Τι λέει το αρμόδιο υπουργείο για τις κεραίες κινητής τηλεφωνίας

Σχετικά με τη λειτουργία των κεραιών κινητής τηλεφωνίας, από τη γενική γραμματεία έρευνας και τεχνολογίας του υπουργείου Παιδείας, απεστάλη προς το Δήμο Ρόδου, για τον αντιδήμαρχο κ. Μανώλη Σαββή, το ακόλουθο έγγραφο:
«ΘΕΜΑ: Σταθμοί βάσης κινητής τηλεφωνίας στο Δήμο Ρόδου και έλεγχος λειτουργίας τους.
ΣΧΕΤ.: Το με Α.Π.: 2/31444/21.03.2012 έγγραφό σας με συνημμένη την απόφαση Δ.Σ. αρ. 3/2012 (με Α.Π. εισερχ. εγγράφου στην ΕΕΑΕ: 2136/22-03-2012).
Αξιότιμε κ. Αντιδήμαρχε,
Σε συνέχεια του ανωτέρω σχετικού, σας επισημαίνουμε στα πλαίσια των αρμοδιοτήτων μας, τα ακόλουθα:
• Για τις εκπομπές ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας έχει εκδοθεί η Κοινή Υπουργική Απόφαση με αριθμό 53571/3839 (Φ.Ε.Κ. Αρ. 1105, Τεύχος Δεύτερο, 6 Σεπτεμβρίου 2000) από τα τότε Υπουργεία Ανάπτυξης, Περιβάλλοντος Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων, Υγείας και Πρόνοιας, Μεταφορών και Επικοινωνιών, με θέμα «Μέτρα προφύλαξης του κοινού από τη λειτουργία κεραιών εγκατεστημένων στην ξηρά». Η Κ.Υ.Α. αυτή βασίστηκε στη Σύσταση του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης “Σχετικά με τον περιορισμό της έκθεσης του κοινού σε ηλεκτρομαγνητικά πεδία 0 Hz – 300 GHz” (L199, 1999/519/EC). Επίσης αναφέρεται ότι στις παραγράφους 9 και 10 του άρθρου 31 του Νόμου 3431 (ΦΕΚ Αρ. 13, Τεύχος Πρώτο, 3 Φεβρουαρίου 2006) με θέμα “Περί Ηλεκτρονικών Επικοινωνιών και άλλες διατάξεις”, καθορίζονται τα όρια για την ασφαλή έκθεση του κοινού στην ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία που εκπέμπουν οι κεραίες αυτές. Για την προστασία του πληθυσμού και του περιβάλλοντος από τις τεχνητά παραγόμενες μη ιοντίζουσες ακτινοβολίες, αρμόδια είναι η Ελληνική Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας (Ε.Ε.Α.Ε.).
• Πρέπει να αναφερθεί εδώ πως στην προαναφερθείσα Κ.Υ.Α. οι βασικοί περιορισμοί για την έκθεση του κοινού στα εκπεμπόμενα ηλεκτρομαγνητικά πεδία, βασίστηκαν στο σύνολο των επιστημονικών δεδομένων για τις αποδεδειγμένες επιδράσεις και έχουν οριστεί με μεγάλους συντελεστές ασφαλείας (μεγέθους περίπου 50) έτσι ώστε να λαμβάνονται υπόψη οι αβεβαιότητες που υπάρχουν όσον αφορά την ατομική ευαισθησία, τις περιβαλλοντικές συνθήκες καθώς και τις διαφορές όσον αφορά την ηλικία και την κατάσταση της υγείας του κοινού (π.χ. παιδιά, ηλικιωμένοι, έγκυες γυναίκες). Επίσης, πρέπει να υπογραμμιστεί πως τα επίπεδα αναφοράς που είναι τα άμεσα μετρήσιμα μεγέθη και χρησιμοποιούνται στην πράξη για τον περιορισμό της έκθεσης, έχουν προκύψει από τους βασικούς περιορισμούς θεωρώντας τις δυσμενέστερες συνθήκες έκθεσης των ανθρώπων, εισάγοντας έτσι έναν ακόμα συντελεστή ασφαλείας.
