«Πρέπει να εκχωρηθούν αρμοδιότητες στα τοπικά συμβούλια»

«Η φιλοσοφία του θεσμού του Καλλικράτη επιβάλλει τα τοπικά συμβούλια και οι εκπρόσωποι να έχουν πλήρεις αρμοδιότητες στο χώρο ευθύνης τους αλλά και τα απαραίτητα μέσα για να ανταποκριθούν στις αρμοδιότητές τους. Δυστυχώς μέχρι σήμερα διαπιστώνεται ότι η δημοτική αρχή αντιμετωπίζει “φοβικά” τα τοπικά συμβούλια με την αντίληψη, ότι αυτά και οι πρόεδροι δεν μπορούν να ανταποκριθούν στα καθήκοντά τους».
Αυτό υπογραμμίζει, μεταξύ άλλων, σε επιστολή που έστειλε στο δήμαρχο Ρόδου κ. Στάθη Κουσουρνά, ο πρόεδρος του συμβουλίου της Δημοτικής Ενότητας Ρόδου κ. Χαράλαμπος Ευθυμιάδης, εμμένοντας στο θέμα που έχει να κάνει με τις αρμοδιότητες που θα πρέπει να εκχωρηθούν.
Σύμφωνα με τον κ. Ευθυμιάδη τα τοπικά συμβούλια, πρέπει να ασκούν ολοκληρωμένα το σύνολο των αρμοδιοτήτων που περιγράφονται στον νόμο και το μόνο θέμα που τίθεται είναι η επάρκεια των μέσων και του ανθρωπίνου δυναμικού που απαιτούνται για να ανταποκριθούν στα καθήκοντά τους.
Ιδιαίτερη μνεία κάνει στην επιστολή του ο κ. Ευθυμιάδης και στο ζήτημα που έχει να κάνει με τις αρμοδιότητες που έχουν εκχωρηθεί στους χωρικούς αντιδημάρχους ο διορισμός των οποίων, όπως υποστηρίζει, δημιούργησε επικαλύψεις και στρεβλώσεις σε μια σειρά από θέματα που αφορούν αποκλειστικές αρμοδιότητες των τοπικών συμβουλίων.
Αναλυτικά στην επιστολή του ο κ. Μπάμπης Ευθυμιάδης αναφέρει τα ακόλουθα:
Αγαπητέ Δήμαρχε,
Σε συνέχεια της συζήτησης που έγινε, παρουσία σας, στην τελευταία συνεδρίαση του συμβουλίου της Δημοτικής κοινότητας Ρόδου, σχετικά με θέματα που έχουν να κάνουν τόσο με την υπόσταση όσο και τις αρμοδιότητες των τοπικών συμβουλίων σας καταθέτω την παρακάτω εισήγηση, στα πλαίσια της κοινής μας προσπάθειας για αποδοτικότερη λειτουργία των θεσμών:
I.ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Όπως είναι γνωστό η μεγάλη αλλαγή που έγινε με το σχέδιο ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ είχε να κάνει με την δημιουργία ισχυρών Δήμων μέσω της ενοποίησης περισσοτέρων Καποδιστριακών Ο.Τ.Α σε έναν.
Ειδικά στα νησιά μεγάλη τομή υπήρξε “κάθε νησί και ένας Ο.Τ.Α”.
Όπως επίσης είναι γνωστό αυτό αποτέλεσε και την αιτία διαφωνίας μεταξύ αυτών που ήταν υπέρ ή κατά του σχεδίου ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ.
Γι’αυτό και ως αναγκαίο αντιστάθμισμα στην κατάργηση των Ο.Τ.Α και την δημιουργία ενός (ειδικά στα νησιά) προβλέφθηκε η δημιουργία Δημοτικών και Τοπικών Κοινοτήτων με χώρο ευθύνης τις πρώην (προ Καποδίστρια) Κοινότητες, ενώ για πρώτη φορά προβλέφθηκε η σύσταση Τοπικού Συμβουλίου και την έδρα του Δήμου.
Η περιγραφή στον νόμο 3852/2010 της υπόστασης και των αρμοδιοτήτων των Τοπικών Συμβουλίων (άρθρα 79 έως 91) δείχνει ότι ο νομοθέτης θέλησε αυτά να έχουν την ευθύνη για την αντιμετώπιση τόσο της καθημερινότητας όσο και για όλα σχεδόν τα θέματα που έχουν να κάνουν με τον χώρο ευθύνης τους.
Ξεχωριστή οντότητα επίσης έχουν εκ του νόμου οι πρόεδροι των δημοτικών και τοπικών κοινοτήτων οι οποίοι μπορεί να ειπωθεί ότι κατέχουν θέση ανάλογη με τους προέδρους των πρώην (προ Καποδίστρια) κοινοτήτων.
II. Από τα παραπάνω φαίνεται ότι για να ανταποκριθούν στον σκοπό σύστασής τους οι Κοινότητες πρέπει να μπορούν ολοκληρωμένα να αντιμετωπίζουν τα θέματα που αφορούν τον γεωγραφικό χώρο ευθύνης τους.
Εξ άλλου αυτό είναι ότι το στοιχείο που χαρακτηρίζει τον θεσμό του ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗ δηλ. η δημιουργία τοπικών συμβούλων-εκπροσώπων ως αυτοτελών οντοτήτων ενταγμένων βέβαια στο σύστημα του Καλλικρατικού Δήμου.
