«Τα σεισμικά φαινόμενα στη Ρόδο είναι σε εξέλιξη»

«Δεν είναι ασυνήθιστο γεγονός για τη Ρόδο η γένεση σεισμών μεγέθους 4,5 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ. Το φαινόμενο όμως είναι σε εξέλιξη, όπως φαίνεται από τη δράση στην ευρύτερη περιοχή».
Αυτό υπογραμμίζει, μεταξύ άλλων, σε συνέντευξή του στη «δ», ο ερευνητής σεισμολόγος του ΙΤΣΑΚ κ. Χρήστος Παπαϊωάννου, με αφορμή την έντονη σεισμική δραστηριότητα των τελευταίων ημερών.
Σε ερώτηση σχετικά με τους σμηνοσεισμούς, ο κ. Παπαϊωάννου δηλώνει πως είναι συνηθισμένο φαινόμενο.
«Η γένεση σεισμών ενδιαμέσου μεγέθους, δεν αποτελεί με βεβαιότητα εργαλείο για την ασφαλή εξέλιξη μιας σεισμικής ακολουθίας, δηλαδή την επιβεβαίωση της γένεσης ή τον αποκλεισμό της γένεσης ισχυρού μεγάλου μεγέθους σεισμού. Δυστυχώς η επιστήμη σε παγκόσμιο επίπεδο αδυνατεί», δηλώνει ο κ. Παπαϊωάννου.
Αναφορικά με τις δράσεις που αναπτύσσονται από τον ΟΑΣΠ στα σχολεία, ο κ. Παπαϊωάννου δηλώνει, πως η ενημέρωση είναι πολύ σημαντικός παράγοντας για την αποφυγή πανικού, ο οποίος μπορεί να δημιουργήσει θύματα. Ο κ. Παπαϊωάννου στη συνέντευξή του, αποκάλυψε μέσα από χάρτες την περιοχή, που δέχθηκε σεισμικά τη μεγαλύτερη πίεση τις τελευταίες ημέρες.

