Το ερώτημα που θα κληθεί να απαντήσει η Αρχή έχει σημασία που ξεπερνά τη Ρόδο. Αν ένας δήμος μπορεί να δεσμευτεί σε συγκεκριμένη τεχνική λύση διαρκούς επιτήρησης, να αναδείξει ανάδοχο και μετά να συμπληρώσει τα κενά της νομιμότητας, τότε οι εγγυήσεις του Κανονισμού μετατρέπονται σε διακοσμητικό παράρτημα της σύμβασης. Βαρύνει δε το γεγονός ότι η ίδια η δημοτική αρχή έχει δηλώσει πως η παραβατικότητα αφορά περιορισμένες περιπτώσεις και ότι οι επίγειες περιπολίες αποδίδουν, κάτι που καθιστά εύλογο το ερώτημα αν το drone ήταν όντως το ηπιότερο διαθέσιμο μέσο ή απλώς το πιο εντυπωσιακό.

Η ψηφιακή εποχή δεν καταργεί τον κανόνα ότι πρώτα μετράς και μετά κόβεις, ειδικά όταν αυτό που κόβεις είναι η ιδιωτικότητα των πολιτών.

Πρώτα ο ανάδοχος και μετά βλέπουμε για τα δικαιώματα

Στην Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα οδηγείται πλέον η υπόθεση του έργου φύλαξης και εποπτείας της Μεσαιωνικής Πόλης της Ρόδου με χρήση μη επανδρωμένων αεροσκαφών και επίγειων δυνάμεων. Με αναφορά και αίτημα διερεύνησης που υπέβαλαν ο κ. Τηλέμαχος Καμπούρης, δικηγόρος Ρόδου και δημοτικός σύμβουλος του Δήμου Ρόδου, και ο κ. Χριστόδουλος Μαλιαράκης, δικηγόρος Ρόδου, ζητείται από την ανεξάρτητη Αρχή να εξετάσει εάν η διαδικασία σχεδιασμού, δημοπράτησης και ανάθεσης του έργου, συνολικού προϋπολογισμού 1.153.737,28 ευρώ συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ, υπήρξε συμβατή με τον Γενικό Κανονισμό Προστασίας Δεδομένων, τον ν. 4624/2019 και το ισχύον εθνικό κανονιστικό πλαίσιο.
Όπως τονίζεται ρητά στο κείμενο της αναφοράς, αυτή δεν αποσκοπεί στην αμφισβήτηση της αξιοποίησης νέων τεχνολογιών από τη Δημόσια Διοίκηση ούτε της δυνατότητας χρήσης μη επανδρωμένων αεροσκαφών όταν αυτή προβλέπεται από τον νόμο και πληροί τις εγγυήσεις του ενωσιακού και εθνικού δικαίου.
Το κρίσιμο ερώτημα που τίθεται στην Αρχή
Η ουσία της αναφοράς, όπως τη διατυπώνουν οι κ.κ. Καμπούρης και Μαλιαράκης, δεν έγκειται στο εάν τελικώς θα καταρτισθεί Εκτίμηση Αντικτύπου σχετικά με την Προστασία Δεδομένων. Το κρίσιμο ερώτημα είναι διαφορετικό και αφορά τον χρόνο. Ζητείται δηλαδή να διερευνηθεί εάν οι εγγυήσεις που επιβάλλει ο Κανονισμός τηρήθηκαν κατά τον χρόνο που μπορούσαν πράγματι να επηρεάσουν τον σχεδιασμό, τις τεχνικές επιλογές, τις προδιαγραφές του διαγωνισμού και το αντικείμενο της δημόσιας σύμβασης ή εάν, αντιθέτως, επιχειρήθηκε να συμπληρωθούν εκ των υστέρων, όταν η αναθέτουσα αρχή είχε ήδη δεσμευθεί σε συγκεκριμένη τεχνική λύση και είχε ήδη προχωρήσει μέχρι την ανάδειξη οριστικού αναδόχου.
Σύμφωνα με την αναφορά, από τα στοιχεία που τέθηκαν υπόψη των αναφερόντων προκύπτουν σοβαρές ενδείξεις ότι κατά την εξέλιξη της διαδικασίας δεν υπήρχε ολοκληρωμένη Εκτίμηση Αντικτύπου αλλά μόνο σχέδιό της, ότι οι παρατηρήσεις του Υπευθύνου Προστασίας Δεδομένων παρέμεναν εκκρεμείς, ότι σημαντικός αριθμός τεχνικών και οργανωτικών μέτρων εξακολουθούσε να χαρακτηρίζεται ως υπό σχεδιασμό και ότι, παρά ταύτα, η διαδικασία είχε ήδη οδηγηθεί μέχρι την ανάδειξη οριστικού αναδόχου.

