«Φωτιά» 1 δισ. ευρώ σε 3.500 ακριτικές επιχειρήσεις

Τις επι­δο­τή­σεις 20 ετών (και εντό­κως) ζητά πίσω η Κο­μι­σιόν, ως μη σύν­νο­μες. Το υπουρ­γείο Οι­κο­νο­μι­κών σπεύ­δει να υιο­θε­τή­σει την από­φα­ση!.

Με­τα­ποι­η­τι­κές, βιο­μη­χα­νι­κές, βιο­τε­χνι­κές, κτη­νο­τρο­φι­κές, ξε­νο­δο­χεια­κές κ.λπ. επι­χει­ρή­σεις στους νο­μούς Κα­στο­ριάς, Φλώ­ρι­νας, Κιλ­κίς, Ρο­δό­πης, Εβρου, Ξάν­θης, στα Δω­δε­κά­νη­σα αλλά και στα νησιά Λέσβο, Σάμο, Χίο και Εύ­βοια κα­λού­νται να επι­στρέ­ψουν 1 δισ. ευρώ.

Το τε­λειω­τι­κό χτύ­πη­μα για 3.500 επι­χει­ρή­σεις, που δρα­στη­ριο­ποιού­νται κυ­ρί­ως σε ακρι­τι­κούς νο­μούς της χώρας, απο­τε­λεί η απαί­τη­ση του Δη­μο­σί­ου να επι­στρα­φούν ανα­δρο­μι­κά στο κρά­τος ενι­σχύ­σεις συ­νο­λι­κού ύψους 1 δισ. ευρώ, οι οποί­ες δό­θη­καν… κα­νο­νι­κά και με τον νόμο τα προη­γού­με­να χρό­νια. Η ελ­λη­νι­κή κυ­βέρ­νη­ση υιο­θέ­τη­σε αβί­α­στα και υλο­ποιεί από­φα­ση της Ευ­ρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής, η οποία ορί­ζει ότι θα πρέ­πει να ανα­κτη­θούν ως μη σύν­νο­μες οι ενι­σχύ­σεις που δό­θη­καν την τε­λευ­ταία ει­κο­σα­ε­τία (από το 1994!) σε χι­λιά­δες επι­χει­ρή­σεις της πε­ρι­φέ­ρειας με τη μορφή της επι­δό­τη­σης επι­το­κί­ου ή της με­τα­τρο­πής λη­ξι­πρό­θε­σμων δα­νεί­ων σε νέα δά­νεια.

Σε μια πε­ρί­ο­δο που οι πε­ρισ­σό­τε­ρες ελ­λη­νι­κές μι­κρο­με­σαί­ες επι­χει­ρή­σεις στε­νά­ζει και βρί­σκο­νται στα πρό­θυ­ρα της διά­λυ­σης λόγω της μνη­μο­νια­κής λαί­λα­πας και της πα­ντε­λούς έλ­λει­ψης ρευ­στό­τη­τας, το υπουρ­γείο Οι­κο­νο­μι­κών εκτε­λεί αδια­μαρ­τύ­ρη­τα εντο­λές της Ευ­ρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής, ενώ νί­πτει τας χεί­ρας του για τις τε­ρά­στιες ευ­θύ­νες που έχει στο πρό­βλη­μα που δη­μιουρ­γή­θη­κε ερή­μην των εν­δια­φε­ρο­μέ­νων.

Ανα­δρο­μι­κός έλεγ­χος

Ολα ξε­κί­νη­σαν από τον ανα­δρο­μι­κό έλεγ­χο που ξε­κί­νη­σε η Ευ­ρω­παϊ­κή Επι­τρο­πή για τη συμ­βα­τό­τη­τα ορι­σμέ­νων νο­μο­θε­τι­κών δια­τά­ξε­ων της ελ­λη­νι­κής έν­νο­μης τάξης με το Ευ­ρω­παϊ­κό Δί­καιο για τον αντα­γω­νι­σμό και τις κρα­τι­κές ενι­σχύ­σεις.

