Αμετάκλητη η καταδίκη κυβερνήτη και πλοιοκτήτη για πλαστό και εικονικό ναυλοσύμφωνο

• Το Ανώτατο Ακυρωτικό απέρριψε την αίτηση αναίρεσης κατά της απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Δωδεκανήσου, με την οποία είχαν επιβληθεί ποινές φυλάκισης 18 μηνών με τριετή αναστολή σε 60χρονο κυβερνήτη και 80χρονο πλοιοκτήτη επαγγελματικού ιστιοφόρου, για ναύλωση που ξεκίνησε από μια ανώνυμη καταγγελία και μια εκδρομή τεσσάρων Γάλλων τουριστών που δεν έγινε ποτέ

Οριστικό τέλος έλαβε, ύστερα από 8 χρόνια, μια υπόθεση που είχε ξεκινήσει το καλοκαίρι του 2018 από έναν έλεγχο του Λιμενικού σε επαγγελματικό ιστιοφόρο σκάφος ημερήσιων εκδρομών. Με την υπ’ αριθμ. 993/2026 απόφασή του, που εκδόθηκε την 1 Σεπτεμβρίου 2026, το Ζ΄ Ποινικό Τμήμα του Αρείου Πάγου απέρριψε την αίτηση αναίρεσης που είχαν ασκήσει οι δύο καταδικασθέντες κατά της υπ’ αριθμ. 187/2024 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Δωδεκανήσου. Με την απόρριψη της αναίρεσης, η καταδικαστική απόφαση του δευτεροβάθμιου δικαστηρίου καθίσταται αμετάκλητη και οι ποινές που είχαν επιβληθεί τον Ιούλιο του 2024 παραμένουν ως έχουν.
Η υπόθεση αφορά έναν 60χρονο σήμερα ημεδαπό, κυβερνήτη του σκάφους, και έναν 80χρονο ημεδαπό, πλοιοκτήτη και ιδιοκτήτη της ναυτιλιακής εταιρείας πλοίων αναψυχής στην οποία ανήκει το ιστιοφόρο. Ο πρώτος είχε κριθεί ένοχος για αποδοχή πλαστού και εικονικού ναυλοσυμφώνου και ο δεύτερος για ηθική αυτουργία στην ίδια πράξη. Και οι δύο δραστηριοποιούνται επί δεκαετίες στον θαλάσσιο τουρισμό, ο δε πλοιοκτήτης, σύμφωνα με όσα ακούστηκαν στο ακροατήριο, από τις αρχές της δεκαετίας του 1990, όταν το σκάφος του ήταν το μοναδικό στο λιμάνι που εκτελούσε τέτοιου είδους εκδρομές.
Το Ζ΄ Ποινικό Τμήμα, εξετάζοντας την αίτηση, την απέρριψε, χωρίς να μεταβάλει το διατακτικό της προσβαλλόμενης απόφασης. Πρακτικά, η εξέλιξη αυτή σημαίνει ότι η ποινή φυλάκισης των 18 μηνών για κάθε έναν από τους δύο κατηγορουμένους, με τριετή αναστολή εκτέλεσης, καθώς και τα δικαστικά έξοδα ύψους 1.200 ευρώ που είχαν επιβληθεί σε βάρος καθενός, παραμένουν σε ισχύ, ενώ η καταδίκη καταχωρίζεται πλέον αμετάκλητα στο ποινικό τους μητρώο.

