Κεραμέως: Η Ελλάδα απαντά στη δημογραφική πρόκληση με πολιτικές απασχόλησης για όλες τις ηλικίες

Τη στρα­τη­γι­κή προ­σέγ­γι­ση της Ελ­λά­δας απέ­να­ντι στη δη­μο­γρα­φι­κή με­τα­μόρ­φω­ση πα­ρου­σί­α­σε η υπουρ­γός Ερ­γα­σί­ας και Κοι­νω­νι­κής Ασφά­λι­σης, Νίκη Κε­ρα­μέ­ως, στο πλαί­σιο του 2ου Ετή­σιου Συ­νε­δρί­ου του Κέ­ντρου Κρή­της του ΟΟΣΑ για τη Δυ­να­μι­κή των Πλη­θυ­σμών.

Η υπουρ­γός τό­νι­σε, ότι μετά από μια μακρά οι­κο­νο­μι­κή κρίση, η χώρα έχει ση­μειώ­σει ση­μα­ντι­κή πρό­ο­δο στη μεί­ω­ση της ανερ­γί­ας και στην ενί­σχυ­ση των θε­σμών της αγο­ράς ερ­γα­σί­ας, αλλά «οι δη­μο­γρα­φι­κές με­τα­βο­λές, η γή­ραν­ση του πλη­θυ­σμού, η μεί­ω­ση των γεν­νή­σε­ων και το brain drain, απαι­τούν μα­κρο­πρό­θε­σμη και συ­ντο­νι­σμέ­νη απά­ντη­ση».

Όπως ανέ­φε­ρε, η ελ­λη­νι­κή κυ­βέρ­νη­ση εφαρ­μό­ζει ένα ολο­κλη­ρω­μέ­νο σχέ­διο για την αντι­με­τώ­πι­ση του δη­μο­γρα­φι­κού προ­βλή­μα­τος και την ενί­σχυ­ση της απα­σχό­λη­σης σε όλες τις ηλι­κια­κές και κοι­νω­νι­κές ομά­δες. «Ει­δι­κή έμ­φα­ση δί­νε­ται στις γυ­ναί­κες, μέσω της διεύ­ρυν­σης της πρό­σβα­σης σε ποιο­τι­κές υπη­ρε­σί­ες παι­δι­κής φρο­ντί­δας, της προ­ώ­θη­σης ευ­έ­λι­κτων μορ­φών ερ­γα­σί­ας, της επέ­κτα­σης της γο­νι­κής άδειας και της στή­ρι­ξης της γυ­ναι­κεί­ας επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τας. Από το 2019, η ανερ­γία των γυ­ναι­κών έχει μειω­θεί κατά 54%», είπε η κυρία Κε­ρα­μέ­ως και συ­μπλή­ρω­σε:

«Για τους πο­λί­τες άνω των 50 ετών, προ­ω­θού­νται πο­λι­τι­κές ενερ­γούς γή­ραν­σης και διά βίου μά­θη­σης. Προ­γράμ­μα­τα επι­δό­τη­σης ερ­γα­σί­ας εν­θαρ­ρύ­νουν τις επι­χει­ρή­σεις να δια­τη­ρούν και να προ­σλαμ­βά­νουν έμπει­ρους ερ­γα­ζό­με­νους, ενώ οι δρά­σεις ψη­φια­κής κα­τάρ­τι­σης επι­τρέ­πουν στους με­γα­λύ­τε­ρους να πα­ρα­μέ­νουν αντα­γω­νι­στι­κοί. Η άρση των θε­σμι­κών εμπο­δί­ων που εμπό­δι­ζαν τους συ­ντα­ξιού­χους να ερ­γά­ζο­νται οδή­γη­σε σε εντυ­πω­σια­κή αύ­ξη­ση των ερ­γα­ζό­με­νων συ­ντα­ξιού­χων από πε­ρί­που 35.000 σε πάνω από 250.000.

Για τους νέους, η Ελ­λά­δα επεν­δύ­ει σε πρα­κτι­κή άσκη­ση και και­νο­τό­μα προ­γράμ­μα­τα απα­σχό­λη­σης που συν­δέ­ουν την εκ­παί­δευ­ση με την αγορά ερ­γα­σί­ας».