Η Ευ­ρω­παϊ­κή Επι­τρο­πή έκρι­νε ότι οι νόμοι με τους οποί­ους προ­βλέ­πο­νταν ευ­νοϊ­κές ρυθ­μί­σεις οφει­λών επι­χει­ρή­σε­ων που δρα­στη­ριο­ποιού­νται σε όλο το φάσμα της οι­κο­νο­μί­ας -κυ­ρί­ως στους ακρι­τι­κούς νο­μούς της χώρας- συ­νι­στούν στην ουσία κρα­τι­κές ενι­σχύ­σεις υπέρ των εν λόγω εται­ρειών. Σύμ­φω­να με την επί­μα­χη από­φα­ση, οι ενι­σχύ­σεις έλα­βαν διά­φο­ρες μορ­φές και συ­γκε­κρι­μέ­να: με­τα­τρο­πή λη­ξι­πρό­θε­σμων οφει­λών σε νέο δά­νειο με προ­θε­σμία απο­πλη­ρω­μής τα 10 έτη και επι­δό­τη­ση του επι­το­κί­ου (έως και 10 μο­νά­δες ανά­λο­γα με τον τζίρο), εγ­γυ­ή­σεις του Δη­μο­σί­ου για την εξό­φλη­ση κε­φα­λαί­ου και τόκων προς τρα­πε­ζι­κά ιδρύ­μα­τα. Η Ε.Ε. ισχυ­ρί­ζε­ται ότι το νο­μο­θε­τι­κό πλαί­σιο των ενι­σχύ­σε­ων δεν κοι­νο­ποι­ή­θη­κε εγκαί­ρως στην Επι­τρο­πή με ευ­θύ­νη των ελ­λη­νι­κών κυ­βερ­νή­σε­ων και κατά συ­νέ­πεια οι επι­δο­τή­σεις είναι πα­ρά­νο­μες. Το Ευ­ρω­παϊ­κό Δί­καιο ορί­ζει ότι εάν δεν προη­γη­θεί η κοι­νο­ποί­η­ση και δεν δοθεί η απα­ραί­τη­τη έγκρι­ση από την Επι­τρο­πή, οι ενι­σχύ­σεις κρί­νο­νται πα­ρά­νο­μες.

Πώς φτά­σα­με ώς εδώ

Και ενώ η Ευ­ρω­παϊ­κή Επι­τρο­πή κι­νή­θη­κε στο γράμ­μα του νόμου και όχι στο πνεύ­μα και την ουσία, οι ελ­λη­νι­κές κυ­βερ­νή­σεις δεν απά­ντη­σαν νο­μι­κά (Ευ­ρω­παϊ­κό Δι­κα­στή­ριο κ.λπ.), με απο­τέ­λε­σμα χι­λιά­δες επι­χει­ρή­σεις (όσες έμει­ναν όρ­θιες από την κρίση) να βρί­σκο­νται τώρα στο έλεος των απαι­τή­σε­ων της Κο­μι­σιόν. Η Επι­τρο­πή, δε, δεν κρά­τη­σε καν τα προ­σχή­μα­τα λόγω των ευ­θυ­νών που και η ίδια έχει στο ζή­τη­μα, και κά­λε­σε το ελ­λη­νι­κό Δη­μό­σιο να προ­βεί σε κάθε ανα­γκαίο μέτρο προ­κει­μέ­νου να ανα­κτή­σει από τους δι­καιού­χους κάθε μη συμ­βα­τή ενί­σχυ­ση και μά­λι­στα εντό­κως.

