Επεστράφησαν τα εμβληματικά εκθέματα του Μουσείου Ρόδου

Αίσιο… τέλος είχε η ‘πε­ρι­πέ­τεια’ των δύο εμ­βλη­μα­τι­κών εκ­θε­μά­των του Αρ­χαιο­λο­γι­κού Μου­σεί­ου Ρόδου, της «λουό­με­νης Αφρο­δί­της» και της μαρ­μά­ρι­νης κε­φα­λής του Απόλ­λω­να –Ήλιου, τα οποία (μαζί με πολλά ακόμη αντι­κεί­με­να) είχαν δοθεί για δα­νει­σμό στο Μου­σείο Κυ­κλα­δι­κής Τέ­χνης.

Θυ­μί­ζου­με ότι το Το­πι­κό Πα­ράρ­τη­μα Δω­δε­κα­νή­σου του Συλ­λό­γου Ελ­λή­νων Αρ­χαιο­λό­γων, είχε δια­μαρ­τυ­ρη­θεί πέρσι για την απα­ξί­ω­ση μέσω ‘Δα­νει­σμών’ των Πε­ρι­φε­ρεια­κών Μου­σεί­ων της Ακρι­τι­κής Δω­δε­κα­νή­σου.

Σύμ­φω­να με νε­ό­τε­ρες πλη­ρο­φο­ρί­ες, ευ­τυ­χώς τα συ­γκε­κρι­μέ­να κομ­μά­τια, γύ­ρι­σαν ‘σπίτι’ τους δη­λα­δή στο Αρ­χαιο­λο­γι­κό Μου­σείο Ρόδου έπει­τα από την έκ­θε­ση για την οποία τα­ξί­δε­ψαν του Μου­σεί­ου Κυ­κλα­δι­κής Τέ­χνης με τίτλο: ‘Το Κάλ­λος’, τον πε­ρα­σμέ­νο Σε­πτέμ­βριο.

Η αγω­νία όλων που είχε εκ­φρα­στεί, τόσο από τους αρ­χαιο­λό­γους όσο και από την δη­μο­τι­κή αρχή Ρόδου, ήταν έκ­δη­λη αφού έπρε­πε να τα στε­ρη­θού­με για αρ­κε­τούς μήνες. Ωστό­σο, τα ευ­ρή­μα­τα γύ­ρι­σαν χωρίς να έχει ση­μειω­θεί κα­νέ­να πρό­βλη­μα.

ΜΕ­ΝΟΥΝ ΣΤΟΝ… ΠΕΙ­ΡΑΙΑ ΤΑ ΧΑΛ­ΚΙ­ΝΑ ΑΓΑΛ­ΜΑ­ΤΑ  ΤΗΣ ΚΑ­ΛΥ­ΜΝΟΥ!

Την ίδια ώρα όμως, άλλα αρ­χαιο­λο­γι­κά ευ­ρή­μα­τα δεν έχουν την ίδια τύχη. Σύμ­φω­να με ρε­πορ­τάζ της «δη­μο­κρα­τι­κής» τα χάλ­κι­να αγάλ­μα­τα της Κα­λύ­μνου, δεν έχουν επι­στρα­φεί ακόμη στο Μου­σείο Κα­λύ­μνου και πα­ρα­μέ­νουν στην Αθήνα.

Συ­γκε­κρι­μέ­να, τον Ιού­νιο του 2021 οι αρ­χαιο­λό­γοι είχαν εκ­φρά­σει την έντο­νη ανη­συ­χία τους για την τύχη των χάλ­κι­νων αγαλ­μά­των της Κα­λύ­μνου τα οποία έχουν απο­μα­κρυν­θεί από το Αρ­χαιο­λο­γι­κό Μου­σείο του νη­σιού από το 2015 κι έκτο­τε, δεν επε­στρά­φη­καν!