Το χρονικό της διαγωνιστικής διαδικασίας
Το έργο προκηρύχθηκε ως διεθνής ανοικτός ηλεκτρονικός διαγωνισμός κατόπιν της υπ’ αριθμ. 355/13.05.2026 αποφάσεως της Δημοτικής Επιτροπής του Δήμου Ρόδου, με την οποία εγκρίθηκαν η σχετική μελέτη, οι τεχνικές προδιαγραφές και οι όροι της διακήρυξης. Κατά τα αναφερόμενα στην αναφορά, το έργο δεν περιορίζεται στη χρήση εναέριων μέσων επιτήρησης αλλά περιλαμβάνει ολοκληρωμένο σύστημα παρακολούθησης με μη επανδρωμένα αεροσκάφη με δυνατότητες οπτικής και θερμικής απεικόνισης, αυτοματοποιημένες λειτουργίες, εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης, ζωντανή μετάδοση εικόνας και υποστήριξη των ελεγκτικών μηχανισμών του Δήμου, σε έναν εκτεταμένο, πυκνοκατοικημένο και διαρκώς προσβάσιμο δημόσιο χώρο στον οποίο καθημερινά διαμένουν, εργάζονται ή κινούνται χιλιάδες φυσικά πρόσωπα.
Μετά την ολοκλήρωση του πρώτου σταδίου του διαγωνισμού, κατά τη συζήτηση για την έγκριση του πρώτου πρακτικού και την ανάδειξη προσωρινού αναδόχου, ο κ. Καμπούρης έθεσε, συγκεκριμένα ερωτήματα ως προς τη συμβατότητα της διαδικασίας με το δίκαιο προστασίας προσωπικών δεδομένων. Μεταξύ άλλων ζητήθηκε να διευκρινισθεί εάν είχε ληφθεί η γνώμη του Υπευθύνου Προστασίας Δεδομένων πριν από την έγκριση της μελέτης, εάν είχε ολοκληρωθεί Εκτίμηση Αντικτύπου, ποια ήταν η ειδική νομική βάση της επεξεργασίας, ποια δεδομένα επρόκειτο να συλλέγονται, εάν θα καθίστατο δυνατή η αναγνώριση φυσικών προσώπων ή πινακίδων κυκλοφορίας, ποιοι θα αποκτούσαν πρόσβαση στο υλικό, ποιος θα ήταν ο χρόνος διατήρησης των δεδομένων και ποιες λειτουργίες τεχνητής νοημοσύνης επρόκειτο να ενεργοποιηθούν.
Παράλληλα, με μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου της 21ης Ιουνίου 2026, ζητήθηκε η αναβολή λήψης της σχετικής απόφασης μέχρι να παρασχεθούν οι αναγκαίες διευκρινίσεις. Παρά ταύτα, με την υπ’ αριθμ. 523/22.06.2026 απόφαση της Δημοτικής Επιτροπής εγκρίθηκε το πρώτο πρακτικό και αναδείχθηκε προσωρινός ανάδοχος. Η διαδικασία ολοκληρώθηκε με την υπ’ αριθμ. 579/14.07.2026 απόφαση της Δημοτικής Επιτροπής, με την οποία εγκρίθηκαν τα δικαιολογητικά κατακύρωσης και αναδείχθηκε οριστικός ανάδοχος του έργου.
Η απάντηση της Διοίκησης και οι δηλώσεις του κ. Βαγιανού
Σε απάντηση των ερωτημάτων, ο αρμόδιος εντεταλμένος σύμβουλος Μεσαιωνικής Πόλης και Μνημείων κ. Σωτήρης Βαγιανός απέστειλε έγγραφη επιστολή, η οποία ενσωματώθηκε και σε δημοσίευμα της 22ας Ιουνίου 2026. Κατά την εκτίμηση των αναφερόντων, η σημασία της απάντησης αυτής δεν έγκειται τόσο στις διαβεβαιώσεις που περιέχει όσο στο ό,τι επιβεβαιώνει πως σειρά κρίσιμων ζητημάτων παρέμεναν ακόμη ανοικτά. Από το περιεχόμενό της προέκυπτε, όπως αναφέρεται, ότι η Εκτίμηση Αντικτύπου επρόκειτο να ολοκληρωθεί σε μεταγενέστερο στάδιο και πριν από την υπογραφή της σύμβασης, ότι οι απαιτήσεις του άρθρου 28 του Κανονισμού θα ενσωματώνονταν μεταγενέστερα στη σύμβαση, ότι οι τεχνικοί περιορισμοί και οι διαδρομές πτήσης δεν είχαν ακόμη οριστικοποιηθεί και ότι η ενημέρωση των υποκειμένων των δεδομένων θα σχεδιαζόταν σε επόμενο στάδιο.
Ιδιαίτερη βαρύτητα αποδίδεται στις δημόσιες δηλώσεις που διατυπώθηκαν κατά τη συνεδρίαση της 14ης Ιουλίου 2026, κατά την οποία αναδείχθηκε ο οριστικός ανάδοχος. Σύμφωνα με την αναφορά, δηλώθηκε τότε ότι είχε αποσταλεί στον Υπεύθυνο Προστασίας Δεδομένων το σχέδιο της μελέτης αντικτύπου, ότι αναμένονταν οι τελικές παρατηρήσεις του και ότι μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας αυτής θα καταρτιζόταν η πλήρης μελέτη, η οποία θα συνόδευε τη σύμβαση. Οι αναφέροντες υποστηρίζουν ότι από τις ίδιες τις δηλώσεις της Διοίκησης προκύπτει πως κατά την ημέρα της οριστικής κατακύρωσης δεν υπήρχε ακόμη ολοκληρωμένη Εκτίμηση Αντικτύπου και δεν είχε ολοκληρωθεί η συμβουλευτική διαδικασία του Υπευθύνου Προστασίας Δεδομένων.
Η γνωμοδότηση του Υπευθύνου Προστασίας Δεδομένων και το σχέδιο DPIA
Κομβικό στοιχείο της αναφοράς αποτελεί η επισήμανση ότι ο ίδιος ο Υπεύθυνος Προστασίας Δεδομένων του Δήμου είχε ήδη υπογραμμίσει, με την υπ’ αριθμ. πρωτ. 32604/26.05.2026 γνωμοδότησή του, την ανάγκη η Εκτίμηση Αντικτύπου να προηγηθεί της οριστικοποίησης των τεχνικών επιλογών. Επιπλέον, το έγγραφο που διανεμήθηκε στα μέλη της Δημοτικής Επιτροπής ως Εκτίμηση Αντικτύπου σε προχωρημένο στάδιο της διαδικασίας δεν εμφάνιζε, κατά τους αναφέροντες, τα χαρακτηριστικά ολοκληρωμένης μελέτης. Όπως υποστηρίζεται, πολυάριθμα πεδία παρέμεναν κενά, ουσιώδη τεχνικά στοιχεία παρέμεναν προς συμπλήρωση, σημαντικός αριθμός μέτρων χαρακτηριζόταν ως σχεδιασμένος αλλά μη εφαρμοσμένος, η προβλεπόμενη σύμβαση επεξεργασίας εμφανιζόταν ως απλό υπόδειγμα χωρίς συμπληρωμένα στοιχεία του εκτελούντος την επεξεργασία, ενώ το ίδιο το έγγραφο κατέληγε σε αξιολόγηση αποδοχής υπό προϋποθέσεις οι οποίες έπρεπε προηγουμένως να εκπληρωθούν.
Νομική βάση, αρμοδιότητα και αναλογικότητα
Πέραν του χρόνου εκπόνησης της Εκτίμησης Αντικτύπου, η αναφορά θέτει και ευρύτερα ζητήματα. Υποστηρίζεται ότι από τη μελέτη και τα λοιπά στοιχεία του φακέλου δεν προκύπτει με σαφήνεια ποια ακριβώς νόμιμη βάση του άρθρου 6 του Κανονισμού επικαλείται ο Δήμος Ρόδου, παρότι το σχετικό ερώτημα τέθηκε ρητώς κατά τη διάρκεια της διαδικασίας. Ανακύπτει επίσης, κατά τους αναφέροντες, ειδικό ζήτημα ως προς την εφαρμογή του π.δ. 75/2020 και του άρθρου 14 του ν. 3917/2011, δηλαδή των διατάξεων που ρυθμίζουν τη λειτουργία συστημάτων επιτήρησης δημοσίως προσβάσιμων χώρων και καθορίζουν τους φορείς στους οποίους ανατίθεται η σχετική αρμοδιότητα.
Τέλος, τίθεται το ζήτημα της αναγκαιότητας και της αναλογικότητας. Οι αναφέροντες σημειώνουν ότι ο σχετικός προβληματισμός ενισχύεται από δημόσιες δηλώσεις της ίδιας της Δημοτικής Αρχής, σύμφωνα με τις οποίες το πρόβλημα παραβατικότητας εμφανίζεται να αφορά περιορισμένο αριθμό περιπτώσεων, καθώς και από μεταγενέστερες ανακοινώσεις περί αποτελεσματικής λειτουργίας επίγειων περιπολιών για την αντιμετώπιση των ίδιων ακριβώς φαινομένων. Χωρίς να προδικάζεται οποιοδήποτε συμπέρασμα, όπως ρητά αναφέρεται, δημιουργείται εύλογο ερώτημα κατά πόσον η επιλογή ενός συστήματος διαρκούς εναέριας επιτήρησης μεγάλης κλίμακας ήταν πράγματι το ηπιότερο μέσο που μπορούσε να επιλεγεί.
Τα αιτήματα προς την Αρχή
Με την αναφορά τους οι κ.κ. Καμπούρης και Μαλιαράκης ζητούν να κινηθεί η προβλεπόμενη από τον νόμο διαδικασία ελέγχου και να ζητηθεί από τον Δήμο Ρόδου ο πλήρης διοικητικός, τεχνικός και συμβατικός φάκελος της υπόθεσης, με όλες τις εκδόσεις της Εκτίμησης Αντικτύπου, όλες τις γνωμοδοτήσεις του Υπευθύνου Προστασίας Δεδομένων, τις τεχνικές προδιαγραφές και την προσφορά του αναδόχου, καθώς και τη σύμβαση του άρθρου 28 του Κανονισμού. Εφόσον μετά την ολοκλήρωση του ελέγχου διαπιστωθεί ότι δεν τηρήθηκαν οι απαιτήσεις του Κανονισμού, ζητείται να ασκηθούν οι διορθωτικές εξουσίες του άρθρου 58, συμπεριλαμβανομένης, εφόσον συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις, της λήψης προσωρινών μέτρων πριν από την έναρξη της σχεδιαζόμενης επεξεργασίας.
Οι αναφέροντες επικαλούνται, τέλος, την υπ’ αριθμ. 13/2024 απόφαση της Αρχής, η οποία εξέτασε υπόθεση συστημάτων τεχνικής επιτήρησης με χρήση μη επανδρωμένων αεροσκαφών και επισήμανε τη σημασία της ύπαρξης ολοκληρωμένης Εκτίμησης Αντικτύπου ήδη κατά το στάδιο του σχεδιασμού. Όπως καταλήγει η αναφορά, η υπόθεση χρήζει της θεσμικής αξιολόγησης της Αρχής, η οποία είναι η μόνη αρμόδια να εκτιμήσει, κατόπιν εξέτασης του πλήρους φακέλου, αν η επίμαχη διαδικασία ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις του ενωσιακού και εθνικού δικαίου προστασίας προσωπικών δεδομένων.

(φωτο ChatGPT)

Στην Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα η υπόθεση των drones στη Μεσαιωνική Πόλη

Το ίδιο το έγγραφο πάντως αξίζει βραβείο ειλικρίνειας, αφού βάζει 7 προαπαιτούμενα πριν από την πρώτη πτήση, χαρακτηρίζει την αναγνώριση προσώπου ως τον κρισιμότερο κίνδυνο του εγχειρήματος και ομολογεί ότι όλα τα μέτρα προστασίας βρίσκονται ακόμη στη στήλη «Planned», δηλαδή στη σφαίρα των καλών προθέσεων. Οι κάτοικοι και οι τουρίστες πάντως μπορούν να είναι ήσυχοι: τα πρόσωπά τους θα θολώνονται, το υλικό θα σβήνεται σε 14 ημέρες και οι πινακίδες ενημέρωσης θα τους εξηγούν σε 4 γλώσσες ότι παρακολουθούνται νομίμως.

Στη Ρόδο του 2026 το drone θα πετάει με γεωπερίφραξη, η διαδικασία όμως πέταξε από την αρχή χωρίς κανένα απολύτως κλείδωμα.

Πρώτα πετάξαμε τον διαγωνισμό στον αέρα και μετά ρωτήσαμε αν επιτρέπεται η πτήση

Παραδοχή Βαγιανού για τα drones
Αναφερόμενος στην υπόθεση των drones, ο κ. Καμπούρης χαρακτήρισε «παραδοχή» τη δήλωση του  Σωτήρη Βαγιανού ότι στα μέλη της Δημοτικής Επιτροπής είχε διανεμηθεί σχέδιο και όχι οριστική μελέτη εκτίμησης αντικτύπου για την προστασία των προσωπικών δεδομένων.

Όπως υποστήριξε, η Επιτροπή προχώρησε στην ανάδειξη οριστικού αναδόχου, παρότι το έγγραφο που παρουσιάστηκε βρισκόταν ακόμη στο στάδιο του προσχεδίου και αναμενόταν να εξεταστεί από τον υπεύθυνο προστασίας δεδομένων του Δήμου, ώστε να ενσωματωθούν οι τελικές παρατηρήσεις του.

«Γιατί φτάσαμε σε επίπεδο να εγκρίνουμε τον οριστικό ανάδοχο, όταν το ίδιο το έγγραφο που παρουσιάστηκε είναι προσχέδιο εκτίμησης αντικτύπου και όχι οριστική εκτίμηση αντικτύπου;» διερωτήθηκε.
Σύμφωνα με τον ίδιο, στο κείμενο περιγράφονται ενέργειες που πρόκειται να πραγματοποιηθούν στο μέλλον, όπως τεχνικοί έλεγχοι, συμβάσεις, συμπληρώσεις παραρτημάτων και πρόσθετα μέτρα προστασίας. Επισήμανε ακόμη ότι το προσχέδιο καταλήγει, κατά την ανάγνωσή του, σε αποδοχή υπό προϋποθέσεις, οι οποίες δεν έχουν ακόμη εκπληρωθεί.

Ο κ. Καμπούρης υπογράμμισε ότι δεν αμφισβητεί την ανάγκη καλύτερης προστασίας της Μεσαιωνικής Πόλης ούτε τη δυνατότητα αξιοποίησης της τεχνολογίας. Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι το ζήτημα που θέτει αφορά τη νομιμότητα, τη χρονική σειρά των προβλεπόμενων ενεργειών και την αξιολόγηση των κινδύνων για τα προσωπικά δεδομένα.

Πρόσθεσε ότι η μελέτη αντικτύπου αποτελεί το βασικό εργαλείο για την αναγνώριση και τον περιορισμό των κινδύνων που ενδέχεται να προκύψουν από την επεξεργασία προσωπικών δεδομένων. Κατά την άποψή του, η αξιολόγηση αυτή θα έπρεπε να έχει προηγηθεί, ώστε το σύστημα να σχεδιαστεί με βάση τα συμπεράσματά της και τις παρατηρήσεις των αρμόδιων οργάνων.

Ο ανεξάρτητος δημοτικός σύμβουλος ανακοίνωσε ότι θα επαναφέρει το θέμα στο Δημοτικό Συμβούλιο, ζητώντας να πληροφορηθεί πότε θα ολοκληρωθεί η οριστική εκτίμηση αντικτύπου, πότε θα ενσωματωθούν οι παρατηρήσεις του υπεύθυνου προστασίας δεδομένων και ποια από τα μέτρα που αναφέρονται ως μελλοντικές ενέργειες έχουν ήδη υλοποιηθεί.

