Μάνος Γαβράς – Σάνον Ελίζαμπεθ: Ιδού η Ρόδος ιδού και το Χόλιγουντ

Οι πρω­τα­γω­νι­στές του «Swing Αway», μι­λούν για ένα ανορ­θό­δο­ξο πρό­τζεκτ με πολύ γκολφ που απευ­θύ­νε­ται στη διε­θνή αγορά αλλά φι­λο­δο­ξεί να προ­σελ­κύ­σει τα dollars και τον του­ρι­σμό ενός «Mamma Mia!»

Θα μπο­ρού­σε να είναι ένα σύ­ντο­μο – αμ­φι­βό­λου ποιό­τη­τας – ανέκ­δο­το. Μια αμε­ρι­κα­νι­κή ρο­μα­ντι­κή κο­με­ντί στην Ελ­λά­δα της κρί­σης (που όπως έλεγε πρό­σφα­τα ο Τόνι Μπάρ­μπερ στους «Financial Times» είναι σαν να ζει τις τε­λευ­ταί­ες ημέ­ρες της Πο­μπη­ί­ας), με μπό­λι­κες δό­σεις γκολφ, πρω­τα­γω­νί­στρια ένα πρώην sex symbol από το Τέξας (οι ση­με­ρι­νοί 35άρη­δες είχαν προ δε­κα­πε­ντα­ε­τί­ας τη φω­το­γρα­φία της μό­νι­μο wallpaper στον υπο­λο­γι­στή τους) και πα­ρα­γω­γό έναν Τζορτζ Στε­φα­νό­που­λος, πρώτο εξά­δελ­φο του πρώην συμ­βού­λου του πρώην προ­έ­δρου των ΗΠΑ Μπιλ Κλί­ντον με το ίδιο όνομα! Και όμως, τα γυ­ρί­σμα­τα του «Swing Away», μιας ανε­ξάρ­τη­της πα­ρα­γω­γής, ευ­τυ­χώς χρη­μα­το­δο­τού­με­νης εξ ολο­κλή­ρου με «αμε­ρι­κα­νι­κά λεφτά», έχουν ήδη ξε­κι­νή­σει και η το­πι­κή κοι­νω­νία της Ρόδου ζει αυτές τις ημέ­ρες στον ρυθμό του «Καλώς ήλθε το δο­λά­ριο».

Το ΒΗΜΑgazino συ­νο­μί­λη­σε με τους βα­σι­κούς συ­ντε­λε­στές της ται­νί­ας μία ημέρα προ­τού ανα­χω­ρή­σουν για το νησί των Ιπ­πο­τών. Με τον έλ­λη­να διε­θνή ηθο­ποιό Μάνο Γαβρά (που πρό­σφα­τα έπαι­ξε σε ένα επει­σό­διο της δη­μο­φι­λούς αμε­ρι­κα­νι­κής σει­ράς «Glee» ενώ ήταν ένας από τους πέντε ανερ­χό­με­νους ευ­ρω­παί­ους «αστέ­ρες» που επε­λέ­γη­σαν στην πρό­σφα­τη κα­μπά­νια «Rising Stars» του Johnnie Walker Gold Label Reserve), με τη hot αμε­ρι­κα­νί­δα, λι­βα­νέ­ζι­κης κα­τα­γω­γής, Σάνον Ελί­ζα­μπεθ, που το ελ­λη­νι­κό κοινό γνώ­ρι­σε από τις λίαν απο­κα­λυ­πτι­κές εμ­φα­νί­σεις της στη νε­α­νι­κή σε­ξο­κω­μω­δία του 1999 «American Pie», και με τον ελ­λη­νο­α­με­ρι­κα­νό πα­ρα­γω­γό Τζορτζ Στε­φα­νό­που­λος, ο οποί­ος δεν απο­χω­ρί­ζε­ται ποτέ τον σταυ­ρό που του χά­ρι­σε πριν από σα­ρά­ντα χρό­νια ο πα­τέ­ρας του που κα­τά­γε­ται από τον Πύργο Ηλεί­ας.