«Από το 2019, η ανερ­γία των νέων έχει μειω­θεί κατά 48,4%», ση­μεί­ω­σε η υπουρ­γός Ερ­γα­σί­ας, ανα­φε­ρό­με­νη στις δρά­σεις ενί­σχυ­σης της επαγ­γελ­μα­τι­κής εκ­παί­δευ­σης, των δη­μο­σί­ων κέ­ντρων κα­τάρ­τι­σης και των προ­γραμ­μά­των επι­δό­τη­σης για νέους ερ­γα­ζό­με­νους.

Κλεί­νο­ντας, η κυρία Κε­ρα­μέ­ως τό­νι­σε ότι όλα αυτά τα μέτρα συ­γκρο­τούν τα θε­μέ­λια μιας αν­θε­κτι­κής, χωρίς απο­κλει­σμούς και με προ­ο­πτι­κή αγο­ράς ερ­γα­σί­ας, ικα­νής να αντα­πο­κρι­θεί στις δη­μο­γρα­φι­κές και οι­κο­νο­μι­κές προ­κλή­σεις της επο­χής με αυ­το­πε­ποί­θη­ση και όραμα.

Από την πλευ­ρά της, η υπουρ­γός Έντα­ξης, Κοι­νω­νι­κής Ασφά­λι­σης και Με­τα­νά­στευ­σης της Ισπα­νί­ας, Elma Saiz Delgado, ανα­φέρ­θη­κε στην κοινή ευ­ρω­παϊ­κή αγω­νία για το δη­μο­γρα­φι­κό και στην ανά­γκη μιας νέας «απο­κω­δι­κο­ποί­η­σης» του φαι­νο­μέ­νου τόσο για τις κοι­νω­νί­ες όσο και για τις αγο­ρές ερ­γα­σί­ας. Τό­νι­σε ότι η βιω­σι­μό­τη­τα της Ευ­ρώ­πης -κοι­νω­νι­κή και οι­κο­νο­μι­κή- εξαρ­τά­ται από την ικα­νό­τη­τά μας να αξιο­ποι­ή­σου­με το δια­θέ­σι­μο τα­λέ­ντο και «να δια­μορ­φώ­σου­με συ­νε­κτι­κές δη­μό­σιες πο­λι­τι­κές που δεν αφή­νουν κα­νέ­ναν πίσω».

Όπως υπο­γράμ­μι­σε, απαι­τού­νται στο­χευ­μέ­νες δρά­σεις για την απα­σχό­λη­ση των με­γα­λύ­τε­ρων σε ηλι­κία ερ­γα­ζο­μέ­νων, την προ­ώ­θη­ση της ισό­τη­τας των φύλων και την ενί­σχυ­ση της διά βίου μά­θη­σης. Ιδιαί­τε­ρη έμ­φα­ση έδωσε στη με­τα­νά­στευ­ση, την οποία χα­ρα­κτή­ρι­σε «ευ­και­ρία» και «ου­σια­στι­κό ερ­γα­λείο» για την αντι­με­τώ­πι­ση των δη­μο­γρα­φι­κών προ­κλή­σε­ων. Στην Ισπα­νία, εξή­γη­σε, εφαρ­μό­ζε­ται ένα νέο μο­ντέ­λο έντα­ξης με­τα­να­στών στην αγορά ερ­γα­σί­ας, προ­σαρ­μο­σμέ­νο στις πραγ­μα­τι­κές ανά­γκες της οι­κο­νο­μί­ας και στη­ριγ­μέ­νο στην πλήρη κοι­νω­νι­κή έντα­ξη του με­τα­να­στευ­τι­κού πλη­θυ­σμού.

Όπως διευ­κρί­νι­σε, το πρό­γραμ­μα αυτό ενι­σχύ­ει την κοι­νω­νι­κή συ­νο­χή και αντα­να­κλά τον βαθιά ευ­ρω­παϊ­κό χα­ρα­κτή­ρα της Ισπα­νί­ας. «Πρέ­πει να χτί­σου­με κοι­νω­νί­ες όπου όλοι -ανε­ξαρ­τή­τως προ­έ­λευ­σης- βρί­σκουν τη θέση τους», ση­μεί­ω­σε.

