Στην Ολομέλεια του ΣτΕ κρίνεται η έκτακτη εισφορά

Αντισυνταγματικό είναι το μέτρο της έκτακτης εισφοράς που επέβαλε η ΝΔ με τον Νόμο 3758/2009 (άρθρο 8) στα εισοδήματα που αποκτήθηκαν πριν από την 1η Ιανουαρίου 2008, γιατί επιβάλλονται αναδρομικά φόροι. Αυτό έκρινε με 5 ψήφους υπέρ έναντι 2 το Β’ Τμήμα του Συμβουλίου της Επικρατείας. Ωστόσο, τον τελικό λόγο έχει η Ολομέλεια του Ανώτατου Ακυρωτικού Δικαστηρίου, στην οποία παραπέμφθηκε το ζήτημα για οριστική κρίση.
Οι ανώτατοι δικαστές, υπό την προεδρία του αντιπροέδρου κ. Φ. Αρναούτογλου, κάνοντας δεκτή εν μέρει την εισήγηση του συμβούλου Επικρατείας κ. Ι. Γράβαρη, έκριναν (693/2011) ότι δεν μπορεί να επιβληθεί φόρος σε εισόδημα του 2007, αφού το Σύνταγμα (άρθρο 78 παρ. 2) απαγορεύει την αναδρομική επιβολή οποιουδήποτε φόρου ή άλλου οικονομικού βάρους πέρα από το προηγούμενο οικονομικό έτος.
Ερμηνεύοντας τη συνταγματική επιταγή, οι σύμβουλοι Επικρατείας επισημαίνουν ότι «προκειμένου περί φορολογίας εισοδήματος, νόμος που δημοσιεύεται κατά τη διάρκεια ορισμένου (ημερολογιακού) έτους (π.χ. 2009), δεν επιτρέπεται να υπαγάγει σε φόρο εισοδήματα που έχουν προκύψει πέραν του (ημερολογιακού ομοίως) έτους του αμέσως προηγούμενου της δημοσιεύσεώς του, τουτέστιν, στο πιο πάνω παράδειγμα, εισοδήματα που έχουν προκύψει πριν το (ημερολογιακό) έτος 2008».
«Κατά συνέπεια -τονίζει η απόφαση- η διάταξη του άρθρου 18 του Ν. 3758/2009, ορίζοντας ότι για τον υπολογισμό της προβλεπόμενης με αυτήν “έκτακτης εισφοράς”, λαμβάνεται υπόψη το εισόδημα “των δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος του οικονομικού έτους 2008”, δηλαδή, όπως σαφώς προκύπτει από την εν λόγω διατύπωση αλλά και τον σκοπό του νόμου, το εισόδημα του ημερολογιακού έτους 2007, επιβάλλει αναδρομικώς φόρο επί εισοδημάτων που έχουν προκύψει σε χρόνο προγενέστερο του προηγούμενου της δημοσιεύσεώς της έτους και είναι γι’ αυτό ανίσχυρη ως παραβιάζουσα το άρθρο 78 παράγραφος 2 του Συντάγματος».
Επίσης, το ΣτΕ απέρριψε τους ισχυρισμούς ότι το μέτρο της έκτακτης εισφοράς αντίκειται στην αρχή της φορολογικής ισότητας (άρθρο 4), διότι ο νόμος εξαιρεί από το μέτρο τα ΝΠΔΔ, χωρίς να προκύπτει για ποιο λόγο έγινε η εξαίρεση. Παράλληλα, χαρακτηρίζει ως «παρωχημένη» τη νομολογία του Ανώτατου Ακυρωτικού Δικαστηρίου (αποφάσεις 1979, 1981 και 1986) που έχει κρίνει συνταγματικές τις νομοθετικές διατάξεις περί επιβολής έκτακτων εισφορών. Οπως σημειώνει, η νομολογία αυτή δεν δεσμεύει τους συμβούλους Επικρατείας να ασκήσουν το συνταγματικό τους καθήκον, δηλαδή να μην εφαρμόσουν αντισυνταγματικό νόμο.
Στο ΣτΕ έχει προσφύγει φορολογούμενος, που ζητεί να ακυρωθεί το εκκαθαριστικό σημείωμα του προϊσταμένου της ΔΟΥ Ψυχικού, με το οποίο καταλογίσθηκε σε βάρος του έκτακτη οικονομική εισφορά ύψους 10.000 ευρώ, υπολογισθείσα στα δηλωθέντα με τις δηλώσεις φορολογίας του εισοδήματα του οικονομικού έτους 2008, δηλαδή εισοδήματα που αποκτήθηκαν κατά τη χρήση του 2007.
Πρωτοδίκως, το Διοικητικό Πρωτοδικείο είχε ταχθεί υπέρ της αντισυνταγματικότητας του μέτρου, απόφαση που εξαφάνισε το Διοικητικό Εφετείο κρίνοντάς το αντίθετο.