«Αν δεν πάρω αυτές τις απαντήσεις, θα αναγκαστώ πλέον εγώ ο ίδιος να κάνω την αναφορά στην Αρχή Προστασίας Δεδομένων», δήλωσε, σημειώνοντας ότι δεν επιθυμούσε εξαρχής να ακολουθήσει αυτή την οδό, αλλά θεωρεί ότι πρέπει να υπάρξει έλεγχος από το αρμόδιο όργανο.
Για τις δικαστικές ενέργειες της ΔΕΥΑΡ κατά του Περιφερειάρχη
Σε άλλο σημείο της συνέντευξης, ο κ. Καμπούρης σχολίασε τα δημοσιεύματα σχετικά με τις δικαστικές ενέργειες της ΔΕΥΑΡ κατά του περιφερειάρχη Νοτίου Αιγαίου, καθώς και την πρόταση να κινηθούν μεμονωμένα εργαζόμενοι της επιχείρησης δικαστικά.

Υποστήριξε ότι ο Δήμος και η ΔΕΥΑΡ έχουν ως κύρια αποστολή την αντιμετώπιση των προβλημάτων της καθημερινότητας, την παροχή υπηρεσιών και τη λογοδοσία προς τους πολίτες. Εξέφρασε, παράλληλα, την αντίθεσή του στην εμπλοκή υπηρεσιακών παραγόντων σε προσωπικές δικαστικές αντιπαραθέσεις, ιδιαίτερα όταν, όπως είπε, το αποτέλεσμα των ενεργειών αυτών δεν μπορεί να θεωρείται δεδομένο.

«Όταν σέρνεις τον υπηρεσιακό, του οποίου η δουλειά είναι να διασφαλίζει την καθημερινότητα του πολίτη, σε δικαστικές διαμάχες αμφίβολου αποτελέσματος, τότε τα πράγματα δεν πάνε καλά», ανέφερε.
Για την ΕΤΑΔ

Ο κ. Καμπούρης τοποθετήθηκε και για την αλληλογραφία μεταξύ του Δήμου Ρόδου και της ΕΤΑΔ σχετικά με τη διαχείριση παραλιών και ακινήτων. Επισήμανε ότι τα μέλη του Δημοτικού Συμβουλίου είχαν ζητήσει ενημέρωση για τις επαφές και τις διαπραγματεύσεις, αλλά, κατά τον ίδιο, είχαν λάβει μόνο γενικές αναφορές περί συναντήσεων που κατέληξαν σε αδιέξοδο.

Με βάση τα έγγραφα που δημοσιοποιήθηκαν, υποστήριξε ότι τον Μάρτιο ο Δήμος είχε καταθέσει προτάσεις προς την ΕΤΑΔ και είχε διαπραγματευτεί οικονομικούς και διαχειριστικούς όρους, ενώ περίπου έναν μήνα αργότερα επέλεξε τη ρήξη, προβάλλοντας επιχειρήματα τα οποία, όπως είπε, δεν φαίνεται να είχαν τεθεί προηγουμένως.

«Το ερώτημα είναι τι άλλαξε μέσα σε έναν μήνα», δήλωσε, ζητώντας να κατατεθεί στο Δημοτικό Συμβούλιο το σύνολο της επίσημης αλληλογραφίας. Ανέφερε ότι, εφόσον άλλαξαν οι όροι ή οι οικονομικές απαιτήσεις της ΕΤΑΔ, αυτό θα πρέπει να αποδειχθεί εγγράφως και να εξηγηθεί δημόσια.
Κατά την εκτίμησή του, οι καθυστερήσεις που προέκυψαν επιβάρυναν τελικά την τοπική αγορά και επηρέασαν την εικόνα των παραλιών στην έναρξη της τουριστικής περιόδου. Αναγνώρισε, πάντως, ευθύνη και στην αντιπολίτευση, σημειώνοντας ότι θα μπορούσε να είχε ασκήσει μεγαλύτερη πίεση για την ταχύτερη ολοκλήρωση των διαδικασιών.

Για το έλλειμμα ενημέρωσης στο Δημοτικό Συμβούλιο
Ιδιαίτερη βαρύτητα απέδωσε ο κ. Καμπούρης στο ζήτημα της θεσμικής ενημέρωσης, επισημαίνοντας ότι στοιχεία για τις διαπραγματεύσεις, τις συμφωνίες και τις αποφάσεις του Δήμου, τα οποία θα έπρεπε να έχουν παρουσιαστεί επισήμως στο Δημοτικό Συμβούλιο, γίνονται γνωστά εκ των υστέρων μέσα από τη δημοσιογραφική έρευνα.

Όπως ανέφερε, όταν οι δημοτικοί σύμβουλοι ζητούν ενημέρωση και λαμβάνουν γενικές ή αποσπασματικές απαντήσεις, ενώ στη συνέχεια δημοσιοποιούνται έγγραφα που αποκαλύπτουν την πραγματική εξέλιξη των γεγονότων, δημιουργείται ζήτημα διαφάνειας και ουσιαστικής λειτουργίας του ανώτατου συλλογικού οργάνου του Δήμου.
Για το έργο της οδού Παπαδιαμάντη
Η συνέντευξη ολοκληρώθηκε με αναφορά στο έργο της οδού Παπαδιαμάντη. Ο κ. Καμπούρης υποστήριξε ότι η χρηματοδότηση ύψους περίπου 3,5 εκατ. ευρώ, οι εγκρίσεις, η δημοπράτηση και η ανάδειξη προσωρινού αναδόχου είχαν ολοκληρωθεί κατά τη θητεία της προηγούμενης δημοτικής αρχής.

Διευκρίνισε ότι αναγνωρίζει τη διοικητική συνέχεια του Δήμου και θεωρεί θετικό να εκτελούνται από κάθε νέα διοίκηση έργα που προετοιμάστηκαν από την προηγούμενη. Έθεσε, όμως, το ερώτημα γιατί απαιτήθηκε, σύμφωνα με τον ίδιο, διάστημα περίπου δυόμισι ετών μέχρι την ουσιαστική έναρξη της κατασκευής.

«Η σημερινή διοίκηση παρέλαβε ένα έργο που είχε διανύσει ήδη τη δυσκολότερη διαδρομή», ανέφερε, προσθέτοντας ότι ενδέχεται να υπήρχαν αστοχίες ή ανάγκη συμπληρωματικών εργασιών, οι οποίες όμως δεν αρκούν, κατά την άποψή του, για να εξηγήσουν πλήρως την καθυστέρηση.
Ο κ. Καμπούρης δήλωσε ότι και το συγκεκριμένο θέμα θα τεθεί στο Δημοτικό Συμβούλιο, προκειμένου να δοθούν στοιχεία για τη χρονική εξέλιξη και τις αιτίες που μετέθεσαν την έναρξη του έργου.

Πηγή: realvoice995.gr

Τηλέμαχος Καμπούρης στον RV: «Αν δεν πάρω απαντήσεις για τα drones, θα κάνω ο ίδιος αναφορά στην Αρχή Προστασίας Δεδομένων»

