Ανατροπές για τους μετακλητούς εργαζόμενους από τρίτες χώρες

Την πλήρη ανα­μόρ­φω­ση της δια­δι­κα­σί­ας με­τά­κλη­σης ερ­γα­ζο­μέ­νων από τρί­τες χώρες προ­βλέ­πει το νο­μο­σχέ­διο του υπουρ­γεί­ου Με­τα­νά­στευ­σης και Ασύ­λου που δό­θη­κε σε δη­μό­σια δια­βού­λευ­ση καθώς, με­τα­ξύ άλλων, κα­θιε­ρώ­νει ενιαία άδεια δια­μο­νής και ερ­γα­σί­ας, μέσω μίας μόνο διοι­κη­τι­κής πρά­ξης.

Πα­ράλ­λη­λα, για πρώτη φορά, επι­τρέ­πε­ται σε Εται­ρεί­ες Προ­σω­ρι­νής Απα­σχό­λη­σης (ΕΠΑ) να λει­τουρ­γούν ως ερ­γο­δό­τες στη δια­δι­κα­σία με­τά­κλη­σης, διευ­ρύ­νο­ντας τις δυ­να­τό­τη­τες κά­λυ­ψης των τε­ρά­στιων κενών στην ελ­λη­νι­κή αγορά ερ­γα­σί­ας, που βάσει των υπο­λο­γι­σμών, εν­δέ­χε­ται να ξε­περ­νούν και τις 300.000.

Με στόχο μά­λι­στα να “τρέ­ξουν” με­γά­λα δη­μό­σια ή στρα­τη­γι­κά έργα, με το υπό δια­βού­λευ­ση σχέ­διο νόμου θε­σπί­ζε­ται ει­δι­κό κα­θε­στώς με­τά­κλη­σης για ερ­γα­ζό­με­νους σε αυτά, ανε­ξαρ­τή­τως κύ­κλου ερ­γα­σιών της εται­ρεί­ας.

Ιδιαί­τε­ρη βα­ρύ­τη­τα δί­νε­ται στην προ­σέλ­κυ­ση αν­θρώ­πι­νου δυ­να­μι­κού υψη­λής εξει­δί­κευ­σης, ει­σά­γο­ντας νέες κα­τη­γο­ρί­ες εθνι­κών θε­ω­ρή­σε­ων, όπως tech visa και talent visa, καθώς και ρυθ­μί­σεις για επι­σκέ­πτες κα­θη­γη­τές, ενώ επι­τα­χύ­νο­νται οι προ­ξε­νι­κές δια­δι­κα­σί­ες με απλο­ποί­η­ση των δια­δι­κα­σιών σε επι­λεγ­μέ­νες πε­ρι­πτώ­σεις. Πα­ράλ­λη­λα, αυ­ξά­νε­ται η διάρ­κεια ισχύ­ος της άδειας δια­μο­νής ερ­γα­ζο­μέ­νων υψη­λής ει­δί­κευ­σης (Blue Card).

Έτσι, το προ­ω­θού­με­νο νέο πλαί­σιο κα­θιε­ρώ­νει ενιαία άδεια δια­μο­νής και ερ­γα­σί­ας, μέσω μίας μόνο διοι­κη­τι­κής πρά­ξης. Ο ερ­γα­ζό­με­νος δεν θα χρειά­ζε­ται πλέον ξε­χω­ρι­στές εγκρί­σεις για ερ­γα­σία και δια­μο­νή. Η αί­τη­ση εξε­τά­ζε­ται από «υπη­ρε­σία μίας στά­σης» και η από­φα­ση πρέ­πει να εκ­δί­δε­ται εντός 90 ημε­ρών, με πε­ριο­ρι­σμέ­νες δυ­να­τό­τη­τες πα­ρά­τα­σης.

Η με­τά­κλη­ση μπο­ρεί να γί­νε­ται ακόμη κι αν ο ερ­γα­ζό­με­νος δια­μέ­νει ήδη νό­μι­μα στην Ελ­λά­δα με άλλη άδεια, χωρίς υπο­χρε­ω­τι­κή έξοδο από τη χώρα.

Μά­λι­στα, από τις «πολ­λα­πλές άδειες» και τα δια­κρι­τά στά­δια που απαι­τού­νται σή­με­ρα (έγκρι­ση, βίζα, άδεια δια­μο­νής, άδεια ερ­γα­σί­ας), πάμε στην ενο­ποί­η­ση της δια­δι­κα­σί­ας.