• Ακόμα πρέπει να τονιστεί πως ως όρια ασφαλούς έκθεσης του κοινού στην Ελλάδα (παραγρ. 9 & 10 του άρθρου 31 του Νόμου 3431) θεωρούνται το 70% των τιμών των πινάκων που δίνονται στην προαναφερθείσα ΚΥΑ για τη ζώνη συχνοτήτων στην οποία λειτουργούν οι εκάστοτε εγκατεστημένες διατάξεις κεραιών, εισάγοντας έτσι ένα πρόσθετο συντελεστή ασφαλείας. Επίσης ειδικά σε περίπτωση εγκατάστασης κατασκευής κεραίας σε απόσταση μέχρι 300 μέτρων από την περίμετρο κτιριακών εγκαταστάσεων βρεφονηπιακών σταθμών, σχολείων, γηροκομείων και νοσοκομείων, προβλέπεται περαιτέρω μείωση των ορίων ασφαλούς έκθεσης του κοινού, καθώς αυτά απαγορεύεται να υπερβαίνουν το 60% των τιμών των πινάκων που καθορίζονται στα άρθρα 2-4 της προαναφερθείσας ΚΥΑ. Πρέπει εδώ να υπογραμμιστεί ότι η Ελλάς συγκαταλέγεται στις χώρες της Ευρώπης που έχουν θεσπίσει αυστηρότερα όρια από τα οριζόμενα στη σχετική Σύσταση του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης “Σχετικά με τον περιορισμό της έκθεσης του κοινού σε ηλεκτρομαγνητικά πεδία 0 Hz – 300 GHz” (L199, 1999/519/EC).
• Είναι επίσης αναγκαίο να διευκρινιστεί ότι η αξιολόγηση της έκθεσης των ανθρώπων στο περιβάλλον σταθμών κεραιών εκπομπής πρέπει να γίνεται με αποκλειστικό κριτήριο την εκτίμηση της ηλεκτρομαγνητικής επιβάρυνσης σε όλες τις θέσεις στις οποίες είναι ελεύθερη και δυνατή η πρόσβαση του κοινού και της εξακρίβωσης της συμμόρφωσης ή όχι με τα θεσμοθετημένα όρια ασφαλούς έκθεσης στις θέσεις αυτές και όχι γενικά με το καθορισμό αυθαίρετων αποστάσεων ασφαλείας. Κι αυτό αφενός επειδή ο τρόπος που εκπέμπουν οι διάφορες κεραιοδιατάξεις στο χώρο είναι διαφορετικός και συνήθως δεν είναι ομοιόμορφος σε όλες τις κατευθύνσεις (όπως π.χ. ισχύει για τις κεραιοδιατάξεις αναμετάδοσης κινητής τηλεφωνίας), αφετέρου επειδή η έκθεση των ανθρώπων στην πράξη οφείλεται σε συνδυασμό κεραιοδιατάξεων που βρίσκονται εγκατεστημένες σε διάφορες θέσεις και ένα όριο απόστασης δεν μπορεί να προστατέψει από τη συμβολή πολλών διαφορετικών κεραιοδιατάξεων.
• Επιπροσθέτως σας αναφέρουμε, ότι ο τρόπος που λειτουργούν οι κεραίες των σταθμών βάσης κινητής τηλεφωνίας είναι τέτοιος, ώστε οι μέγιστες τιμές να εμφανίζονται συνήθως τοπικά, σε κάποιες μικρές περιοχές στις ταράτσες και στις απολήξεις των ίδιων των κτηρίων, στα οποία βρίσκονται εγκατεστημένες οι κεραίες αυτές, καθώς και στα αντίστοιχα σημεία των ψηλών άμεσα γειτονικών κτηρίων, τα οποία δεν αποτελούν σημεία συνήθους και μακροχρόνιας πρόσβασης του κοινού. Έτσι, τα τυπικά επίπεδα της έκθεσης των ανθρώπων σε ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία, σε σημεία συνήθους παραμονής τους (π.χ. στις οικίες τους) είναι κατά κανόνα πολλές φορές μικρότερα από τις μέγιστες τιμές, που μπορούν να εμφανιστούν σε κάποια μεμονωμένα «δυσμενή» σημεία, στα οποία συνήθως πραγματοποιούνται οι υπολογισμοί στις θεωρητικές μελέτες καθώς και οι επί τόπου μετρήσεις από τα κλιμάκια της Υπηρεσίας μας. Η τήρηση των ορίων δηλαδή, στα «δυσμενέστερα -πιο επιβεβαρημένα» σημεία, εξασφαλίζει ότι οι τιμές της έκθεσης όλων των περιοίκων, σε όλους τους χώρους παραμονής και διαβίωσής τους, θα είναι ακόμα μικρότερες και σίγουρα χαμηλότερες των θεσμοθετημένων ορίων.
