Ο Δήμος Ρόδου στήριξε τον Δημοτικό Φόρο υποστηρίζοντας ότι οι δημότες έχουν… «φράγκα»!

• Ενώ οι παρα­γω­γι­κοί φορείς και οι κοι­νω­νι­κές τάξεις ζητού­σαν την κατάρ­γηση του ΔΗΦΟΔΩ, ο Δήμος επέ­μεινε ενώπιον του ΣτΕ ότι οι Ροδίτες δια­θέ­τουν φορο­δο­τική ικα­νό­τητα λόγω του­ρι­σμού πολυ­τε­λείας και ισχυρής τοπικής οικο­νο­μίας

Η πολυ­συ­ζη­τη­μένη υπόθεση του Δημο­τι­κού Φόρου Δωδε­κα­νή­σου (ΔΗ.ΦΟ.ΔΩ.) απο­τέ­λεσε για πολλά χρόνια σημείο τριβής ανάμεσα στον Δήμο Ρόδου, τους επι­χει­ρη­μα­τι­κούς και κοι­νω­νι­κούς φορείς, αλλά και το ανώτατο δικα­στή­ριο της χώρας και ήρθε ξανά στο προ­σκή­νιο μετά τις ατυχείς – τουλάχιστον- δηλώ­σεις του δημάρ­χου Ρόδου, κ. Αλέ­ξαν­δρου Κολιάδη.

Η απόφαση του Συμ­βου­λίου της Επι­κρα­τείας να κρίνει τον φόρο αντι­συ­νταγ­μα­τικό δεν έβαλε τέλος μόνο σε μια μακρά νομική διαμάχη, αλλά και απο­κά­λυψε τη στρα­τη­γική και την επι­χει­ρη­μα­το­λο­γία που ακο­λού­θησε η τοπική αυτο­διοί­κηση.

Σε αντί­θεση με τις οργα­νώ­σεις των παρα­γω­γι­κών τάξεων που ζητού­σαν την κατάρ­γηση του φόρου, ο Δήμος Ρόδου στήριξε με ιδιαί­τερη ένταση τη δια­τή­ρησή του, φτά­νο­ντας στο σημείο να υπο­στη­ρί­ξει ότι οι Ροδίτες δια­θέ­τουν επαρκή οικο­νο­μική ευχέ­ρεια για να τον κατα­βάλ­λουν.

Η δικα­στική διαμάχη και οι απο­φά­σεις του ΣτΕ

Με τις απο­φά­σεις 4504 και 4505/2014 της Ολο­μέ­λειας του Συμ­βου­λίου της Επι­κρα­τείας κρίθηκε ορι­στικά και αμε­τά­κλητα αντι­συ­νταγ­μα­τι­κός ο ΔΗ.ΦΟ.ΔΩ. Οι δικα­στές επι­σή­μα­ναν ότι οι κοι­νω­νι­κο­οι­κο­νο­μι­κές συν­θή­κες που επι­κρα­τού­σαν 50 χρόνια μετά την ενσω­μά­τωση της Δωδε­κα­νή­σου με την Ελλάδα δεν δικαιο­λο­γού­σαν πλέον τη δια­τή­ρηση ενός τέτοιου τοπικού φόρου. Η πλειο­ψη­φία έκρινε ότι οι λόγοι που επι­κα­λού­νταν η τοπική αυτο­διοί­κηση δεν ήταν επαρ­κείς ώστε να δια­φο­ρο­ποι­ή­σουν τη Δωδε­κά­νησο από άλλες νησιω­τι­κές και παρα­με­θό­ριες περιο­χές.

Η απόφαση αυτή δικαί­ωσε σε μεγάλο βαθμό τις αντι­δρά­σεις των φορέων της περιο­χής, μεταξύ των οποίων το Επι­με­λη­τή­ριο Δωδε­κα­νή­σου και δεκάδες σωμα­τεία, που είχαν δια­μαρ­τυ­ρη­θεί εντόνως για τον φόρο, θεω­ρώ­ντας τον άδικο και δυσβά­στα­χτο.

Η στάση του Δήμου Ρόδου

Σε πλήρη αντί­θεση με τις παρα­γω­γι­κές τάξεις, ο Δήμος Ρόδου υπήρξε στα­θε­ρός υπέρ­μα­χος του ΔΗΦΟΔΩ. Με κατε­πεί­γον έγγραφο προς την Ολο­μέ­λεια του ΣτΕ, η νομική υπη­ρε­σία του Δήμου παρου­σί­ασε νέα επι­χει­ρή­ματα ζητώ­ντας να ανα­τρα­πεί η προη­γού­μενη απόφαση της 7μελούς σύν­θε­σης που είχε κρίνει τον φόρο αντι­συ­νταγ­μα­τικό.