Ομως τις με­γα­λύ­τε­ρες ευ­θύ­νες φέρει η ελ­λη­νι­κή πλευ­ρά. Η προ­χει­ρό­τη­τα, τα κομ­μα­τι­κά κρι­τή­ρια, η διά­θε­ση να στη­ρι­χτούν οι τρά­πε­ζες σε δύ­σκο­λες γι” αυτές πε­ριό­δους, αλλά και η άγνοια του Ευ­ρω­παϊ­κού Δι­καί­ου, οδή­γη­σαν στη ση­με­ρι­νή κα­τά­στα­ση. Τα «σπα­σμέ­να» κα­λού­νται τώρα να πλη­ρώ­σουν οι πλη­γεί­σες από την κρίση επι­χει­ρή­σεις, την ώρα που η ηγε­σία του υπουρ­γεί­ου Οι­κο­νο­μι­κών δεν δεί­χνει καμιά διά­θε­ση να βρε­θεί λύση στο θέμα. Παρά τις συ­νε­χείς οχλή­σεις και εκ­κλή­σεις των εν­δια­φε­ρο­μέ­νων, δεν έχει απα­ντή­σει επί της ου­σί­ας και ετοι­μά­ζε­ται να πε­τά­ξει την «καυτή πα­τά­τα» στους επό­με­νους, εγκα­τα­λεί­πο­ντας στην τύχη τους τις επι­χει­ρή­σεις της ακρι­τι­κής ζώνης. Και αυτό τη στιγ­μή που η ανερ­γία στις πα­ρα­με­θό­ριες πε­ριο­χές έχει φτά­σει στο κόκ­κι­νο, ενώ συ­νε­χί­ζε­ται το με­τα­να­στευ­τι­κό κύμα των επι­χει­ρή­σε­ων από τη Βό­ρεια Ελ­λά­δα προς τις γει­το­νι­κές χώρες. Η κυ­βέρ­νη­ση όχι μόνο πα­ρα­κο­λου­θεί ως θε­α­τής αυτή την κα­τά­στα­ση αλλά προ­ε­τοι­μά­ζε­ται και για τον ρόλο του ει­σπρά­κτο­ρα ακο­λου­θώ­ντας πιστά την από­φα­ση της Ε.Ε. για την εφά­παξ από­κτη­ση αυτών των επι­δο­τή­σε­ων. Επί της ου­σί­ας, είναι σαν να ανοί­γει η ίδια τον δρόμο για τη με­τα­φο­ρά της έδρας των εται­ρειών σε άλλες χώρες προ­κει­μέ­νου να βρουν «προ­στα­σία» σε ανα­πτυ­ξια­κούς νό­μους και φο­ρο­λο­γι­κή στα­θε­ρό­τη­τα για επεν­δύ­σεις.

Πο­λι­τι­κή λύση

Μι­λώ­ντας στην «Εφ.Συν.», ο πρό­ε­δρος του Δι­κτύ­ου Συν­δέ­σμων Βιο­τε­χνιών και Βιο­μη­χα­νιών ακρι­τι­κών πε­ριο­χών Χρή­στος Γιορ­δαμ­λής το­νί­ζει ότι το μέ­γε­θος της ζη­μιάς που θα υπο­στεί η το­πι­κή οι­κο­νο­μία, αν τε­λι­κά δεν δοθεί πο­λι­τι­κή λύση σ” αυτό το πρό­βλη­μα, θα είναι τε­ρά­στιο και θα οδη­γή­σει στη διά­λυ­ση του πα­ρα­γω­γι­κού «ιστού» της χώρας.

Ο κ. Γιορ­δαμ­λής επι­ση­μαί­νει ακόμα ότι «με τους Ν. 4151 και 4152/2013 η πο­λι­τεία κα­τέ­στη­σε τις ενι­σχύ­σεις αυτές οφει­λή προς το ελ­λη­νι­κό Δη­μό­σιο και, σή­με­ρα, με­γά­λος αριθ­μός με­τα­ποι­η­τι­κών επι­χει­ρή­σε­ων που απα­σχο­λούν χι­λιά­δες ερ­γα­ζο­μέ­νους είναι όμη­ροι αυτών των απο­φά­σε­ων». Για τις δυ­να­τό­τη­τες που είχε η Ελ­λά­δα να «ακυ­ρώ­σει» την κοι­νο­τι­κή από­φα­ση υπο­γραμ­μί­ζει ότι «δεν έγινε προ­σφυ­γή, ούτε χρήση του δι­καιώ­μα­τος προ­σφυ­γής…».

