Το Συμβούλιο της Επικρατείας επικύρωσε την επιλογή του Δημοτικού Λιμενικού Ταμείου Νότιας Δωδεκανήσου για τον Λιμένα Ακαντιάς

• Απορ­ρί­φθηκε η αίτηση ακυ­ρώ­σεως της ανώ­νυ­μης εται­ρείας κατά της 56/2024 από­φα­σης του ΔΛΤ Νότιας Δωδε­κα­νή­σου που επέβαλε αυστη­ρούς όρους στην εκ νέου παρα­χώ­ρηση χρήσης 921,90 τ.μ. στον Λιμένα Ακα­ντιάς

Η απόφαση Α1939/2025 του Ε’ Τμή­μα­τος του Συμ­βου­λίου της Επι­κρα­τείας, δημο­σιευ­μένη στις 29/10/2025, κλείνει έναν κύκλο τριβών ανάμεσα σε ανώνυμη εται­ρεία που δρα­στη­ριο­ποιεί­ται στον Λιμένα Ακα­ντιάς και το Δημο­τικό Λιμε­νικό Ταμείο Νότιας Δωδε­κα­νή­σου.

Με την κρίση του ανω­τά­του διοι­κη­τι­κού δικα­στη­ρίου απορ­ρί­πτε­ται η αίτηση ακυ­ρώ­σεως που είχε ασκηθεί κατά της 56/2024 από­φα­σης του Ταμείου, από­φα­σης με την οποία εγκρί­θηκε μεν εκ νέου παρα­χώ­ρηση απλής χρήσης τμή­μα­τος χερ­σαίας ζώνης 921,90 τ.μ., πλην όμως με αυστη­ρούς και ρητούς όρους ως προς τη χρο­νι­κό­τητα και τη μελ­λο­ντική δυνα­τό­τητα συνέ­χι­σης της παρα­χώ­ρη­σης.

Την υπόθεση χει­ρί­στηκε για το Λιμε­νικό Ταμείο ο δικη­γό­ρος κ. Βασίλης Κατα­βε­νά­κης, ενώ για την εται­ρεία παρε­νέβη ο καθη­γη­τής κ. Πάνος Λαζα­ρά­τος.

Το ιστο­ρικό μιας μακράς παρα­χώ­ρη­σης στον Λιμένα Ακα­ντιάς

Η απλή χρήση του επί­μα­χου τμή­μα­τος χερ­σαίου χώρου στον Λιμένα Ακα­ντιάς παρα­χω­ρεί­ται στην εται­ρεία δια­δο­χικά ήδη από το 2005. Στη μακρά αυτή δια­δρομή η εται­ρεία ανέ­πτυξε δρα­στη­ριό­τη­τες συντή­ρη­σης και υπο­στή­ρι­ξης σκαφών, με έμφαση σε εργα­σίες που συν­δέ­ο­νται με τη λει­τουρ­γι­κό­τητα των λιμε­νι­κών εγκα­τα­στά­σεων και την ποιό­τητα των υπη­ρε­σιών του λιμένα. Με την παρέ­λευση του χρόνου ισχύος της από­φα­σης παρα­χώ­ρη­σης με αριθμό πρω­το­κόλ­λου 122/07.10.2022, η εται­ρεία υπέβαλε νέο αίτημα για ανα­νέ­ωση της παρα­χώ­ρη­σης για επι­πλέον 3 έτη, επι­κα­λού­μενη τη συνέ­χιση των δρα­στη­ριο­τή­των της σύμφωνα με τις ισχύ­ου­σες δια­τά­ξεις.

