Κίνημα Δημοκρατίας: Ο ΦΠΑ μισά μέτρα μισά λόγια

Απο το Κίνημα Δημο­κρα­τίας ανα­κοι­νώ­θη­καν τα εξής:

Η φετινή ΔΕΘ ήταν άλλη μια επί­δειξη αριθμών και «μεταρ­ρυθ­μί­σεων» από τον πρω­θυ­πουργό, με τίτλους που έμοια­ζαν βγαλ­μέ­νοι από δια­φη­μι­στικό φυλ­λά­διο «η ώρα της μεσαίας τάξης», «η ώρα της οικο­γέ­νειας», «η ώρα της νέας γενιάς». Όμως για τη νησιω­τική Ελλάδα, αυτή δεν ήταν παρά η ώρα της μεγάλης αδια­φο­ρίας.

Με μια γενική αναφορά στα νησιά, υπεν­θυ­μί­ζο­ντας προ­φα­νώς στον εαυτό του τη Συνταγ­μα­τική επιταγή του άρθρου 101, παρ. 4, για τις ιδιαι­τε­ρό­τη­τες της νησιω­τι­κής χώρας, κάλυψε ο Πρω­θυ­πουρ­γός το ενδια­φέ­ρον του για τα νησιά, αλλά ως εκεί.

Ο ΦΠΑ – μισά λόγια, μισά μέτρα

Η εξαγ­γε­λία για μείωση του ΦΠΑ στα ακρι­τικά νησιά κάτω των 20.000 κατοί­κων, πολλά από τα οποία ήδη είχαν το καθε­στώς αυτό, δεν απο­τε­λεί σοβαρή πολι­τική παρέμ­βαση, αλλά «πρόφαση εν αμαρ­τί­αις», υπο­χρέ­ωση της κυβέρ­νη­σης, που απορ­ρέει από την Ευρω­παϊκή Οδηγία 2022/54, η μη τήρηση της οποίας ενδέ­χε­ται να οδη­γή­σει την Ελλάδα στο Ευρω­παϊκό Δικα­στή­ριο και σε βαριά πρό­στιμα.

Εκτός του μέτρου του μειω­μέ­νου ΦΠΑ αφήνει η κυβέρ­νη­σητη Ρόδο, αλλά και τις Κυκλά­δες, ενώ οι τοπικές νησιω­τι­κές κοι­νω­νίες διεκ­δι­κούν την επα­να­φορά των μειω­μέ­νων συντε­λε­στών ΦΠΑ εδώ και χρόνια, αλλά η κυβέρ­νηση επι­μέ­νει στην πολι­τική των πλε­ο­να­σμά­των. Ο αυξη­μέ­νος ΦΠΑ στα τρόφιμα και στα βασικά αγαθά, «γονα­τί­ζει» τον οικο­γε­νειακό προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό και εξα­νε­μί­ζει την αγο­ρα­στική δύναμη των πολιτών.

Ο Πρω­θυ­πουρ­γός στο θέμα του ΦΠΑ περιο­ρί­στηκε σε επι­λε­κτι­κές εξαγ­γε­λίες, ενώ δεν έκανε καμία αναφορά για μείωση του ΦΠΑ στα τρόφιμα και τα βασικά αγαθά, όπου η πρω­το­φα­νής ακρί­βεια εξα­νε­μί­ζει σήμερα το οικο­γε­νειακό εισό­δημα και πλήττει με ακόμη μεγα­λύ­τερη ένταση τους νησιώ­τες.

Φορο­λο­γική μεταρ­ρύθ­μιση… μισή ανάσα

Ο Κυριά­κος Μητσο­τά­κης μίλησε για τη «μεγα­λύ­τερη φορο­λο­γική μεταρ­ρύθ­μιση μετά τη Μετα­πο­λί­τευση». Στα νησιά όμως, όπου η βενζίνη ξεπερνά τα δύο ευρώ, τα ακτο­πλοϊκά εισι­τή­ρια αδειά­ζουν το πορ­το­φόλι και το κόστος μετα­φο­ράς των προ­ϊ­ό­ντων πνίγει κάθε τοπική παρα­γωγή, το «ετήσιο όφελος» των 600 ή 1.200 ευρώ μοιάζει με αστείο. Είναι ένα ποσό που χάνεται σε λίγες εβδο­μά­δες. Αυτή είναι η μισή «ανάσα» που υπό­σχε­ται η κυβέρ­νηση. Δηλαδή, για να στη­ρί­ξει ένα νησί, η κυβέρ­νηση πρέπει πρώτα να το μετρή­σει. Η Πάτμος, η Άνδρος, η Σαντο­ρίνη –που ζουν με τερά­στια κόστη καθη­με­ρι­νό­τη­τας– δεν έχουν ανάγκες; Μήπως, τελικά, η κυβέρ­νηση βλέπει τα νησιά μόνο ως πολυ­τελή resort για του­ρί­στες και όχι ως ζωντα­νές κοι­νω­νίες;