Η επί­μα­χη από­φα­ση

Σε από­φα­ση, η οποία δη­μο­σιεύ­θη­κε τον Ιού­νιο του 2012, η Ευ­ρω­παϊ­κή Επι­τρο­πή, κή­ρυ­ξε πα­ρά­νο­μες τις επι­δο­τή­σεις επι­το­κί­ου που είχε θε­σπί­σει η ελ­λη­νι­κή πο­λι­τεία από το 1993 έως το 2005 σε επι­χει­ρή­σεις των πα­ρα­με­θό­ριων και προ­βλη­μα­τι­κών πε­ριο­χών της χώρας. Ως εκ τού­του ζη­τού­σε την ανά­κτη­ση αυτών των ενι­σχύ­σε­ων από τις εται­ρεί­ες (με­τα­ποι­η­τι­κές, βιο­μη­χα­νι­κές, βιο­τε­χνι­κές, κτη­νο­τρο­φι­κές, ξε­νο­δο­χεια­κές κ.λπ.) που έκα­ναν χρήση του μέ­τρου και ήταν εγκα­τα­στη­μέ­νες στους νο­μούς Κα­στο­ριάς, Φλώ­ρι­νας, Κιλ­κίς, Ρο­δό­πης, Εβρου, Ξάν­θης, στα Δω­δε­κά­νη­σα αλλά και στα νησιά Λέσβο, Σάμο, Χίο και Εύ­βοια.

Σύμ­φω­να με την εται­ρεία «ΜΕ­ΤΑ­ΞΑΣ και Συ­νερ­γά­τες», που έχει ανα­λά­βει τη νο­μι­κή εκ­προ­σώ­πη­ση αυτών των εται­ρειών, η από­φα­ση της Ευ­ρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής που δια­τάσ­σει την ανά­κτη­ση των ενι­σχύ­σε­ων που δό­θη­καν σε πλεί­στες επι­χει­ρή­σεις στην Ελ­λά­δα ανα­φέ­ρει τα εξής:

«Η Ευ­ρω­παϊ­κή Επι­τρο­πή αξιο­λό­γη­σε τη συμ­βα­τό­τη­τα ορι­σμέ­νων νο­μο­θε­τι­κών δια­τά­ξε­ων της ελ­λη­νι­κής έν­νο­μης τάξης με το Ευ­ρω­παϊ­κό Δί­καιο και συ­γκε­κρι­μέ­να με τις δια­τά­ξεις που αφο­ρούν την απα­γό­ρευ­ση των κρα­τι­κών ενι­σχύ­σε­ων (αρ. 107 της Συν­θή­κης για τη Λει­τουρ­γία της Ευ­ρω­παϊ­κής Ενω­σης ή ΣΛΕΕ). Εκρι­νε ότι οι νόμοι με τους οποί­ους προ­βλέ­πο­νταν ευ­νοϊ­κές ρυθ­μί­σεις οφει­λών επι­χει­ρή­σε­ων που δρα­στη­ριο­ποιού­νται σε πλεί­στους νο­μούς της Ελ­λά­δας συ­νι­στούν στην ουσία κα­θε­στώ­τα κρα­τι­κών ενι­σχύ­σε­ων υπέρ των εν λόγω επι­χει­ρή­σε­ων». Οι ενι­σχύ­σεις έλα­βαν, σύμ­φω­να με την επί­μα­χη από­φα­ση, «διά­φο­ρες μορ­φές και συ­γκε­κρι­μέ­να: με­τα­τρο­πή λη­ξι­πρό­θε­σμων οφει­λών σε νέο δά­νειο με προ­θε­σμία απο­πλη­ρω­μής τα 10 έτη και επι­δό­τη­ση του επι­το­κί­ου, εγ­γυ­ή­σεις του Δη­μο­σί­ου για την εξό­φλη­ση κε­φα­λαί­ου και τόκων προς τρα­πε­ζι­κά ιδρύ­μα­τα. Σύμ­φω­να με την από­φα­ση της Επι­τρο­πής αλλά και σε αντι­στοι­χία με πάγια νο­μο­λο­γία του Δι­κα­στη­ρί­ου της Ευ­ρω­παϊ­κής Ενω­σης, εφό­σον τα εν λόγω κα­θε­στώ­τα κρα­τι­κών ενι­σχύ­σε­ων δεν κοι­νο­ποι­ή­θη­καν στην Επι­τρο­πή εγκαί­ρως από το ελ­λη­νι­κό Δη­μό­σιο, ήτοι πριν αυτά τε­θούν σε εφαρ­μο­γή, συ­νι­στούν πα­ρά­νο­μες κρα­τι­κές ενι­σχύ­σεις. Κατά το Ευ­ρω­παϊ­κό Δί­καιο και τις δια­τά­ξεις περί κρα­τι­κών ενι­σχύ­σε­ων, οι ενι­σχύ­σεις που κρί­νο­νται ως πα­ρά­νο­μες (ήτοι για όσες δεν τη­ρή­θη­κε από το κρά­τος η δια­δι­κα­στι­κή υπο­χρέ­ω­ση που επι­τάσ­σει την ανα­στο­λή εφαρ­μο­γής μιας διά­τα­ξης που ει­σά­γει κρα­τι­κή ενί­σχυ­ση έως ότου αυτή όχι μόνο κοι­νο­ποι­η­θεί στην Επι­τρο­πή αλλά και εφό­σον το κρά­τος έχει λάβει την έγκρι­ση της Επι­τρο­πής για τη θέ­σπι­σή της – αρ. 108 παρ. 3 ΣΛΕΕ), εφό­σον κρι­θούν επι­προ­σθέ­τως από την Επι­τρο­πή και ως ασυμ­βί­βα­στες με το ενω­σια­κό δί­καιο, τότε η Επι­τρο­πή δια­τάσ­σει την ανά­κτη­ση των ποσών που χο­ρη­γή­θη­καν από όλους τους απο­δέ­κτες τους.

