Το παρασκήνιο της συνάντησης και οι διάλογοι Τσίπρα – Ερντογάν

Ο τουρ­κι­κός τύπος ανα­φέ­ρει ότι ο Σουλ­τά­νος έθεσε μετ’ επι­τά­σεως το θέμα των 8 τούρκων αξιω­μα­τι­κών

Με άδεια χέρια βγήκε ο πρω­θυ­πουρ­γός Αλέξης Τσίπρας από τη χθεσινή συνά­ντηση με τον πρόεδρο Ερντο­γάν καθώς η τουρ­κική αδιαλ­λα­ξία εμπο­δί­ζει μια λύση για τους δύο έλληνες στρα­τιω­τι­κούς που είναι φυλα­κι­σμέ­νοι.

Ο πρω­θυ­πουρ­γός δεν μπόρεσε να πάρει έστω ένα χρο­νο­διά­γραμμα για το πότε θα μπο­ρούσε να γίνει μια δίκαιη δίκη για τους Κού­κλα­τζη και Μητρε­τώδη ώστε να τους απο­δο­θούν οι κατη­γο­ρίες, να πλη­ρώ­σουν γι’ αυτό αλλά να γνω­ρί­ζουν πότε θα επι­στρέ­ψουν στην πατρίδα τους.

Η σαφής συσχέ­τιση που έκανε ο Ερντο­γάν με τους 8 τούρ­κους αξιω­μα­τι­κούς δεν αφήνει πολλά περι­θώ­ρια για αισιο­δο­ξία ενώ ακόμη και ο χρόνος που κράτησε η συνά­ντηση δείχνει ότι στο τραπέζι έπεσαν κι άλλα θέματα, ιδιαί­τερα σημα­ντικά, όπως η προ­κλη­τι­κό­τητα στο Αιγαίο, το Κυπριακό, ακόμη και η Θράκη.

Πάντως, το γεγονός ότι τα τουρ­κικά ΜΜΕ ήθελαν να δείξουν ότι ο Ερντο­γάν δεν έκανε πίσω σε τίποτε, δείχνει τις δια­θέ­σεις της Αγκυρας.

Οι διά­λο­γοι

Για παρά­δειγμα η εφη­με­ρίδα Βατάν λέει ότι η «καταγ­γε­λία Τσίπρα για τους Ελληνες στρα­τιω­τι­κούς» προ­κά­λεσε οργή στην Τουρκία.

Εκεί ανα­φέ­ρε­ται ότι ο Ερντο­γάν είπε στον Τσίπρα «μιλάτε για τους Ελληνες στρα­τιω­τι­κούς αλλά δε λέτε για τους VIP πρα­ξι­κο­πη­μα­τίες που τους δίνετε άσυλο».

«Ο Τσίπρας έκανε καταγ­γε­λία στο ΝΑΤΟ και δήλωσε πως οι στρα­τιώ­τες μας που πέρασαν τα σύνορα κατά λάθος είναι όμηροι της Τουρ­κίας. Όμως δεν μίλησε καθόλου για το άσυλο που δόθηκε στους πρα­ξι­κο­πη­μα­τίες στρα­τιώ­τες. Ο Ερντο­γάν με τον Τσίπρα συνα­ντή­θη­καν σε ηλε­κτρικό κλίμα» ανα­φέ­ρε­ται.

Μετα­φέ­ρει δε και μια κου­βέ­ντα του Τούρκου προ­έ­δρου προς τον Έλληνα πρω­θυ­πουργό: «Μας είπατε πως δεν θα στη­ρί­ξετε τους πρα­ξι­κο­πη­μα­τίες. Όμως τους έχετε δώσει VIP προ­στα­σία. Οι Τούρκοι στρα­τιώ­τες μέλη της τρο­μο­κρα­τι­κής οργά­νω­σης Γκιου­λέν να παρα­δο­θούν στην τουρ­κική δικαιο­σύνη».

Είναι ενδει­κτι­κός ο διά­λο­γος για τη σκληρή γραμμή της Αγκυρας καθώς όλα τα ΜΜΕ μιλούν για ηλε­κτρι­σμένη ατμό­σφαιρα στη συνά­ντηση.