Στη συ­ζή­τη­ση που συ­ντό­νι­σε ο μό­νι­μος αντι­πρό­σω­πος της Ελ­λά­δας στον ΟΟΣΑ, Γιώρ­γος Πα­γου­λά­τος, οι ομι­λη­τές ανέ­λυ­σαν τις βα­θιές προ­κλή­σεις που δη­μιουρ­γεί η γή­ραν­ση του πλη­θυ­σμού.

Ο Tom Bevers, Adviser General, Federal Ministry of Employment, Belgium; Chair of the OECD ELSAC Working Party on Employment, τό­νι­σε ότι απαι­τού­νται πο­λι­τι­κές που «κά­νουν πραγ­μα­τι­κά τη δια­φο­ρά». Ανα­φέρ­θη­κε στο πα­ρά­δειγ­μα της Μάλ­τας, όπου η στο­χευ­μέ­νη πο­λι­τι­κή για την έντα­ξη των γυ­ναι­κών στην αγορά ερ­γα­σί­ας είχε ση­μα­ντι­κά απο­τε­λέ­σμα­τα και δή­λω­σε ότι η αντι­με­τώ­πι­ση του δη­μο­γρα­φι­κού απαι­τεί ένα συ­νε­κτι­κό πλέγ­μα κοι­νω­νι­κών πο­λι­τι­κών, το οποίο να λει­τουρ­γεί ως επέν­δυ­ση στο αν­θρώ­πι­νο κε­φά­λαιο.

Ανα­φέρ­θη­κε επί­σης στην ανά­γκη να εν­σω­μα­τω­θούν οι επαγ­γελ­μα­τι­κές δε­ξιό­τη­τες στην εκ­παι­δευ­τι­κή ατζέ­ντα και να υπάρ­ξει ανα­προ­σαρ­μο­γή των συ­στη­μά­των εκ­παί­δευ­σης, ώστε να αντα­πο­κρί­νο­νται στις νέες ανά­γκες της αγο­ράς.

Επι­πλέ­ον, μί­λη­σε για τις αλ­λα­γές που επι­φέ­ρει η Τε­χνη­τή Νοη­μο­σύ­νη στην ερ­γα­σία και σχο­λί­α­σε ότι οι προ­κλή­σεις του δη­μο­γρα­φι­κού και της τε­χνο­λο­γι­κής με­τά­βα­σης πρέ­πει να αντι­με­τω­πι­στούν πα­ράλ­λη­λα, μέσα από μια ενιαία και πει­στι­κή αφή­γη­ση προς την κοι­νω­νία.

Μια «βαθιά δη­μο­γρα­φι­κή κρίση» εξε­λίσ­σε­ται είπε, από την πλευ­ρά του, ο κα­θη­γη­τής στην έδρα Οι­κο­νο­μι­κών «Douglas A. Warner III» στο πα­νε­πι­στή­μιο του Yale, Κώ­στας Μεγήρ, προει­δο­ποιώ­ντας ότι αυτό απαι­τεί άμε­σες πα­ρεμ­βά­σεις σε πολλά επί­πε­δα. Υπο­γράμ­μι­σε την ανά­γκη για αύ­ξη­ση της πα­ρα­γω­γι­κό­τη­τας μέσω βελ­τιώ­σε­ων στο εκ­παι­δευ­τι­κό σύ­στη­μα και στις δομές προ­σχο­λι­κής αγω­γής, προ­κει­μέ­νου να διευ­κο­λυν­θεί η συμ­με­το­χή των γυ­ναι­κών στην αγορά ερ­γα­σί­ας. Τό­νι­σε επί­σης ότι η Ευ­ρώ­πη χρειά­ζε­ται μια συ­νε­κτι­κή με­τα­να­στευ­τι­κή πο­λι­τι­κή με μα­κρο­πρό­θε­σμο ορί­ζο­ντα και πο­λι­τι­κές ου­σια­στι­κής εν­σω­μά­τω­σης, ώστε να αντι­με­τω­πι­στούν οι ελ­λεί­ψεις ερ­γα­τι­κού δυ­να­μι­κού. «Αν θέ­λου­με να απα­ντή­σου­με στις προ­κλή­σεις του δη­μο­γρα­φι­κού, πρέ­πει να δρά­σου­με ταυ­τό­χρο­να σε πολ­λα­πλά μέ­τω­πα», ση­μεί­ω­σε.