Ο ερ­γα­ζό­με­νος απο­κτά δι­καί­ω­μα αλ­λα­γής ερ­γο­δό­τη μετά τους πρώ­τους 6 μήνες απα­σχό­λη­σης ή νω­ρί­τε­ρα, σε πε­ρί­πτω­ση πα­ρα­βί­α­σης των όρων ερ­γα­σί­ας ή από­λυ­σης, ενώ η ανερ­γία δεν οδη­γεί αυ­το­μά­τως σε ανά­κλη­ση της άδειας, εφό­σον είναι πε­ριο­ρι­σμέ­νη χρο­νι­κά.

Όπως επι­ση­μαί­νει ο CEO της WorkInGreece Βαγ­γέ­λης Κα­νελ­λό­που­λος, το νέο πλαί­σιο εναρ­μο­νί­ζει τη χώρα μας με την Οδη­γία της ΕΕ 2024/1233, αυ­στη­ρο­ποιεί ελέγ­χους και κυ­ρώ­σεις για πα­ρά­νο­μες πρα­κτι­κές, ει­σά­γει νέες κα­τη­γο­ρί­ες νό­μι­μης ερ­γα­σια­κής με­τα­νά­στευ­σης, χωρίς όμως να επι­λύ­ει το κρί­σι­μο ζή­τη­μα της τα­χύ­τη­τας, της προ­βλε­ψι­μό­τη­τας και της λει­τουρ­γι­κό­τη­τας της με­τά­κλη­σης.

Σύμ­φω­να με τον κ. Κα­νελ­λό­που­λο, που μέσω της εται­ρεί­ας αν­θρω­πί­νου δυ­να­μι­κού εξει­δι­κεύ­ε­ται στη με­τά­κλη­ση ερ­γα­ζό­με­νων από τις τρί­τες χώρες, στα θε­τι­κά του νο­μο­σχε­δί­ου είναι η κα­τάρ­γη­ση της δι­πλής δια­δι­κα­σί­ας για έκ­δο­ση άδειας δια­μο­νής και άδειας ερ­γα­σί­ας, η δη­μιουρ­γία ενός πιο ξε­κά­θα­ρου νο­μι­κού πλαι­σί­ου για ερ­γα­ζό­με­νους και ερ­γο­δό­τες και η μεί­ω­ση, θε­ω­ρη­τι­κά, των απαι­τού­με­νων διοι­κη­τι­κών πρά­ξε­ων.

Έτσι, ορί­ζε­ται ρητά ανώ­τα­το όριο εξέ­τα­σης των φα­κέ­λων σε 90 + 30 ημέ­ρες. Βέ­βαια, σύμ­φω­να με τους αν­θρώ­πους της αγο­ράς, στην πράξη, η συ­νο­λι­κή διάρ­κεια πα­ρα­μέ­νει απροσ­διό­ρι­στη και εξαι­ρε­τι­κά υψηλή (max 4 μήνες αντί για 1-2 μήνες).

Στα θε­τι­κά του νο­μο­σχε­δί­ου συ­γκα­τα­λέ­γε­ται επί­σης η ρητή ανα­φο­ρά στα δι­καιώ­μα­τα των ερ­γα­ζό­με­νων, καθώς επι­ση­μαί­νε­ται ότι οι ερ­γα­ζό­με­νοι από τρί­τες χώρες απο­λαμ­βά­νουν ίση με­τα­χεί­ρι­ση σε αμοι­βές, ωρά­ρια και συν­θή­κες ερ­γα­σί­ας, πρό­σβα­ση στην κοι­νω­νι­κή ασφά­λι­ση, συν­δι­κα­λι­στι­κά δι­καιώ­μα­τα και σα­φείς δια­δι­κα­στι­κές εγ­γυ­ή­σεις και δι­καί­ω­μα προ­σφυ­γής.

Ιδιαί­τε­ρα ση­μα­ντι­κή θε­ω­ρεί­ται η ει­σα­γω­γή ει­δι­κών κα­τη­γο­ριών θε­ω­ρή­σε­ων και αδειών δια­μο­νής για ερ­γα­ζό­με­νους υψη­λής ει­δί­κευ­σης (Tech / Talent), με­γά­λα έργα και στρα­τη­γι­κές επεν­δύ­σεις, startups και και­νο­τό­μες επι­χει­ρή­σεις καθώς και επεν­δυ­τι­κά έργα ει­δι­κού κα­θε­στώ­τος.

