• Σενάρια μεταφοράς του έργου στο πλαίσιο προγραμματικής από την ΚΟΛΟΣΣΟΣ 2047 στη Διεύθυνση Μεσαιωνικής Πόλης υπό τον κ. Σωτήρη Βαγιανό προκαλούν αναταράξεις στην πλειοψηφία του Δήμου Ρόδου και συζητήσεις για παραγκωνισμό του κ. Βάιου Καλοπήτα
Η ελεγχόμενη στάθμευση, που παρουσιάστηκε ως το επόμενο μεγάλο βήμα για να αποκτήσει η Ρόδος πιο οργανωμένη διαχείριση του δημοτικού χώρου και του κυκλοφοριακού φορτίου, φαίνεται πως έχει εισέλθει σε μια περίοδο αβεβαιότητας στο εσωτερικό της δημοτικής λειτουργίας.
Παρότι το πλαίσιο του σχεδιασμού είχε περιγραφεί δημόσια και συνδέθηκε με τη διαδικασία εκπόνησης του Σχεδίου Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας, η εξέλιξη του project σύμφωνα με τις πληροφορίες που διακινούνται στους διαδρόμους της δημοτικής αρχής δείχνει να κολλά σε διοικητικά γρανάζια, προκαλώντας ήδη πολιτικό θόρυβο.
Το αντικείμενο δεν είναι μικρό. Το κυκλοφοριακό πρόβλημα, ιδιαίτερα στη θερινή περίοδο, επιβαρύνει το οδικό δίκτυο, πιέζει τον δημόσιο χώρο και επηρεάζει την καθημερινότητα κατοίκων, επαγγελματιών και επισκεπτών.
Στο πλαίσιο της παρουσίασης της προόδου του ΣΒΑΚ είχε αναδειχθεί και το στοιχείο ότι έως 30% της κυκλοφορίας στο κέντρο σχετίζεται με οχήματα που αναζητούν θέση στάθμευσης, κάτι που καθιστά τη στάθμευση βασικό παράγοντα της συμφόρησης και όχι απλώς ένα λειτουργικό πρόβλημα. Όμως, ενώ η πολιτική κατεύθυνση είχε περιγραφεί ως σαφής, η διοικητική υλοποίηση φαίνεται να έχει μπλέξει σε μια συζήτηση για το ποιος θα κρατήσει το τιμόνι.
Διοικητικό φρένο και νέα σενάρια για την αρμοδιότητα
Η αρχική εικόνα που είχε δοθεί είναι ότι ο Αναπτυξιακός Οργανισμός του Δήμου Ρόδου ΚΟΛΟΣΣΟΣ 2047 αναλαμβάνει την προετοιμασία και την ωρίμανση του έργου, σε συνεννόηση με τον δήμαρχο Ρόδου και ύστερα από σχετική διαβούλευση στο Διοικητικό Συμβούλιο. Η ελεγχόμενη στάθμευση περιγράφηκε ως επόμενο project του Οργανισμού, με στόχο να περάσει η πόλη σε ένα σύγχρονο σύστημα διαχείρισης θέσεων και κανόνων, στηριγμένο σε πρακτικές που έχουν εφαρμοστεί σε άλλες πόλεις και σε συνεργασίες που έχουν ήδη τεθεί ως ιδέα στο τραπέζι, όπως η αξιοποίηση εμπειρίας από τον Δήμο Αθηναίων και τον Αναπτυξιακό του Οργανισμό.
Ωστόσο, πλέον εκφράζονται σκέψεις το project να απομακρυνθεί από την αρμοδιότητα της ΚΟΛΟΣΣΟΣ 2047 και να ανατεθεί στη Διεύθυνση Μεσαιωνικής Πόλης υπό τον κ. Σωτήρη Βαγιανό. Η μετατόπιση αυτή δεν αντιμετωπίζεται ως μια απλή τεχνική αναδιάταξη. Αντιθέτως, ερμηνεύεται από αρκετούς εντός της πλειοψηφίας ως αλλαγή κέντρου βάρους, που μπορεί να επηρεάσει όχι μόνο τον ρυθμό υλοποίησης αλλά και τη δημόσια εικόνα του ποιος πιστώνεται την προσπάθεια και ποιος αναλαμβάνει το επιχειρησιακό ρίσκο.
Η ίδια η φύση του project, που απαιτεί συντονισμό υπηρεσιών, κανόνες εφαρμογής, ελέγχους και επιχειρησιακή συνέχεια, καθιστά την αρμοδιότητα κρίσιμο ζήτημα. Στη Ρόδο, όπου η εποχική πίεση είναι έντονη και η διαχείριση του κέντρου αποτελεί μόνιμο πεδίο τριβών, η επιλογή του φορέα που θα τρέξει την ελεγχόμενη στάθμευση αποκτά πολιτικό φορτίο, ακόμη κι αν τυπικά παρουσιαστεί ως καθαρά διοικητική απόφαση.
