«Η Ρόδος είναι το νησί με το καλύτερο φαγητό σε όλη την Ελλάδα»

Η Ελένη Ψυχούλη, γνωστή σεφ της τηλε­ό­ρα­σης, δημο­σιο­γρά­φος γαστρο­νο­μίας, είναι πιστή φίλη της Ρόδου εδώ και 22 χρόνια. Ανα­κα­λύ­πτει και ανα­δει­κνύει μέσα από τα κείμενά της την καλή τοπική κουζίνα και όλες τις ξεχω­ρι­στές ομορ­φιές του νησιού.

Σε συνέ­ντευξη που παρα­χώ­ρησε στη «δημο­κρα­τική» μιλά για όλα αυτά που κάνουν τη Ρόδο μονα­δική προ­σφέ­ρο­ντας …τροφή για σκέψη.

• Πότε και πώς ξεκί­νησε αυτή η σχέση λατρείας;

Όπως όλοι οι …πανο­με­ρί­τες είχα την άποψη ότι κανένας Έλληνας δεν επι­σκέ­πτε­ται τη Ρόδο. Νόμιζα ότι είναι ένας καθαρά μαζικός του­ρι­στι­κός προ­ο­ρι­σμός με κακό φαγητό, τερά­στια ξενο­δο­χεία, πολλή ζέστη… Γνώριζα δηλαδή όλη αυτή την παρα­φι­λο­λο­γία που υπάρχει γύρω από τη Ρόδο.

Ώσπου πριν από 22 χρόνια ο καλός μου φίλος Μάκος Τσι­μέ­τας, φωτο­γρά­φος, με καλεί στο νησί. Μέσα από τους ντό­πιους γνώρισα τη Ρόδο και συνει­δη­το­ποί­ησα ότι άδικα της έχουν κολ­λή­σει αυτή την ετικέτα του μαζικού κι εφή­με­ρου προ­ο­ρι­σμού.

Τρε­λαί­νο­μαι με τη γαστρο­νο­μία. Δεν πίστευα ότι η Ρόδος έχει τόσο πλούσια και νόστιμη τοπική κουζίνα, τόσο φιλό­ξε­νους, ανοι­χτό­καρ­δους και δοτι­κούς ανθρώ­πους! Δεν γνώριζα επίσης ότι πέρα από τις πανέ­μορ­φες παρα­λίες έχει και ένα μαγευ­τικό βουνό. Ενθου­σιά­στηκα όταν βρέθηκα πρώτη φορά στον Προφήτη Ηλία!

• Πού μπορεί κανείς να βρει καλό φαγητό στη Ρόδο;

Η Ρόδος είναι το νησί με το καλύ­τερο φαγητό σε όλη την Ελλάδα. Αυτό σας το λέω με πλήρη βεβαιό­τητα. Έχω κατα­γρά­ψει πάνω από 50 κατα­πλη­κτικά εστια­τό­ρια και μικρά, ταπεινά ταβερ­νά­κια. Η αυθε­ντική τοπική κουζίνα είναι αυτό που αναζητώ και έχω βρει πραγ­μα­τικά καλό φαγητό σε όλα τα πιθανά και απίθανα μέρη, σε σημεία που δεν μπορείς να δια­νοη­θείς… Δεν συμ­βαί­νει σχεδόν πουθενά στην Ελλάδα να σου κόβουν τη ντομάτα από το μπο­στάνι και τη ρόκα και να σου τα σερ­βί­ρουν απευ­θείας.

• Όταν μιλάμε για αυθε­ντική κουζίνα, τι ακριβώς εννο­ούμε;

Είναι πολύ απλό… Τα αυθε­ντικά υλικά, το τυρί που παράγει ο τόπος, το κρασί, τα λαχα­νικά, δοσμένα μέσα από παρα­δο­σια­κές, παλιές συντα­γές. Μία παρα­δο­σιακή συνταγή μπορείς να τη δοκι­μά­σεις στην αυθε­ντική της μορφή-και κακά τα ψέματα όλοι μας αυτό θέλουμε-ή μπορείς να τη γευτείς στην πιο πειραγμένη-γκουρμέ εκδοχή της.

Όμως λόγω της κρίσης όλοι μας χρεια­ζό­μα­στε παρη­γο­ριά. Και η παρη­γο­ριά έρχεται μόνο από το φαγητό της γιαγιάς και της μαμάς. Αυτά τα πιάτα θυμί­ζουν αγάπη, είναι σαν χάδι. Δεν βρί­σκεις στη γκουρμέ κουζίνα αυτή τη ζεστα­σιά και τη θαλπωρή. Πιστέψτε με, κανείς δεν αναζητά στην καθη­με­ρι­νό­τητα ή στις δια­κο­πές του την …υψηλή γαστρο­νο­μία.

