Μειώνεται ο αριθμός των μαθητών στα ιδιωτικά σχολεία

Τη μείωση του αριθμού των μαθητών στα ιδιω­τικά σχολεία κατά 5,7% τη διετία 2010-2011 και στροφή πολλών νοι­κο­κυ­ριών στα δημόσια σχολεία, κατα­γρά­φει μεγάλη έρευνα του Ιδρύ­μα­τος Οικο­νο­μι­κών και Βιο­μη­χα­νι­κών Ερευνών (ΙΟΒΕ), που θα παρου­σια­στεί την Παρα­σκευή σε συνέ­δριο, το οποίο διορ­γα­νώ­νει ο Σύν­δε­σμος των ιδιο­κτη­τών ιδιω­τι­κών σχο­λείων.

Πρό­κει­ται για το πρώτο συνέ­δριο για την εκπαί­δευση στην Ελλάδα (ιδιω­τική και δημόσια) που οργα­νώ­νε­ται από τους εκπρο­σώ­πους των ιδιο­κτη­τών ιδιω­τι­κών σχο­λείων, οι οποίοι ζήτησαν σε σημε­ρινή συνέ­ντευξη Τύπου να ξεκι­νή­σει ευρύς διά­λο­γος στον εκπαι­δευ­τικό χώρο με την συμ­με­τοχή ιδιω­τι­κού και δημό­σιου τομέα και στόχο την βελ­τί­ωση του εκπαι­δευ­τι­κού συστή­μα­τος. Όπως είπε ο πρό­ε­δρος του Συν­δέ­σμου ιδιο­κτη­τών δημό­σιων σχο­λείων Χαρ. Κυραϊ­λί­δης, αλλά και το μέλος του Γ. Λιναρ­δά­τος, στόχος είναι να θέσουν τα ιδιω­τικά σχολεία την τεχνο­γνω­σία τους στην Πολι­τεία, ώστε να βελ­τιω­θεί γενικά το εκπαι­δευ­τικο απο­τέ­λε­σμα και να στη­ρι­χθούν οι έννοιες της αξιο­λό­γη­σης και της αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τας. Επίσης, ζήτησαν να αυτο­νο­μη­θούν οι δημό­σιες και ιδιω­τι­κές σχο­λι­κές μονάδες, ώστε να έχουν την δυνα­τό­τητα να πάρουν πρω­το­βου­λίες σχετικά με το διδα­κτικό τους πρό­γραμμα και γενικά την λει­τουρ­γία τους. «Το σχολείο ασφυ­κτιά και τελικά χάνει τους μαθητές του» δήλωσε ο κ. Λιναρ­δά­τος. «Αν δεν αλλάξει το δημόσιο εκπαι­δευ­τικό μας σύστημα, θα συνε­χί­σει να παράγει δημο­σί­ους υπαλ­λή­λους που δεν θα μπορούν και να απορ­ροη­φη­θούν πλέον από τον δημόσιο τομέα» υπο­στή­ριξε ο διευ­θύ­νων σύμ­βου­λος της Ελλη­νο­α­με­ρι­κα­νι­κής Ένωσης Φοίβος Κόσκος.

Όπως ανα­φέ­ρε­ται στα ευρή­ματα της έρευνας, που θα παρου­σια­στεί:

– Στα ιδιω­τικά δημο­τικά σχολεία κατα­γρά­φε­ται έντονη πτώση του αριθμού των μαθητών, όταν η αντί­στοιχη μετα­βολή για τα δημόσια δημο­τικά σχολεία είναι μόλις -0,5%. Στο γυμνά­σιο, η πτώση που κατα­γρά­φε­ται στον αριθμό των μαθητών στα ιδιω­τικά σχολεία μέσα σε ένα έτος είναι ακόμη υψη­λό­τερη το 2011 (-9,5%), όταν στα δημόσια γυμνά­σια η αντί­στοιχη μείωση ήταν σημα­ντικά χαμη­λό­τερη (-4,7%). Στα ιδιω­τικά λύκεια η πτώση στον αριθμό των μαθητών είναι εμφανής μετά το 2006, η οποία σωρευ­τικά φτάνει το 26,4%, έναντι της οριακής μόνο μείωσης στα δημόσια λύκεια (0,3%). Από την άλλη όμως πλευρά, αξιο­ση­μεί­ωτη είναι η άνοδος του αριθμού των μαθητών που φοιτούν σε ιδιω­τικά νηπια­γω­γεία από το 2006 και μετά, η οποία όμως στα­θε­ρο­ποιεί­ται την τριετία 2009-2011.