Μια υπόθεση που ξεκίνησε από τις επίμονες τηλεφωνικές οχλήσεις εταιρείας τηλεφωνικής προώθησης κατέληξε σε μια απόφαση με ευρύτερη σημασία για την προστασία των προσωπικών δεδομένων και της ιδιωτικότητας των καταναλωτών.
Tο Μονομελές Πρωτοδικείο Ρόδου, με απόφαση που δημοσιεύθηκε χθες, έκανε εν μέρει δεκτή την αγωγή του δικηγόρου Ρόδου κ. Αναστασίου Μπακαλούμα κατά της Δημόσιας Επιχείρησης Ηλεκτρισμού και της επιδίκασε συνολικά 30.000 ευρώ ως χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης, κρίνοντας ότι οι συνεργάτες της εξακολούθησαν να τον καλούν για διαφημιστικούς σκοπούς ακόμη και αφότου εκείνος είχε εγγραφεί στο ειδικό μητρώο του νόμου 3471/2006 και είχε δηλώσει ρητά την εναντίωσή του.
Το ιστορικό των κλήσεων
Όπως προκύπτει από την απόφαση, ο ενάγων, δικηγόρος στο επάγγελμα, είχε συνάψει με τη ΔΕΗ στις 12 Νοεμβρίου 2013 σύμβαση προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας για επαγγελματική χρήση, η οποία παρέμεινε σε ισχύ έως τις 12 Φεβρουαρίου 2017, οπότε και άλλαξε προμηθευτή. Χρόνια αργότερα, στο πλαίσιο της συνεργασίας της ΔΕΗ με την εταιρεία παροχής πελατοκεντρικών υπηρεσιών CQS Α.Ε., η οποία είχε αναλάβει την προώθηση νέων εμπορικών πακέτων αλλά και την επαναπροσέγγιση πρώην πελατών, οι προστηθέντες της τελευταίας άρχισαν να πραγματοποιούν αλλεπάλληλες κλήσεις στο κινητό του τηλέφωνο. Οι κλήσεις αυτές εκτείνονταν χρονικά από τις 24 Οκτωβρίου 2023 έως τις 2 Νοεμβρίου 2023, ενώ πολλές εξ αυτών είχαν απορριφθεί ή είχαν μείνει αναπάντητες.
Μη επιθυμώντας να δέχεται στο εξής επικοινωνία για εμπορικούς και προωθητικούς σκοπούς, ο δικηγόρος απευθύνθηκε στις 2 Νοεμβρίου 2023 με μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στον πάροχο κινητής τηλεφωνίας του, προκειμένου να εγγραφεί στο Γενικό Μητρώο του άρθρου 11 του νόμου 3471/2006, το γνωστό μητρώο εξαιρέσεων από τις τηλεφωνικές προωθητικές ενέργειες. Καθώς οι κλήσεις συνεχίζονταν, προχώρησε τελικά ο ίδιος, μέσω της σχετικής εφαρμογής για κινητά, σε άμεση εγγραφή του στο μητρώο στις 7 Νοεμβρίου 2023 και ώρα 14:57.
Παρά ταύτα, οι οχλήσεις δεν σταμάτησαν. Σύμφωνα με το ιστορικό κλήσεων που προσκομίστηκε στο δικαστήριο, ο ενάγων δέχθηκε νέες κλήσεις την ίδια ημέρα της εγγραφής του, στις 15:37 και στις 15:54, στη συνέχεια στις 8 Νοεμβρίου 2023 τρεις κλήσεις εντός λίγων λεπτών, στις 9 Νοεμβρίου 2023 δύο κλήσεις που έμειναν αναπάντητες και στις 10 Νοεμβρίου 2023 ακόμη μία, επίσης αναπάντητη. Μάλιστα, όπως δέχθηκε το δικαστήριο, κλήση πραγματοποιήθηκε ακόμη και στις 13 Νοεμβρίου 2023, την ίδια δηλαδή ημέρα που κατατέθηκε η αγωγή, γεγονός που η εναγόμενη απέδωσε σε παράλειψη ενημέρωσης του πληροφοριακού της συστήματος.
Τι έκρινε το δικαστήριο
Με την αγωγή του ο κ. Μπακαλούμας ζητούσε 10.000 ευρώ για καθεμία από 8 κλήσεις, ήτοι συνολικά 80.000 ευρώ. Το δικαστήριο, μετά από ενδελεχή αντιπαραβολή του ιστορικού κλήσεων με τις ηχογραφημένες συνομιλίες που προσκόμισε η εναγόμενη, οριοθέτησε με ακρίβεια τον χρόνο κατά τον οποίο η εταιρεία έλαβε γνώση της εγγραφής του στο μητρώο. Όπως προέκυψε, η σχετική ενημέρωση προς τους συνεργάτες της ΔΕΗ έγινε στις 8 Νοεμβρίου 2023, κατά την τελευταία κλήση της ημέρας εκείνης, και όχι στις 7 Νοεμβρίου, όπως αναφερόταν στην αγωγή.
Με βάση τη διαπίστωση αυτή, το δικαστήριο έκρινε ότι δεν στοιχειοθετείται ευθύνη της εναγόμενης για τις κλήσεις της 7ης και της 8ης Νοεμβρίου 2023, αφενός διότι δεν είχε ακόμη γνωστοποιηθεί σε αυτήν η εγγραφή και αφετέρου διότι η εγγραφή είχε γίνει μόλις λίγες ώρες νωρίτερα, με αποτέλεσμα να είναι εύλογο να μην είχε προλάβει η εταιρεία να ενημερώσει τα συστήματά της. Αντιθέτως, για τις 3 κλήσεις που ακολούθησαν στις 9 και 10 Νοεμβρίου 2023, μετά δηλαδή τη ρητή δήλωση εναντίωσης του ενάγοντος, το δικαστήριο δέχθηκε ότι οι συνεργάτες της ΔΕΗ παραβίασαν υπαίτια και παράνομα τις διατάξεις του νόμου 3471/2006, με την αμέλειά τους να καταλογίζεται στην ίδια την επιχείρηση κατά το άρθρο 922 του Αστικού Κώδικα.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η κρίση του δικαστηρίου ότι ακόμη και οι αναπάντητες κλήσεις συνιστούν προσβολή της προσωπικότητας. Όπως σημειώνεται στην απόφαση, ο καλούμενος που διαπιστώνει από την αναγνώριση κλήσης ότι δεν έγινε σεβαστή η επιθυμία του να μην ενοχλείται υφίσταται εξ αντικειμένου παραβίαση της ιδιωτικότητάς του, η οποία του προκαλεί ψυχική αναστάτωση, εκνευρισμό και διατάραξη της πληροφοριακής του αυτοδιάθεσης.
Οι ισχυρισμοί της ΔΕΗ που απορρίφθηκαν
Η εναγόμενη προέβαλε τον ισχυρισμό ότι ο ενάγων ασκούσε καταχρηστικά το δικαίωμά του, υποστηρίζοντας ότι ο ίδιος είχε εκδηλώσει ενδιαφέρον για τα προϊόντα της, ζητώντας μάλιστα να επανακληθεί, χωρίς ουδέποτε να εναντιωθεί στις κλήσεις. Το δικαστήριο απέρριψε την ένσταση αυτή ως απαράδεκτη λόγω αοριστίας, καθώς η εναγόμενη δεν επικαλέστηκε, όπως όφειλε, το μη αναστρέψιμο της κατάστασης που είχε διαμορφωθεί, στοιχείο απαραίτητο για τη θεμελίωση της αντιφατικής συμπεριφοράς κατά το άρθρο 281 του Αστικού Κώδικα.
Το δικαστήριο δέχθηκε μεν ότι από τις ηχογραφημένες συνομιλίες προέκυπτε πως ο ενάγων είχε αρχικά εκφράσει ενδιαφέρον για συγκεκριμένο τιμολόγιο και είχε συμφωνηθεί επανάκληση, έκρινε όμως ότι το γεγονός αυτό δεν αναιρεί την ευθύνη των συνεργατών της εταιρείας για την εξακολούθηση των κλήσεων μετά την ενημέρωση περί εγγραφής στο μητρώο. Απορρίφθηκε επίσης ο ισχυρισμός ότι το ελάχιστο όριο των 10.000 ευρώ ανά παράβαση, που προβλέπει το άρθρο 14 του νόμου 3471/2006, αντίκειται στη συνταγματική αρχή της αναλογικότητας, με το δικαστήριο να επισημαίνει ότι το ύψος του ποσού έχει θεσπιστεί για την ουσιαστική προστασία θεμελιωδών δικαιωμάτων και εξυπηρετεί παράλληλα αποτρεπτικό σκοπό, δεδομένου ότι δεν υφίσταται αναλογία μεταξύ των οικονομικών σκοπών των διαφημιστικών κλήσεων και των προσωπικών δεδομένων των πολιτών.

Το πλαίσιο και η σημασία της απόφασης
Η απόφαση εντάσσεται σε μια σειρά δικαστικών κρίσεων που ερμηνεύουν αυστηρά τις υποχρεώσεις των εταιρειών που πραγματοποιούν τηλεφωνικές προωθητικές ενέργειες. Το μητρώο του άρθρου 11 του νόμου 3471/2006, στο οποίο μπορεί να εγγραφεί κάθε συνδρομητής μέσω του παρόχου του, λειτουργεί ως δήλωση καθολικής εναντίωσης στις διαφημιστικές κλήσεις, η δε παραβίασή του γεννά ευθύνη που, κατά πάγια νομολογία, είναι νόθος αντικειμενική και τεκμαιρόμενη, με συνέπεια η εταιρεία να φέρει η ίδια το βάρος να αποδείξει περιστατικά που αποκλείουν την υπαιτιότητά της. Στην προκειμένη περίπτωση, όπως έκρινε το δικαστήριο, κάτι τέτοιο δεν συνέβη, με αποτέλεσμα οι επίμονες κλήσεις να αποδειχθούν ιδιαίτερα δαπανηρές για τη μεγαλύτερη εταιρεία προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας της χώρας.

Aποζημίωση 30.000 ευρώ σε δικηγόρο για ανεπιθύμητες τηλεφωνικές κλήσεις της ΔΕΗ!

Η γνωμοδότηση που ήρθε αφού είχαν ήδη απογειωθεί τα drones

Η Αρχή με αφορμή καταγγελίες που υποβλήθηκαν για ορισμένες πρακτικές συλλογής και επεξεργασίας προσωπικών δεδομένων από ξενοδοχειακές επιχειρήσεις, απηύθυνε συστάσεις συμμόρφωσης προς τα εμπλεκόμενα τουριστικά καταλύματα και συγχρόνως απευθύνθηκε στις ξενοδοχειακές ενώσεις, καλώντας τις να ενημερώσουν άμεσα τα μέλη τους σχετικά με την ορθή εφαρμογή των αρχών του Γενικού Κανονισμού Προστασίας Δεδομένων (ΓΚΠΔ) και τις σχετικές υποχρεώσεις συμμόρφωσης.

Αναλυτικότερα, οι καταγγελίες αφορούσαν ιδίως τη φωτογράφιση ή λήψη φωτοαντιγράφου δελτίων ταυτότητας πελατών με σκοπό την καταχώριση στοιχείων ταυτοποίησης ή την έκδοση φορολογικών παραστατικών και τη φωτογράφιση ή λήψη φωτοαντιγράφου των δύο όψεων πιστωτικών καρτών πελατών και τη διατήρηση των αντιγράφων αυτών για μελλοντική χρήση σε περίπτωση αμφισβήτησης συναλλαγών.

Οι πρακτικές αυτές σύμφωνα με την Αρχή, παραβιάζουν θεμελιώδεις αρχές του ΓΚΠΔ και συγκεκριμένα την αρχή της νομιμότητας, αντικειμενικότητας και διαφάνειας της επεξεργασίας, την αρχή της ελαχιστοποίησης των δεδομένων, καθώς και, κατά περίπτωση, τις υποχρεώσεις προστασίας δεδομένων ήδη από τον σχεδιασμό και εξ΄ ορισμού. Περαιτέρω, οι πρακτικές αυτές σύμφωνα με την Αρχή, αυξάνουν αδικαιολόγητα κινδύνους μη εξουσιοδοτημένης πρόσβασης, απάτης ή οικονομικής ζημίας για τα υποκείμενα των δεδομένων.

Παράλληλα, η Αρχή ζήτησε από την Πανελλήνια Ομοσπονδία Ξενοδόχων, το Ξενοδοχειακό Επιμελητήριο Ελλάδος και τη Συνομοσπονδία Επιχειρηματιών Τουριστικών Καταλυμάτων Ελλάδος να ενημερώσουν τα μέλη τους για την ανάγκη συμμόρφωσης με τις αρχές του ΓΚΠΔ, τηρώντας ιδίως τις ακόλουθες υποχρεώσεις:

α) Να μην λαμβάνουν ούτε να διατηρούν φωτοαντίγραφα ή φωτογραφίες δελτίων ταυτότητας, διαβατηρίων ή άλλων εγγράφων ταυτοποίησης, δεδομένου ότι δεν υφίσταται ειδική και σαφής νομοθετική πρόβλεψη που το επιβάλλει.

β) Να μην φωτογραφίζουν, φωτοτυπούν ή αποθηκεύουν αντίγραφα πιστωτικών ή χρεωστικών καρτών πελατών.

γ) Να διασφαλίζουν ότι κάθε επεξεργασία προσωπικών δεδομένων στηρίζεται σε κατάλληλη νομική βάση και ότι έχει προηγηθεί η απαραίτητη αξιολόγηση της αναγκαιότητας και αναλογικότητας των μέτρων που εφαρμόζονται.

