14 ύποπτοι για κατηγορούμενοι για τη φωτιά που έκαψε τη Ρόδο το 2023!

• Το εύρος των ποι­νι­κών πράξεων και τα πρόσωπα που καλού­νται να δώσουν εξη­γή­σεις • Τι έχει προ­κύ­ψει συνο­πτικά από τις πραγ­μα­το­γνω­μο­σύ­νες

Στην τελική και πιο κρίσιμη φάση της εισέρ­χε­ται η προ­κα­ταρ­κτική εξέταση για τη μεγάλη φωτιά που κατέ­καψε τη Ρόδο τον Ιούλιο του 2023, προ­κα­λώ­ντας τερά­στια περι­βαλ­λο­ντική, οικο­νο­μική και κοι­νω­νική κατα­στροφή.

Σύμφωνα με τις πλη­ρο­φο­ρίες της «δημο­κρα­τι­κής» έχουν ήδη ληφθεί από Ειδικό Προ­α­να­κριτή των Αθηνών δύο κρί­σι­μες ανωμοτί κατα­θέ­σεις ενώ ακόμη 12 άτομα, μεταξύ των οποίων περι­λαμ­βά­νο­νται ανώ­τα­τοι υπη­ρε­σια­κοί παρά­γο­ντες του Πυρο­σβε­στι­κού Σώματος, στελέχη της Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας, της Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης και της Περι­φέ­ρειας Νοτίου Αιγαίου, αλλά και αξιω­μα­τι­κοί της Ελλη­νι­κής Αστυ­νο­μίας καλού­νται να παρά­σχουν εξη­γή­σεις χωρίς όρκο, για σειρά κακουρ­γη­μα­τι­κών και πλημ­με­λη­μα­τι­κών πράξεων αρχής γενο­μέ­νης από τη 17η Οκτω­βρίου 2025.

Οπως ανα­φέ­ρουν οι πλη­ρο­φο­ρίες της «δημο­κρα­τι­κής» διε­ρευ­νά­ται τυχόν τέλεση των πράξεων της:

• Παρά­βα­σης καθή­κο­ντος

• Παρε­μπό­δι­σης απο­τρο­πής κοινού κιν­δύ­νου και παρά­λειψη οφει­λό­με­νης βοή­θειας

• Έκθεσης

• Βαριάς σωμα­τι­κής βλάβης από αμέλεια διά παρα­λεί­ψεως από άτομο με ιδιαί­τερη νομική υπο­χρέ­ωση

• Υπο­βάθ­μι­σης περι­βάλ­λο­ντος.

Η παραγ­γε­λία της πρώην Εισαγ­γε­λέως Πλημ­με­λειο­δι­κών Ρόδου κ. Αιμι­λίας Σοφίας Μέρη, σύμφωνα με τις ίδιες πλη­ρο­φο­ρίες, χωρίζει τα υπό διε­ρεύ­νηση πρόσωπα σε δύο κατη­γο­ρίες: στελέχη του Πυρο­σβε­στι­κού Σώματος και εκπρο­σώ­πους της Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης, της Περι­φέ­ρειας και της ΕΛ.ΑΣ.

Από το Πυρο­σβε­στικό Σώμα, κλή­θη­καν να δώσουν εξη­γή­σεις ο τότε γενικός γραμ­μα­τέας Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας, ο αρχηγός του Πυρο­σβε­στι­κού Σώματος, ο περι­φε­ρεια­κός διοι­κη­τής Δωδε­κα­νή­σου, ο προϊ­στά­με­νος του Κλάδου Πυρο­σβε­στι­κών Επι­χει­ρή­σεων, ο διοι­κη­τής της Πυρο­σβε­στι­κής Υπη­ρε­σίας Ρόδου ο οποίος ήταν και επι­κε­φα­λής της επι­χεί­ρη­σης κατά­σβε­σης, καθώς και άλλοι αξιω­μα­τι­κοί και συντο­νι­στές της ίδιας υπη­ρε­σίας.

Από την πλευρά των Οργα­νι­σμών Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης και της Περι­φέ­ρειας Νοτίου Αιγαίου, διε­ρευ­νώ­νται οι ευθύνες του τότε δημάρ­χου Ρόδου, δύο αντι­δη­μάρ­χων (Καθα­ριό­τη­τας και Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας), του προϊ­στα­μέ­νου της ΔΕΥΑΡ, του υπευ­θύ­νου του Τμή­μα­τος Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας της Περι­φέ­ρειας και του Αστυ­νο­μι­κού Διευ­θυ­ντή της Α’ Διεύ­θυν­σης Δωδε­κα­νή­σου.

Διε­ρευ­νά­ται αν οι παρα­λεί­ψεις ή πράξεις αυτών των προ­σώ­πων συνέ­βα­λαν άμεσα ή έμμεσα στη μη απο­τροπή του κοινού κιν­δύ­νου, που οδήγησε στη μεγάλη κατα­στροφή της Ρόδου.