– Αυτό που γίνεται άμεσα αντι­λη­πτό είναι αφενός η διά­σταση στην κατα­νομή των νοι­κο­κυ­ριών ανά εισο­δη­μα­τική κατη­γο­ρία μεταξύ 2004-2008 και αφε­τέ­ρου η πτωτική τάση που παρου­σιά­ζε­ται στα ανώτερα εισο­δη­μα­τικά κλι­μά­κια την περίοδο 2009-2011. Συγκε­κρι­μένα, το ποσοστό των νοι­κο­κυ­ριών με μηνιαίο οικο­γε­νειακό εισό­δημα άνω των 2.800 ευρώ έφθανε το 35% το 2008, με το 22% των νοι­κο­κυ­ριών το ίδιο έτος να έχει συνο­λικό μηνιαίο εισό­δημα άνω των 3.500 ευρώ. Το αντί­στοιχο ποσοστό νοι­κο­κυ­ριών με μηνιαίο οικο­γε­νειακό εισό­δημα άνω των 2.800 ευρώ το 2011 είχε συρ­ρι­κνω­θεί στο 20,9%, ενώ το αντί­στοιχο ποσοστό με μηνιαίο συνο­λικό εισό­δημα άνω των 3.500 ευρώ είχε μειωθεί σχεδόν κατά το ήμισυ, φθά­νο­ντας στο 11,8%. Αντί­στοιχα, η χαμη­λό­τερη οικο­γε­νειακή εισο­δη­μα­τική κατη­γο­ρία (μέχρι 750 ευρώ μηνιαίως), η οποία αντι­στοι­χούσε στο 5% το 2008, υπερ-τετραπλασιάστηκε στο 21% το 2010, φθά­νο­ντας στο 16% το 2011.

– Στα πιο χαμη­λό­μι­σθα νοι­κο­κυ­ριά, το συντρι­πτικό ποσοστό δαπανών για ιδιω­τική εκπαί­δευση κατευ­θύ­νε­ται στα φρο­ντι­στή­ρια, στις ξένες γλώσσες κ.λπ., κατόπιν στην προ­σχο­λική εκπαί­δευση (νήπιο και προ­νή­πιο) και στην τρι­το­βάθ­μια εκπαί­δευση (ΑΕΙ, Μετα­πτυ­χια­κές Σπουδές, Διδα­κτο­ρι­κές Σπουδές, κ.λπ.), με το ποσοστό των δαπανών που κατευ­θύ­νε­ται προς την πρω­το­βάθ­μια ή τη δευ­τε­ρο­βάθ­μια ιδιω­τική εκπαί­δευση να είναι εξαι­ρε­τικά χαμηλό ή ακόμη κα μηδε­νικό.

– Το 2008 και το 2009 για παρά­δειγμα, το ποσοστό της ιδιω­τι­κής δαπάνης για Πρω­το­βάθ­μια και Δευ­τε­ρο­βάθ­μια Εκπαί­δευση από τα νοι­κο­κυ­ριά με μηνιαίο οικο­γε­νειακό εισό­δημα μέχρι 1.800 ευρώ ήταν σχεδόν μηδε­νικό, όταν το αντί­στοιχο ποσοστό για τις λοιπές ιδιω­τι­κές δαπάνες πλη­σί­αζε κατά μέσο όρο το 90% των δαπανών για ιδιω­τική εκπαί­δευση σε αυτές τις εισο­δη­μα­τι­κές κατη­γο­ρίες. Αντί­θετα, πάνω από το 31% (κατά μέσο όρο) της ιδιω­τι­κής δαπάνης στα νοι­κο­κυ­ριά με συνο­λικό μηνιαίο εισό­δημα άνω των 3.500 ευρώ κατευ­θύν­θηκε στην ιδιω­τική Πρω­το­βάθ­μια και Δευ­τε­ρο­βάθ­μια Εκπαί­δευση το 2009 και το 2010, αντί­στοιχα, μειού­μενο όμως το 2011 στο 24% περίπου. Τα νοι­κο­κυ­ριά με μηνιαίο οικο­γε­νειακό εισό­δημα άνω των 3.500 ευρώ ξόδεψαν ανα­λο­γι­κώς σημα­ντικά λιγό­τερα χρήματα στις λοιπές ιδιω­τι­κές δαπάνες καθόλη την εξε­τα­ζό­μενη περίοδο (65,6% το 2008 και 52,5% το 2009, 52,7% το 2010 και 59,7% το 2011) σε σχέση με τις υπό­λοι­πες εισο­δη­μα­τι­κές κατη­γο­ρίες, εκ των οποίων όλες κατηύ­θυ­ναν το 70%-90% των δαπανών τους για ιδιω­τική εκπαί­δευση στις λοιπές ιδιω­τι­κές δαπάνες.