Κι όσο για τη «νέα γενιά», εκεί τα πράγ­ματα είναι ακόμη πιο σκληρά. Η νέα γενιά ανα­γκά­ζε­ται να φεύγει από τα νησιά, όχι γιατί δεν πλη­ρώ­νει φόρο – αλλά γιατί δεν βρίσκει σπίτι, γιατί τα σπίτια έχουν γίνει όλα Airbnb, δεν υπάρχει δουλειά, γιατρός, δάσκα­λος. Φεύγει γιατί το κράτος θυμάται τη νησιω­τι­κό­τητα μόνο σε προ­ε­κλο­γικά φυλ­λά­δια, καμιά αναφορά σε ειδικές πολι­τι­κές και κίνητρα ουσια­στικά, προ­σέλ­κυ­σης εκπαι­δευ­τι­κών και υγειο­νο­μι­κών στα σχολεία και τις υγειο­νο­μι­κές δομές.

Η ομιλία του κ. Μητσο­τάκη ήταν μια ακόμη από­πειρα εξα­πά­τη­σης της κοι­νω­νίας, εμπλου­τι­σμένη με μέτρα-λόγια του αέρα, φτηνά «δωράκια», με στόχο τη συγκά­λυψη της δρα­μα­τι­κής πραγ­μα­τι­κό­τη­τας. Η κοι­νω­νία όμως βλέπει, ακούει, αντιδρά.

Το μετα­φο­ρικό ισο­δύ­ναμο – προς κατάρ­γηση

Η παντε­λής απουσία του Μετα­φο­ρι­κού Ισο­δύ­να­μου από την ομιλία του κ. Μητσο­τάκη απο­δει­κνύει τη μεθο­δευ­μένη απα­ξί­ωσή του, με τελικό στόχο την κατάρ­γηση. Ένα μέτρο κομβικό για την ισότιμη πρό­σβαση των νησιω­τών στις μετα­φο­ρές, σήμερα οδη­γεί­ται στο περι­θώ­ριο, χωρίς κανένα σχέδιο αντι­κα­τά­στα­σης.

Η στέγη, η ακρί­βεια, οι κοι­νω­νι­κές ανάγκες

Τα προ­βλή­ματα που καίνε την καθη­με­ρι­νό­τητα των νησιω­τών έμειναν ξανά χωρίς απά­ντηση.

•Η στέγη στα νησιά, που έχει κατα­στεί άλυτο ζήτημα για νέες οικο­γέ­νειες, εκπαι­δευ­τι­κούς, υγειο­νο­μι­κούς, δημό­σιους λει­τουρ­γούς.

•Η ακρί­βεια, η οποία πλήττει με πολ­λα­πλά­σια ένταση τα νησιά.

•Η έλλειψη ουσια­στι­κών κινή­τρων για την παρα­μονή και προ­σέλ­κυση ανθρώ­πι­νου δυνα­μι­κού.

Ο ΕΝΦΙΑ – «ψίχουλα» για εντυ­πώ­σεις

Η «κατάρ­γηση με δόσεις» του ΕΝΦΙΑ σε οικι­σμούς κάτω των 1.500 κατοί­κων παρου­σιά­στηκε ως εμβλη­μα­τικό μέτρο. Στην πράξη όμως πρό­κει­ται για μια σταγόνα στον ωκεανό της εγκα­τά­λει­ψης. Η πραγ­μα­τική προ­σέλ­κυση νέων οικο­γε­νειών στα εγκα­τα­λειμ­μένα χωριά των νησιών δεν θα έρθει από τη μείωση ενός φόρου, αλλά από γενναία μέτρα στή­ρι­ξης της οικο­γέ­νειας, της εργα­σίας, της ποιό­τη­τας ζωής και της βιώ­σι­μης ανά­πτυ­ξης.

Απόντα από τις κυβερ­νη­τι­κές εξαγ­γε­λίες το κρίσιμο πρό­βλημα της στέγης στα νησιά, η λύση που παρου­σί­ασε είναι 2.000 δια­με­ρί­σματα σε πρώην στρα­τό­πεδα. Ωραία ιδέα για τα αστικά κέντρα, αλλά στα νησιά δεν υπάρ­χουν στρα­τό­πεδα.

Η κατάρ­γηση με δόσεις του ΕΝΦΙΑ σε οικι­σμούς κάτω από 1500 κατοί­κων, με στόχο την προ­σέλ­κυση σε αυτά νέων οικο­γε­νειών, είναι μέτρο – σταγόνα στον ωκεανό της ολο­κλη­ρω­τι­κής εγκα­τά­λει­ψής τους.