Το πρό­τζεκτ ξε­κί­νη­σε προ κρί­σης, το 2006. Κά­μπο­σοι location scouts αφί­χθη­σαν στο με­τα­ξύ (σε Χαλ­κι­δι­κή, Κρήτη, Κέρ­κυ­ρα κ.τ.λ.). Τε­λι­κά απο­φα­σί­στη­κε τα γυ­ρί­σμα­τα να γί­νουν στη Ρόδο (η οποία, άλ­λω­στε, φι­γου­ρά­ρει στην πρό­σφα­τη λίστα του «Lonely Planet» με τις δέκα «τέ­λειες για το Χό­λι­γουντ» ελ­λη­νι­κές το­πο­θε­σί­ες). Οχι ότι δεν υπήρ­ξαν εμπό­δια (ή «bunkers» όπως λέ­γο­νται στην ιδιό­λε­κτο των γκόλ­φερ). Ως γνω­στόν, η μνη­μο­νια­κή Ελ­λά­δα πα­ρα­μέ­νει ο επί­ση­μος ται­νιο­διώ­κτης του πλα­νή­τη (λέ­γε­ται ότι είχε «στή­σει» τον Ολι­βερ Στό­ουν τρία τέ­ταρ­τα – όταν έψα­χνε να γυ­ρί­σει τον «Μέγα Αλέ­ξαν­δρο» – έξω από το γρα­φείο του ο τότε υπουρ­γός Πο­λι­τι­σμού Ευάγ­γε­λος Βε­νι­ζέ­λος τη στιγ­μή που μόνο το 2011 γυ­ρί­στη­καν στην Τουρ­κία 18 αμε­ρι­κα­νι­κές ται­νί­ες). Διό­λου πε­ρί­ερ­γο το ότι ο ελ­λη­νο­α­με­ρι­κα­νός εμπνευ­στής και πα­ρα­γω­γός (μαζί με τον Tομ Χιώ­της) του «Swing Away» Τζορτζ Στε­φα­νό­που­λος δεν θα πα­ρα­λεί­ψει να σκο­ντά­ψει στο χρό­νιο «σνο­μπά­ρι­σμα» από τους εγ­χώ­ριους υπεύ­θυ­νους φο­ρείς. «Δέ­χτη­κα πολ­λές πιέ­σεις να γυ­ρί­σω την ται­νία εκτός Ελ­λά­δας» λέει στο BHMAgazino. «Μου έλε­γαν “Πή­γαι­νε στη Νότια Τουρ­κία, στη Μέση Ανα­το­λή…”. Σαφώς στην Ελ­λά­δα δεν υπάρ­χει κα­νέ­να οι­κο­νο­μι­κό κί­νη­τρο, τη στιγ­μή μά­λι­στα που, όπως γνω­ρί­ζε­τε, στον υπό­λοι­πο πλα­νή­τη διε­ξά­γε­ται ολό­κλη­ρη κούρ­σα φο­ρο­ε­λα­φρύν­σε­ων για την προ­σέλ­κυ­ση των αμε­ρι­κα­νι­κών στού­ντιο. Θα μπο­ρού­σα αύριο κιό­λας να πάω στο Που­έρ­το Ρίκο και να έχω φο­ρο­ε­λα­φρύν­σεις ως και στο 40% του συ­νο­λι­κού κό­στους πα­ρα­γω­γής. Ομως τους απά­ντη­σα “Αυτή η ται­νία θέλω να γίνει μόνο στην Ελ­λά­δα”». Επι­πρό­σθε­το βέ­βαια πρό­βλη­μα και το γε­νι­κό­τε­ρο κλίμα πο­λι­τι­κής αβε­βαιό­τη­τας που τον πε­ρα­σμέ­νο Ια­νουά­ριο παρ’ ολί­γον να στεί­λει το crew της ται­νί­ας κα­τευ­θεί­αν στα βρά­χια. Πάλι καλά που ο ΕΟΤ εκ­δή­λω­σε ζωηρό εν­δια­φέ­ρον: «Ηταν άν­θρω­ποι της πρώην υπουρ­γού αλλά και με τον και­νούρ­γιο συμ­βαί­νει το ίδιο. Μου είπαν χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά: “Σας χρω­στά­με πολλά που κά­νε­τε εδώ την ται­νία”. “Οχι!”, τους απά­ντη­σα, “σας δίνω και μου δί­νε­τε”».

