Παγκόσμια ημέρα κατά της παχυσαρκίας

Η 4η Μαρ­τί­ου έχει κα­θιε­ρω­θεί ως Πα­γκό­σμια Ημέρα κατά της Πα­χυ­σαρ­κί­ας από την Πα­γκό­σμια Ομο­σπον­δία Πα­χυ­σαρ­κί­ας, με στόχο την ενί­σχυ­ση της επι­στη­μο­νι­κής ενη­μέ­ρω­σης, την κα­τα­πο­λέ­μη­ση του κοι­νω­νι­κού στίγ­μα­τος και την προ­ώ­θη­ση απο­τε­λε­σμα­τι­κών πο­λι­τι­κών πρό­λη­ψης και αντι­με­τώ­πι­σης.

Η πα­χυ­σαρ­κία ανα­γνω­ρί­ζε­ται πλέον ως χρό­νια, υπο­τρο­πιά­ζου­σα, πο­λυ­πα­ρα­γο­ντι­κή νόσος, με αυ­ξα­νό­με­νο επι­πο­λα­σμό πα­γκο­σμί­ως και ση­μα­ντι­κές επι­πτώ­σεις στη νο­ση­ρό­τη­τα, τη θνη­σι­μό­τη­τα και τη βιω­σι­μό­τη­τα των συ­στη­μά­των υγεί­ας.

Γρά­φει ο ΜΟ­ΡΑ­ΡΗΣ Κ. ΕΜ­ΜΑ­ΝΟΥ­ΗΛ M.Sc ΔΙΑΙ­ΤΟ­ΛΟ­ΓΟΣ- ΔΙΑ­ΤΡΟ­ΦΟ­ΛΟ­ΓΟΣ, Ει­δί­κευ­ση στην Αθλη­τι­κή Δια­τρο­φή Ορι­σμός και δια­γνω­στι­κά κρι­τή­ρια

Η πα­χυ­σαρ­κία ορί­ζε­ται ως η υπερ­βο­λι­κή ή πα­θο­λο­γι­κή συσ­σώ­ρευ­ση λι­πώ­δους ιστού που επη­ρε­ά­ζει αρ­νη­τι­κά την υγεία.

Το βα­σι­κό ερ­γα­λείο εκτί­μη­σης στο γε­νι­κό πλη­θυ­σμό είναι ο Δεί­κτης Μάζας Σώ­μα­τος (ΔΜΣ):

• Φυ­σιο­λο­γι­κό βάρος: 18,5–24,9 kg/m²

• Υπέρ­βα­ρο: 25–29,9 kg/m²

• Πα­χυ­σαρ­κία: ≥30 kg/m²

Ωστό­σο, ο ΔΜΣ δεν απο­τυ­πώ­νει πλή­ρως τη σύ­στα­ση σώ­μα­τος ή την κα­τα­νο­μή του λί­πους. Η κε­ντρι­κού τύπου (σπλα­χνι­κή) πα­χυ­σαρ­κία, που εκτι­μά­ται μέσω της πε­ρι­μέ­τρου μέσης, σχε­τί­ζε­ται ισχυ­ρό­τε­ρα με με­τα­βο­λι­κές και καρ­διαγ­γεια­κές επι­πλο­κές.

Πα­θο­φυ­σιο­λο­γι­κοί μη­χα­νι­σμοί της πα­χυ­σαρ­κί­ας

Η πα­χυ­σαρ­κία οφεί­λε­ται σε χρό­νια θε­τι­κό ενερ­γεια­κό ισο­ζύ­γιο (πρό­σλη­ψη θερ­μί­δων > ενερ­γεια­κή δα­πά­νη). Ωστό­σο, η αι­τιο­πα­θο­γέ­νειά της είναι πολύ πιο σύν­θε­τη και πε­ρι­λαμ­βά­νει:

• Γε­νε­τι­κή προ­διά­θε­ση

• Επι­γε­νε­τι­κούς μη­χα­νι­σμούς

• Ορ­μο­νι­κές δια­τα­ρα­χές (λε­πτί­νη, γκρε­λί­νη, ιν­σου­λί­νη)

• Χρό­νια φλεγ­μο­νή χα­μη­λού βαθ­μού

• Πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κούς και κοι­νω­νι­κο­οι­κο­νο­μι­κούς πα­ρά­γο­ντες

• Δια­τα­ρα­χές ύπνου και κιρ­κά­διου ρυθ­μού

• Ψυ­χο­λο­γι­κούς και συ­μπε­ρι­φο­ρι­κούς πα­ρά­γο­ντες

Ο λι­πώ­δης ιστός λει­τουρ­γεί ως εν­δο­κρι­νι­κό όρ­γα­νο, εκ­κρί­νο­ντας αδι­πο­κί­νες και προ­φλεγ­μο­νώ­δεις κυτ­τα­ρο­κί­νες που συμ­βάλ­λουν στην ανά­πτυ­ξη ιν­σου­λι­νο­α­ντί­στα­σης, δυ­σλι­πι­δαι­μί­ας και αθη­ρο­σκλή­ρω­σης.

Συ­νο­δά νο­σή­μα­τα

και επι­πλο­κές

Η πα­χυ­σαρ­κία απο­τε­λεί ανε­ξάρ­τη­το πα­ρά­γο­ντα κιν­δύ­νου για:

• Σακ­χα­ρώ­δη δια­βή­τη τύπου 2

• Καρ­διαγ­γεια­κά νο­σή­μα­τα (κύρια αιτία θα­νά­του πα­γκο­σμί­ως)

• Αρ­τη­ρια­κή υπέρ­τα­ση

• Δυ­σλι­πι­δαι­μία

• Αγ­γεια­κά εγκε­φα­λι­κά επει­σό­δια

• Ορι­σμέ­νες μορ­φές καρ­κί­νου (μα­στού, πα­χέ­ος εντέ­ρου, εν­δο­μη­τρί­ου κ.ά.)

• Μη αλ­κο­ο­λι­κή λι­πώ­δη νόσο του ήπα­τος

• Σύν­δρο­μο απο­φρα­κτι­κής άπνοιας ύπνου

• Οστε­ο­αρ­θρί­τι­δα

Πα­ράλ­λη­λα, συν­δέ­ε­ται με αυ­ξη­μέ­νο επι­πο­λα­σμό κα­τά­θλι­ψης, αγ­χω­δών δια­τα­ρα­χών και κοι­νω­νι­κού απο­κλει­σμού.

(ΣΥ­ΝΕ­ΧΕΙΑ ΣΤΟ

ΕΠΟ­ΜΕ­ΝΟ ΑΡΘΡΟ)