Οι ίδιες πλη­ρο­φο­ρίες ανα­φέ­ρουν ότι έχει υπάρξει απο­συ­σχέ­τιση συνα­φούς δικο­γρα­φίας η του εμπρη­σμού δάσους εκ προ­θέ­σεως. Η φωτιά αυτή χαρα­κτη­ρί­ζε­ται ότι προ­κά­λεσε κίνδυνο για ανθρώ­πι­νες ζωές, σοβαρές βλάβες σε εγκα­τα­στά­σεις κοινής ωφέ­λειας και ευρείας έκτασης περι­βαλ­λο­ντική ρύπανση και οικο­λο­γική υπο­βάθ­μιση.

Η διά­σπαση των δύο υπο­θέ­σεων της εγκλη­μα­τι­κής ενέρ­γειας του εμπρη­σμού και των διοι­κη­τι­κών ευθυνών δείχνει την πρόθεση της Δικαιο­σύ­νης να προ­χω­ρή­σει παράλ­ληλα αλλά ανε­ξάρ­τητα σε δύο κρίσιμα σκέλη: την ανα­ζή­τηση του φυσικού αυτουρ­γού και τη διε­ρεύ­νηση των υπη­ρε­σια­κών παρα­λεί­ψεων που ενδέ­χε­ται να επέ­τει­ναν την τρα­γω­δία.

Οι πραγ­μα­το­γνω­μο­σύ­νες και οι εντά­σεις που προ­κλή­θη­καν

Ιδιαί­τερη σημασία δίνεται στο κεφά­λαιο των πραγ­μα­το­γνω­μο­συ­νών, οι οποίες έχουν ήδη προ­κα­λέ­σει έντονες αντι­δρά­σεις. Οι ανα­φο­ρές για παρεμ­βά­σεις και αιτή­ματα εξαί­ρε­σης πραγ­μα­το­γνω­μό­νων από ανώτερα κλι­μά­κια της Πυρο­σβε­στι­κής, είχαν εγείρει σοβαρά ερω­τή­ματα σχετικά με την προ­σπά­θεια πλήρους δια­λεύ­καν­σης.

Σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες της «δημο­κρα­τι­κής», οι πραγ­μα­το­γνώ­μο­νες εντό­πι­σαν στοι­χεία που κατα­δει­κνύ­ουν συστη­μα­τι­κές καθυ­στε­ρή­σεις στην ενερ­γο­ποί­ηση του μηχα­νι­σμού και αδυ­να­μία έγκαι­ρης κινη­το­ποί­η­σης πυρο­σβε­στι­κών δυνά­μεων, παρότι υπήρχαν σαφείς ενδεί­ξεις επι­κιν­δυ­νό­τη­τας.

Η απο­μά­κρυνση ή αμφι­σβή­τηση των ειδικών αυτών εκτι­μά­ται ότι επι­βρά­δυνε σημα­ντικά τη δια­δι­κα­σία της προ­α­νά­κρι­σης, γεγονός που επη­ρε­ά­ζει άμεσα το χρο­νο­διά­γραμμα απο­νο­μής δικαιο­σύ­νης.

Χρονικό και σημείο εκδή­λω­σης

Η πυρ­κα­γιά εκδη­λώ­θηκε στις 18 Ιουλίου 2023, μεταξύ 18:00 και 18:30, σε δασική περιοχή κοντά στο χωριό Απόλ­λωνα. Το σημείο χαρα­κτη­ρί­ζε­ται από πυκνή πευ­κό­φυτη βλά­στηση, θάμνους και ξηρή καύσιμη ύλη. Σύμφωνα με τα στοι­χεία, η φωτιά δεν έγινε άμεσα αντι­λη­πτή για περίπου 30 λεπτά, γεγονός που επέ­τρεψε τη γρήγορη ανά­πτυξή της. Οι άνεμοι ήταν δυτικοί-βορειοδυτικοί, έντασης 4-5 μποφόρ, με υψηλή θερ­μο­κρα­σία και χαμηλή υγρασία.

Η φωτιά επε­κτά­θηκε προς το ύψωμα «Ελένη» και, στη συνέ­χεια, δια­σπά­στηκε σε δύο κύρια μέτωπα. Το ένα κινή­θηκε νοτιο­α­να­το­λικά και περιο­ρί­στηκε προτού φτάσει στον Αρχάγ­γελο, ενώ το δεύτερο κατευ­θύν­θηκε νότια–νοτιο­δυ­τικά, καί­γο­ντας εκτε­τα­μέ­νες περιο­χές μεταξύ Λαέρμων, Λάρδου και Γεν­να­δίου, φτά­νο­ντας έως τη θάλασσα. Η συνο­λική καμένη έκταση υπο­λο­γί­ζε­ται σε περίπου 176.000 στρέμ­ματα, σύμφωνα με την Πυρο­σβε­στική Υπη­ρε­σία Ρόδου.