Το «Swing Αway» είναι ένα με­σαί­ου μπά­τζετ φιλμ (ο πα­ρα­γω­γός αρ­νεί­ται πει­σμα­τι­κά να μι­λή­σει για αριθ­μούς). Πρό­κει­ται για μια «διε­θνή» ρο­μα­ντι­κή κο­με­ντί για όλη την οι­κο­γέ­νεια (με ανα­τρο­πές, έρω­τες, ένα παιδί-θαύμα, σα­τα­νι­κούς αμε­ρι­κα­νούς επι­χει­ρη­μα­τί­ες, Με­σό­γειο και γή­πε­δα γκολφ 18 οπών). Η ιστο­ρία απλή και δε­λε­α­στι­κά «ελ­λη­νι­κή» (σί­γου­ρα για τα 3 εκα­τομ­μύ­ρια της ομο­γέ­νειας σε ΗΠΑ και Κα­να­δά). Και βέ­βαια με την προ­σφι­λή «a fish out of water» (σαν το ψάρι έξω από τη γυάλα) θε­μα­τι­κή που προ­τι­μούν οι ται­νί­ες αυτού του τύπου (θυ­μί­ζω τον χορ­το­φά­γο, προ­τε­στά­ντη σύ­ζυ­γο που μπλέ­κει με το ελ­λη­νι­κό σόι της Βαρ­ντά­λος στο «Γάμος α λα… ελ­λη­νι­κά», 2002). Επει­τα από έναν ατυχή αγώνα, η ελ­λη­νο­α­με­ρι­κα­νί­δα πρω­τα­θλή­τρια του γκολφ Ζωή Πα­πα­δό­που­λος δρα­πε­τεύ­ει από τα φώτα της δη­μο­σιό­τη­τας και τη Νέα Υόρκη και «απο­σύ­ρε­ται» στο σπίτι των πα­πού­δων της στη Ρόδο, εκεί που έχει πε­ρά­σει ξέ­νοια­στα παι­δι­κά κα­λο­καί­ρια. Στο γρα­φι­κό χωριό θα γνω­ρί­σει εκ νέου τις ελ­λη­νι­κές ρίζες της αλλά και τη δε­κά­χρο­νη Στέλ­λα, ένα παιδί-θαύμα του γκολφ (η οποία όλως τυ­χαί­ως έχει έναν γοη­τευ­τι­κό­τα­το, αν και αυ­στη­ρό μπα­μπά, χήρο και με κοι­λια­κούς six pack – Μάνος Γα­βράς).