Άλλες εφη­με­ρί­δες ανα­φέ­ρο­νται στην ατάκα του Ελληνα πρω­θυ­πουρ­γού ότι ήταν μια δύσκολη συνά­ντηση και αυτό το πήραν οι εφη­με­ρί­δες για να δείξουν τη «νίκη» Ερντο­γάν.

Η αμη­χα­νία του Αλέξη Τσίπρα αλλά και του Ταγίπ Ερντο­γάν ήταν εμφανής μπροστά στις κάμερες και σίγουρα ήταν και πίσω από αυτές.

Η συνά­ντηση κράτησε 1 ώρα και 40 λεπτά και με το θέμα των δύο φυλα­κι­σμέ­νων στρα­τιω­τι­κών να είναι στην πρώτη γραμμή ήταν προ­δια­γε­γραμ­μένο και τι θα συνέ­βαινε.

Ο Ερντο­γάν δε στα­μά­τησε βεβαίως να κάνει τα δικά του τουρ­κικά «παζάρια» βάζο­ντας τους 8 τούρ­κους αξιω­μα­τι­κούς στη ζυγαριά ενώ ο Αλέξης Τσίπρας ζήτησε την άμεση δίκη (όχι άμεση απε­λευ­θέ­ρωση) των Μητρε­τώδη και Κού­κλα­τζη. Το αν υπάρ­ξουν εξε­λί­ξεις στην υπόθεση αυτή θα φανεί τις επό­με­νες εβδο­μά­δες, όμως, το σίγουρο είναι ότι οι ελλη­νο­τουρ­κι­κές σχέσεις παρα­μέ­νουν σε πολύ οριακό σημείο και η χθεσινή συνά­ντηση δεν είχε απτά απο­τε­λέ­σματα κυρίως ως προς τη μείωση της έντασης και της προ­κλη­τι­κό­τη­τας από την πλευρά της Αγκυρας.

Ομως ανα­φέ­ρει σήμερα το ρεπορ­τάζ στα «Νέα», ο Ερντο­γάν ζήτησε ανταλ­λάγ­ματα.

Ο τούρκος πρό­ε­δρος, χωρίς να μιλήσει ανοιχτά για ανταλ­λαγή, επί της ουσίας συνέ­δεσε την υπόθεση του Λευτέρη Κού­κλα­τζη και του Αγγελου Μητρε­τώδη με τους οκτώ τούρ­κους αξιω­μα­τι­κούς που αιτή­θη­καν πολι­τι­κού ασύλου στην Ελλάδα και απο­τε­λούν κόκκινο πανί για τον ίδιο.

Τη λογική τού «βοήθησέ με να σε βοηθήσω» βρήκε – κατά πλη­ρο­φο­ρίες – απέ­να­ντί του ο έλληνας Πρω­θυ­πουρ­γός όταν παρέ­θετε στον «σουλ­τάνο» ένα ένα τα επι­χει­ρή­ματα για την ανάγκη απε­μπλο­κής στην υπόθεση των δύο ελλήνων στρα­τιω­τι­κών.

Ο Πρω­θυ­πουρ­γός έκανε λόγο για «μείζον ζήτημα ηθικής και συμ­βο­λι­κής σημα­σίας που αφορά τις σχέσεις των δύο χωρών και δεν περι­ποιεί τιμήν στη γείτονα, στον βαθμό που είναι σημα­ντική χώρα για το ΝΑΤΟ, να κρατά, χωρίς να απο­δί­δει κατη­γο­ρίες, δύο στρα­τιω­τι­κούς μιας σύμ­μα­χης χώρας». Η ελλη­νική πλευρά – κατά τον Πρω­θυ­πουργό – δεν ζητά χάρη, αλλά τη γρήγορη εξέλιξη των δικα­στι­κών δια­δι­κα­σιών. Ωστόσο, η απά­ντηση που ήρθε από τα τουρ­κικά χείλη προ­φα­νώς και δεν ξεκα­θά­ρισε το τοπίο, αλλά δεν άφησε και αμφι­βο­λία για τις τουρ­κι­κές επι­διώ­ξεις. Σύμφωνα με όσα υπο­στή­ριξε ο Πρω­θυ­πουρ­γός, από τον συνο­μι­λητή του «δεν υπήρξε σαφής συσχέ­τιση των δύο θεμάτων. Εντού­τοις θεωρεί (ο Ερντο­γάν) ότι είναι πολύ σημα­ντικό το θέμα των Οκτώ.

