ο νέος οδικός χάρτης της HOTREC, που ουσιαστικά ζητά επενδύσεις σε δεξιότητες, ισχυρότερη κινητικότητα του εργατικού δυναμικού, αποτελεσματικές νόμιμες οδούς μετανάστευσης και βιώσιμη χρηματοδότηση, ιδίως για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
Ένας ανταγωνιστικός και ανθεκτικός τομέας φιλοξενίας χρειάζεται συντονισμένη δράση σε επίπεδο ΕΕ, επισημαίνει η ένωση.
Στο 14% οι κενές θέσεις στην Ελληνική φιλοξενία το 2025
Πάντως, η εικόνα στην Ελλάδα παρουσιάζει βελτίωση σε σχέση με την πρώιμη μεταπανδημική περίοδο, όταν, σύμφωνα με τα στοιχεία της HOTREC, οι κενές θέσεις εργασίας στη φιλοξενία ανέρχονταν σε 55.000, δηλαδή οι ελλείψεις άγγιζαν το 25%. Το 2025, οι ελλείψεις προσωπικού έφτασαν στο 14%, δηλαδή σε περίπου 36.145 από το σύνολο των 263.026 θέσεων εργασίας στον κλάδο.
Η εικόνα μεταξύ των κρατών-μελών είναι ανομοιόμορφη. Σε ορισμένες αγορές η πίεση στις προσλήψεις έχει μειωθεί, σε άλλες όμως –ιδίως σε προορισμούς έντονης εποχικότητας– οι επιχειρήσεις συνεχίζουν να λειτουργούν με σοβαρά κενά προσωπικού, τα οποία επηρεάζουν τόσο τη λειτουργία τους όσο και την ποιότητα των υπηρεσιών.
Πέρα από το καθαρό αριθμητικό έλλειμμα εργαζομένων, ο κλάδος έρχεται αντιμέτωπος και με ένα δεύτερο, πιο σύνθετο πρόβλημα: το έλλειμμα δεξιοτήτων. Η πράσινη και η ψηφιακή μετάβαση αλλάζουν ριζικά το προφίλ των θέσεων εργασίας στη φιλοξενία. Οι επιχειρήσεις χρειάζονται πλέον εργαζόμενους με ψηφιακές ικανότητες, γνώσεις βιωσιμότητας και ενισχυμένες δεξιότητες εξυπηρέτησης πελατών, πέρα από τις παραδοσιακές επιχειρησιακές ειδικότητες. Αυτό δημιουργεί «χάσμα» ανάμεσα σε αυτό που ζητά η αγορά και σε αυτό που μπορεί να προσφέρει το διαθέσιμο εργατικό δυναμικό.
Σύμφωνα με τη HOTREC, οι δυσκολίες αυτές δεν είναι μεμονωμένες αλλά εντάσσονται στο ευρύτερο πλαίσιο της ευρωπαϊκής αγοράς εργασίας: γήρανση του πληθυσμού, περιορισμένη διαθεσιμότητα εργατικού δυναμικού και εύθραυστη οικονομική ανάκαμψη. Υπό αυτές τις συνθήκες, η όποια προσωρινή βελτίωση μπορεί εύκολα να ανατραπεί όταν η τουριστική ζήτηση αυξηθεί ξανά.
Οι 4 πυλώνες επίλυσης του ζητήματος
Για να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα, η HOTREC παρουσιάζει έναν ολοκληρωμένο οδικό χάρτη τεσσάρων πυλώνων. Στον πρώτο, η εκπαίδευση και κατάρτιση τοποθετούνται στο επίκεντρο, με έμφαση στην αναβάθμιση δεξιοτήτων, την επανεκπαίδευση, τα προγράμματα μαθητείας και την ανανέωση των προγραμμάτων σπουδών ώστε να ενσωματώνουν ψηφιακές και πράσινες δεξιότητες. Στον δεύτερο, οι πολιτικές αγοράς εργασίας στοχεύουν στη βελτίωση της εικόνας και της ελκυστικότητας των επαγγελμάτων φιλοξενίας, αλλά και στη διατήρηση του προσωπικού μέσω πιο ευέλικτων και ποιοτικών μορφών εργασίας.
Ο τρίτος πυλώνας αφορά την κινητικότητα εργαζομένων στην ΕΕ. Η HOTREC ζητά ισχυρότερα εργαλεία, όπως το EURES, καλύτερη πρόσβαση σε προσιτή στέγη για εποχικούς και μετακινούμενους εργαζομένους, αλλά και αποτελεσματικότερες νόμιμες οδούς μετανάστευσης μέσω του EU Talent Pool, των Talent Partnerships και ταχύτερων διαδικασιών για την ενιαία άδεια εργασίας. Ο τέταρτος πυλώνας επικεντρώνεται στη χρηματοδότηση, με στόχο τη διασφάλιση σταθερής ευρωπαϊκής και εθνικής στήριξης για προγράμματα κατάρτισης και κινητικότητας, κρίσιμα ειδικά για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις που κυριαρχούν στον κλάδο.
Ο πρόεδρος της HOTREC, κ. Αλέξανδρος Βασιλικός, υπογραμμίζει ότι «με τις σωστές επενδύσεις σε δεξιότητες και ανθρώπινο δυναμικό, ο τομέας μας μπορεί να παρέχει προσβάσιμες θέσεις εργασίας εισαγωγικού επιπέδου για ποικίλες κοινωνικές ομάδες, προσφέροντας παράλληλα βιώσιμες και ποιοτικές μακροπρόθεσμες σταδιοδρομίες. Με αυτόν τον τρόπο, ο τομέας της φιλοξενίας θα συνεχίσει να λειτουργεί ως βασική κινητήρια δύναμη της ευρωπαϊκής οικονομίας, ιδίως σε απομακρυσμένες γεωγραφικές περιοχές».
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο Sami Nisametdin, πρόεδρος του Τομεακού Κοινωνικού Διαλόγου για τη HOTREC, τονίζει: «Η αντιμετώπιση των ελλείψεων σε δεξιότητες και εργατικό δυναμικό απαιτεί πρακτικές και ισορροπημένες λύσεις τόσο σε επίπεδο ΕΕ όσο και σε εθνικό επίπεδο, οι οποίες θα αναπτυχθούν σε στενή συνεργασία με τους κοινωνικούς εταίρους, τους παρόχους επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης και τις δημόσιες αρχές. Μέσω συλλογικών προσπαθειών, μπορούμε να επιτύχουμε απτά αποτελέσματα τόσο για τις επιχειρήσεις φιλοξενίας όσο και για τους εργαζόμενους».
Πηγή: tornosnews.gr