Όπως είχε ανα­φέ­ρει το Toπικό Πα­ράρ­τη­μα Συλ­λό­γου Ελ­λή­νων Αρ­χαιο­λό­γων Δω­δε­κα­νή­σου σε ανα­κοί­νω­σή του:

«Ιδιαί­τε­ρα ανη­συ­χη­τι­κή, ωστό­σο, είναι η προ­γραμ­μα­τι­ζό­με­νη, χωρίς σχε­τι­κή ει­σή­γη­ση της αρ­μό­διας Εφο­ρεί­ας Αρ­χαιο­τή­των Δω­δε­κα­νή­σου, η οποία ου­δέ­πο­τε κλή­θη­κε να κα­τα­θέ­σει τις από­ψεις της, απο­γύ­μνω­ση της αί­θου­σας στο Αρ­χαιο­λο­γι­κό Μου­σείο Κα­λύ­μνου, ενός μι­κρού νη­σιού της πα­ρα­με­θο­ρί­ου που μετά βίας επι­βιώ­νει μετά και την κρίση της παν­δη­μί­ας από την οποία επλή­γη σε μέ­γι­στο βαθμό. Με με­γά­λη μας έκ­πλη­ξη πλη­ρο­φο­ρη­θή­κα­με ότι το αρ­μό­διο Κε­ντρι­κό Συμ­βού­λιο Μου­σεί­ων ενέ­κρι­νε τη μό­νι­μη έκ­θε­ση της εμ­βλη­μα­τι­κής χάλ­κι­νης κε­φα­λής Ηγε­μό­νος του θω­ρα­κο­φό­ρου κορ­μού και των κάτω άκρων του έφιπ­που αυτού γλυ­πτού με τα πε­ρί­τε­χνα σαν­δά­λια, ενώ, σύμ­φω­να με πλη­ρο­φο­ρί­ες, την ίδια τύχη θα έχει πι­θα­νώς η πε­ρί­φη­μη χάλ­κι­νη Κυρά της Κα­λύ­μνου και το χάλ­κι­νο δελ­φί­νι. Τα εκ­θέ­μα­τα αυτά, ανά­με­σα σε άλλες ενά­λιες αρ­χαιό­τη­τες, προ­ο­ρί­ζο­νται για το νέο Μου­σείο Ενα­λί­ων Αρ­χαιο­τή­των του Ορ­γα­νι­σμού Λι­μέ­νος Πει­ραιώς, ένα Μου­σείο που όπως φαί­νε­ται θα έχει τον χα­ρα­κτή­ρα Νο­μι­κού Προ­σώ­που Δη­μο­σί­ου Δι­καί­ου, όταν και εφό­σον υλο­ποι­η­θεί!

Η Κυρά της Κα­λύ­μνου και το δελ­φί­νι, εντυ­πω­σια­κά έργα χαλ­κο­πλα­στι­κής από τη θα­λάσ­σια πε­ριο­χή της Κα­λύ­μνου, όπως η κε­φα­λή και τα πόδια του θω­ρα­κο­φό­ρου, απο­τε­λούν πο­λύ­τι­μα εκ­θέ­μα­τα του Αρ­χαιο­λο­γι­κού Μου­σεί­ου του νη­σιού, απαρ­τί­ζο­ντας ένα εντυ­πω­σια­κό σύ­νο­λο χάλ­κι­νων γλυ­πτών, που μαζί με τα μαρ­μά­ρι­να γλυ­πτά από το ιερό του Δα­λί­ου Απόλ­λω­νος κα­θι­στούν το Μου­σείο της Κα­λύ­μνου ένα από τα σπου­δαιό­τε­ρα του Αι­γαί­ου. Και ενώ η Κυρά της Κα­λύ­μνου και το δελ­φί­νι προ­βάλ­λο­νται ακόμη στην ξυ­λό­στε­γη αί­θου­σα του Αρ­χαιο­λο­γι­κού Μου­σεί­ου Κα­λύ­μνου, η κε­φα­λή του Ηγε­μό­νος και τα σαν­δα­λο­φό­ρα άκρα που ήταν εκτε­θει­μέ­να σε ει­δι­κών προ­δια­γρα­φών προ­θή­κες, λεί­πουν από το Μου­σείο. Η ση­μα­σία μά­λι­στα του Ηγε­μό­να δια­φαί­νε­ται από τη δη­μο­φι­λία του για τις ανά­γκες μιας σει­ράς θε­μα­τι­κών εκ­θέ­σε­ων. Έτσι στις 25 Φε­βρουα­ρί­ου 2015 ο Ηγε­μό­νας εκό­σμη­σε την έκ­θε­ση “Power and Pathos. Bronze Sculpture of the Hellenistic Worlds”, στο Palazzo Strozzi στη Φλω­ρε­ντία (14/03/2015 – 21/06/2015), για να απο­στα­λεί στη συ­νέ­χεια στο Los Angeles στο Μου­σείο J.P. Getty (28/07/2015 – 01/11/2015) και στην Εθνι­κή Πι­να­κο­θή­κη στην Ουά­σινγ­κτον (06/12/2015 – 30/03/2016), ενώ χωρίς να επι­στρέ­ψει στην Ελ­λά­δα, εστά­λη στο Μη­τρο­πο­λι­τι­κό Μου­σείο Νέας Υόρ­κης για την πε­ριο­δι­κή έκ­θε­ση “Pergamon and the Art of the Hellenistic Kingdoms” (05/04/2016 – 10/07/2016), απ’ όπου πριν τη λήξη της έκ­θε­σης απε­στά­λη στην Ια­πω­νία για τις ανά­γκες της πε­ριο­δι­κής έκ­θε­σης “A Journey to the Land of Immortals – 4.000 Years of Greek Treasures”, η οποία πα­ρου­σιά­στη­κε σε τρία ια­πω­νι­κά Μου­σεία, συ­νο­λι­κά από τις 21/06/2016 έως τις 02/04/2017. Έκτο­τε, δη­λα­δή εδώ και 6 χρό­νια, δεν επέ­στρε­ψε ποτέ στην Κά­λυ­μνο!