– Συμπυ­κνώ­νο­ντας τις εισο­δη­μα­τι­κές κατη­γο­ρίες σε χαμηλά εισο­δη­μα­τικά κλι­μά­κια (μηνιαίο συνο­λικό εισό­δημα κάτω από ¤1.450), μεσαία (μηνιαίο συνο­λικό εισό­δημα μεταξύ ¤1.451-2.800) και υψηλά (με μηνιαίο συνο­λικό πάνω από ¤2.800), προ­κύ­πτει ότι για το σύνολο της ιδιω­τι­κής δαπάνης η εισο­δη­μα­τική δια­στρω­μά­τωση έχει μετα­βλη­θεί σημα­ντικά από το 2008 έως το 2011. Συγκε­κρι­μένα, το 2008, σχεδόν το 69% του συνόλου της δαπάνης για ιδιω­τική εκπαί­δευση προ­ερ­χό­ταν από τα υψη­λό­μι­σθα νοι­κο­κυ­ριά, το 27% από τα μεσαία εισο­δη­μα­τικά κλι­μά­κια και μόλις το 4% από τα χαμηλά εισο­δη­μα­τικά κλι­μά­κια. Η εικόνα δια­φο­ρο­ποιεί­ται σημα­ντικά το 2010, αφού περιο­ρί­ζε­ται στο 43% το ποσοστό της συνο­λι­κής δαπάνης για ιδιω­τική εκπαί­δευση από τα υψη­λό­μι­σθα νοι­κο­κυ­ριά και αυξά­νε­ται στο 30% το αντί­στοιχο που προ­έρ­χε­ται από τα χαμη­λό­μι­σθα νοι­κο­κυ­ριά.

– Σημειώ­νε­ται ότι στην Ελλάδα, παρά την άνοδο στη δημόσια δαπάνη για την πρω­το­βάθ­μια και τη δευ­τε­ρο­βάθ­μια εκπαί­δευση την περίοδο 2002-2009, η κατά­ταξη σε όρους επι­δό­σεων στο διεθνές σύστημα PISA του ΟΟΣΑ, επι­δει­νώ­θηκε στα Μαθη­μα­τικά (από 27η θέση το 2003 στην 30η θέση το 2009) και τις Φυσικές Επι­στή­μες (από 24η θέση το 2003 στην 30η θέση το 2009) και βελ­τιώ­θηκε στην Κατα­νό­ηση Κει­μέ­νου (από 25η θέση το 2003 στην 22η θέση το 2009).

– Για το κόστος ανά μαθητή στην Προ­σχο­λική και Πρω­το­βάθ­μια Εκπαί­δευση σχεδόν διπλα­σιά­στηκε (+95,1%) την υπό εξέταση περίοδο από τα 1.929 ευρώ το 2002 στα 3.763 ευρώ το 2011. Το συντρι­πτικό ποσοστό της παρα­πάνω δαπάνης, τόσο σε κάθε επίπεδο εκπαί­δευ­σης χωριστά όσο και στο σύνολο της Πρω­το­βάθ­μιας και της Δευ­τε­ρο­βάθ­μιας Εκπαί­δευ­σης, είναι δημόσια. Υπερ­δι­πλα­σια­σμός του κόστους ανά μαθητή παρου­σιά­ζε­ται και στο κόστος ανά μαθητή στη Δευ­τε­ρο­βάθ­μια Εκπαί­δευση, από τα 2.387 ευρώ το 2002 στα 5.009 ευρώ το 2011. Το κόστος ανά μαθητή στη Δευ­τε­ρο­βάθ­μια Εκπαί­δευση είναι κατά μέσο όρο την περίοδο 2002-2011 υψη­λό­τερο κατά 31,2% σε σχέση με το αντί­στοιχο κόστος στην Προ­σχο­λική και Πρω­το­βάθ­μια Εκπαί­δευση, αν και ο αριθμός των μαθητών στην Δευ­τε­ρο­βάθ­μια Εκπαί­δευση είναι κατά μέσο όρο μικρό­τε­ρος κατά 70 χιλιά­δες σε σχέση με τον αριθμό των μαθητών στην Προ­σχο­λική και την Πρω­το­βάθ­μια Εκπαί­δευση. Επι­πλέον, και στις δύο περι­πτώ­σεις, μετά το 2009 οι αντί­στοι­χες δαπάνες παρου­σιά­ζουν μείωση, με την δαπάνη ανά μαθητή στη Δευ­τε­ρο­βάθ­μια Εκπαί­δευση να παρου­σιά­ζει μία μικρή αύξηση τη διετία 2010-2011 (κατά 31 ευρώ ανά μαθητή). Συνο­λικά, το κόστος ανά μαθητή για το σύνολο της Προ­σχο­λι­κής, της Πρω­το­βάθ­μιας και της Δευ­τε­ρο­βάθ­μιας Εκπαί­δευ­σης την ίδια περίοδο υπερ­δι­πλα­σιά­ζε­ται, ανερ­χό­μενο από τα 2.154 ευρώ το 2002 στα 4.350 ευρώ το 2011.