Αντι­στοί­χως, με την επί­μα­χη από­φα­ση η Επι­τρο­πή διέ­τα­ξε το ελ­λη­νι­κό Δη­μό­σιο «να προ­βεί σε κάθε ανα­γκαίο μέτρο προ­κει­μέ­νου να ανα­κτή­σει από τους δι­καιού­χους κάθε μη συμ­βα­τή ενί­σχυ­ση, η οποία χο­ρη­γή­θη­κε βάσει των κα­θε­στώ­των που θέ­σπι­σε και μά­λι­στα εντό­κως». Στην ίδια από­φα­ση η Ευ­ρω­παϊ­κή Επι­τρο­πή επι­ση­μαί­νει ότι «οι ελ­λη­νι­κές αρχές δο­κί­μα­σαν να απο­δεί­ξουν ότι οι επί­μα­χες ενι­σχύ­σεις μπο­ρού­σαν να εντα­χθούν στο πλαί­σιο ενός κα­θε­στώ­τος de minimis. Ομως ο κα­νό­νας αυτός δεν είχε πά­ντο­τε εφαρ­μο­γή σε όλους τους το­μείς κατά τη διάρ­κεια της πε­ριό­δου ισχύ­ος των Υπουρ­γι­κών Απο­φά­σε­ων που συ­νι­στούν τη νο­μι­κή βάση των επί­μα­χων κα­θε­στώ­των (αυτός άλ­λω­στε ήταν και ένας από τους λό­γους για τους οποί­ους έγινε η κί­νη­ση των δια­δι­κα­σιών), τα στοι­χεία αυτά είναι ελ­λι­πή ακόμη καθ’ ομο­λο­γία των ελ­λη­νι­κών αρχών»…

Κα­νό­νας de minimis

Ο Κα­νό­νας de minimis ορί­ζει ότι οι συ­νο­λι­κές ενι­σχύ­σεις που μπο­ρεί να λάβει μια επι­χεί­ρη­ση σε μία τριε­τία δεν μπο­ρούν να υπερ­βαί­νουν το ανώ­τα­το όριο των 200.000 ευρώ. Ενα ανώ­τα­το όριο 100.000 ευρώ εφαρ­μό­ζε­ται ει­δι­κά για τον τομέα των οδι­κών με­τα­φο­ρών. Ο Κα­νό­νας de minimis διέ­πει με­τα­ξύ άλλων και το επεν­δυ­τι­κό πρό­γραμ­μα ΕΣΠΑ της Ελ­λά­δας, εφαρ­μό­ζε­ται δε μόνο στις ενι­σχύ­σεις ήσ­σο­νος ση­μα­σί­ας, που όπως λέ­γε­ται είναι «δια­φα­νείς».

Των Μά­ριου Χρι­στο­δού­λου, Κώστα Τσά­βα­λου

Πηγή: Εφη­με­ρί­δα των Συ­ντα­κτών