Το Λιμε­νικό Ταμείο απά­ντησε με την 56/2024 απόφαση, με την οποία ενέ­κρινε εκ νέου την παρα­χώ­ρηση αλλά επέβαλε αυστη­ρούς όρους. Καταρ­χάς, καθι­στούσε πρόδηλη την πρόθεση μη συνέ­χι­σης οποιασ­δή­ποτε μελ­λο­ντι­κής παρα­χώ­ρη­σης του ίδιου χώρου στην εται­ρεία, ενώ περιέ­λαβε όρο κατά τον οποίο η εται­ρεία όφειλε εντός ενός μηνός από τη γνω­στο­ποί­ηση να κατα­θέ­σει υπεύ­θυνη δήλωση απο­δο­χής του συνόλου των όρων και της από­φα­σης. Τυχόν μη κατά­θεση της δήλωσης τεκ­μαι­ρό­ταν ως μη αποδοχή και οδη­γούσε σε αυτο­δί­καιη ανά­κληση της παρα­χώ­ρη­σης, με μετα­γε­νέ­στερη δια­πι­στω­τική πράξη του διοι­κη­τι­κού συμ­βου­λίου.

Οι ισχυ­ρι­σμοί της εται­ρείας για νομι­μό­τητα, ανα­λο­γι­κό­τητα και δικα­στική προ­στα­σία

Με την αίτηση ακυ­ρώ­σεως η εται­ρεία προ­έ­βαλε ότι παρα­βιά­ζο­νται η αρχή της νομι­μό­τη­τας, η αρχή της ανα­λο­γι­κό­τη­τας και η ειδι­κό­τερη αρχή της ουσιώ­δους συνά­φειας. Επι­κα­λέ­στηκε παρα­βί­αση του άρθρου 20 παρ. 1 του Συντάγ­μα­τος και του δικαιώ­μα­τος δικα­στι­κής προ­στα­σίας, καθώς και του δικαιώ­μα­τος προη­γού­με­νης ακρό­α­σης. Κατά την επι­χει­ρη­μα­το­λο­γία της, οι όροι της παρα­χώ­ρη­σης ήταν υπέρ­με­τρα επα­χθείς και στε­ρού­σαν στην πράξη κάθε προ­ο­πτική συνέ­χι­σης μιας δρα­στη­ριό­τη­τας που, κατά τον ισχυ­ρι­σμό της, είναι κρίσιμη για τον λιμένα και την τοπική οικο­νο­μία.

Η θέση του Λιμε­νι­κού Ταμείου και το πλαίσιο σχε­δια­σμού για τον Ακαντιά

Το Λιμε­νικό Ταμείο αντέ­τεινε ότι από το 2007 έχει χαράξει πολι­τική για την εκπό­νηση master plan του Λιμένα Ακα­ντιάς, ώστε να λει­τουρ­γή­σει ως κύριος λιμένας της Ρόδου με υπο­δο­μές που να αντα­πο­κρί­νο­νται σε απαι­τή­σεις ασφά­λειας και δια­χεί­ρι­σης, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων των πλαι­σίων SOLAS, ISPS, σχεδίου απο­βλή­των και καθε­στώ­τος SCHENGEN. Υπεν­θύ­μισε ότι προη­γή­θηκε απο­μά­κρυνση εται­ρείας δια­νο­μής τσι­μέ­ντου και ότι, όσο προ­χω­ρού­σαν οι σχε­δια­σμοί και τα έργα, οι παρα­χω­ρή­σεις προς την αιτούσα έγιναν συντο­μό­τε­ρες και πάντοτε με ρητό όρο υπο­χρε­ω­τι­κής από­δο­σης του χώρου όταν αυτό απαι­τούσε η εξέλιξη των έργων ή οι συν­θή­κες λει­τουρ­γίας του λιμένα.

Στο ίδιο πλαίσιο, εντά­χθηκε στη Στρα­τη­γική Βιώ­σι­μης Αστικής Ανά­πλα­σης περιο­χής Κόβα το έργο επέ­κτα­σης ξύλινου πεζο­δρό­μου και ποδη­λα­το­δρό­μου επί της οδού Αυστρα­λίας έως το λιμάνι της Ακα­ντιάς, έργο που ολο­κλη­ρώ­θηκε και παρα­δό­θηκε το 2023. Παράλ­ληλα, εκκί­νησε δια­δι­κα­σία απο­μά­κρυν­σης σκαφών ιδιωτών, κατα­σχε­μέ­νων και εγκα­τα­λε­λειμ­μέ­νων από τη χερσαία ζώνη, ενώ σε συνερ­γα­σία με τον δήμο Ρόδου υλο­ποιού­νται νέα οδικά έργα που ανα­δια­μορ­φώ­νουν την είσοδο προς το λιμάνι. Υπό αυτές τις συν­θή­κες το Ταμείο έκρινε επι­βε­βλη­μένη τη μη συνέ­χιση της παρα­χώ­ρη­σης σε καίριο σημείο της χερ­σαίας ζώνης.