– Είναι χαρα­κτη­ρι­στικό ότι σε πάνω από τις μισές χώρες του ΟΟΣΑ, το ποσοστό των παιδιών που πηγαί­νουν σε δημόσια σχολεία ξεπερνά το μέσο όρο του ΟΟΣΑ. Στις Γερ­μα­νία, Φιλαν­δία, Τσεχία, Εσθονία, Σλο­βε­νία, Πολωνία, Βουλ­γα­ρία, Κροατία το ποσοστό αυτό κυμαί­νε­ται από 95% (Γερ­μα­νία) ως 98% (Πολωνία, Βουλ­γα­ρία, Κροατία), ενώ στις Ρου­μα­νία και Ρωσία ανέρ­χε­ται σχεδόν στο 100% (99,5% και 99,9%, αντί­στοιχα). Αντί­θετα, κατά μέσο όρο πάνω από 6 στους 10 μαθητές παρα­κο­λου­θούν μαθή­ματα σε ιδιω­τικά σχολεία σε χώρες όπως το Βέλγιο (69%), η Ολλαν­δία (66%) και η Ιρλαν­δία (61%). Στην Ελλάδα, αντί­στοιχα, το ποσοστό των μαθητών το οποίο πηγαί­νει σε δημόσια σχολεία είναι κατά 13 ποσο­στιαίες μονάδες υψη­λό­τερο σε σχέση με το μέσο όρο των χωρών του ΟΟΣΑ και ανέρ­χε­ται σε 95%. Συγκρί­νο­ντας τα ποσοστά της Ελλάδας με τα ποσοστά των χωρών της Ευρω­παϊ­κής Ένωσης-27, και πάλι τα αντί­στοιχα ποσοστά είναι μεγα­λύ­τερα σε σύγκριση με τον ευρω­παϊκό μέσο όρο που ανέρ­χε­ται σε 85% για τους μαθητές που πηγαί­νουν σε δημόσια σχολεία και σε 15% για τους μαθητές που πηγαί­νουν σε ιδιω­τικά σχολεία

– Σχετικά με το ύψος των δαπανών που κατευ­θύ­νο­νται στην εκπαί­δευση, τόσο την ιδιω­τική όσο και τη δημόσια στην Ελλάδα και την Ευρω­παϊκή Ένωση, τα δια­θέ­σιμα στοι­χεία δεί­χνουν ότι αυτό δια­φο­ρο­ποιεί­ται σημα­ντικά ανάμεσα στις διά­φο­ρες χώρες. Για την περίοδο 2000-2010, η χώρα με το μεγα­λύ­τερο ποσοστό δαπάνης ως ποσοστό του ΑΕΠ για την παροχή τόσο δημό­σιας όσο και ιδιω­τι­κής εκπαί­δευ­σης, είναι η Κύπρος με ένα μέσο ποσοστό που κυμαί­νε­ται στο 7,5%. Αντί­θετα, το χαμη­λό­τερο ποσοστό παρου­σιά­ζε­ται στο Λου­ξεμ­βούργο και τη Ρου­μα­νία, όπου δεν ξεπερνά το 3,5%