Το βασικό επι­χεί­ρημα του Δήμου ήταν ότι οι ανάγκες της τοπικής αυτο­διοί­κη­σης είναι αυξη­μέ­νες λόγω του­ρι­σμού πολυ­τε­λείας, ο οποίος, κατά τον Δήμο, δημιουρ­γεί σημα­ντι­κές υπο­χρε­ώ­σεις για παροχή υπη­ρε­σιών και έργων υπο­δο­μής.

Ακόμη πιο εντυ­πω­σιακή ήταν η θέση που κατα­τέ­θηκε ενώπιον του ΣτΕ ότι οι Ροδίτες δεν επι­βα­ρύ­νο­νται ουσια­στικά από τον φόρο, καθώς δια­θέ­τουν υψηλή οικο­νο­μική στάθμη και αυξη­μένη φορο­δο­τική ικα­νό­τητα!!!

Η επι­χει­ρη­μα­το­λο­γία αυτή ουσια­στικά εξι­σώ­νει την οικο­νο­μική δυνα­μική του του­ρι­σμού με την πραγ­μα­τική φορο­δο­τική δυνα­τό­τητα των τοπικών κοι­νω­νιών, παρα­βλέ­πο­ντας ωστόσο τις επι­πτώ­σεις της οικο­νο­μι­κής κρίσης και τις αντι­δρά­σεις των μικρο­με­σαίων επι­χει­ρή­σεων, των επαγ­γελ­μα­τιών και των εργα­ζο­μέ­νων που δήλωναν ότι ο φόρος ήταν επι­πλέον βάρος σε μια περίοδο δημο­σιο­νο­μι­κής ασφυ­ξίας.

Ειδι­κό­τερα η τότε δημο­τική αρχή υπέβαλε αρμο­δίως γνω­μο­δό­τηση της επί­κου­ρης καθη­γή­τριας Φορο­λο­γι­κού Δικαίου της Νομικής Σχολής Δ.Π.Θ. κ. Ελένης Θεο­χα­ρο­πού­λου με την οποία επι­χει­ρη­μα­το­λο­γεί υπέρ της δια­τή­ρη­σης του ΔΗΦΟΔΩ, υπο­στη­ρί­ζο­ντας ότι οι ανάγκες σε υπη­ρε­σίες είναι μεγάλες, διότι το νησί της Ρόδου είναι δεύτερο στη χώρα σε του­ρι­σμό πολυ­τε­λείας και ως εκ τούτου είναι αυξη­μέ­νες οι ανάγκες για έσοδα για την αντι­με­τώ­πιση πρό­σθε­των δαπανών της τοπικής αυτο­διοί­κη­σης.

Αυτό που προ­κά­λεσε εντύ­πωση είναι το γεγονός ότι η δημο­τική αρχή επε­δί­ωξε να πείσει ότι οι κάτοι­κοι της Ρόδου είναι υψηλής οικο­νο­μι­κής στάθμης και ως εκ τούτου δεν επι­βα­ρύ­νε­ται το εισό­δημά τους με την κατα­βολή του ΔΗ.ΦΟ.ΔΩ.

Τόνισε συγκε­κρι­μένα και τα εξής:

«Η Δωδε­κά­νη­σος δεν είναι μόνο πρώτη σε δείκτη του­ρι­στι­κής πυκνό­τη­τας (ανα­λο­γία μεταξύ του­ρι­στών και μόνιμων κατοί­κων), αλλά σύμφωνα με τα τεκ­μη­ριω­μένα στοι­χεία της συμπλη­ρω­μα­τι­κής γνω­μο­δό­τη­σης, είναι πρώτη και επί του ιδιαι­τέ­ρως σημα­ντι­κού, δείκτη του­ρι­σμού πολυ­τε­λείας, καθώς η Κρήτη (με έκταση 8.303 τετρ. χιλιομ. και συγκρο­τού­μενη από τέσ­σε­ρις νομούς), έχει 86 πεντά­στερα ξενο­δο­χεία (άρα δείκτη 1,03%), ενώ η Δωδε­κά­νη­σος (πολυ­νη­σιακό συγκρό­τημα 27 κατοι­κη­μέ­νων νησιών, με έκταση 2.579 τετρ. χιλιομ., συγκρο­τού­μενη από έναν νομό) έχει 58 πεντά­στερα ξενο­δο­χεία (άρα δείκτη 2,25%).