Η αλλαγή γραμμής της Αθήνας, από την άμεση απε­λευ­θέ­ρωση στην άμεση δίκη σχο­λιά­στηκε καθώς θεω­ρή­θηκε ότι η δεύτερη θέση είναι και η πιο σωστή.

Θεωρεί ότι συμ­με­τεί­χαν στο πρα­ξι­κό­πημα και είναι κρίσιμο ζήτημα συμ­βο­λι­κής και επι­κοι­νω­νια­κής σημα­σίας. Του έδωσα να κατα­λά­βει, ελπίζω του­λά­χι­στον», είπε ο Αλέξης Τσίπρας, «ότι το θέμα των Οκτώ δεν μπορεί να συσχε­τί­ζε­ται με το θέμα των Δύο». Στην κατ’ ιδίαν συνά­ντηση η απά­ντηση στις απαι­τή­σεις Ερντο­γάν ήταν, κατά πλη­ρο­φο­ρίες, ότι δεν είναι ευπρόσ­δε­κτοι πρα­ξι­κο­πη­μα­τίες στην Ελλάδα, ωστόσο η Δικαιο­σύνη είναι εντελώς ανε­ξάρ­τητη.

Θράκη και παρα­βιά­σεις

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, στη «δύσκολη» συζή­τηση τέθηκαν όλα τα ζητή­ματα στο τραπέζι, ακόμα και τα «ακαν­θώδη». Πηγές με γνώση των συζη­τή­σεων εξηγούν στα «ΝΕΑ» ότι ο Ερντο­γάν έθεσε και θέμα Θράκης, ωστόσο έλαβε τις «ενδε­δειγ­μέ­νες απα­ντή­σεις». Η κίνηση Ερντο­γάν ακο­λού­θησε την αντί­δραση του τουρ­κι­κού υπουρ­γείου Εξω­τε­ρι­κών σχετικά με την πρό­σφατη απόφαση της ελλη­νι­κής Δικαιο­σύ­νης που απέρ­ριψε την αίτηση για την επα­νεγ­γραφή της Τουρ­κι­κής Ενωσης Θράκης.

Παράλ­ληλα, η ελλη­νική ηγεσία εξέ­φρασε την ενό­χλησή της για την τουρ­κική παρα­βα­τι­κό­τητα στο Αιγαίο, με τον τούρκο πρόεδρο να υπο­στη­ρί­ζει (την πάγια τουρ­κική άποψη) ότι η αερο­πο­ρική δρα­στη­ριό­τητα της Αγκυρας μεταξύ 6-10 ναυ­τι­κών μιλίων από τις ελλη­νι­κές ακτές δεν συνιστά παρα­βί­αση, και τον Αλέξη Τσίπρα να αντι­πα­ρα­βάλ­λει στοι­χεία από έναν ογκω­δέ­στατο φάκελο που του είχαν ετοι­μά­σει οι έλληνες επι­τε­λείς με τις υπερ­πτή­σεις σε ελλη­νικά νησιά από τουρ­κικά F-16 και σκληρές εμπλο­κές πολύ πιο κοντά στις ακτές.

Μπορεί παρα­δοχή να μην υπήρξε, ωστόσο οι δύο πλευρές ανα­μέ­νε­ται να εξου­σιο­δο­τή­σουν τους στρα­τιω­τι­κούς να ενερ­γο­ποι­ή­σουν και πάλι τον δίαυλο επι­κοι­νω­νίας στο επίπεδο των αρχηγών ΓΕΕΘΑ που παρα­μέ­νει κλει­στός, ουσια­στικά από τη δεύτερη ημέρα μετά τη σύλληψη των δύο Ελλήνων στη Θράκη και τη χωρίς αντί­κρι­σμα υπό­σχεση του τούρκου αρχι­στρά­τη­γου Χου­λουσί Ακάρ, που πλέον έγινε υπουρ­γός Αμυνας.

Πηγή in.gr