Τη Ζωή υπο­δύ­ε­ται η 42χρονη Σάνον Ελί­ζα­μπεθ, η οποία έκανε εντα­τι­κά μα­θή­μα­τα ελ­λη­νι­κών και γκολφ (πα­ρό­τι πρώην επαγ­γελ­μα­τί­ας παί­κτρια του πόκερ). «Είναι ένας ρόλος δια­φο­ρε­τι­κός από οτι­δή­πο­τε έχω κάνει μέχρι σή­με­ρα» λέει η ίδια στο BHMAgazino. Σή­με­ρα η πάντα εντυ­πω­σια­κή Σάνον, η οποία δη­λώ­νει με­τα­ξύ άλλων σκλη­ρο­πυ­ρη­νι­κή vegan (δεν τρώει ούτε γα­λα­κτο­κο­μι­κά ούτε γλου­τέ­νη) και ακτι­βί­στρια υπέρ των δι­καιω­μά­των των ζώων, ασχο­λεί­ται με τη σκη­νο­θε­σία και την πα­ρα­γω­γή ται­νιών: «Είναι πολύ δύ­σκο­λο να πεί­σεις τους υπεύ­θυ­νους κά­στινγκ στο Χό­λι­γουντ ότι μπο­ρείς να υπο­δυ­θείς άλ­λους ρό­λους από αυ­τούς που έχουν στο μυαλό τους για σένα. Αν βέ­βαια δεν τα κα­τα­φέ­ρεις, μπο­ρείς πάντα να δη­μιουρ­γή­σεις τους ρό­λους για τον εαυτό σου. Γι’ αυτό και εγώ πλέον ασχο­λού­μαι με τα δικά μου πρό­τζεκτ». Σε­ξι­σμός υπάρ­χει στο Χό­λι­γουντ; «Σί­γου­ρα υπάρ­χει στις αμοι­βές. Οι γυ­ναί­κες, ακόμη και οι με­γά­λες σταρ, παίρ­νουν τα μισά».

Εκτός από την Σάνον Ελί­ζα­μπεθ, τον Τζον Ο’Χάρ­λεϊ και τη 10χρονη Βι­κτό­ρια Μίλερ, το καστ είναι κυ­ρί­ως «ντό­πιο»: Ρένος Χα­ρα­λα­μπί­δης, Αλέ­ξαν­δρος Μυ­λω­νάς, Ολγα Δα­μά­νη, Χρή­στος Σου­γά­ρης (και ει­κά­ζου­με εκα­το­ντά­δες κο­μπάρ­σοι αλιευ­θέ­ντες από τη Λίνδο και τα γύρω χωριά). Ο δε σκη­νο­θέ­της της ται­νί­ας, Μάικλ Νί­κελς, είναι επί­σης ελ­λη­νι­κής κα­τα­γω­γής. Οσο για τον Μάνο Γαβρά, που δη­λώ­νει πα­ράλ­λη­λα πα­ρα­γω­γός / σε­να­ριο­γρά­φος / επι­χει­ρη­μα­τί­ας / συγ­γρα­φέ­ας παι­δι­κών βι­βλί­ων, πα­ρα­μέ­νει πει­σμα­τι­κά international (μόλις προ ημε­ρών γύ­ρι­σε από ένα κά­στινγκ στο Λον­δί­νο για τη νέα σειρά «Preacher» που ετοι­μά­ζει ο Σαμ Κά­τλιν, πα­ρα­γω­γός του «Breaking Bad»). «Δεν είναι μια ακόμη ται­νία φολ­κλόρ για την Ελ­λά­δα» το­νί­ζει. «Δεί­χνει κα­νο­νι­κούς Ελ­λη­νες, όχι τα ελ­λη­νι­κο­α­με­ρι­κα­νι­κά στε­ρε­ό­τυ­πα, ούτε τη για­γιά με το τσε­μπέ­ρι».