Σή­με­ρα, 12 χρό­νια μετά τα λα­μπρά εγκαί­νια, το Αρ­χαιο­λο­γι­κό Μου­σείο Κα­λύ­μνου, με ελά­χι­στο προ­σω­πι­κό και με κενές τις προ­θή­κες των εμ­βλη­μα­τι­κών χάλ­κι­νων γλυ­πτών του, βιώ­νει την απα­ξί­ω­ση των πε­ρι­φε­ρεια­κών Μου­σεί­ων, τα οποία οι κε­ντρι­κές υπη­ρε­σί­ες θυ­μού­νται για προ­σω­ρι­νό ή μό­νι­μο δα­νει­σμό όταν γί­νο­νται πε­ριο­δι­κές εκ­θέ­σεις. Με την Από­φα­ση του Κε­ντρι­κού Συμ­βου­λί­ου για εμπλου­τι­σμό του νέου Μου­σεί­ου για τις Ενά­λιες αρ­χαιό­τη­τες στο ΟΛΠ με τα χάλ­κι­να γλυ­πτά της Κα­λύ­μνου δια­φαί­νε­ται μη πι­θα­νή η επι­στρο­φή της Κε­φα­λής του Ηγε­μό­νος και των άκρων του στις κενές προ­θή­κες του Μου­σεί­ου της Κα­λύ­μνου, προ­ε­τοι­μά­ζο­ντας ίσως το έδα­φος για με­τα­φο­ρά και της με­γά­λης Κυράς της Κα­λύ­μνου αλλά και του χάλ­κι­νου δελ­φι­νιού.

Το γε­γο­νός αυτό δεν απα­ξιώ­νει μόνον το Μου­σείο Κα­λύ­μνου αλλά εν τέλει το ίδιο το νησί και όλη την ελ­λη­νι­κή πε­ρι­φέ­ρεια, με ό, τι αυτό ση­μαί­νει για την οι­κο­νο­μία της, σε σχέση με τον του­ρι­σμό και την προ­βο­λή της πο­λι­τι­στι­κής κλη­ρο­νο­μιάς. Πα­γιώ­νε­ται επί­σης μία απα­ρά­δε­κτη με­θό­δευ­ση που αγνο­εί την Εφο­ρεία που ορ­γά­νω­σε αυτό το Μου­σείο, σύμ­φω­να με εγκε­κρι­μέ­νες Μου­σειο­λο­γι­κές και Μου­σειο­γρα­φι­κές Με­λέ­τες, ακυ­ρώ­νο­ντας τόσο αυτές όσο και τα Γε­νι­κά Συμ­βού­λια που τις ενέ­κρι­ναν.

Το Τ. Π. Δω­δε­κα­νή­σου, εν μέσω της αγω­νί­ας του Συλ­λό­γου των Ελ­λή­νων Αρ­χαιο­λό­γων αλλά και του επι­στη­μο­νι­κού κό­σμου για το μέλ­λον των Δη­μο­σί­ων Μου­σεί­ων, θα διεκ­δι­κή­σει με κάθε νό­μι­μο μέσον και κι­νη­το­ποι­ή­σεις να στα­μα­τή­σει η απα­ξί­ω­ση του Αρ­χαιο­λο­γι­κού Μου­σεί­ου Κα­λύ­μνου και των Μου­σεί­ων άλλων ακρι­τι­κών νη­σιών της πε­ριο­χής αρ­μο­διό­τη­τας της Εφο­ρεί­ας Αρ­χαιο­τή­των Δω­δε­κα­νή­σου, ζη­τώ­ντας την επι­στρο­φή και την πα­ρα­μο­νή των ση­μα­ντι­κών και εμ­βλη­μα­τι­κών εκ­θε­μά­των των Μου­σεί­ων στις μό­νι­μες εκ­θέ­σεις τους, σύμ­φω­να με τον αρ­χι­κό προ­γραμ­μα­τι­σμό και τις εγκρί­σεις, προς το συμ­φέ­ρον των το­πι­κών κοι­νω­νιών και του πε­ρι­βάλ­λο­ντός τους, γιατί μόνον στην άμεση συ­νά­φεια με τον τόπο εύ­ρε­σής τους ανα­δει­κνύ­ε­ται η πραγ­μα­τι­κή τους ση­μα­σία και η με­γά­λη τους αξία.