• Δεδομένου του γεγονότος πως η κάθε εγκατάσταση κεραιών διαθέτει τα δικά της τεχνικά χαρακτηριστικά και γειτνιάζει με διαφορετικό τρόπο με σημεία στα οποία παρουσιάζεται ανθρώπινη δραστηριότητα, οι ηλεκτρομαγνητικές εκπομπές των σταθμών κεραιών σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία (άρθρο 31 του Νόμου 3431, ΦΕΚ 13/Α/3-2-2006), εξετάζονται κατά περίπτωση μέσω:
α) του ελέγχου της τεχνικής μελέτης ραδιοεκπομπών τους (υποβάλλεται υποχρεωτικά για κάθε νέα ή τροποποιούμενη εγκατάσταση κεραιών βάσει ενός πολύ αυστηρού υποδείγματος που έχει εκδώσει το αρμόδιο γραφείο μας) και την έκδοση σχετικής γνωμάτευσης από την Υπηρεσία μας
β) του ελέγχου της περιβαλλοντικής μελέτης τους που διαβιβάζεται στην Ε.Ε.Α.Ε. από τη Γενική Γραμματεία της οικείας Αποκεντρωμένης Διοίκησης και την παροχή γνωμοδότησης από την Υπηρεσία μας ή/και
γ) τη διεξαγωγή επί τόπου μετρήσεων αυτεπαγγέλτως και κατά τρόπο δειγματοληπτικό, ετησίως σε ποσοστό 20% τουλάχιστον των αδειοδοτημένων από την Ε.Ε.Τ.Τ. κεραιών που λειτουργούν εντός σχεδίου πόλεως, ή κατόπιν αιτήσεως οποιουδήποτε φυσικού ή νομικού προσώπου που έχει έννομο συμφέρον, από συνεργεία της Ε.Ε.Α.Ε. ή από άλλα εξουσιοδοτημένα από την Ε.Ε.Α.Ε. συνεργεία.
• Τα αποτελέσματα των μετρήσεων που έχουν πραγματοποιηθεί στο περιβάλλον σταθμών κεραιών σε όλη τη χώρα από τον Ιούλιο του 2008 έως σήμερα, έχουν καταχωρηθεί στην ιστοσελίδα της Ε.Ε.Α.Ε. στο διαδίκτυο, βλ.: http://www.eeae.gr/gr/index.php?pvar=php/ni/ni&map=ni0. Εκεί μπορείτε να πάρετε περισσότερες πληροφορίες για τις μετρήσεις που έχουν διεξαχθεί στη Ρόδο το προαναφερθέν χρονικό διάστημα και πιο συγκεκριμένα για τα αποτελέσματα μετρήσεων στο περιβάλλον 33 σταθμών βάσης κινητής τηλεφωνίας από κλιμάκια της Υπηρεσίας μας ή από συνεργεία εξουσιοδοτημένων από αυτήν φορέων. Σε κάποιους από αυτούς τους σταθμούς έχουν πραγματοποιηθεί μετρήσεις περισσότερες από μία φορές (δηλαδή σε διαφορετικές ημερομηνίες), τα αποτελέσματα των οποίων παρουσιάζονται ξεχωριστά με την επιλογή εμφάνισης των διαφορετικών ημερομηνιών μέτρησης. Επίσης εφόσον επιθυμείτε να σας αποσταλούν αντίγραφα των τεχνικών εκθέσεων που έχουν συνταχτεί από το αρμόδιο γραφείο μας σε συνέχεια μετρήσεων που έχουν διεξαχθεί στο περιβάλλον σταθμών κεραιών στη Ρόδο πριν τον Ιούλιο του 2008, η Υπηρεσία μας θα προβεί άμεσα στην ενέργεια αυτή.