Η δια­δι­κα­σία στο Συμ­βού­λιο της Επι­κρα­τείας και η έκβαση

Η υπόθεση εισήχθη ενώπιον του Ε’ Τμή­μα­τος ως αίτηση ακυ­ρώ­σεως, εξε­τά­στηκε από πεντα­μελή σύνθεση και κατέ­ληξε στην απόρ­ριψη των προ­βαλ­λό­με­νων λόγων. Το Δικα­στή­ριο, με την απόφαση Α1939/2025 επι­κύ­ρωσε την κρίση του Λιμε­νι­κού Ταμείου ότι η εκ νέου παρα­χώ­ρηση μπο­ρούσε να τεθεί υπό αυστη­ρούς όρους με ρητή προει­κό­νιση μη περαι­τέρω παρά­τα­σης, στο μέτρο που τούτο συναρ­τά­ται με τον θεσμικό ρόλο του Ταμείου στην οργά­νωση και ανά­πτυξη της λιμε­νι­κής ζώνης και με εξυ­πη­ρέ­τηση σκοπών δημο­σίου συμ­φέ­ρο­ντος.

Κεντρικό σημείο της σύγκρου­σης απο­τέ­λεσε το χρονικό περι­θώ­ριο προ­σαρ­μο­γής. Η εται­ρεία επε­σή­μανε ότι μόνη η τακτο­ποί­ηση και απο­μά­κρυνση εξο­πλι­σμού πάγιας και κινητής υπο­δο­μής απαιτεί ορί­ζο­ντα του­λά­χι­στον 3 ετών, αλλιώς υφί­στα­ται ισχυρή επι­χει­ρη­μα­τική δια­τά­ραξη με απο­μειώ­σεις επεν­δύ­σεων. Από την άλλη πλευρά, το Ταμείο τόνισε ότι οι τελευ­ταίες παρα­χω­ρή­σεις ήταν διάρ­κειας έως 2 ετών και πάντοτε με όρο πρόωρης από­δο­σης του χώρου χωρίς αξίωση απο­ζη­μί­ω­σης, στοι­χεία που κατά τη θέση του προ­σέ­δι­δαν στην εται­ρεία σαφή γνώση του επι­κεί­με­νου τερ­μα­τι­σμού.

Η ανα­κοί­νωση της Νηρεύς ΑΕ και το απο­τύ­πωμα μιας παρά­δο­σης

Σε δημόσια τοπο­θέ­τηση η εται­ρεία «Νηρεύς ΑΕ» παρου­σί­ασε την ιστο­ρική της δια­δρομή, επι­ση­μαί­νο­ντας ότι το καρ­νά­γιο λει­τουρ­γεί από το 1946, με εκσυγ­χρο­νι­σμούς ήδη από το 1974 και περαι­τέρω ανα­βάθ­μιση του μηχα­νο­λο­γι­κού εξο­πλι­σμού τη δεκα­ε­τία του 2010. Ανέφερε ότι υπήρξε μοχλός προ­σέλ­κυ­σης σκαφών με ξένη σημαία και ότι συντη­ρεί ένα ευρύ δίκτυο συνερ­γείων και τεχνι­τών. Κατά την άποψή της, η διοι­κη­τική στάση απέ­να­ντι στις παρα­χω­ρή­σεις οδήγησε στην υπο­χώ­ρηση της παρα­δο­σια­κής ναυ­πη­γι­κής τέχνης, ενώ οι νεό­τε­ρες πιέσεις για απο­μά­κρυνση, με επί­κληση σχεδίων χωρίς ώριμο master plan, επι­βάλ­λουν κλεί­σιμο σε χρόνο μη ρεα­λι­στικό για τη φύση της δρα­στη­ριό­τη­τας.