• Το Μονομελές Πρωτοδικείο Ρόδου διέταξε καταχώριση στο Μητρώο, όρισε παύση πληρωμών την 13 Ιανουαρίου 2024 και έκρινε ότι δεν υπάρχει περιουσία για έξοδα διαδικασίας άρα δεν διορίζεται σύνδικος
Πριν ακόμη η κοινωνία αντιληφθεί το πραγματικό βάθος της νέας πτωχευτικής πραγματικότητας, οι αποφάσεις για πτωχεύσεις μικρού αντικειμένου φωτίζουν με ωμό τρόπο το τι σημαίνει συσσώρευση οφειλών, μερική ή πλήρης αδυναμία αποπληρωμής και ένα περιουσιακό προφίλ που στην πράξη δεν αφήνει περιθώριο για ουσιαστική διαδικασία. Σε μία υπόθεση που εκδικάστηκε στη Ρόδο, το δικαστήριο αποτύπωσε με λεπτομέρεια την οικονομική κατάρρευση ενός 79χρονου Έλληνα συνταξιούχου, ο οποίος από εργολάβος οικοδομών κατέληξε να στηρίζεται σε χαμηλό εισόδημα και να αντιμετωπίζει ένα σύνολο χρεών που ξεπερνά κάθε δυνατότητα εξυπηρέτησης.
Η διαδικασία και το χρονικό της υπόθεσης
Η υπόθεση συζητήθηκε δημόσια στο ακροατήριο την 12 Νοεμβρίου 2025 στο Μονομελές Πρωτοδικείο Ρόδου, στη διαδικασία εκούσιας δικαιοδοσίας, όπως προβλέπεται για τις πτωχεύσεις μικρού αντικειμένου βάσει του ν. 4738/2020. Η αίτηση είχε υποβληθεί ηλεκτρονικά στο Ηλεκτρονικό Μητρώο Φερεγγυότητας την 6 Ιουνίου 2025 και έφερε συγκεκριμένο αριθμό καταχώρισης, ενώ στη δικαστική γραμματεία κατατέθηκε με αντίστοιχη δικογραφική σήμανση.
Ο αιτών περιγράφεται ως 79 ετών, με μακροχρόνια καρδιολογικά προβλήματα και σταθερά περιορισμένες οικονομικές αντοχές. Εργάστηκε επί σειρά ετών ως επιτηδευματίας εργολάβος οικοδομών, διέκοψε δραστηριότητα τον Ιούνιο 2014 και από τον Αύγουστο 2019 λαμβάνει σύνταξη. Στη σύνταξη υπάρχει μηνιαία παρακράτηση 305,60 ευρώ για συμψηφισμό οφειλών προς ασφαλιστικό φορέα, ενώ τα εισοδήματα από σύνταξη για το 2023 εμφανίζονται εξαιρετικά χαμηλά, μόλις 2713,34 ευρώ. Αυτή η λεπτομέρεια δεν λειτουργεί απλώς ως αριθμός αλλά ως δείκτης μιας πραγματικότητας, όπου ακόμη και στοιχειώδεις ρυθμίσεις καθίστανται ανέφικτες.
Το δικαστήριο υιοθετεί την εικόνα μόνιμης, γενικής και διαρκούς αδυναμίας πληρωμής, επισημαίνοντας ότι τα ληξιπρόθεσμα χρέη υπερβαίνουν το όριο των 30000 ευρώ και ότι η μη εξυπηρέτηση έχει διάρκεια άνω του εξαμήνου, στοιχείο που ενεργοποιεί το τεκμήριο παύσης πληρωμών. Παράλληλα αναφέρεται ότι δεν έχει γίνει καταβολή έναντι οφειλών από την 22 Δεκεμβρίου 2022, όμως η ημερομηνία παύσης πληρωμών δεν μπορούσε να προσδιοριστεί τόσο πίσω λόγω του χρονικού ορίου που θέτει ο νόμος σε σχέση με τη δημοσίευση της απόφασης.
Η περιουσία στη Ρόδο και το πραγματικό της βάρος των βαρών
Στην καρδιά της απόφασης βρίσκεται μια λεπτομερής αποτύπωση της ακίνητης περιουσίας, η οποία στην επιφάνεια μπορεί να μοιάζει σημαντική, όμως στην πράξη είναι ασφυκτικά δεσμευμένη. Ο οφειλέτης διαθέτει 6 οριζόντιες ιδιοκτησίες σε οικοδομή στη Ρόδο, συνδεδεμένες με εργολαβικά ανταλλάγματα μέσω συμβολαίων του 2007, καθώς και αναφορά σε μελλοντική οικοδομή. Η κρίσιμη παράμετρος είναι ότι οι ιδιοκτησίες αυτές είναι βεβαρυμμένες με προσημειώσεις υποθήκης και αναγκαστικές κατασχέσεις, με πλήθος εγγραφών υπέρ τραπεζών και εταιριών, αλλά και υπέρ ασφαλιστικού φορέα.