• Επισημαίνεται ότι τα αποτελέσματα των μετρήσεων αυτών έδειξαν πως οι τιμές της υψίσυχνης ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας ήταν κάτω από τα όρια ασφαλούς έκθεσης του γενικού πληθυσμού όπως αυτά ορίζονται στην κείμενη νομοθεσία, σε όλους τους χώρους και όλες τις ημερομηνίες όπου πραγματοποιήθηκαν μετρήσεις. Πιο συγκεκριμένα αναφέρεται πως στην συντριπτική πλειοψηφία των σημείων πλησίον των ελεγχθέντων σταθμών βάσης κινητής τηλεφωνίας, οι μετρηθείσες τιμές των επιπέδων των υψίσυχνων ηλεκτρομαγνητικών πεδίων βρέθηκαν από μερικές δεκάδες έως και αρκετές χιλιάδες φορές κάτω από τα όρια ασφαλούς έκθεσης του κοινού.
• Είναι σαφές ότι στα πλαίσια των αυτεπαγγέλτων δειγματοληπτικών ελέγχων που διεξάγονται ετησίως σε ποσοστό 20% τουλάχιστον των αδειοδοτημένων από την Ε.Ε.Τ.Τ. κεραιών που λειτουργούν εντός σχεδίου πόλεως, θα πραγματοποιηθούν εντός του τρέχοντος έτους οι προβλεπόμενοι δειγματοληπτικοί έλεγχοι στη Ρόδο αλλά και το Νομό Δωδεκανήσου γενικότερα, οι οποίοι (για το έτος 2012) ανέρχονται συνολικά σε 41. Επίσης, εφόσον επιθυμείτε να πραγματοποιηθούν επί τόπου μετρήσεις των επιπέδων της υψίσυχνης ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας σε θέσεις ενδιαφέροντός σας στο περιβάλλον συγκεκριμένων σταθμών κεραιών, μπορεί να απευθύνετε σχετικό αίτημα στην Υπηρεσία μας. Για τον προγραμματισμό των μετρήσεων αυτών και οποιαδήποτε σχετική πληροφορία, μπορείτε να επικοινωνήσετε με το αρμόδιο γραφείο μας.
• Σας επισημαίνουμε ακόμα ότι η Ε.Ε.Α.Ε. στα πλαίσια των αρμοδιοτήτων της, δύναται να προβεί είτε αυτόνομα είτε σε συνεργασία και με άλλους φορείς (Υπουργεία, φορείς τοπικής αυτοδιοίκησης, κ.α.), στην οργάνωση και πραγματοποίηση εκπαιδευτικών προγραμμάτων κατάρτισης του προσωπικού τους ή οποιουδήποτε άλλου ενδιαφερόμενου φορέα, σε θέματα προστασίας του κοινού από ηλεκτρομαγνητικά πεδία.
•Τέλος αναφέρεται ότι προκειμένου να υπάρξει μια εμπεριστατωμένη και υπεύθυνη ενημέρωση του κοινού για θέματα κινητής τηλεφωνίας και υγείας, η Ε.Ε.Α.Ε. προχώρησε τον Ιούνιο του 2006 στην έκδοση ενός ενημερωτικού εντύπου στο οποίο εμπεριέχονται όλα τα απαραίτητα στοιχεία και απαντήσεις στα ερωτήματα του κοινού, το οποίο σας αποστέλλουμε συνημμένο και βρίσκεται και στην ιστοσελίδα της ΕΕΑΕ στο διαδίκτυο: http://www.eeae.gr/gr/docs/president/_KINHTA-final.pdf.
Παραμένουμε στη διάθεσή σας για οποιαδήποτε περαιτέρω διευκρίνιση ή πληροφορία.
Γραφείο Μη Ιοντιζουσών Ακτινοβολιών
Με εντολή Προέδρου Ε.Ε.Α.Ε.
Δρ. Ε. Καραμπέτσος»