Σε σχέση με τον μέσο όρο δαπανών για εκπαί­δευση στην Ε.Ε.-27 που ανέρ­χε­ται στο 5,4% ως ποσοστό του Α.Ε.Π., οι χώρες που ξεπερ­νούν αρκετά το μέσο όρο επεν­δύ­ο­ντας ανα­λο­γικά με τις υπό­λοι­πες υψη­λό­τερα ποσά ως ποσοστό του Α.Ε.Π. είναι η Δανία (7,2%), η Σουηδία (6,4%) και ακο­λου­θούν το Βέλγιο και η Γαλλία με ίδιο ποσοστό (6,1%) και οριακά χαμη­λό­τερα η Φιλαν­δία (6%). Σημειώ­νε­ται ότι το αντί­στοιχο ποσοστό για τις Η.Π.Α.-χώρα με σημα­ντική εκπαι­δευ­τική παρά­δοση σε όλες τις βαθ­μί­δες εκπαί­δευ­σης την ίδια περίοδο ανέρ­χε­ται στο 7,3%. Αντί­θετα, στην Βουλ­γα­ρία (4,3%), την Κροατία (4,3%), την Σλο­βα­κία (4,3%) και την Τσεχία (4,4%), το ποσοστό δαπανών για την εκπαί­δευση, κυμαί­νε­ται σε επίπεδα κάτω του μέσου όρου της Ε.Ε.-27.

Η Ελλάδα, με βάση τα δια­θέ­σιμα στοι­χεία που υπάρ­χουν και καλύ­πτουν την περίοδο 2000-2005, δαπα­νούσε κατά μέσο όρο το 3,8% του ΑΕΠ της για τη χρη­μα­το­δό­τηση της εκπαί­δευ­σης, το οποίο ήταν το τρίτο μικρό­τερο ποσοστό στην Ε.Ε.-27 τη συγκε­κρι­μένη χρονική περίοδο μπροστά από τη Ρου­μα­νία (3,4%) και το Λου­ξεμ­βούργο (3,7%).

– Στην πρω­το­βάθ­μια εκπαί­δευση, δημόσια και ιδιω­τική, το μέσο ετήσιο κόστος ανά μαθητή το 2010 δια­μορ­φώ­θηκε στα 5.793 ευρώ. Στην κατη­γο­ρία των χωρών που δαπα­νούν υψηλά ποσά ανά μαθητή (ανώτερα του μέσου όρου της Ε.Ε.-27), το 2010 εντάσ­σο­νται το Ηνωμένο Βασί­λειο (7.372 ευω), η Σουηδία (7.692 ευρω), η Αυστρία (7.868 ευρω), η Δανία (8.422 ευρω) και η Κύπρος (8.604 ευρω), ενώ η χώρα με τη μεγα­λύ­τερη δαπάνη ανά μαθητή πρω­το­βάθ­μιας εκπαί­δευ­σης το 2010 ήταν το Λου­ξεμ­βούργο (16.360 ευρω). Αντί­θετα, στις χώρες με τη χαμη­λό­τερη ετήσια δαπάνη ανά μαθητή το 2010 συγκα­τα­λέ­γο­νται η Ρου­μα­νία (1.686 ευρω), Βουλ­γα­ρία (2.015 ευρω), η Τσεχία (3.173 ευρω), η Κροατία (3.285 ευρω), η Λιθουα­νία (3.446 ευρω) και η Λετονία (3.589 ευρω). Στην Ελλάδα, τα αντί­στοιχα κόστη κυμαί­νο­νταν για την κατά κεφαλήν δημόσια και ιδιω­τική προ­σχο­λική και πρω­το­βάθ­μια εκπαί­δευση πλησίον των 3.900 ευρω το 2010, κάτω δηλαδή του ευρω­παϊ­κού μέσου όρου.