Πώς ξεκίνησε η υπόθεση
Η υπόθεση ανάγεται στο πρωινό της 22 Αυγούστου 2018, όταν κλιμάκιο του Λιμενικού μετέβη στο σκάφος στο πλαίσιο των καθιερωμένων καλοκαιρινών ελέγχων στα τουριστικά σκάφη, ύστερα από ανώνυμη καταγγελία ότι είχε πραγματοποιηθεί παράνομη ναύλωση.
Η καταγγελία, όπως κατέθεσε στο ακροατήριο ο λιμενικός που διενήργησε τον έλεγχο, ανέφερε ότι αντί να συναφθεί ναυλοσύμφωνο για ολική ναύλωση, είχαν ουσιαστικά «κοπεί εισιτήρια» σε μεμονωμένους επιβάτες, κάτι που το συγκεκριμένο σκάφος δεν δικαιούνταν να κάνει με βάση την άδειά του.
Τα στελέχη του Λιμενικού ζήτησαν τη λίστα επιβατών και το ναυλοσύμφωνο. Από τη λίστα ξεχώρισαν το άτομο που αναγραφόταν ως ναυλωτής, έναν Γάλλο τουρίστα, και τον ρώτησαν εάν οι 10 έως 12 επιβάτες που βρίσκονταν εκεί αποτελούσαν μία ενιαία παρέα.
Ο Γάλλος, όπως προκύπτει από την κατάθεση του λιμενικού, απάντησε ότι γνώριζε μόνο ορισμένους από αυτούς. Όταν του επισημάνθηκε ότι είχε υπογράψει ναυλοσύμφωνο με τίμημα 200 ευρώ, φέρεται να δήλωσε ότι δεν γνώριζε τίποτα για ναυλοσύμφωνο, ότι δεν είχε υπογράψει το συγκεκριμένο έγγραφο και ότι η συμφωνία με την παρέα του ήταν να πληρώσουν 50 ευρώ το άτομο μετά το τέλος της εκδρομής.
Ακολούθησε η μεταφορά των επιβατών στο Λιμεναρχείο για τη λήψη καταθέσεων, ενώ το ναυλοσύμφωνο δεν θεωρήθηκε ποτέ από τη λιμενική αρχή και η εκδρομή ματαιώθηκε.
Οι αλλοδαποί τουρίστες δεν κρατήθηκαν, καθώς δεν είχαν την ιδιότητα του κατηγορουμένου. Όπως κατέθεσαν τόσο ο λιμενικός όσο και οι δύο κατηγορούμενοι, η εταιρεία πρόσφερε στη συνέχεια στους ίδιους επιβάτες την ίδια εκδρομή δωρεάν, με πληρωμένη μεταφορά από τα ξενοδοχεία τους, ενώ ο πλοιοκτήτης ανέφερε ότι τους κέρασε σε καφετέρια όσο διαρκούσε η διαδικασία μέσα στον καύσωνα του Αυγούστου. Ο πλοιοκτήτης ισχυρίστηκε μάλιστα ότι οι ίδιοι οι πελάτες ζήτησαν συγγνώμη από το πλήρωμα για την ταλαιπωρία.

Το κατηγορητήριο
Σύμφωνα με το διατακτικό της εφετειακής απόφασης, το ναυλοσύμφωνο που έφερε ημερομηνία 21 Αυγούστου 2018 κρίθηκε πλαστό, καθώς η υπογραφή στη θέση του ναυλωτή δεν ήταν η ιδιόχειρη υπογραφή του Γάλλου που αναγραφόταν ως ναυλωτής, αλλά άγνωστου προσώπου. Κρίθηκε επίσης εικονικό ως προς το αντάλλαγμα, διότι το συνολικό τίμημα δεν ανερχόταν στα 200 ευρώ που αναγράφονταν για ολική ναύλωση, αλλά στα 500 ευρώ, δηλαδή 10 επιβαίνοντες επί 50 ευρώ ο καθένας.
Ο κυβερνήτης καταδικάστηκε διότι, ενεργώντας με πρόθεση και γνωρίζοντας τα παραπάνω, αποδέχθηκε το έγγραφο υπογράφοντάς το στη θέση του πλοιοκτήτη. Ο πλοιοκτήτης καταδικάστηκε ως ηθικός αυτουργός, διότι, κατά το δικαστήριο, έπεισε τον κυβερνήτη να το υπογράψει αντ’ αυτού. Η πράξη προβλέπεται από τη νομοθεσία για τα πλοία αναψυχής, ήτοι τον νόμο 4256/2014 και ήδη τον νόμο 4926/2022, σε συνδυασμό με τις γενικές διατάξεις του Ποινικού Κώδικα.
Στην ίδια υπόθεση είχε αρχικά συμπεριληφθεί ως κατηγορούμενος και ο πωλητής της εταιρείας, ο υπάλληλος δηλαδή που από το περίπτερο στο λιμάνι διαπραγματευόταν με τους τουρίστες και είχε συντάξει το ναυλοσύμφωνο και τη λίστα επιβατών από το προηγούμενο βράδυ.
Ο πωλητής, όπως προκύπτει από τα πρακτικά, αθωώθηκε πρωτοδίκως για την πλαστογραφία, γεγονός που ο κυβερνήτης επικαλέστηκε με πικρία στην απολογία του, διερωτώμενος πώς ο άνθρωπος που έκανε τη συνεννόηση με τους πελάτες απαλλάχθηκε, ενώ εκείνος και ο πλοιοκτήτης βρέθηκαν στο εδώλιο.