Πα­ρό­τι επι­δί­δε­ται σε ένα εξαι­ρε­τι­κό packaging του εαυ­τού του (μι­λώ­ντας για το και­νούρ­γιο εστια­τό­ριό του στη Μύ­κο­νο, τη «διε­θνή» σειρά παι­δι­κών βι­βλί­ων του «Φι­στί­κιος ο Αι­γι­νή­της» από τις εκ­δό­σεις Λι­βά­νη και τη συμ­με­το­χή του στην αμε­ρι­κα­νι­κή ται­νία «You Οnly Live Once» που ξε­κι­νά­ει το κα­λο­καί­ρι γυ­ρί­σμα­τα στην Κω), ο γοη­τευ­τι­κός Μάνος Γα­βράς εμ­φα­νί­ζε­ται απρό­σμε­να προ­σγειω­μέ­νος και προ­ση­νής. Δεν είναι εύ­κο­λο να «φύ­γεις» προς την αντί­θε­τη κα­τεύ­θυν­ση; «Είναι πολύ πι­θα­νό να “ψω­νι­στείς” αλλά, πι­στέψ­τε με, σή­με­ρα ούτε ένα χι­λιο­στό του μυα­λού μου δεν θέλει να απο­δεί­ξει κάτι σε κά­ποιον» το­νί­ζει. Στην ερώ­τη­ση γιατί οι εγ­χώ­ριοι ηθο­ποιοί που δο­κι­μά­ζουν το Αμε­ρι­κα­νι­κό Ονει­ρο επι­στρέ­φουν συ­νή­θως ητ­το­πα­θείς και ητ­τη­μέ­νοι απα­ντά: «Το με­γα­λύ­τε­ρο πρό­βλη­μα με εμάς τους Ελ­λη­νες όταν πη­γαί­νου­με στη Νέα Υόρκη ή στο L.A. πέραν βε­βαί­ως της γλώσ­σας, είναι θεωρώ η έλ­λει­ψη υπο­μο­νής. Πι­στεύ­ου­με ότι μέσα σε έξι μήνες, έναν χρόνο το πολύ, θα κά­νου­με κα­ριέ­ρα. Οταν όμως συ­νει­δη­το­ποιείς τον υπερ­βο­λι­κό αντα­γω­νι­σμό και ότι εκεί είσαι άλλος ένας στην ουρά (που και αυτό ακόμη είναι δύ­σκο­λο εκεί, δη­λα­δή το να έχεις την ευ­και­ρία να δο­κι­μα­στείς σε κά­ποια ακρό­α­ση), σε σχέση με την Ελ­λά­δα που σε ανα­γνω­ρί­ζουν και δυο άν­θρω­ποι ή σου δί­νουν και κα­νέ­να σε­νά­ριο, τότε ο δρό­μος της επι­στρο­φής γί­νε­ται συ­ντο­μό­τε­ρος. Πολ­λοί λένε “Αν είναι έτσι, πάω πίσω στην Ελ­λά­δα που με ξέ­ρουν, που θα κάνω και τον Σαίξ­πηρ μου…”».