– Στη δευ­τε­ρο­βάθ­μια εκπαί­δευση, δημόσια και ιδιω­τική το μέσο ετήσιο κόστος ανά μαθητή το 2010 δια­μορ­φώ­θηκε στα 6.989 ευρω. Σε σχέση με τις χώρες που δαπα­νούν υψηλά ποσά ανά μαθητή (ανώτερα του μέσου όρου της Ε.Ε.-27), το ίδιο έτος η εικόνα δεν δια­φο­ρο­ποιεί­ται ουσια­στικά σε σχέση με την πρω­το­βάθ­μια εκπαί­δευση, αφού σε αυτές συγκα­τα­λέ­γο­νται το Βέλγιο (8.476 ευρω), η Δανία (9.048 ευρω), η Ολλαν­δία (9.117 ευρω), και η Αυστρία (9.373 ευρω), ενώ όπως και στην περί­πτωση της πρω­το­βάθ­μιας εκπαί­δευ­σης, οι υψη­λό­τε­ρες ετήσιες δαπάνες ανά μαθητή παρου­σιά­ζο­νται στα εκπαι­δευ­τικά συστή­ματα της Κύπρου (10.646 ευρω) και του Λου­ξεμ­βούρ­γου (13.318 ευρω). Στην Ρου­μα­νία (1.671 ευρω), Βουλ­γα­ρία (2.252 ευρω), Λιθουα­νία (3.243 ευρω), Λετονία (3.393 ευρω), Κροατία (3.486 ευρω), Σλο­βα­κία (3.702 ευρω) και Πολωνία (3.852 ευρω).

– Στην δαπάνη ανά μαθητή μόνο για τη δημόσια πρω­το­βάθ­μια εκπαί­δευση στην Ε.Ε. το 2010 και πάλι η εικόνα δεν δια­φο­ρο­ποιεί­ται ουσια­στικά καθώς η χώρα με τη μεγα­λύ­τερη κατά κεφαλή δαπάνη είναι το Λου­ξεμ­βούργο (16.896 ευρω) και ακο­λου­θούν η Δανία (8.980 ευρω), η Κύπρος (8.884 ευρω), το Βέλγιο (7.776 ευρω) και η Σουηδία (7.718 ευρω), με τον αντί­στοιχο μέσο όρο στην Ε.Ε.-27 να είναι 5.777 ευρω. Οι χαμη­λό­τε­ρες δαπάνες παρου­σιά­ζο­νται και πάλι σε Λετονία (3.576 ευρω), Λιθουα­νία (3.438 ευρω), Κροατία (3.290 ευρω), Τσεχία (3.156 ευρω), Βουλ­γα­ρία (2.014 ευρω) και Ρου­μα­νία (1.683 ευρω). Στην Ελλάδα, τα αντί­στοιχα κόστη, είδαμε στο προη­γού­μενο κεφά­λαιο ότι κυμαί­νο­νταν για την δημόσια μόνο προ­σχο­λική και πρω­το­βάθ­μια εκπαί­δευση στις 3.811 ευρω το 2010 (από 4.227 ευρω το 2009), κάτω του ευρω­παϊ­κού μέσου όρου.

– Σε ό,τι αφορά τη μέση ετήσια δαπάνη ανά μαθητή στη δημόσια δευ­τε­ρο­βάθ­μια εκπαί­δευση στην Ε.Ε ανήλθε το 2010 στα 6.701 ευρω. Η εικόνα είναι και πάλι παρό­μοια σε ό,τι αφορά τις χώρες που δαπα­νούν πάνω από το μέσο όρο της Ε.Ε.-27, αφού η χώρα με τη μεγα­λύ­τερη κατά κεφαλή δαπάνη είναι και πάλι το Λου­ξεμ­βούργο (14.118 ευρω). Στη συνέ­χεια ακο­λου­θούν η Κύπρος (11.385 ευρω), η Δανία (9.260 ευρω), το Βέλγιο (9.184 ευρω) και η Γαλλία (8.945 ευρω). Οι χαμη­λό­τε­ρες δαπάνες παρου­σιά­ζο­νται και πάλι στις Λετονία (3.388 ευρω), Λιθουα­νία (3.236 ευρω), Βουλ­γα­ρία (2.239 ευρω) και Ρου­μα­νία (1.698 ευρω). Στην Ελλάδα, τα αντί­στοιχα κόστη κυμαί­νο­νταν για την δημόσια μόνο δευ­τε­ρο­βάθ­μια εκπαί­δευση στις 4.979 ευρω το 2010 (από 5.654 ευρω το 2009), και πάλι κάτω του αντί­στοι­χου ευρω­παϊ­κού μέσου όρου.