Τέλος, η Filiz Unsal, ανα­πλη­ρώ­τρια διευ­θύ­ντρια (Το­μέ­ας Πο­λι­τι­κής και Έρευ­νας, Οι­κο­νο­μι­κό Τμήμα, ΟΟΣΑ), πα­ρου­σί­α­σε ανα­λυ­τι­κά στοι­χεία για τη ρα­γδαία γή­ραν­ση των πλη­θυ­σμών στις χώρες του ΟΟΣΑ. Το πο­σο­στό των ατό­μων άνω των 65 ετών έχει υπερ­δι­πλα­σια­στεί από το 1960 έως το 2022 και ανα­μέ­νε­ται να φτά­σει το 30% έως το 2060, ενώ οι πο­λί­τες άνω των 80 ετών θα αυ­ξη­θούν σχε­δόν δυό­μι­σι φορές. Εξή­γη­σε ότι η γή­ραν­ση δη­μιουρ­γεί σο­βα­ρή δη­μο­σιο­νο­μι­κή πίεση, καθώς οι δα­πά­νες για συ­ντά­ξεις, υγεία και μα­κρο­χρό­νια φρο­ντί­δα αυ­ξά­νο­νται στα­θε­ρά και χωρίς διορ­θω­τι­κά μέτρα ανα­μέ­νε­ται να επι­βα­ρύ­νουν τους προ­ϋ­πο­λο­γι­σμούς κατά πάνω από 6 πο­σο­στιαί­ες μο­νά­δες του ΑΕΠ έως το 2060.

Η ίδια ανέ­φε­ρε ότι ο ΟΟΣΑ προ­τεί­νει μια συ­νο­λι­κή στρα­τη­γι­κή που να συν­δυά­ζει πο­λι­τι­κές υγιούς γή­ραν­σης, φο­ρο­λο­γι­κές και συ­ντα­ξιο­δο­τι­κές με­ταρ­ρυθ­μί­σεις, ενί­σχυ­ση της συμ­με­το­χής με­γα­λύ­τε­ρων ερ­γα­ζο­μέ­νων και προ­ώ­θη­ση της ισό­τη­τας στην αγορά ερ­γα­σί­ας. Πα­ράλ­λη­λα, πο­λι­τι­κές για τη γο­νι­μό­τη­τα και τη με­τα­νά­στευ­ση μπο­ρούν να λει­τουρ­γή­σουν συ­μπλη­ρω­μα­τι­κά, εφό­σον συν­δυα­στούν από τη στή­ρι­ξη στις οι­κο­γέ­νειες και την απο­τε­λε­σμα­τι­κή έντα­ξη των με­τα­να­στών.

Το συ­νέ­δριο πραγ­μα­το­ποιεί­ται στο Κέ­ντρο Αρ­χι­τε­κτο­νι­κής Με­σο­γεί­ου στα Χανιά, σε συ­νερ­γα­σία με τον Δήμο Χα­νί­ων και το Οι­κο­νο­μι­κό Φό­ρουμ των Δελ­φών, υπό την αι­γί­δα των υπουρ­γεί­ων Ερ­γα­σί­ας και Κοι­νω­νι­κής Ασφά­λι­σης, Με­τα­νά­στευ­σης και Ασύ­λου, Κοι­νω­νι­κής Συ­νο­χής και Οι­κο­γέ­νειας και με την ευ­γε­νι­κή υπο­στή­ρι­ξη της Πε­ρι­φέ­ρειας Κρή­της και του Πε­ρι­φε­ρεια­κού Τα­μεί­ου Ανά­πτυ­ξης Κρή­της.

Πηγή: insider.gr