Η συνέντευξη του κ. Παπαϊωάννου, αναλυτικά:
• Π;vς εξηγείτε την έντονη σεισμική δραστηριότητα που είχαμε στη Ρόδο τις τελευταίες ημέρες καθώς 260 σεισμοί δεν ήταν και λίγοι;
Είναι γνωστό ότι η περιοχή της Ρόδου είναι μία τεκτονικά έντονη περιοχή όπου εκδηλώνονται ισχυροί σεισμοί. ¶ρα η γένεση σεισμών μεγέθους ~4.5 δεν είναι ασυνήθιστο γεγονός. Αν λάβουμε υπόψη και τους μετασεισμούς τότε τα νούμερα αυτά είναι σε λογικά πλαίσια, δεδομένου ότι δεν αναφέρεται το μικρότερο μέγεθος το οποίο πρέπει να είναι αρκετά μικρό. Ωστόσο, όπως φαίνεται από τη δράση στην ευρύτερη περιοχή, το φαινόμενο είναι σε εξέλιξη.
• Είναι επικίνδυνοι οι σμηνοσεισμοί ή πρόκειται για ένα σύνηθες φαινόμενο;
Είναι συνηθισμένο φαινόμενο, σε περιοχές τεκτονικά ενεργές. Εχουν παρατηρηθεί σε πολλές περιοχές της Ελλάδας.
• Γιατί δεν ανησυχούν οι σεισμολόγοι από την εμφάνιση σεισμικών δονήσεων όχι πολύ μεγάλου μεγέθους;
Η γένεση σεισμών ενδιαμέσου μεγέθους δεν αποτελεί με βεβαιότητα εργαλείο για την ασφαλή εξέλιξη μιας σεισμικής ακολουθίας, δηλαδή την επιβεβαίωση της γένεσης ή τον αποκλεισμό της γένεσης ισχυρού μεγάλου μεγέθους σεισμού. Δυστυχώς η επιστήμη σε παγκόσμιο επίπεδο αδυνατεί.
• Τι θα απαντούσατε στον σεισμολόγο από την γειτονική χώρα που υποστηρίζει πως αναμένεται μεγάλος σεισμός στην περιοχή, κοντά στη Ρόδο;
Δε γνωρίζω ούτε συγκεκριμένο όνομα, ούτε δηλώσεις του. Ωστόσο υπάρχουν στο παρελθόν δηλώσεις Τούρκων συναδέλφων οι οποίοι έχουν αναφερθεί στη γένεση ισχυρών σεισμών στο Αιγαίο αλλά και στην Κωνσταντινούπολη χωρίς ωστόσο να επαληθευτούν τα σχόλιά τους. Σύμφωνα με απόφαση του Συμβουλίου της Ευρώπης, η οποία λήφθηκε στα πλαίσια συνεδρίου για την πρόγνωση των σεισμών, για τον κώδικα ηθικής, για την πρόγνωση συνιστάται η αποφυγή σχετικών δηλώσεων από επιστήμονες για επερχόμενο σεισμό σε τρίτες χώρες. Οι ανακοινώσεις σε μέσα μαζικής ενημέρωσης ή στο διαδίκτυο χωρίς κρίση και παρουσίαση της μεθοδολογίας και τον έλεγχο αξιοπιστίας των αποτελεσμάτων, δεν μπορεί να θεωρηθούν έγκυρες και ενδεχόμενα συμβάλλουν στη δημιουργία εντυπώσεων με στόχο την εξυπηρέτηση αθέμιτων σκοπών και όχι στην προστασία του πληθυσμού.
• Ποια είναι τα μηνύματα που φθάνουν στο ΙΤΣΑΚ από τα μηχανήματα που έχουν εγκατασταθεί στη Ρόδο και καταγράφουν τη σεισμική δραστηριότητα;
Το ΙΤΣΑΚ εγκατέστησε στο νησί της Ρόδου τον Ιούλιο ένα δίκτυο επτά υψηλών προδιαγραφών επιταχυνσιογράφων (δύο στη Ρόδο και από ένα στη Σορωνή, Καλυθιές, Λίνδο, Γεννάδι και Κατταβιά) πυκνώνοντας το υπάρχον δίκτυο τεσσάρων επιταχυνσιογράφων στη Ρόδο, το οποίο πρωτο-εγκαταστάθηκε μετά από ενέργειες του τότε Νομάρχη Ι. Μαχαιρίδη. Η χωροθέτηση των επιταχυνσιογράφων στην περιοχή της Δωδεκανήσου φαίνεται στο χάρτη.
Στον ίδιο χάρτη φαίνονται τα επίκεντρα των ισχυρότερων σεισμών της ακολουθίας και τα ρήγματα των ισχυρών σεισμών στην ευρύτερη περιοχή.
Οι καταγραφές από τον σεισμό της 26ης Νοεμβρίου 2012 και οι θέσεις καταγραφής δίνονται στο παρακάτω σχήμα
Από το σχήμα αυτό φαίνεται ότι η ισχυρότερη εδαφική κίνηση καταγράφηκε στη Σορωνή, ενώ η κίνηση στο Παλιό Νοσοκομείο και το Δημαρχείο ήταν σχεδόν ίδια. Ωστόσο οι καταγεγραμμένες επιταχύνσεις δεν αποτελούν πρόβλημα για το δομημένο περιβάλλον.
• Πριν λίγες ημέρες ξεκίνησαν ασκήσεις εκκένωσης των σχολείων του νησιού μας. Πόσο σημαντική είναι η επιμόρφωση των παιδιών και των εκπαιδευτικών ώστε να αντιδρούν σωστά στην εμφάνιση του σεισμού;
Η ενημέρωση αποτελεί το σημαντικότερο μέσο για την αποτελεσματική προστασία ειδικά σε χώρους μαζικής συγκέντρωσης, όπως είναι τα σχολεία.
• Ελεγχοι έχουν γίνει για την αντοχή των δημοσίων κτηρίων αλλά πάντα υπάρχει μια αμφιβολία στους πολίτες.
Οι έλεγχοι θα πρέπει να γίνουν από ειδικούς επιστήμονες σύμφωνα με τις συστάσεις της πολιτείας και οι πολίτες θα πρέπει να τους εμπιστεύονται. Το επίπεδο των Ελλήνων μηχανικών είναι πολύ καλό.
• Εκτός από την εγκατάσταση των μηχανημάτων με ποιές άλλες δράσεις λαμβάνει μέρος στην αντισεισμική προστασία περιοχών, όπως η Ρόδος, το ΙΤΣΑΚ;
Οι επιστήμονες του ΙΤΣΑΚ αλλά και του ΟΑΣΠ (με τον οποίο συγχωνεύθηκε το ΙΤΣΑΚ) είναι πάντα στη διάθεση των αρχών για συμβουλές και υπεύθυνη ενημέρωση.
• Πώς θα μπορούσε να προστατευθεί η Ρόδος από τα κύματα τσουνάμι που έχουν κάνει την εμφάνισή τους και στο παρελθόν;
Οι κάτοικοι και οι αρχές θα πρέπει να ακολουθούν τις συστάσεις οι οποίες υπάρχουν έτσι ώστε μετά τη γένεση πολύ ισχυρών σεισμών να περιοριστούν οι επιπτώσεις ειδικά για την απώλεια ανθρωπίνων ζωών.

• Πόσο σημαντική είναι η ενημέρωση του πληθυσμού ακόμη και η συμμετοχή μεγάλων ομάδων πολιτών σε ασκήσεις ετοιμότητας;
Όπως προαναφέρθηκε η ενημέρωση είναι πολύ σημαντικός παράγοντας για την αποφυγή πανικού, ο οποίος μπορεί να δημιουργήσει θύματα.