Ελλεί­ψεις επι­τή­ρη­σης και καθυ­στε­ρη­μένη αντί­δραση

Από τις πραγ­μα­το­γνω­μο­σύ­νες δια­πι­στώ­θηκε ότι τα πυρο­φυ­λά­κια στην ευρύ­τερη περιοχή (Λιβάδια, Έμπωνας, Προ­φή­της Ηλίας, Λάερμα) ήταν μη στε­λε­χω­μένα ή εγκα­τα­λε­λειμ­μένα. Η απουσία επι­τή­ρη­σης συνέ­βαλε στη μη έγκαιρη ανί­χνευση της φωτιάς. Παράλ­ληλα, η εντολή απο­γεί­ω­σης ενα­έ­ριων μέσων δόθηκε στις 19:15, δηλαδή περίπου 45 λεπτά μετά την εκδή­λωση του συμ­βά­ντος. Η Πυρο­σβε­στική ειδο­ποι­ή­θηκε στις 18:50.

Κατά την αυτοψία δια­πι­στώ­θη­καν προ­βλή­ματα στη λει­τουρ­γία πυρο­σβε­στι­κών κρουνών, ανε­παρ­κείς παροχές νερού και μη αξιο­ποί­ηση υφι­στά­με­νων υδρο­λη­ψιών και δεξα­με­νών. Επίσης, δεν είχαν προη­γη­θεί καθα­ρι­σμοί της ξερής βλά­στη­σης σε κρί­σι­μες ζώνες, ενώ αντι­πυ­ρι­κές ζώνες δημιουρ­γή­θη­καν κατά τη διάρ­κεια της πυρ­κα­γιάς, όχι προ­λη­πτικά.

Την ημέρα εκδή­λω­σης της πυρ­κα­γιάς, η Ρόδος κατα­τά­χθηκε σε βαθμό επι­κιν­δυ­νό­τη­τας 3 («υψηλή»). Η περιε­χό­μενη υγρασία στην καύσιμη ύλη ήταν κάτω από 10%, δείκτης πολύ υψηλής ευκο­λίας ανά­φλε­ξης, γεγονός που ευνόησε την ταχεία εξά­πλωση.

Τα πορί­σματα ανα­φέ­ρουν καθυ­στε­ρή­σεις στον επι­χει­ρη­σιακό συντο­νι­σμό και προ­βλή­ματα στη συνερ­γα­σία των εμπλε­κό­με­νων υπη­ρε­σιών (Πυρο­σβε­στική, Δασική Υπη­ρε­σία, εθε­λο­ντι­κές ομάδες). Οι ενα­έ­ριες περι­πο­λίες επι­τή­ρη­σης δεν πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­καν, ενώ δια­πι­στώ­θηκε ότι τα δια­θέ­σιμα εναέρια μέσα παρέ­μει­ναν στο έδαφος.

Η έλλειψη στε­λε­χω­μέ­νων πυρο­φυ­λα­κίων, ενα­έ­ριας επι­τή­ρη­σης και έγκαι­ρης κινη­το­ποί­η­σης ανα­φέ­ρο­νται ως παρά­γο­ντες που επέ­τρε­ψαν στην πυρ­κα­γιά να λάβει μεγάλη έκταση πριν τεθεί υπό έλεγχο, 11 ημέρες αργό­τερα.

Τα επόμενα βήματα της Δικαιο­σύ­νης

Μετά την ολο­κλή­ρωση της προ­κα­ταρ­κτι­κής εξέ­τα­σης και την αξιο­λό­γηση των εξη­γή­σεων που θα παρα­σχε­θούν, η Εισαγ­γε­λία Ρόδου ανα­μέ­νε­ται να απο­φα­σί­σει ποια από τα δεκα­τέσ­σερα πρόσωπα θα μετα­τρα­πούν σε κατη­γο­ρού­με­νους. Παράλ­ληλα, ανα­μέ­νο­νται και τα τελικά πορί­σματα των πραγ­μα­το­γνω­μό­νων, τα οποία θα καθο­ρί­σουν αν οι πράξεις και οι παρα­λεί­ψεις των αρμο­δίων οργάνων συν­δέ­ο­νται άμεσα με την εξά­πλωση και την ένταση της πυρ­κα­γιάς.

Το απο­τέ­λε­σμα της έρευνας αυτής θα απο­τε­λέ­σει κρίσιμο νομικό και θεσμικό προη­γού­μενο για τη δια­χεί­ριση φυσικών κατα­στρο­φών στην Ελλάδα, καθώς για πρώτη φορά διε­ρευ­νώ­νται με τόση πλη­ρό­τητα όχι μόνο τα αίτια, αλλά και οι ευθύνες των μηχα­νι­σμών του κράτους.