• Γιατί όμως τεί­νουνε να εκτι­μούμε περισ­σό­τερο ό,τι μας παρου­σιά­ζε­ται ως γκουρμέ;

Ίσως επειδή υπάρ­χουν τόσες πολλές εκπο­μπές που προ­ω­θούν την υψηλή γαστρο­νο­μία. Αυτά είναι όμως φαγητά της εικόνας. Δεν είναι φαγητά της μαμα­δί­στι­κης κου­ζί­νας. Όπως σας είπα, εδώ στη Ρόδο υπάρ­χουν πολλά ταβερ­νά­κια όπου μαγει­ρεύει η γιαγιά, η μαμά, όπου δηλαδή το μαγεί­ρεμα είναι οικο­γε­νειακή υπόθεση, όπου τηρού­νται οι παλιές, καλές συντα­γές με ευλά­βεια και σερ­βί­ρο­νται σε όλο τον κόσμο. Είναι ανε­κτί­μη­της αξίας όλο αυτό που συμ­βαί­νει εδώ!

• Πέρα από το φαγητό, τι άλλο απο­λαμ­βά­νετε στη Ρόδο;

Στη Ρόδο απο­λαμ­βάνω να περ­πα­τάω στα βουνά. Μου αρέσει να ανα­κα­λύ­πτω νέες περιο­χές. Η Νότια Ρόδος είναι ένα συγκλο­νι­στικό μέρος που ευτυχώς παρα­μέ­νει ακόμη παρθένο. Αυτό που απο­λαμ­βάνω ιδιαί­τερα είναι η σούμα το βράδυ σε ένα παρα­δο­σιακό ταβερ­νάκι. Είναι μία εμπει­ρία που περι­μένω όλη τη μέρα. Να συνο­δεύσω ένα καλό ντόπιο πιάτο μαζί με σούμα.

• Βρί­σκετε ομοιό­τη­τες στη Ρόδο με τη γενέ­τειρα σας το Βόλο;

Δεν μπορώ να πω ότι υπάρ­χουν ομοιό­τη­τες. Αυτό το πευ­κό­δα­σος που συνά­ντησα εδώ είναι μονα­δικό. Θα έλεγα ότι έχει μία φινέτσα ιταλική παντού. Όλα απο­πνέ­ουν μία ξεχω­ρι­στή αύρα. Η Ρόδος είναι μία καρτ ποστάλ ενός ιδιαί­τε­ρου πολι­τι­σμού.

• Γιατί κατά την άποψή σας, δεν έχει ανα­δει­χθεί, του­λά­χι­στον στον βαθμό που θα μπο­ρούσε, όλη αυτή η μονα­δι­κό­τητα της Ρόδου;

Πιστεύω ότι σε όλα τα του­ρι­στικά μέρη στην Ελλάδα (κι όχι μόνο στη Ρόδο) που γνώ­ρι­σαν μεγάλη ανά­πτυξη υπήρχε από την αρχή μία λάθος νοο­τρο­πία. Στη Ρόδο, όπως και στην Κρήτη ή στην Κέρκυρα, πιστέ­ψατε ότι ο του­ρι­σμός θα έρχεται για πάντα, επειδή έχετε τον ήλιο και τη θάλασσα. Αυτό όμως δεν συμ­βαί­νει. Και άλλες χώρες δια­θέ­τουν sea & sun και μάλιστα το του­ρι­στικό τους προϊόν είναι οικο­νο­μι­κό­τερο, οπότε έχει συχνά μεγα­λύ­τερη ζήτηση.

Έχει προ­ω­θη­θεί όλα αυτά τα χρόνια η εικόνα ενός προ­ο­ρι­σμού μεγάλων ξενο­δο­χείων με του­ρί­στες που φορούν βρα­χιο­λάκι… Και κάπως έτσι προ­φα­νώς να γεν­νή­θη­καν κάποια “τέρατα” όπως το Φαλη­ράκι. Αδίκως, μία πανέ­μορφη περιοχή ταυ­τί­στηκε με πέντε μπα­ρό­δρο­μους, όπου μία εποχή μπορεί να συνέ­βαι­ναν τα όποια έκτροπα.

Αυτά ήταν κάποια λάθη, τα οποία δεν τα έκανε μόνο η Ρόδος. Τα έχει κάνει όλη η Ελλάδα. Τώρα όμως επι­στρέ­φουμε σε μία πιο ουσια­στική αγορά. Ο high end του­ρι­σμός πιστεύω ότι γνω­ρί­ζει αύξηση στην Ελλάδα. Οι έρευνες απο­δει­κνύ­ουν ότι τον πλούσιο του­ρί­στα δεν τον ενδια­φέ­ρουν πια οι πισίνες ή τα ακριβά ξενο­δο­χεία. Τον ενδια­φέ­ρει η εμπει­ρία του ντόπιου. Να δοκι­μά­σει το ντόπιο φαγητό, να δει μία έρημη παραλία και όχι μία παραλία όπου υπάρ­χουν ξαπλώ­στρες παντού. Το σύνθημα ζήσε σαν ντόπιος έχει μεγάλη πέραση στη διεθνή του­ρι­στική βιο­μη­χα­νία. Να ζήσεις την αληθινή εμπει­ρία της Ρόδου… αυτό είναι το ζητού­μενο.