Θόρυβος στην πλειοψηφία και συνειρμοί για εσωτερικές ισορροπίες
Η συζήτηση για μεταφορά του φακέλου στη Διεύθυνση Μεσαιωνικής Πόλης, σύμφωνα με όσα μεταφέρονται στους κόλπους της δημοτικής πλειοψηφίας, έχει προκαλέσει θόρυβο και ποικίλους συνειρμούς. Σε μια περίοδο που οι πολίτες βλέπουν το κυκλοφοριακό ως κορυφαία προτεραιότητα και το καλοκαίρι πλησιάζει, το να εμφανίζεται ένα φιλόδοξο project να καθυστερεί ή να αλλάζει χέρια, δημιουργεί ερωτήματα για το αν υπάρχει ενιαία γραμμή και αν η διοίκηση μπορεί να κινηθεί με καθαρό χρονοδιάγραμμα.
Στο παρασκήνιο, οι συζητήσεις δεν περιορίζονται στη λειτουργική διάσταση. Η αίσθηση που αποτυπώνεται σε κύκλους της πλειοψηφίας είναι ότι η μεταφορά αρμοδιότητας μπορεί να διαβαστεί ως εσωτερική ανακατανομή ρόλων και επιρροής. Για ορισμένους, η αλλαγή φορέα υπονοεί ότι το project δεν προχωρά με την ταχύτητα που είχε προαναγγελθεί και αναζητείται νέα διοικητική οδός για να ξεκολλήσει. Για άλλους, υποδηλώνει προσπάθεια να μετακινηθεί το κέντρο αποφάσεων σε υπηρεσιακό επίπεδο που συνδέεται με διαφορετικό εσωτερικό συσχετισμό.
Σε αυτό το πλαίσιο, καταγράφεται και η εντύπωση ότι παραγκωνίζεται ο κ. Βάιος Καλοπήτας, ο οποίος είχε εμφανιστεί ως πρόσωπο που υπογράφει πολιτικά και διοικητικά την πρωτοβουλία από την πλευρά της ΚΟΛΟΣΣΟΣ 2047. Οι δημόσιες τοποθετήσεις του είχαν συνδέσει την ελεγχόμενη στάθμευση με ευρύτερες παραμέτρους, όπως η κυκλοφοριακή αποσυμφόρηση, το περιβαλλοντικό αποτύπωμα και η καθημερινή λειτουργία της πόλης, ενώ είχε αναδείξει και το πρακτικό πρόβλημα εφαρμογής κανόνων σε συνθήκες περιορισμένης Δημοτικής Αστυνομίας, επισημαίνοντας την ανάγκη στελέχωσης.
Η αίσθηση παραγκωνισμού, όταν συνδυάζεται με το σενάριο μεταφοράς σε άλλη διεύθυνση, αποκτά πρόσθετη βαρύτητα. Δεν προκύπτει μόνο ως ζήτημα προσώπων, αλλά ως ερώτημα για το ποιος τελικά θα έχει την επιχειρησιακή ευθύνη ενός project που προβάλλεται ως διοικητική προτεραιότητα, ειδικά σε μια πόλη όπου το ζήτημα της στάθμευσης αγγίζει άμεσα την αγορά, τον τουρισμό και την καθημερινότητα.
Το διακύβευμα του project και η δυσκολία της εφαρμογής στην πράξη
Η ελεγχόμενη στάθμευση, όπως περιγράφηκε στην αρχική παρουσίαση του project, δεν περιορίζεται στη δημιουργία ζωνών ή στην τιμολογιακή πολιτική. Προϋποθέτει έναν μηχανισμό που θα ορίζει κανόνες, θα οργανώνει δικαιώματα κατοίκων, θα ρυθμίζει την εναλλαγή θέσεων για επισκέπτες και θα εντάσσεται σε ένα ευρύτερο σχέδιο αστικής κινητικότητας. Επιπλέον, για να αποδώσει, χρειάζεται επαρκής έλεγχος, δηλαδή λειτουργική δυνατότητα εφαρμογής, κάτι που στη Ρόδο συζητείται ανοιχτά ως δυσκολία λόγω της έλλειψης Δημοτικής Αστυνομίας.
Εδώ βρίσκεται και μια από τις βασικές αντιφάσεις που υπογραμμίζουν όσοι παρακολουθούν το θέμα. Από τη μία πλευρά, ο σχεδιασμός προβάλλεται ως ώριμη κατεύθυνση, με αναφορές σε διεθνή εμπειρία και σε πιθανή αξιοποίηση καλών πρακτικών από την Αθήνα. Από την άλλη, η καθυστέρηση στη διοικητική ωρίμανση, τροφοδοτεί την αίσθηση ότι το project δεν έχει ακόμη βρει τον σταθερό διάδρομο εφαρμογής. Η πόλη, ιδιαίτερα όσο πλησιάζει το καλοκαίρι, δεν λειτουργεί σε συνθήκες που επιτρέπουν μεγάλους πειραματισμούς χωρίς καθαρή δομή και ταχύτητα αποφάσεων.