δ) Να παρέχουν στους πελάτες σαφή, εύκολα προσβάσιμη και επικαιροποιημένη ενημέρωση σχετικά με την επεξεργασία των προσωπικών τους δεδομένων, τόσο μέσω των ιστοσελίδων τους όσο και με κάθε άλλο κατάλληλο μέσο.

ε) Να επανεξετάσουν τις εσωτερικές διαδικασίες υποδοχής πελατών (check-in), πληρωμών και διαχείρισης κρατήσεων, ενημερώνοντας σχετικά το προσωπικό τους, ώστε να διασφαλίζεται η εφαρμογή της αρχής της ελαχιστοποίησης των δεδομένων.

Πηγή: newmoney.gr

Αρχή Προστασίας Δεδομένων: Συστάσεις σε ξενοδοχεία και καταλύματα να μη βγάζουν φωτοαντίγραφα από ταυτότητες και κάρτες

Ζητήματα διαφάνειας και προστασίας προσωπικών δεδομένων ανοίγει ένα αναλυτικό αίτημα που κατέθεσε ο ανεξάρτητος δημοτικός σύμβουλος Ρόδου κ. Τηλέμαχος Καμπούρης προς τη Διεύθυνση Μεσαιωνικής Πόλης και Μνημείων του Δήμου Ρόδου, με αφορμή το έργο φύλαξης και εποπτείας της Μεσαιωνικής Πόλης μέσω μη επανδρωμένων αεροσκαφών, επίγειων δυνάμεων και συναφών τεχνολογικών μέσων.

Αφετηρία αποτελεί η υπ’ αριθ. 355/2026 απόφαση της Δημοτικής Επιτροπής και η τεχνική μελέτη που τη συνοδεύει, από την οποία προκύπτει ότι προβλέπονται, μεταξύ άλλων, εναέρια επιτήρηση εκτεταμένου δημόσια προσβάσιμου χώρου, ζωντανή μετάδοση εικόνας, αποθήκευση δεδομένων, αξιοποίηση τεχνητής νοημοσύνης, γεωεντοπισμός συμβάντων και χρήση θερμικών καμερών.

Ο κ. Καμπούρης δεν αμφισβητεί ευθέως τη νομιμότητα του εγχειρήματος. Εστιάζει όμως στο κατά πόσο, κατά τον σχεδιασμό του, αξιοποιήθηκαν οι θεσμικές εγγυήσεις που ήδη διαθέτει ο Δήμος μέσω του Υπευθύνου Προστασίας Δεδομένων. Ζητεί, μεταξύ άλλων, να γνωστοποιηθεί αν ζητήθηκε η γνώμη του DPO πριν από την έγκριση της μελέτης, αν εκπονήθηκε Εκτίμηση Αντικτύπου σχετικά με την Προστασία Δεδομένων και με ποιο έρεισμα ενσωματώθηκαν λειτουργίες όπως η χρήση τεχνητής νοημοσύνης και των θερμικών καμερών. Παράλληλα, ζητεί η ίδια η επιστολή και οι απαντήσεις της αρμόδιας υπηρεσίας να αναγνωσθούν στο επόμενο Δημοτικό Συμβούλιο.

Ακολουθεί αυτούσια η επιστολή.

ΠΡΟΣ:

ΤΗ ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΗΜΟΥ ΡΟΔΟΥ

ΘΕΜΑ: Αίτημα αναβολής λήψης απόφασης επί του θέματος ανάδειξης προσωρινού αναδόχου για το έργο «Παροχή Υπηρεσιών Φύλαξης και Εποπτείας της Μεσαιωνικής Πόλης με χρήση μη επανδρωμένων αεροσκαφών (ΣμηΕΑ) και επίγειων δυνάμεων» και αίτημα παροχής διευκρινίσεων επί ζητημάτων προστασίας προσωπικών δεδομένων.

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ:

Διεύθυνση Μεσαιωνικής Πόλης και Μνημείων Δήμου Ρόδου.
Γραφείο Δημάρχου Ρόδου.
Πρόεδρο Δημοτικού Συμβουλίου Ρόδου (με την παράκληση να διαβιβασθεί σε όλα τα μέλη του Δημοτικού Συμβουλίου και να εισαχθεί προς ενημέρωση στο αμέσως επόμενο Δημοτικό Συμβούλιο, συνοδευόμενο από τις σχετικές απαντήσεις των αρμόδιων υπηρεσιών).
Συμβεβλημένο Υπεύθυνο Προστασίας Δεδομένων (DPO) του Δήμου Ρόδου.
Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα.
Αξιότιμε κ. Πρόεδρε,
Αξιότιμα μέλη της Δημοτικής Επιτροπής,

Ενόψει της επικείμενης συνεδρίασης της Δημοτικής Επιτροπής, κατά την οποία πρόκειται να συζητηθεί η έγκριση των πρακτικών της διαγωνιστικής διαδικασίας και η ανάδειξη προσωρινού αναδόχου για το έργο «Παροχή Υπηρεσιών Φύλαξης και Εποπτείας της Μεσαιωνικής Πόλης με χρήση μη επανδρωμένων αεροσκαφών (ΣμηΕΑ) και επίγειων δυνάμεων», συνολικού ποσού 1.153.143,89 ευρώ συμπεριλαμβανομένου Φ.Π.Α., θεωρώ ότι πριν από οποιαδήποτε λήψη απόφασης είναι αναγκαίο να αποσαφηνισθούν κρίσιμα ζητήματα που άπτονται της προστασίας προσωπικών δεδομένων, της νομιμότητας της προβλεπόμενης επεξεργασίας και της εν γένει συμβατότητας του έργου με το ισχύον εθνικό και ενωσιακό δίκαιο.

Σύμφωνα με τα πρακτικά της διαγωνιστικής διαδικασίας, στον διαγωνισμό συμμετείχε ένας και μοναδικός οικονομικός φορέας, ο οποίος προτάθηκε ως προσωρινός ανάδοχος από την αρμόδια επιτροπή αξιολόγησης. Υπό τις συνθήκες αυτές, και δεδομένου ότι η υπό ανάθεση σύμβαση αφορά την εγκατάσταση και λειτουργία συστήματος συστηματικής επιτήρησης δημόσια προσβάσιμου χώρου μεγάλης έκτασης με χρήση νέων τεχνολογιών, καθίσταται ακόμη πιο επιβεβλημένη η πλήρης ενημέρωση των μελών της Δημοτικής Επιτροπής πριν από τη λήψη οποιασδήποτε απόφασης.

Από την εγκεκριμένη μελέτη και τη διακήρυξη προκύπτει ότι το υπό ανάθεση έργο περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, συστηματική και διαρκή επιτήρηση δημόσια προσβάσιμου χώρου μεγάλης έκτασης, εναέρια επιτήρηση με μη επανδρωμένα αεροσκάφη, πτήσεις πέραν οπτικής επαφής (BVLOS), ζωντανή μετάδοση εικόνας, αποθήκευση οπτικοακουστικού υλικού, χρήση τεχνητής νοημοσύνης, χρήση θερμικών καμερών, γεωεντοπισμό συμβάντων και δυνατότητα τεκμηριωμένης καταγραφής παραβάσεων. Περαιτέρω, η συλλογή, διαχείριση, αποθήκευση και επεξεργασία των σχετικών δεδομένων προβλέπεται να πραγματοποιείται από ιδιωτικό οικονομικό φορέα (ανάδοχο), γεγονός που δημιουργεί πρόσθετα ζητήματα ως προς το καθεστώς επεξεργασίας προσωπικών δεδομένων, τις απαιτούμενες συμβατικές εγγυήσεις, τον προσδιορισμό των ρόλων υπευθύνου και εκτελούντος την επεξεργασία, καθώς και τη συμμόρφωση με τις απαιτήσεις του Κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 (GDPR).

Παρά τη σοβαρότητα και την έκταση της προβλεπόμενης επεξεργασίας, μέχρι σήμερα δεν έχει τεθεί υπόψη των μελών της Δημοτικής Επιτροπής, ούτε των μελών του Δημοτικού Συμβουλίου, οποιαδήποτε γνωμοδότηση ή εισήγηση του συμβεβλημένου Υπευθύνου Προστασίας Δεδομένων (DPO) του Δήμου, ούτε προκύπτει εάν έχει εκπονηθεί Εκτίμηση Αντικτύπου σχετικά με την Προστασία Δεδομένων (Data Protection Impact Assessment – DPIA), όπως προβλέπεται για περιπτώσεις συστηματικής επιτήρησης δημόσια προσβάσιμων χώρων και χρήσης νέων τεχνολογιών.

Η απουσία των ανωτέρω στοιχείων δημιουργεί εύλογες αμφιβολίες ως προς το εάν έχουν ληφθεί υπόψη οι απαιτήσεις του ενωσιακού και εθνικού πλαισίου προστασίας προσωπικών δεδομένων πριν από την προώθηση του διαγωνισμού και πριν από τη λήψη απόφασης για την ανάδειξη προσωρινού αναδόχου.

Λαμβάνοντας υπόψη ότι η απόφαση που καλούνται να λάβουν τα μέλη της Δημοτικής Επιτροπής αφορά την ανάδειξη προσωρινού αναδόχου για σύμβαση ιδιαίτερα υψηλού οικονομικού αντικειμένου και με σημαντικές συνέπειες ως προς τα δικαιώματα και τις ελευθερίες των πολιτών, κρίνεται αναγκαίο τα μέλη να έχουν προηγουμένως πλήρη και τεκμηριωμένη γνώση όλων των παραμέτρων νομιμότητας του έργου, ώστε η ψήφος τους να διαμορφωθεί κατόπιν ολοκληρωμένης ενημέρωσης.

Υπό τις παρούσες συνθήκες, η λήψη απόφασης για την ανάδειξη προσωρινού αναδόχου χωρίς προηγουμένως να έχουν αποσαφηνισθεί τα ανωτέρω ζητήματα ενδέχεται να εκθέσει τον Δήμο σε σημαντικούς νομικούς, διοικητικούς και οικονομικούς κινδύνους, καθώς και σε κίνδυνο προσβολής θεμελιωδών δικαιωμάτων πολιτών και επισκεπτών.