Για πολλά χρόνια ντρε­πό­μα­σταν που ήμασταν Έλληνες. Επι­κρα­τούσε η άποψη ότι ο ξένος ερχόταν εδώ για να φάει μπέικον και λου­κά­νικα όπως έτρωγε και στην πατρίδα του. Τα γεγο­νότα μας απέ­δει­ξαν ότι ο επι­σκέ­πτης έρχεται για να δοκι­μά­σει την τοπική κουζίνα. Ευτυχώς μετά το 2004 ο Έλληνας απέ­κτησε αυτο­πε­ποί­θηση ένιωσε ξανά υπε­ρή­φα­νος για την κατα­γωγή του.

Αρχί­ζουμε λοιπόν να εστιά­ζουμε στην ουσία. Γι’ αυτό και πρέπει να προ­ω­θή­σουμε τα ντόπια προ­ϊ­ό­ντα. Να στέλ­νουμε τους ταξι­διώ­τες στα ταβερ­νά­κια αυτά τα ταπεινά που κι εμείς πηγαί­νουμε. Είχαμε παρε­ξη­γή­σει τα πράγ­ματα…. Όλοι, ντόπιοι και ξένοι, θέλουμε να γευ­τούμε ό,τι είναι αυθε­ντικό και νόστιμο. Όπου σταθεί και όπου βρεθεί κανείς, μπορεί και πρέπει να συστή­νει την αληθινή Ρόδο, τις αλη­θι­νές γεύσεις και εμπει­ρίες.

• Πριν λίγες μέρες βρα­βευ­τή­κατε από το δήμο Ρόδου για τη συνο­λική σας προ­σφορά στην προβολή και προ­ώ­θηση του νησιού μέσα και από τη γαστρο­νο­μική του παρά­δοση. Πώς νιώθετε για τη βρά­βευση αυτή;

Είμαι πολύ συγκι­νη­μένη γι’ αυτό. Βρα­βεύ­τηκα για κάτι το οποίο αγαπώ να κάνω. Γράφω για τη Ρόδο με τον ίδιο τρόπο που μιλώ στους φίλους μου για το νησί και όλες τις ωραίες εμπει­ρίες που μπορεί να ζήσει κανείς εδώ… Ειλι­κρινά, είναι ευλογία να σε βρα­βεύ­ουν γι’ αυτό που τόσο πολύ αγαπάς να κάνεις. Όλοι μας μπο­ρούμε να αλλά­ξουμε τον τρόπο με τον οποίο η Ρόδος παρου­σια­ζό­ταν μέχρι τώρα. Της αξίζει μία καλύ­τερη εικόνα κι ένα καλύ­τερο μέλλον. Έχει όλο το πακέτο.

• Κλεί­νο­ντας θέλω να ανα­φερ­θούμε στο κατα­πλη­κτικό διήμερο που διορ­γα­νώ­σατε στο ξενο­δο­χείο Rodos Palace για την ανά­δειξη της τοπικής γαστρο­νο­μίας. Τι συνέβη ακριβώς;

Αυτό ήταν ένα στοί­χημα, το οποίο προ­σπα­θούσα να πετύχω εδώ και χρόνια. Ευτυχώς, βρέθηκε το Ρόδος Παλάς που χρη­μα­το­δό­τησε το εγχεί­ρημα. Έφερα στη Ρόδο 30 από τους πιο διά­ση­μους δημο­σιο­γρά­φους γεύσης, κρασιού, ταξι­διού, ανθρώ­πους δια­φο­ρε­τι­κών ηλικιών. Ήθελα να ανα­κα­λύ­ψουν μία Ρόδο που δεν φαντά­ζο­νταν ότι υπάρχει. Είμαι ιδιαί­τερα ευτυχής γιατί το άκουσα από όλους αυτό.

Δεν ήξεραν ότι η Ρόδος έχει τόση σπου­δαία γαστρο­νο­μική παρά­δοση και τέτοιες ανε­πα­νά­λη­πτες γεύσεις. Αυτή η εμπει­ρία μου επι­βε­βαί­ωσε αυτό που σκέ­φτο­μαι εδώ και καιρό, ότι δηλαδή ήλθε πλέον η ώρα να καταρ­ρί­ψουμε τα κλισέ και να φέρουμε ανθρώ­πους οι οποίοι θα δια­δό­σουν το σωστό πρόσωπο της Ρόδου, τον πολι­σχιδή της χαρα­κτήρα. Ήρθε πλέον ο καιρός ώστε όλοι μαζί να ανα­δεί­ξουμε την πραγ­μα­τική εικόνα του νησιού και να αφή­σουμε πίσω τα λάθη του παρελ­θό­ντος. Δεν έχουμε άλλο χρόνο για χάσιμο σε αυτή τη χώρα.