Oι δα­νει­σμοί αυτοί απο­τε­λούν όψεις της ίδιας κα­τα­στρο­φι­κής πο­λι­τι­κής που οδη­γεί στην απο­δυ­νά­μω­ση των πε­ρι­φε­ρεια­κών Μου­σεί­ων. Σε μία πε­ρί­ο­δο που απει­λού­νται κυ­ριαρ­χι­κά δι­καιώ­μα­τα επι­βάλ­λε­ται για ανα­πτυ­ξια­κούς και εθνι­κούς λό­γους η ενί­σχυ­ση και στε­λέ­χω­ση των πε­ρι­φε­ρεια­κών Μου­σεί­ων και δη των Μου­σεί­ων στα νησιά της πα­ρα­με­θο­ρί­ου».

Όπως δή­λω­σε στην «δη­μο­κρα­τι­κή» ο Έπαρ­χος Κα­λύ­μνου κ. Μα­νώ­λης Μου­σελ­λής, παρά τις συ­νε­χείς δια­μαρ­τυ­ρί­ες των το­πι­κών αρχών τα χάλ­κι­να αγάλ­μα­τα όχι μόνο δεν επε­στρά­φη­καν αλλά προ­ο­ρί­ζο­νται να κο­σμή­σουν το νέο Μου­σείο Ενα­λί­ων Αρ­χαιο­τή­των του Ορ­γα­νι­σμού Λι­μέ­νος Πει­ραιώς, ένα Μου­σείο που θα έχει τον χα­ρα­κτή­ρα Νο­μι­κού Προ­σώ­που Δη­μο­σί­ου Δι­καί­ου, όταν και εφό­σον υλο­ποι­η­θεί!

«Η κυρία Μεν­δώ­νη απά­ντη­σε ότι δεν θα τα γυ­ρί­σει πίσω στην Κά­λυ­μνο. Μας λυπεί αυτή η από­φα­ση αφού δεν ακού­στη­καν οι δια­μαρ­τυ­ρί­ες των το­πι­κών αρχών και φο­ρέ­ων», ανέ­φε­ρε ο κ. Μου­σελ­λής, εκ­φρά­ζο­ντας την έντο­νη απο­γο­ή­τευ­ση και πι­κρία του.

Ανά­λο­γες δια­μαρ­τυ­ρί­ες είχαν γίνει και για σχε­τι­κή γνω­μο­δό­τη­ση του ΚΑΣ, σύμ­φω­να με την οποία απο­φα­σί­στη­κε η από­σπα­ση του νε­ο­λι­θι­κού κτη­ρια­κού συ­γκρο­τή­μα­τος στο Γυαλί, νη­σί­δας κοντά στη Νί­συ­ρο, όταν προ­γραμ­μα­τί­στη­κε ο κα­τα­κερ­μα­τι­σμός και η με­τα­φο­ρά των ση­μα­ντι­κό­τε­ρων κα­τα­λοί­πων του πα­ρελ­θό­ντος του νη­σιού και μά­λι­στα ως συ­νέ­χεια πα­ρό­μοιων απο­φά­σε­ων με τη σφρα­γί­δα του ΚΑΣ.

Μι­λώ­ντας στην «δη­μο­κρα­τι­κή» ο δή­μαρ­χος Νι­σύ­ρου κ. Χρι­στο­φής Κο­ρω­ναί­ος, υπο­γράμ­μι­σε πως οι ερ­γα­σί­ες βρί­σκο­νται σε εξέ­λι­ξη στο συ­γκρό­τη­μα, όμως δεν θα με­τα­φερ­θούν σε άλλο τόπο και θα πα­ρα­μεί­νουν στο νησί.