Ουσιώ­δεις δηλαδή ιδιαι­τε­ρό­τη­τες που επίσης στοι­χειο­θε­τούν την ανάγκη αυξη­μέ­νων, σε σχέση με τις λοιπές περι­φέ­ρειες, εσόδων για την αντι­με­τώ­πιση πρό­σθε­των δαπανών της τοπικής αυτο­διοί­κη­σης, για την επι­τέ­λεση της ανα­γκαίας υπο­δο­μής, έργων και υπη­ρε­σιών υπέρ της δια­τή­ρη­σης των παρα­πάνω ιδιαι­τε­ρο­τή­των, καθώς «ο του­ρι­σμός υψηλών προ­δια­γρα­φών αφενός μεν απο­φέ­ρει προ­σπο­ρι­σμό εσόδων με ιδιαί­τερα πολ­λα­πλα­σια­στι­κές επι­δρά­σεις στο σύνολο της εν λόγω περι­φέ­ρειας, όπου ανθεί, χωρίς να απο­κλεί­ε­ται η επέ­κτασή τους: σε εθνικό επίπεδο, αφε­τέ­ρου δε απο­φέ­ρει ιδιαί­τερα άμεσα έσοδα σε όσους ασκούν οικο­νο­μική δρα­στη­ριό­τητα στην εν λόγω περι­φέ­ρεια σε σχέση με τη λοιπή Ελλάδα.

Από τον του­ρι­σμό υψηλών προ­δια­γρα­φών, σε συν­δυα­σμό με τον δείκτη του­ρι­στι­κής πυκνό­τη­τας της περι­φέ­ρειας Δωδε­κα­νή­σου, τεκ­μαί­ρε­ται η ύπαρξη ανά­λο­γης οικο­νο­μι­κής δύναμης και, επο­μέ­νως, φορο­δο­τι­κής ικα­νό­τη­τας μεγα­λύ­τε­ρης στους ασκού­ντες οικο­νο­μική δρα­στη­ριό­τητα στην Περι­φέ­ρεια της Δωδε­κα­νή­σου σε σχέση με τους ασκού­ντες οικο­νο­μική δρα­στη­ριό­τητα στη λοιπή Ελλάδα».

Οι αντι­δρά­σεις των φορέων

Το Επι­με­λη­τή­ριο Δωδε­κα­νή­σου, μαζί με 40 σωμα­τεία, είχε προ­σφύ­γει ακόμη και στην Ευρω­παϊκή Επι­τροπή ζητώ­ντας την κατάρ­γηση του φόρου.

Οι παρα­γω­γι­κές δυνά­μεις του νησιού υπο­στή­ρι­ζαν ότι ο ΔΗΦΟΔΩ λει­τουρ­γεί άνισα, δημιουρ­γεί στρε­βλώ­σεις και επι­βα­ρύ­νει δυσα­νά­λογα τις επι­χει­ρή­σεις και τους κατοί­κους.

Η σύγκρουση αυτή με τον Δήμο Ρόδου έφερε στο προ­σκή­νιο δύο δια­φο­ρε­τι­κές προ­σεγ­γί­σεις: από τη μια την ανάγκη εσόδων για την τοπική αυτο­διοί­κηση και από την άλλη τη βιω­σι­μό­τητα της τοπικής οικο­νο­μίας και την προ­στα­σία των πολιτών.

Η υπόθεση του ΔΗΦΟΔΩ ανέ­δειξε μια σπάνια αλλά ουσια­στική διά­σταση: σε μια εποχή που οι τοπικές κοι­νω­νίες και οι φορείς ζητού­σαν ελά­φρυνση από την υπερ­φο­ρο­λό­γηση, ο ίδιος ο Δήμος Ρόδου στάθηκε απέ­να­ντί τους, υπο­στη­ρί­ζο­ντας ότι όχι μόνο υπάρχει ανάγκη δια­τή­ρη­σης του φόρου αλλά και ότι οι πολίτες του νησιού έχουν την οικο­νο­μική δυνα­τό­τητα να τον κατα­βάλ­λουν.

Το ζήτημα αυτό παρα­μέ­νει χαρα­κτη­ρι­στικό παρά­δειγμα του πώς η τοπική αυτο­διοί­κηση μπορεί να συγκρου­στεί με τις κοι­νω­νι­κές και παρα­γω­γι­κές τάξεις όταν τα έσοδα και οι ανάγκες της δια­κυ­βεύ­ο­νται, ανα­δει­κνύ­ο­ντας την από­σταση που μπορεί να δημιουρ­γη­θεί ανάμεσα στη διοί­κηση και την κοι­νω­νία που καλεί­ται να υπη­ρε­τεί.