Για τους λόγους αυτούς,

ΑΙΤΟΥΜΑΙ

Την αναβολή της συζήτησης και λήψης απόφασης επί του θέματος ανάδειξης προσωρινού αναδόχου μέχρι να δοθούν πλήρεις και τεκμηριωμένες απαντήσεις στα κατωτέρω ζητήματα.
Τη διανομή της παρούσας σε όλα τα μέλη της Δημοτικής Επιτροπής πριν από τη συζήτηση του θέματος, ώστε να έχουν πλήρη γνώση των ζητημάτων που ανακύπτουν και των ενδεχόμενων συνεπειών της ψήφου τους.
Να γνωστοποιηθεί εάν, πριν από την έγκριση της μελέτης και της διακήρυξης, ζητήθηκε η γνώμη ή εισήγηση του Υπευθύνου Προστασίας Δεδομένων (DPO) του Δήμου και, σε καταφατική περίπτωση, να τεθεί η σχετική γνωμοδότηση υπόψη της Δημοτικής Επιτροπής και του Δημοτικού Συμβουλίου.
Εφόσον δεν ζητήθηκε η γνώμη του DPO, να γνωστοποιηθεί εγγράφως για ποιο λόγο δεν κρίθηκε αναγκαία η συμμετοχή του σε έργο που περιλαμβάνει συστηματική επιτήρηση δημόσιου χώρου, επεξεργασία εικόνας, αποθήκευση δεδομένων, χρήση θερμικών καμερών και τεχνητής νοημοσύνης.
Να γνωστοποιηθεί εάν έχει εκπονηθεί Εκτίμηση Αντικτύπου σχετικά με την Προστασία Δεδομένων (DPIA) και, σε περίπτωση ύπαρξής της, να παρουσιαστούν τα βασικά συμπεράσματά της.
Να γνωστοποιηθεί εάν έχει αξιολογηθεί η συμβατότητα του έργου με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2016/679 (GDPR), τον Ν. 4624/2019 και τις σχετικές κατευθυντήριες οδηγίες και αποφάσεις της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα.
Να γνωστοποιηθεί εάν έχει προσδιορισθεί ο ρόλος του αναδόχου ως προς την επεξεργασία προσωπικών δεδομένων, εάν έχει προβλεφθεί σύναψη σύμβασης επεξεργασίας σύμφωνα με το άρθρο 28 του GDPR και ποιες ειδικές εγγυήσεις προβλέπονται για την πρόσβαση, διαχείριση, αποθήκευση και διαβίβαση των δεδομένων που θα συλλέγονται μέσω των ΣμηΕΑ.
Να γνωστοποιηθεί εάν έχει προβλεφθεί ειδική διαδικασία ενημέρωσης των πολιτών και επισκεπτών σχετικά με την επιτήρηση, τη συλλογή δεδομένων και την άσκηση των δικαιωμάτων τους ως υποκειμένων των δεδομένων.
Να δοθούν οι ανωτέρω απαντήσεις στο αμέσως επόμενο Δημοτικό Συμβούλιο, προκειμένου να ενημερωθεί επισήμως το σύνολο των δημοτικών συμβούλων πριν από οποιαδήποτε περαιτέρω εξέλιξη της διαδικασίας.
Η προστασία των προσωπικών δεδομένων, ιδίως όταν πρόκειται για συστηματική επιτήρηση δημόσιων χώρων με χρήση νέων τεχνολογιών, δεν συνιστά τυπική ή δευτερεύουσα υποχρέωση της Διοίκησης, αλλά ουσιώδη εγγύηση του κράτους δικαίου, της διαφάνειας, της λογοδοσίας και της νομιμότητας των διοικητικών ενεργειών.

Με τιμή,

Τηλέμαχος Καμπουρής
Ανεξάρτητος Δημοτικός Σύμβουλος Δήμου Ρόδου

Ο Τηλέμαχος Καμπούρης βάζει στο μικροσκόπιο την εναέρια επιτήρηση της Μεσαιωνικής Πόλης Ρόδου και την τύχη των δεδομένων των πολιτών

Πέρασαν ώρες συζήτησης, ακούστηκαν τοποθετήσεις από όλες τις πλευρές, παρουσιάστηκε αναλυτικά η μελέτη και ειπώθηκαν αρκετά για την προστασία των προσωπικών δεδομένων. Κι όμως, όταν έκλεισε η συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου της Ρόδου, το πιο κρίσιμο ερώτημα παρέμεινε ακριβώς εκεί που βρισκόταν στην αρχή. Είναι σύννομο το σχέδιο εποπτείας και επιτήρησης της Μεσαιωνικής Πόλης με μη επανδρωμένα αεροσκάφη και μπορεί να εξασφαλίσει τις απαιτούμενες άδειες, ή όχι. Κανείς δεν βγήκε σοφότερος.
Το θέμα, άλλωστε, δεν μπήκε καν σε ψηφοφορία. Ο δήμαρχος, ο κ. Αλέξανδρος Κολιάδης, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο να επανέλθει σε επόμενη συνεδρίαση, σημειώνοντας πως, εάν η πρόταση περάσει και εγκριθεί από όλους τους ελεγκτικούς μηχανισμούς, ο δήμος είναι έτοιμος να δει πώς θα εξελιχθεί. Πρόκειται για μια διατύπωση που, αντί να καθησυχάζει, αναπαράγει την ίδια την αβεβαιότητα. Διότι το πραγματικό διακύβευμα δεν είναι αν θα δοκιμαστεί το έργο, αλλά αν επιτρέπεται εξαρχής.

Μια συνεδρίαση που άφησε ανοιχτά όλα τα κρίσιμα ερωτήματα
Στη συνεδρίαση κυριάρχησαν δύο άξονες. Από τη μία η πρόθεση της δημοτικής αρχής να χρησιμοποιήσει drones για την εποπτεία της Μεσαιωνικής Πόλης, από την άλλη η συμπεριφορά της ΕΤΑΔ απέναντι στον Δήμο Ρόδου. Ο αρμόδιος αντιδήμαρχος, ο κ. Σωτήρης Βαγιανός, παρουσίασε τη μελέτη για ένα ενοποιημένο σύστημα επιτήρησης, ασφάλειας και άμεσης επέμβασης, διαβεβαιώνοντας ότι όλα θα γίνουν με γνώμονα την εφαρμογή της νομοθεσίας και την προστασία των προσωπικών δεδομένων. Μίλησε για παραπληροφόρηση στον δημόσιο διάλογο και επέρριψε ευθύνες σε όσους έχουν τοποθετηθεί κριτικά, ιδίως ως προς τις νομικές διαστάσεις.
Από την πλευρά της αντιπολίτευσης οι αντιδράσεις δεν έλειψαν. Ο επικεφαλής του συνδυασμού «Αρχή Οργάνωσης για το νησί μας», ο κ. Νίκος Γερονικόλας, υποστήριξε ότι τα drones δεν αποτελούν λύση για την παραβατικότητα και ζήτησε να επιδιωχθεί προγραμματική σύμβαση με την ΕΛ.ΑΣ. και το Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη, με ένστολη αστυνόμευση μέσα στο μνημείο. Ο επικεφαλής της παράταξης «Με Δύναμη για τη Ρόδο», ο κ. Αντώνης Καμπουράκης, τήρησε διαφορετική στάση, λέγοντας ότι τα drones δεν θα έπρεπε να απορρίπτονται εύκολα, ενώ ο ανεξάρτητος δημοτικός σύμβουλος, ο κ. Τηλέμαχος Καμπούρης, και ο επικεφαλής της Λαϊκής Συσπείρωσης, ο κ. Τάκης Πότσος, έθεσαν δικά τους ερωτήματα. Ο δήμαρχος, απαντώντας, διατύπωσε το ερώτημα «ποιος φοβάται τα drones» και απέδωσε στους παραβάτες όποια ανησυχία.
Αυτό που έμεινε στη σκιά, ωστόσο, ήταν η ίδια η ουσία. Πουθενά στη συζήτηση δεν δόθηκε σαφής, τεκμηριωμένη απάντηση στο αν το συγκεκριμένο μοντέλο επιτήρησης μπορεί να σταθεί απέναντι στο θεσμικό πλαίσιο και να λάβει τις άδειες που προϋποθέτει.

Ο ανάδοχος, ο υπεύθυνος προστασίας δεδομένων και η γνωμοδότηση που δεν φαίνεται
Εδώ εμφανίζεται και το στοιχείο που ξενίζει περισσότερο. Σύμφωνα με πληροφορίες της «δημοκρατικής», ο Δήμος Ρόδου έχει συμβληθεί με εταιρεία ανάδοχο, η οποία αναλαμβάνει τη συνολική επίβλεψη της υλοποίησης του έργου, και ως υπεύθυνος για τη συμμόρφωση με τον Γενικό Κανονισμό Προστασίας Δεδομένων, τον γνωστό ως GDPR, φέρεται να έχει οριστεί ο κ. Ιωάννης Δοντάς.
Η ιδιότητα αυτή δεν είναι διακοσμητική. Σε ένα έργο που στον πυρήνα του αγγίζει την προστασία προσωπικών δεδομένων, η άποψη του προσώπου που έχει την εποπτεία της συμμόρφωσης είναι βαρύνουσας σημασίας. Και ακριβώς εκεί ανοίγει μια σειρά ερωτημάτων που μέχρι σήμερα παραμένουν αναπάντητα. Έχει γνωμοδοτήσει ο κ. Δοντάς για τη νομιμότητα του εγχειρήματος και, αν ναι, ποια είναι η θέση του. Αν δεν έχει γνωμοδοτήσει, για ποιον λόγο ένα έργο τέτοιας φύσης προχωρά χωρίς να έχει προηγηθεί η κρίση του αρμοδίου. Κι αν τελικά υπάρχει γνωμοδότηση, γιατί δεν έχει δοθεί στη δημοσιότητα, ώστε να γνωρίζουν οι πολίτες σε ποια βάση θεμελιώνεται η διαβεβαίωση περί πλήρους συμμόρφωσης.
Η σιωπή σε αυτό το σημείο δεν είναι ουδέτερη. Όσο η θέση του υπευθύνου προστασίας δεδομένων παραμένει αδιευκρίνιστη, η επίκληση της νομιμότητας από τη δημοτική αρχή στηρίζεται σε δηλώσεις προθέσεων και όχι σε τεκμηριωμένη νομική κάλυψη που να μπορεί να ελεγχθεί δημόσια.