Το δικαστήριο καταγράφει ενδεικτικά προσημειώσεις εκατοντάδων χιλιάδων ευρώ παλαιότερων ετών, καθώς και κατασχέσεις μεταγενέστερων ετών, δείχνοντας ότι το βάρος των απαιτήσεων πάνω στα ακίνητα λειτουργεί σαν «κλείδωμα» κάθε δυνατότητας αξιοποίησης. Η εικόνα συμπληρώνεται από τη φορολογική αποτύπωση του ΕΝΦΙΑ 2025, όπου με εξαίρεση μία ισόγεια ιδιοκτησία οι υπόλοιπες εμφανίζονται ημιτελείς, ενώ η συνολική αντικειμενική αξία όλων δεν ξεπερνά τις 72000 ευρώ.
Πέρα από τη Ρόδο, υπάρχει συμμετοχή 30% εξ αδιαιρέτου σε γεωτεμάχιο στο Αγρίνιο με παλαιά ισόγεια αποθήκη 50 τμ, με αντικειμενική αξία του ποσοστού 819 ευρώ. Στην πράξη, αυτό είναι και το μοναδικό μη βεβαρυμμένο ακίνητο που αξιολογείται ως διαθέσιμο, όμως η αξία του είναι τόσο χαμηλή ώστε δεν καλύπτει ούτε το βασικό κόστος μιας πτωχευτικής διαδικασίας.
Το άθροισμα των οφειλών και οι πιστωτές που «κλείνουν» το πεδίο
Το ύψος των οφειλών αποτυπώνεται με ακρίβεια: συνολικά 719154,01 ευρώ. Η απόφαση απαριθμεί οφειλές προς Δημόσιο, Δήμο, φορείς ύδρευσης, ηλεκτρικής ενέργειας, ασφαλιστικούς φορείς, αλλά και προς εταιρίες διαχείρισης απαιτήσεων και εκκαθάρισης, με τη μεγαλύτερη οφειλή να ξεπερνά τα 566000 ευρώ προς εταιρία χρηματοοικονομικών υπηρεσιών. Σε αυτό το μίγμα πιστωτών φαίνεται καθαρά η μετατόπιση της αγοράς απαιτήσεων, όπου μεγάλα ποσά συγκεντρώνονται σε διαχειριστικές εταιρίες και ειδικούς φορείς, την ώρα που οι μικρότερες οφειλές προς υπηρεσίες κοινής ωφέλειας και τοπικούς οργανισμούς συμπληρώνουν ένα ασφυκτικό πλαίσιο.
Γιατί δεν διορίστηκε σύνδικος και τι σημαίνει η καταχώριση στο Μητρώο
Το δικαστήριο καταλήγει σε ένα συμπέρασμα που έχει ειδικό βάρος: τα μη βεβαρυμμένα περιουσιακά στοιχεία και το εισόδημα του οφειλέτη δεν επαρκούν για να καλύψουν τα έξοδα της πτωχευτικής διαδικασίας. Αυτό ενεργοποιεί τη λογική του άρθρου 178 του ν. 4738/2020, όπου αντί για διορισμό συνδίκου, διατάσσεται καταχώριση του ονόματος στο Ηλεκτρονικό Μητρώο Φερεγγυότητας, ώστε να επέλθουν οι συνέπειες που συνδέονται με την καταχώριση. Πρόκειται για μια επιλογή που μετατρέπει την πτώχευση μικρού αντικειμένου σε περισσότερο διοικητική και μητρωακή πράξη, με δικαστική επικύρωση, παρά σε κλασική πτωχευτική διαδικασία με ενεργές πράξεις διαχείρισης και εκποίησης.
Παράλληλα, το δικαστήριο προσδιορίζει την ημέρα παύσης των πληρωμών την 13 Ιανουαρίου 2024, εφαρμόζοντας το χρονικό όριο που δεν επιτρέπει να τεθεί ημερομηνία πέραν της διετίας σε σχέση με τη δημοσίευση της απόφασης. Η απόφαση δημοσιεύτηκε σε έκτακτη δημόσια συνεδρίαση στη Ρόδο την 13 Ιανουαρίου 2026.
Στο επίκεντρο, παραμένει η σκληρή διαπίστωση: όταν η περιουσία είναι πλήρως δεσμευμένη και η μοναδική «ελεύθερη» αξία είναι 819 ευρώ, η πτώχευση μικρού αντικειμένου δεν είναι δρόμος διαπραγμάτευσης αλλά τελική καταγραφή μιας οικονομικής εξάντλησης. Και σε αυτή τη διαδρομή, η παρουσία του δικηγόρου Αναστάσιου Μπακαλούμα ως πληρεξούσιου, μέσω νομικής βοήθειας, δείχνει επίσης ότι τέτοιες διαδικασίες συχνά συνδέονται με ανθρώπους που δεν έχουν τη δυνατότητα να στηρίξουν παρατεταμένες δικαστικές κινήσεις, αλλά αναζητούν μια θεσμική λύση μέσα στα στενά όρια που αφήνει η πραγματικότητα.