– Όπως ανα­φέ­ρε­ται στα συμπε­ρά­σματα της έρευνας, τα νοι­κο­κυ­ριά που επι­βα­ρύ­νο­νται με τις περισ­σό­τε­ρες δαπάνες για την εκπαί­δευση είναι εκείνα τα οποία επι­λέ­γουν το ιδιω­τικό σχολείο, καθώς αυτά τα νοι­κο­κυ­ριά επι­με­ρί­ζο­νται μαζί με τα υπό­λοιπα και τις δαπάνες για τη δημόσια εκπαί­δευση. Έτσι, τα νοι­κο­κυ­ριά που επι­λέ­γουν την ιδιω­τική εκπαί­δευση, επί της ουσίας «διπλο­πλη­ρώ­νουν» την εκπαί­δευση των παιδιών τους υπό μία έννοια, αφού φορο­λο­γού­νται κανο­νικά και για τις δαπάνες της δημό­σιας εκπαί­δευ­σης.

Οι αριθμοί στην εκπαί­δευση

Όπως ανα­φέ­ρε­ται στην έρευνα του ΙΟΒΕ η εξέλιξη του αριθμού των μαθητών τα τελευ­ταία χρόνια στην Ελλάδα, στα δημόσια και τα ιδιω­τικά σχολεία είναι πτωτική, με εξαί­ρεση την προ­σχο­λική εκπαί­δευση, όπου και κατα­γρά­φε­ται άνοδος ή στα­θε­ρό­τητα της ζήτησης. Από την άλλη πλευρά, η τάση που κατα­γρά­φε­ται σε δημο­τικό, γυμνά­σιο και λύκειο υπο­δη­λώ­νει μείωση του αριθμού των μαθητών στα ιδιω­τικά σχολεία, εντο­νό­τερη από την αντί­στοιχη στα δημόσια, τονί­ζο­ντας τη στροφή πολλών νοι­κο­κυ­ριών στα δημόσια σχολεία, λόγω της οικο­νο­μι­κής ύφεσης και της μείωσης του δια­θέ­σι­μου εισο­δή­μα­τος.

– Στην αρχή του σχο­λι­κού έτους 2012-20134, τα δημόσια νηπια­γω­γεία ανέρ­χο­νταν σε 5.331 (91,6% του συνόλου των νηπια­γω­γείων, ιδιω­τι­κών και δημό­σιων) στα οποία φοι­τού­σαν 152.085 μαθητές (93,4% των μαθητών δημο­σίων και ιδιω­τι­κών νηπια­γω­γείων) και υπη­ρε­τού­σαν σε αυτά το 94,6% του διδα­κτι­κού προ­σω­πι­κού (12.580 νηπια­γω­γοί) των δημο­σίων και ιδιω­τι­κών νηπια­γω­γείων. Την περίοδο αυτή οι μαθητές ανά νηπια­γωγό ανέρ­χο­νταν σε 12 στα δημόσια έναντι 15 στα ιδιω­τικά νηπια­γω­γεία. Τέλος, την έναρξη του σχο­λι­κού έτους 2012-2013, το 64,1% των μαθητών που φοι­τού­σαν στα νηπια­γω­γεία ήταν 5 ετών και το 35% ήταν 4 ετών.

– Όσον αφορά στα δημόσια δημο­τικά σχολεία, στην αρχή του σχο­λι­κού έτους 2012-20137, αυτά ανέρ­χο­νταν σε 4.368 (92,6% του συνόλου των σχο­λείων, ιδιω­τι­κών και δημό­σιων) στα οποία φοι­τού­σαν 591.461 μαθητές (93,6% του μαθη­τι­κού πλη­θυ­σμού σε δημόσια και ιδιω­τικά σχολεία) και υπη­ρε­τού­σαν σε αυτά το 94,1% του διδα­κτι­κού προ­σω­πι­κού (60.405 δάσκα­λοι) των δημο­σίων και ιδιω­τι­κών σχο­λείων. Την περίοδο αυτή οι μαθητές ανά εκπαι­δευ­τικό στα δημόσια δημο­τικά σχολεία ανέρ­χο­νταν σε 10, έναντι 11 στα ιδιω­τικά δημο­τικά σχολεία ήταν αλλο­δα­ποί μαθητές και οι 5.066 (6,9%) παλιν­νο­στού­ντες.