Τι λέει η νομική ανάλυση για το ποιος μπορεί να επιτηρεί
Παράλληλα με τη συζήτηση στο Δημοτικό Συμβούλιο, ο δικηγόρος κ. Χριστόδουλος Μαλιαράκης προχώρησε σε εκτενή νομική τεκμηρίωση, εντοπίζοντας προβλήματα νομιμότητας που, κατά την κρίση του, θέτουν υπό αμφισβήτηση την ίδια την προκήρυξη. Ο ίδιος επικεντρώνεται στο θεσμικό πλαίσιο που διέπει τα συστήματα εναέριας επιτήρησης σε δημόσιους χώρους, δηλαδή στον Ν. 4624/2019 και στο ΠΔ 75/2020, και υπενθυμίζει ότι στα συστήματα επιτήρησης εντάσσονται ρητά και εκείνα που φέρονται από εναέρια μέσα, επανδρωμένα ή μη.
Η αιχμή της ανάλυσής του βρίσκεται στο άρθρο 4 του εν λόγω προεδρικού διατάγματος, το οποίο καθορίζει περιοριστικά ποιος μπορεί να είναι υπεύθυνος επεξεργασίας ενός τέτοιου συστήματος. Πρόκειται αποκλειστικά για τις δημόσιες αρχές που είναι αρμόδιες για την πρόληψη, διερεύνηση και δίωξη εγκλημάτων, και το διάταγμα κατονομάζει τρεις, την Ελληνική Αστυνομία, το Πυροσβεστικό Σώμα και το Λιμενικό Σώμα. Ο Δήμος Ρόδου δεν περιλαμβάνεται, υποστηρίζει ο κ. Μαλιαράκης, και ό,τι ισχύει για τον δήμο ισχύει πολλαπλασίως για τον ιδιώτη ανάδοχο που ο δήμος σκοπεύει να επιλέξει.
Στην ανάλυσή του προσθέτει και το ζήτημα της αρχής της αναλογικότητας, σύμφωνα με την οποία τέτοια συστήματα επιτρέπονται μόνο όταν οι σκοποί δεν μπορούν να επιτευχθούν με ηπιότερα μέτρα. Σημειώνει ακόμη πως η ίδια η μελέτη περιγράφει σκοπούς που, όπως διατείνεται, παραπέμπουν σε αστυνομική λειτουργία, καθώς γίνεται λόγος για πρόληψη και αποτροπή παραβατικών ενεργειών, για άμεση επέμβαση και για τεκμηριωμένη καταγραφή παραβάσεων. Επισημαίνει επιπλέον ότι η Μεσαιωνική Πόλη είναι κηρυγμένος αρχαιολογικός χώρος και μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς, οπότε οι συστηματικές πτήσεις άνωθεν προϋποθέτουν αδειοδότηση κατά την αρχαιολογική νομοθεσία, βάσει του Ν. 4858/2021, η οποία κατά τον ίδιο δεν φαίνεται να έχει εξασφαλιστεί.

Η απόφαση της Αρχής που βαραίνει την υπόθεση
Πρόσθετο πονοκέφαλο για τους υποστηρικτές του έργου προκαλεί μια εξέλιξη που δεν αφορά τη Ρόδο, αλλά λειτουργεί ως προειδοποιητικό προηγούμενο. Η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα έχει ήδη αποφανθεί αρνητικά για ανάλογο έργο, και μάλιστα έργο που επιχειρούσε να υλοποιήσει η ίδια η Ελληνική Αστυνομία, δηλαδή ένας από τους φορείς που ρητά αναγνωρίζονται ως αρμόδιοι.
Με την υπ’ αριθμόν 45/2025 απόφασή της, που φέρει ημερομηνία 31 Δεκεμβρίου 2025 και υπογράφεται από τον πρόεδρο της Αρχής, τον κ. Κωνσταντίνο Μενουδάκο, η Αρχή εξέτασε το σύστημα Έξυπνης Αστυνόμευσης, το γνωστό ως Smart Policing, που είχε προμηθευτεί η ΕΛ.ΑΣ. στο πλαίσιο σύμβασης με ιδιωτική εταιρεία. Επρόκειτο για φορητές συσκευές τύπου smartphone, οι οποίες, μέσω λήψης βιομετρικών χαρακτηριστικών, δηλαδή δακτυλικών αποτυπωμάτων και φωτογραφιών προσώπου, θα επιδίωκαν την άμεση ταυτοποίηση προσώπων κατά τους επιτόπιους ελέγχους.
Το συμπέρασμα της Αρχής υπήρξε σαφές. Διαπιστώθηκε ότι δεν υφίσταται η απαιτούμενη νομική βάση για την επεξεργασία που συνεπάγεται η χρήση του συστήματος. Η Αρχή στηρίχθηκε στο ό,τι, βάσει της αρχής της νομιμότητας που κατοχυρώνεται στο άρθρο 45Α του Ν. 4624/2019, απαιτείται πρόβλεψη σε τυπικό νόμο, ενώ για την επεξεργασία ειδικών κατηγοριών δεδομένων, όπως τα βιομετρικά, το άρθρο 46 του ίδιου νόμου απαιτεί ρητή πρόβλεψη. Οι διατάξεις του ΠΔ 342/1977 που είχε επικαλεστεί η ΕΛ.ΑΣ. κρίθηκαν ιδιαιτέρως παλαιές και ανεπίκαιρες, ανίκανες να καλύψουν την έννοια των βιομετρικών δεδομένων υπό το φως της σύγχρονης νομοθεσίας. Διαπιστώθηκε ακόμη παράβαση ως προς τον χρόνο διενέργειας της εκτίμησης αντικτύπου. Κατέληξε δε σε προειδοποίηση για τη μη ενεργοποίηση του συστήματος, με το σκεπτικό ότι, υπό το ισχύον πλαίσιο, τυχόν παραγωγική λειτουργία θα συνιστούσε παράνομη επεξεργασία προσωπικών δεδομένων.

Η σύνδεση με τη Ρόδο είναι εύλογη. Εάν η Αρχή έκρινε ότι ακόμη και η Ελληνική Αστυνομία, που ανήκει στους ρητά αναγνωρισμένους αρμόδιους φορείς, δεν διέθετε επαρκή νομική βάση για ένα σύστημα βιομετρικής ταυτοποίησης, το ερώτημα για ένα έργο εναέριας επιτήρησης που σχεδιάζει ένας δήμος και θα υλοποιήσει ιδιώτης ανάδοχος αποκτά ακόμη μεγαλύτερο βάρος. Πρόκειται για το ίδιο νομικό αδιέξοδο, ιδωμένο από διαφορετική αφετηρία.

Αναπάντητο το ερώτημα της νομιμότητας για την επιτήρηση της Μεσαιωνικής Πόλης με drones

Νέα διάσταση παίρνει η συζήτηση γύρω από τον διαγωνισμό του Δήμου Ρόδου για την επιτήρηση της Μεσαιωνικής Πόλης με μη επανδρωμένα αεροσκάφη, καθώς ο δημοτικός σύμβουλος Τηλέμαχος Καμπούρης θέτει με δελτίο τύπου του μια σειρά ζητημάτων που, όπως υποστηρίζει, όφειλαν να έχουν απαντηθεί πριν το θέμα φτάσει στη Δημοτική Επιτροπή. Στο επίκεντρο της παρέμβασής του βρίσκεται το κατά πόσον το έργο έχει ελεγχθεί νομικά ως προς τη συμβατότητά του με τη νομοθεσία για την προστασία προσωπικών δεδομένων, αλλά και η στάση του κ. Βάγιανου στο Δημοτικό Συμβούλιο. Ακολουθεί αυτούσιο το δελτίο τύπου:

Ο διαγωνισμός του Δήμου Ρόδου για την επιτήρηση της Μεσαιωνικής Πόλης με drones δημιουργεί σοβαρά νομικά και θεσμικά ερωτήματα, τα οποία όφειλαν να έχουν απαντηθεί πριν ακόμη το θέμα οδηγηθεί στη Δημοτική Επιτροπή προς ψήφιση.

Εδώ δεν μιλάμε για μια απλή προμήθεια εξοπλισμού. Μιλάμε για συστηματική παρακολούθηση δημόσιου χώρου, κατοίκων και επισκεπτών, μέσω drones και μέσων επιτήρησης, κάτι που αγγίζει άμεσα το δίκαιο προστασίας προσωπικών δεδομένων και τον GDPR.

Το αυτονόητο ερώτημα λοιπόν είναι: πριν δεσμευτεί ποσό άνω του 1,25 εκατομμυρίου ευρώ, εξασφάλισε ο Δήμος τη σύμφωνη γνώμη ή έστω καθοδήγηση από την Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα; Γιατί αν τελικά η Αρχή απορρίψει ή μπλοκάρει το έργο, τότε θα μιλάμε για δέσμευση τεράστιων δημοτικών πόρων για ένα σχέδιο που ίσως δεν μπορεί καν να εφαρμοστεί νόμιμα, στερώντας χρήματα από άλλες κρίσιμες ανάγκες του Δήμου.

Και εδώ προκύπτει το σημαντικότερο ίσως ζήτημα.

Ο Δήμος Ρόδου διαθέτει ήδη DPO (Data Protection Officer), δηλαδή Υπεύθυνο Προστασίας Δεδομένων, όπως υποχρεώνει ο ευρωπαϊκός κανονισμός GDPR. Ο ρόλος του DPO δεν είναι διακοσμητικός. Είναι ο άνθρωπος που έχει την ευθύνη να ελέγχει αν οι υπηρεσίες και οι αποφάσεις του Δήμου συμμορφώνονται με τη νομοθεσία για τα προσωπικά δεδομένα. Είναι αυτός που οφείλει να προειδοποιεί όταν ένα έργο μπορεί να δημιουργήσει νομικό πρόβλημα ή να παραβιάζει δικαιώματα πολιτών.