Σύμ­φω­να με τον CEO της WorkInGreece, αν και ιδιαί­τε­ρα θε­τι­κό βήμα, έχει πε­ριο­ρι­σμέ­νη πρα­κτι­κή αξία για τη συ­ντρι­πτι­κή πλειο­νό­τη­τα της αγο­ράς, καθώς δεν ει­σά­γει fast track ή δε­σμευ­τι­κούς χρό­νους Visa, δεν κα­λύ­πτει ου­σια­στι­κά τον του­ρι­σμό και την επο­χι­κή απα­σχό­λη­ση, δεν αφορά τον αγρο­τι­κό και με­τα­ποι­η­τι­κό τομέα και δεν επι­τα­χύ­νει ανει­δί­κευ­τη και ημι-ει­δι­κευ­μέ­νη ερ­γα­σία.

Και βέ­βαια, ο κ. Κα­νελ­λό­που­λος επι­ση­μαί­νει ότι το βα­σι­κό πρό­βλη­μα, η δια­δι­κα­σία έκ­δο­σης Visa, πα­ρα­μέ­νει άθι­κτο. Ο ρόλος των πρε­σβειών δεν αλ­λά­ζει ου­σια­στι­κά, δεν θε­σπί­ζο­νται Με­τρή­σι­μοι Δεί­κτες Από­δο­σης ή χρο­νι­κά όρια για τα προ­ξε­νεία, ενώ ό,τι εγκρί­νε­ται στην Ελ­λά­δα μπο­ρεί να «κοπεί» στο εξω­τε­ρι­κό.

Ο κ. Κα­νελ­λό­που­λος, μι­λώ­ντας στο Εuro2day.gr, επι­ση­μαί­νει πα­ράλ­λη­λα κά­ποιες ακόμη ελ­λεί­ψεις του νέου πλαι­σί­ου όπως η απου­σία fast track δια­δι­κα­σί­ας για σο­βα­ρούς ερ­γο­δό­τες, αφού δεν υιο­θε­τεί­ται risk-based προ­σέγ­γι­ση. Επί­σης, δεν προ­στα­τεύ­ει την επέν­δυ­ση του ερ­γο­δό­τη (ει­σι­τή­ρια, νο­μι­κά, πα­ρά­βο­λα) και δεν υπάρ­χει σύν­δε­ση κό­στους ↔ αξιο­πι­στί­ας ↔ τα­χύ­τη­τας, με απο­τέ­λε­σμα να δη­μιουρ­γεί­ται το πα­ρά­δο­ξο, ο σο­βα­ρός ερ­γο­δό­της να τι­μω­ρεί­ται με κα­θυ­στε­ρή­σεις.

Ανα­φε­ρό­με­νος στο όριο των 90 ή 120 ημε­ρών, το χα­ρα­κτη­ρί­ζει εκτός πραγ­μα­τι­κό­τη­τας ει­δι­κά για τον του­ρι­σμό, επι­ση­μαί­νο­ντας ότι το ευ­ρω­παϊ­κό θε­σμι­κό πλαί­σιο δεν έχει σχε­δια­στεί για επο­χι­κές οι­κο­νο­μί­ες όπως η ελ­λη­νι­κή.

Σύμ­φω­να με τον CEO της WorkInGreece, το σχέ­διο νόμου ενώ ανοί­γει τη με­τά­κλη­ση στις ΕΠΑ δεν ανα­φέ­ρει τα Ιδιω­τι­κά Γρα­φεία Ευ­ρέ­σως Ερ­γα­σί­ας (ΙΓΕΕ). Ο κ. Κα­νελ­λό­που­λος μά­λι­στα προ­τεί­νει την πρό­βλε­ψη για απο­κλει­στι­κή με­σι­τεία από ΙΓΕΕ και ΕΠΑ, ευ­θυ­γραμ­μι­σμέ­νη με ILO & ΕΕ, που προ­στα­τεύ­ει ερ­γα­ζο­μέ­νους κι ερ­γο­δό­τες αλλά και τη διε­θνή ει­κό­να της Ελ­λά­δας.

Απα­ντώ­ντας, τέλος, στην ερώ­τη­ση τι δεν κάνει το σχέ­διο νόμου, επι­ση­μαί­νει πως δεν ψη­φιο­ποιεί end-to-end τη δια­δι­κα­σία, δεν θε­σπί­ζει Με­τρή­σι­μους Δεί­κτες Από­δο­σης για υπη­ρε­σί­ες και πρε­σβεί­ες, δεν επι­τρέ­πει πι­λο­τι­κά fast track προ­γράμ­μα­τα και δεν αξιο­ποιεί ου­σια­στι­κά risk profiling, data και AI.

Πηγή: euro2day.gr