Η προ­σέλ­κυση νέων οικο­γε­νειών στα εγκα­τα­λειμ­μένα και ερει­πω­μένα χωριά των νησιών, αλλά γενικά της ελλη­νι­κής επαρ­χίας, δεν θα προ­έλ­θει από τη μίζερη μείωση του ΕΝΦΙΑ. Απαι­τού­νται γενναία μέτρα στή­ρι­ξης της οικο­γέ­νειας, βελ­τί­ω­σης της ποιό­τη­τας της ζωής, κίνητρα και επι­δο­τή­σεις, με στόχο την πολύ­πλευρη και βιώσιμη ανά­πτυξη της ελλη­νι­κής υπαί­θρου και ακόμη πιο ουσια­στικά μέτρα για την ανά­πτυξη της υπαί­θρου στα νησιά.

Η ακρί­βεια, το μεγα­λύ­τερο πρό­βλημα της κοι­νω­νίας και σε πολ­λα­πλά­σιο βαθμό στα νησιά σήμερα, δεν απα­σχο­λεί την κυβέρ­νηση.

Οι «σιωπές» που φωνά­ζουν

Ο κ. Μητσο­τά­κης δεν είδε καρτέλ στην ενέρ­γεια, στα τρόφιμα, στις ακτο­πλοϊ­κές συγκοι­νω­νίες. Καμία αναφορά σε ελέγ­χους και κυρώ­σεις για στρε­βλώ­σεις που γονα­τί­ζουν νοι­κο­κυ­ριά και επι­χει­ρή­σεις. Καμία δέσμευση για το κόστος των ακτο­πλοϊ­κών εισι­τη­ρίων, που η διαρκής αύξησή τους με διά­φο­ρες προ­φά­σεις, επι­δει­νώ­νει το κόστος ζωής για τις νησιω­τι­κές κοι­νω­νίες.

Παντε­λής έλλειψη ανα­φο­ράς στον αγρο­το­κτη­νο­τρο­φι­κό­το­μέα και την άμεση και επι­τα­κτική ανάγκη στή­ρι­ξής του, ενώ για πρώτη φορά απει­λεί­ται με πλήρη εξα­φά­νιση, αλλά και στον του­ρι­σμό, στον οποίο οι ενδεί­ξεις είναι ανη­συ­χη­τι­κές, με βάση τα στοι­χεία της μέχρι τώρα του­ρι­στι­κής περιό­δου.

Ο κ. Μητσο­τά­κης μπορεί να ονει­ρεύ­ε­ται το 2030, να μιλά για εθνικά απο­λυ­τή­ρια και πολε­ο­δο­μικά σχέδια. Όμως στα νησιά το πρό­βλημα είναι το 2025, το σήμερα, είναι το ακτο­πλοϊκό,που για τον ίδιο δεν υπάρχει, είναι ο γιατρός που δεν έρχεται, το παιδί που φεύγει για σπουδές και δεν γυρίζει ποτέ.

Οι εξαγ­γε­λίες σας στη ΔΕΘ, κύριε Πρω­θυ­πουργέ δεν έδωσαν καμία απά­ντηση στις πιε­στι­κές ανάγκες της νησιω­τι­κής Ελλάδας, ήταν γεμάτες αριθ­μούς, αλλά άδειες από πολι­τική για τα νησιά. Αρκε­στή­κατε σε λόγια του αέρα, σε απο­σπα­σμα­τικά και ανε­παρκή μέτρα, σε «δωράκια» χωρίς προ­ο­πτική. Όσο κι αν επι­χει­ρείτε να χτίσετε «όραμα», η πραγ­μα­τι­κό­τητα για τη νησιω­τική Ελλάδα, παρα­μέ­νει ίδια: εγκα­τά­λειψη, ακρί­βεια, ερήμωση.

Η νησιω­τι­κό­τητα δεν μπορεί να είναι απλή ρητο­ρική αναφορά. Χρειά­ζε­ται πολι­τική βούληση, ολο­κλη­ρω­μένη στρα­τη­γική και γεν­ναίες απο­φά­σεις. Όλα όσα λείπουν από τη σημε­ρινή κυβέρ­νηση, η οποία αδυ­να­τεί να αντα­πο­κρι­θεί στις απαι­τή­σεις της κοι­νω­νίας και των νησιών και δεν έχει πολλές επι­λο­γές, γιατί στη Δημο­κρα­τία δεν υπάρ­χουν αδιέ­ξοδα. Τον τελικό λόγο τον έχει ο λαός..

Αν η χώρα θέλει πραγ­μα­τικά να «τρέξει πιο γρήγορα», τότε πρέπει να ξεκι­νή­σει από εκεί που σήμερα σέρ­νε­ται: από τα νησιά. Γιατί χωρίς αυτά, δεν υπάρχει Ελλάδα.

Τομέας Ναυ­τι­λίας και Νησιω­τι­κής Πολι­τι­κής του Κινή­μα­τος Δημο­κρα­τίας