Άρα τα ερωτήματα είναι απολύτως συγκεκριμένα:

Ενημερώθηκε ο DPO του Δήμου για το συγκεκριμένο έργο;

Ζητήθηκε η γνώμη του πριν τη διακήρυξη του διαγωνισμού;

Έδωσε θετική εισήγηση;

Συντάχθηκε η απαιτούμενη μελέτη αντικτύπου για την προστασία προσωπικών δεδομένων, όπως προβλέπει ο GDPR σε περιπτώσεις μαζικής επιτήρησης δημόσιων χώρων;

Ιδιαίτερη ενόχληση προκαλεί και το χθεσινό παραλήρημα του κ. Βάγιανου στο Δημοτικό Συμβούλιο, ο οποίος επέλεξε να χαρακτηρίσει ως «αδιάβαστους» όσους τόλμησαν να εκφράσουν επιφυλάξεις και ανησυχίες για τη νομιμότητα του έργου και τους κινδύνους που μπορεί να προκύψουν από τη μη αδειοδότηση ή μη έγκριση της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα.

Σε ένα κράτος δικαίου, η επίκληση της νομιμότητας και του GDPR δεν αποτελεί ένδειξη “αδιαβασίας”, αλλά στοιχειώδη υποχρέωση σοβαρότητας και θεσμικής ευθύνης. Η νομοθεσία για τα προσωπικά δεδομένα είναι εξαιρετικά αυστηρή και δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ούτε με ειρωνείες ούτε με επικοινωνιακές υπερβολές.

Οι πολίτες έχουν κάθε δικαίωμα να γνωρίζουν αν ένα τόσο παρεμβατικό σύστημα επιτήρησης έχει ελεγχθεί νομικά πριν δεσμευτούν εκατομμύρια ευρώ δημοσίου χρήματος.

Ερωτήματα Καμπούρη για τον διαγωνισμό επιτήρησης της Μεσαιωνικής Πόλης με drones και αιχμές κατά Βάγιανου

Στις 13 Μαΐου 2026 η Δημοτική Επιτροπή αποφάσισε ομοφώνως την έγκριση μελέτης και την κατάρτιση όρων διακήρυξης για ανοικτό διεθνή ηλεκτρονικό διαγωνισμό προϋπολογισμού 1.256.616 ευρώ με ΦΠΑ. Αντικείμενο: η παροχή υπηρεσιών φύλαξης και εποπτείας της Μεσαιωνικής Πόλης μέσω συνδυασμού μη επανδρωμένων αεροσκαφών και επίγειων δυνάμεων.
Το σχέδιο που δημοσιοποίησε η «δημοκρατική» πυροδότησε έντονες αντιδράσεις, με τον δικηγόρο κ. Χριστόδουλο Μαλιαράκη να μιλά ανοιχτά για «σοβαρά ζητήματα νομιμότητας» στην εκπομπή «Πρωινό Xpress» της Ρένας Παυλάκη στον Real Voice 99,5.
Τι ακριβώς προβλέπει ο διαγωνισμός
Το εγκριθέν σχέδιο δεν αποτελεί απλή σύμβαση φύλαξης. Πρόκειται για ενοποιημένο σύστημα επιτήρησης, ασφάλειας και άμεσης επέμβασης, διαρθρωμένο σε τρία τμήματα. Το πρώτο αφορά εποπτεία μέσω drone για 17 μήνες, αξίας 328.352 ευρώ με ΦΠΑ. Το δεύτερο καλύπτει σταθερή φύλαξη των πυλών εισόδου για 5 μήνες, αξίας 248.000 ευρώ. Το τρίτο, και μεγαλύτερο, αφορά κινητή επιτήρηση με παροχή πρώτων βοηθειών για 17 μήνες, με αξία που ανέρχεται σε 577.384 ευρώ.
Ως νομική βάση για τη σύντμηση των προθεσμιών επικαλείται η δημοτική αρχή επεισόδιο βίας που σημειώθηκε στις 30 Απριλίου 2026, όταν έγινε μαχαίρωμα μεταξύ κραχτών στην Παλιά Πόλη, με αποτέλεσμα τουλάχιστον ένα πρόσωπο να μεταφερθεί τραυματίας στο νοσοκομείο. Η μελέτη παραθέτει επίσης καταγεγραμμένες παρενοχλήσεις τουριστών και κλοπές νωρίτερα τον Απρίλιο, καθώς και καταδικαστική απόφαση για διπλή ληστεία στην Παλιά Πόλη.
Η εκχώρηση επιτήρησης σε ιδιώτη ανάδοχο
Αυτό που προκαλεί τον εντονότερο προβληματισμό δεν είναι η χρήση drones καθεαυτή, αλλά το γεγονός ότι η συστηματική καταγραφή και διαχείριση δεδομένων πολιτών εκχωρείται σε ιδιωτική εταιρεία. Σύμφωνα με όσα προβλέπει το σχέδιο, ο ιδιώτης ανάδοχος θα αναλαμβάνει τη διαρκή εναέρια επιτήρηση δημόσιου χώρου, τη συλλογή εικόνας, την τεκμηρίωση παραβάσεων μέσω τεχνητής νοημοσύνης και την ενημέρωση των ελεγκτικών μηχανισμών του Δήμου.
Η περιοχή όμως δεν είναι ένας κλειστός ή απομακρυσμένος χώρος. Είναι ζωντανός, πυκνοκατοικημένος ιστορικός πυρήνας, μνημείο παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO, με κατοικίες, ξενοδοχεία, αυλές, ταράτσες, χιλιάδες επισκέπτες καθημερινά. Η εικόνα ενός ιδιώτη να διαχειρίζεται υλικό καταγραφής από τόσο ευαίσθητη περιοχή δημιουργεί, κατά τον κ. Μαλιαράκη, ένα εντελώς νέο και επικίνδυνο προηγούμενο για τα ελληνικά δεδομένα.

Τα νομικά ερωτήματα που ανέκυψαν
Ο κ. Μαλιαράκης επισήμανε ότι η υπόθεση δημιουργεί «σοβαρά ζητήματα σκοπιμότητας αλλά κυρίως νομιμότητας», εκτιμώντας ότι η δημοτική αρχή κινείται «χωρίς προηγούμενη νομική τεκμηρίωση» σε ένα εξαιρετικά ευαίσθητο πεδίο. Κατ’ αρχάς τίθεται θέμα αρμοδιότητας: η πάταξη της παραβατικότητας, η πρόληψη και η διαπίστωση αξιόποινων πράξεων δεν ανήκει στις αρμοδιότητες ενός δήμου αλλά αποτελεί αποστολή της αστυνομίας και των κρατικών αρχών. Όταν δε η επεξεργασία δεδομένων αφορά πρόληψη εγκλήματος ή θέματα δημόσιας τάξης, τότε εφαρμόζεται αυστηρότερο νομικό καθεστώς, προορισμένο αποκλειστικά για κρατικές αρχές επιβολής του νόμου. Ο κ. Μαλιαράκης υπογράμμισε χαρακτηριστικά ότι ο Δήμος Ρόδου «δεν είναι ούτε αστυνομική ούτε πυροσβεστική αρχή».
Στην ίδια συζήτηση τέθηκε και ζήτημα πιθανής ανάγκης άδειας από το Υπουργείο Πολιτισμού για υπερπτήσεις πάνω από τη Μεσαιωνική Πόλη, η οποία αποτελεί προστατευόμενο μνημείο. Ο κ. Μαλιαράκης υπενθύμισε ότι ακόμη και μια απλή κάμερα σε ιδιωτική κατοικία μπορεί να οδηγήσει σε δικαστικές διαμάχες όταν καταγράφει δημόσιο χώρο, πολύ περισσότερο όταν πρόκειται για συστηματική επιτήρηση πυκνοκατοικημένης περιοχής με συνεχή καταγραφή πολιτών και επισκεπτών.
GDPR και η απουσία γνωμοδότησης της Αρχής Προστασίας Δεδομένων
Ιδιαίτερη βαρύτητα απέκτησε στη συζήτηση το ερώτημα κατά πόσο έχει υπάρξει διαβούλευση με την Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα. Ο κ. Μαλιαράκης σημείωσε ότι «όλα αυτά πρέπει να γίνονται καταρχάς σε διαβούλευση με την Αρχή Προστασίας», εκφράζοντας απορία για το γεγονός ότι στην απόφαση της Δημοτικής Επιτροπής δεν φαίνεται να υπάρχει σχετική νομική εισήγηση. Ο Γενικός Κανονισμός Προστασίας Δεδομένων της Ευρωπαϊκής Ένωσης θεωρεί εξαιρετικά ευαίσθητη κάθε μορφή συστηματικής παρακολούθησης πολιτών σε δημόσιο χώρο και απαιτεί σαφή νομική βάση, τεκμηρίωση αναγκαιότητας, αναλογικότητα και αυστηρές εγγυήσεις ως προς την επεξεργασία δεδομένων.

«Δεν χρειάζεται τεχνητή νοημοσύνη για να δεις τους κράχτες»
Στο επίπεδο της πολιτικής αξιολόγησης, διατυπώθηκε η εκτίμηση ότι πρόκειται για επικοινωνιακή κίνηση εντυπωσιασμού που επιχειρεί να υποκαταστήσει την ουσιαστική αντιμετώπιση χρόνιων προβλημάτων. Τα ζητήματα που επικαλείται ο Δήμος, καταλήψεις κοινόχρηστων χώρων, άγρα πελατών, παραβατικότητα και κυκλοφοριακή αταξία, είναι γνωστά εδώ και χρόνια και μπορούν να αντιμετωπιστούν με εφαρμογή της ήδη υπάρχουσας νομοθεσίας. «Δεν χρειάζεται τεχνητή νοημοσύνη για να δεις τους κράχτες ή τις αυθαίρετες καταλήψεις κοινόχρηστων χώρων», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Μαλιαράκης, σημειώνοντας ότι «μια απλή επίσκεψη ενός κλιμακίου αρκεί».
Ο ίδιος εξέφρασε και έναν τελευταίο προβληματισμό: η συνεχής παρουσία drones πάνω από τη Μεσαιωνική Πόλη μπορεί να παράγει ακριβώς το αντίθετο αποτέλεσμα από αυτό που επικαλείται ο Δήμος. «Δεν νομίζω να αρέσει αυτό ούτε στους τουρίστες ούτε στους κατοίκους», είπε, εκτιμώντας ότι η εικόνα drones που πετούν πάνω από τα κεφάλια πολιτών και επισκεπτών ενδέχεται να δημιουργήσει αίσθημα ανασφάλειας και δυσφορίας σε έναν ιστορικό χώρο που ζει από τον τουρισμό.

Drones πάνω από τη Μεσαιωνική Πόλη: ο διαγωνισμός 1,25 εκατομμυρίου που πυροδότησε αντιδράσεις