– Κατά την έναρξη του σχο­λι­κού έτους 2012-2013, τα δημόσια γυμνά­σια ανέρ­χο­νταν σε 1.739 (94,7% του συνόλου των γυμνα­σίων, ιδιω­τι­κών και δημό­σιων) στα οποία φοι­τού­σαν 300.978 μαθητές (95,4% του μαθη­τι­κού πλη­θυ­σμού των δημο­σίων και ιδιω­τι­κών γυμνα­σίων) και υπη­ρε­τού­σαν σε αυτά το 94,3% του διδα­κτι­κού προ­σω­πι­κού (34.754 καθη­γη­τές) των δημο­σίων και ιδιω­τι­κών γυμνα­σίων. Την περίοδο αυτή, οι μαθητές ανά εκπαι­δευ­τικό στα δημόσια γυμνά­σια ανέρ­χο­νταν σε 9, έναντι 7 στα ιδιω­τικά γυμνά­σια. Επι­πλέον, θα πρέπει να ληφθεί υπόψη και ο αριθμός των παλιν­νο­στού­ντων και αλλο­δα­πών μαθητών που φοιτούν στα γυμνά­σια. Ωστόσο, τα δια­θέ­σιμα στοι­χεία για αυτή την κατη­γο­ρία μαθητών αφορούν την έναρξη του σχο­λι­κού έτους 2008-2009. Από τα στοι­χεία αυτά προ­κύ­πτει ότι το σύνολο των μαθητών αυτής της κατη­γο­ρίας ανέρ­χο­νταν σε 36.665, εκ των οποίων 31.163 (85%) ήταν αλλο­δα­ποί μαθητές και 5.502 (15%) ήταν παλιν­νο­στού­ντες. Στα ανωτέρω στοι­χεία θα πρέπει να ληφθεί υπόψη και ο αριθμός των μαθητών που φοιτούν στα Εκκλη­σια­στικά Γυμνά­σια της χώρας. Τα δια­θέ­σιμα στοι­χεία για αυτή την κατη­γο­ρία μαθητών αφορούν την έναρξη του σχο­λι­κού έτους 2012-2013 και προ­κύ­πτει ότι το σύνολο των μαθητών αυτής της κατη­γο­ρίας ανέρ­χο­νταν σε 172 μαθητές.

– Στην έναρξη του σχο­λι­κού έτους 2012-2013, τα δημόσια λύκεια ανέρ­χο­νταν σε 1.242 (92,8% του συνόλου των λυκείων, ιδιω­τι­κών και δημό­σιων) στα οποία φοι­τού­σαν 233.552 μαθητές (94,1% του μαθη­τι­κού πλη­θυ­σμού στα δημόσια και ιδιω­τικά λύκεια) και υπη­ρε­τού­σαν σε αυτά το 92,7% του διδα­κτι­κού προ­σω­πι­κού (23.316 καθη­γη­τές) του συνόλου των δημο­σίων και ιδιω­τι­κών λυκείων. Την περίοδο αυτή, οι μαθητές ανά εκπαι­δευ­τικό στα δημόσια λύκεια ανέρ­χο­νταν σε 10, έναντι 8 στα ιδιω­τικά. Σε σχέση με τους παλιν­νο­στού­ντες και αλλο­δα­πούς μαθητές που φοι­τού­σαν στο Ενιαίο Λύκειο, τα πιο πρό­σφατα στοι­χεία αφορούν την έναρξη του σχο­λι­κού έτους 2008-2009. Σύμφωνα με αυτά, το σύνολο των μαθητών ανερ­χό­ταν σε 14.954, εκ των οποίων 4.115 (27,5%) ήταν παλιν­νο­στού­ντες και οι 10.839 (72,5%) αλλο­δα­ποί. Ως προς τον αριθμό των μαθητών που φοιτούν στα Εκκλη­σια­στικά Λύκεια της χώρας, τα δια­θέ­σιμα στοι­χεία για αυτή την κατη­γο­ρία μαθητών αφορούν την έναρξη του σχο­λι­κού έτους 2012-2013 και από αυτά προ­κύ­πτει ότι το σύνολο τους ανέρ­χο­νταν σε 370. Σε ό,τι αφορά την τεχνική και επαγ­γελ­μα­τική εκπαί­δευση (δημό­σιες και ιδιω­τι­κές)ημε­ρή­σιες και εσπε­ρι­νές επαγ­γελ­μα­τι­κές σχολές και επαγ­γελ­μα­τικά λύκεια), τα τελευ­ταία δια­θέ­σιμα στοι­χεία (έναρξη σχο­λι­κού έτους 2012-2013) δεί­χνουν ότι συνο­λικά φοι­τού­σαν σε αυτή 124.060 σπου­δα­στές, εκ των οποίων 32.734 (26,4%) στις επαγ­γελ­μα­τι­κές σχολές και 91.326 (73,6%) στα επαγ­γελ­μα­τικά λύκεια.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