Δεν ήταν, πά­ντως, μόνο η «ευαί­σθη­τη ελ­λη­νι­κή χορδή» του Τζορτζ Στε­φα­νό­που­λος που κρά­τη­σε εδώ τα γυ­ρί­σμα­τα. «Πα­ρό­τι θέλω να “ξε­σκε­πά­σω” πολλά από τα αρ­νη­τι­κά που λέ­γο­νται τε­λευ­ταία για την Ελ­λά­δα, δεν είμαι εδώ για συ­ναι­σθη­μα­τι­κούς λό­γους» υπο­γραμ­μί­ζει ο πα­ρα­γω­γός του «Swing Away». Πι­στεύ­ει πρω­τί­στως στο δέ­λε­αρ του κι­νη­μα­το­γρα­φι­κού του­ρι­σμού, σε αυτό που απο­κα­λεί «”Sideways” effect» («το φαι­νό­με­νο του “Πλα­γί­ως”»), από την ομώ­νυ­μη ται­νία του «συ­μπα­τριώ­τη» Αλε­ξά­ντερ Πέιν (2004) που έφερε πολύ κόσμο στους αμπε­λώ­νες της Κα­λι­φόρ­νιας (εμείς και οι ξε­νο­δό­χοι της Κε­φαλ­λο­νιάς θα το απο­κα­λού­σα­με «φαι­νό­με­νο Κο­ρέ­λι»). Και βέ­βαια επεν­δύ­ει πολύ στην πα­γκό­σμια σα­γή­νη του γκολφ. Οχι, δεν είναι απο­κλει­στι­κά το σπορ των εκ­κε­ντρι­κά βα­ρε­τών πλου­σί­ων ή των πα­λαιάς κοπής πο­λι­τι­κών (Κων­στα­ντί­νος Κα­ρα­μαν­λής, Γε­ώρ­γιος Ράλ­λης). «Υπάρ­χει σή­με­ρα μια τε­ρά­στια αγορά» επι­ση­μαί­νει ο Μr. Στε­φα­νό­που­λος. «Στις ΗΠΑ έχει γίνει πλέον πολύ πιο προ­σι­τό. Είναι επί­σης πολύ δη­μο­φι­λές στη Δυ­τι­κή Ευ­ρώ­πη, στη Νότια Αφρι­κή, στην Αυ­στρα­λία, οι Κο­ρε­ά­τες και οι Ιά­πω­νες τρε­λαί­νο­νται. Εχω βέ­βαια γνω­ρί­σει πολ­λούς φα­να­τι­κούς γκόλ­φερ και στην Ελ­λά­δα, ανά­με­σά τους ο Σάκης Ρου­βάς και ο πρώην πο­δο­σφαι­ρι­στής Τάκης Γκώ­νιας. Υπάρ­χει σή­με­ρα μια άν­θη­ση, ξέρω Αμε­ρι­κα­νούς που έρ­χο­νται στην Ελ­λά­δα για να παί­ξουν σε τουρ­νουά, ενώ έχουν ανοί­ξει εντυ­πω­σια­κά γή­πε­δα του γκολφ, π.χ. στο Costa Navarino. Μέσα από την ται­νία η Ελ­λά­δα θα δια­φη­μι­στεί αι­σί­ως ως ένας πα­γκό­σμιος του­ρι­στι­κός προ­ο­ρι­σμός για το γκολφ». Τον άσο του βέ­βαια τον αφή­νει για το τέλος. Είναι οι Ολυ­μπια­κοί του 2016 στο Ρίο ντε Τζα­νέι­ρο, όπου το γκολφ επα­να­βα­πτί­ζε­ται ολυ­μπια­κό άθλη­μα (είχε συ­μπε­ρι­λη­φθεί μόνο στους Ολυ­μπια­κούς του 1900 και του 1904!). «Το πι­θα­νό­τε­ρο είναι να ξε­κι­νή­σου­με την προ­ώ­θη­ση της ται­νί­ας αρ­κε­τά νω­ρί­τε­ρα. Θα το δεί­ξου­με εδώ στην Ελ­λά­δα και στις με­γά­λες ελ­λη­νι­κές κοι­νό­τη­τες των ΗΠΑ (Κα­λι­φόρ­νια, Βο­στώ­νη, Ντι­τρόιτ, Σι­κά­γο, Φλό­ρι­δα κ.τ.λ.) αλλά εκτι­μά­με ότι θα βγει στις αί­θου­σες κοντά στους Αγώ­νες του 2016».

Ου­δείς γνω­ρί­ζει αν μια «ελ­λη­νο­α­με­ρι­κα­νι­κή» ρο­μα­ντι­κή κο­με­ντί με ικα­νές δό­σεις γκολφ θα φέρει τα λεφτά ή τον του­ρι­σμό (γκολ­φι­κή ται­νία μόνο ο Ρό­μπερτ Ρέ­ντ­φορντ έχει απο­τολ­μή­σει με σχε­τι­κή επι­τυ­χία στο «Ο θρύ­λος του Μπά­γκερ Βανς», 2000). Στην Ελ­λά­δα όμως της κρί­σης, πρέ­πει να κά­νεις αυτό που προ­τρέ­πει και το tagline του «Swing Away»: «Ιf You Want to Get a Better Grip, Sometimes you Just Have to Let Go» (σε ελεύ­θε­ρη από­δο­ση: «Αν θέ­λεις να έχεις κα­λύ­τε­ρο έλεγ­χο, με­ρι­κές φορές είναι κα­λύ­τε­ρο να αφε­θείς»).

BHmagazino