Επίσης πρέπει να διαχωρίσουμε την θέση των παραπάνω Συμβουλίων-εκπροσώπων και των Προέδρων αυτών με τον θεσμό των αντιδημάρχων.
Η βασική διαφορά είναι ότι οι κοινότητες μέσω των εκπροσώπων τους, και οι εκπρόσωποι, εκπροσωπούν (αντιπροσωπεύουν) τις τοπικές κοινωνίες στα όργανα του Δήμου, ενώ οι Αντιδήμαρχοι λειτουργούν αντί και εξ ονόματος του δημάρχου δηλ. αντικαθιστούν τον Δήμαρχο στις αρμοδιότητές του, οι οποίες είναι κυρίως εκτελεστικού χαρακτήρα.
Με βάση την παραπάνω διαφορά και κριτήριο μπορούμε εύκολα να καταλήξουμε στο συμπέρασμα ότι οι μεν αντιδήμαρχοι ασκούν δοτή εκτελεστική εξουσία ενώ κάτι τέτοιο ουδόλως συμβαίνει ή μπορεί να ειπωθεί για τα Συμβούλια δημοτικών -τοπικών κοινοτήτων και εκπροσώπους και κατ’επέκταση για τους προέδρους αυτών.
Αυτή η επισήμανση είναι αναγκαία διότι με τον διορισμό χωρικών αντιδημάρχων φαίνεται να υποχωρούν άλλως υποβαθμίζεται η εξουσία και αρμοδιότητες των τοπικών Συμβουλίων, ενώ κάτι τέτοιο δεν μπορεί να συμβεί αφού έρχεται σε αντίθεση με τα προβλεπόμενα από τον νόμο δηλ. τις αρμοδιότητες και ευθύνες που ο νόμος αναθέτει στα τοπικά συμβούλια και οι οποίες δεν μπορούν να αφαιρεθούν, (απλώς μπορούν να εκχωρηθούν περισσότερες).
Αυτό επιβεβαιώνεται και από τον ίδιο τον νόμο 3852/2010 όπου ειδικά στις αμιγώς νησιωτικές κοινότητες αναθέτει στον αντιδήμαρχο την προεδρία των Τοπικών Συμβουλίων, έτσι εάν ο νομοθέτης ήθελε το ίδιο να συμβεί και στις μη νησιωτικές κοινότητες θα το ανέφερε ρητά.
III. Ο διορισμός χωρικών αντιδημάρχων έχει δημιουργήσει επικαλύψεις και έχει προκαλέσει στρεβλώσεις σε μια σειρά από θέματα που αφορούν αποκλειστικές αρμοδιότητες των τοπικών συμβουλίων και των εκπροσώπων τοπικών κοινοτήτων, όπως είναι η καθαριότητα, συντήρηση κοινόχρηστου εξοπλισμού, λαϊκές αγορές κ.τ.λ (άρθρα 82-82) κ.τ.λ.
Η στρέβλωση αυτή έχει δημιουργήσει σημαντικά προβλήματα με αποτέλεσμα να μη μπορούν τα τοπικά συμβούλια να επιτελέσουν τους σκοπούς των.
Ένας άλλος λόγος εξ αιτίας του οποίου έχει υποχωρήσει η παρουσία των τοπικών συμβουλίων, είναι η έλλειψη μέσων και ανθρωπίνου δυναμικού για την εκτέλεση των αρμοδιοτήτων τους.
Γι’αυτό και πρέπει να γίνει κατανοητό ότι η φιλοσοφία του θεσμού του Καλλικράτη επιβάλλει τα τοπικά συμβούλια και οι εκπρόσωποι να έχουν πλήρεις αρμοδιότητες στον χώρο ευθύνης τους αλλά και τα απαραίτητα μέσα για να ανταποκριθούν στις αρμοδιότητές τους.
Από αυτό θα κριθεί ποιοι μπορούν να ανταποκριθούν και ποιοι όχι.
Διαφορετικά η αποτυχία συλλήβδην λόγω αντικειμενικής αδυναμίας των τοπικών συμβουλίων, θα βλάψει συνολικά τον θεσμό του Καλλικράτη, ενώ στην αντίθετη περίπτωση το βάρος και την ευθύνη της αποτυχίας θα έχουν τα συμβούλια και τα πρόσωπα που παρά τα μέσα που τους διατέθηκαν δεν μπόρεσαν να ανταποκριθούν.
Δυστυχώς μέχρι σήμερα διαπιστώνεται ότι η δημοτική αρχή αντιμετωπίζει “φοβικά” τα τοπικά συμβούλια με την αντίληψη, ότι αυτά και οι πρόεδροι δεν μπορούν να ανταποκριθούν στα καθήκοντά τους.
IV. Κατόπιν τούτων το θέμα της άσκησης των αρμοδιοτήτων των τοπικών συμβουλίων δεν αποτελεί μια διαπραγματευτική διαδικασία δηλ. ποιες και πόσες αρμοδιότητες θα εκχωρηθούν, κάτι δηλ. αντίστοιχο με την εκχώρηση αρμοδιοτήτων στους αντιδημάρχους.
Τα τοπικά συμβούλια πρέπει να αναγνωρισθεί ότι επιβάλλεται να ασκούν ολοκληρωμένα το σύνολο των αρμοδιοτήτων που περιγράφονται στον νόμο και το μόνο θέμα που τίθεται είναι η επάρκεια των μέσων και του ανθρωπίνου δυναμικού που απαιτούνται για να ανταποκριθούν στα καθήκοντά τους.