Η κυβερνητική προσπάθεια για την έναρξη του «Fast Track», που αποσκοπεί στην κάλυψη της “μαύρης τρύπας” του δημόσιου χρέους με την εκποίηση – αξιοποίηση δημοσίων εκτάσεων, δεν θα μπορούσε να αφήσει αδιάφορο το Συμβούλιο της Επικρατείας, που εξετάζει πλέον την ανατροπή απόφασης της Ολομέλειας και σχετικής νομολογίας- δεδικασμένου που έχει διαμορφωθεί από την έκδοση δεκάδων αποφάσεων που αφορούν ακίνητα που περιήλθαν στο δημόσιο δια απαλλοτριώσεων οι οποίες δεν… συντελέστηκαν.
Όπως έχει αποκαλύψει η «δ» το ΣτΕ έχει κρίνει κατ’ επανάληψη ότι ακίνητα που απαλλοτριώθηκαν από το δημόσιο για τα οποία υπήρξε αποδεδειγμένα παρατεταμένη αδράνεια της διοίκησης να εκτελέσει το έργο για το οποίο συντελέστηκε η απαλλοτρίωση πρέπει να επιστραφούν στους αρχικούς τους ιδιοκτήτες.
Το δεδικασμένο αυτό σε συνδυασμό με το γεγονός ότι αιτήσεις του είδους εκκρεμούν αρκετές ενώπιον του ΣτΕ δημιούργησε μια «ασφυκτική» κατάσταση που έθεσε εν αμφιβόλω το σχέδιο για την αξιοποίηση των περιουσιακών στοιχείων των Ελληνικών Τουριστικών Ακινήτων και την ένταξή τους στο πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων ύψους 50 δισ. ευρώ.
Αποτέλεσμα των προσφυγών του είδους ήταν η συρρίκνωση της περιουσίας της ΕΤΑ η οποία ιδρύθηκε το 1998 με τον μεγαλεπήβολο στόχο να αξιοποιήσει τα 70.000 στρέμματα και τα 371 ακίνητα «φιλέτα» του EOT σε όλη την Ελλάδα. Ακόμα και σήμερα, παρά την πρόοδο στις προκηρύξεις των διαγωνισμών, καμία μεγάλη σύνθετη τουριστική επένδυση δεν ολοκληρώθηκε, συμπεριλαμβανομένων των μεγάλων εκτάσεων «φιλέτων» στην Ανάβυσσο, στ’ Αφάντου Ρόδου και το Παλιούρι Χαλκιδικής.
Μέχρι στιγμής οι παλαιοί ιδιοκτήτες έχουν αποσπάσει από τα ακίνητα της ΕΤΑ στις τρεις περιοχές συνολικά περίπου 270 στρέμματα.
Επισημαίνεται ότι η ΕΤΑ έχει σχηματίσει, βάσει του νόμου 3220/2004, αποθεματικό 20,7 εκατ. ευρώ με σκοπό να καλύπτει ζημιές απομείωσης των ιδιόκτητων ακινήτων της καθώς και των περιουσιακών της στοιχείων που σχετίζονται με δικαιώματα διοίκησης και αξιοποίησης ακινήτων.
Θυμίζουμε ότι ενώπιον του ΣτΕ, με αίτημα την απόδοση εκτάσεων που απαλλοτριώθηκαν υπέρ του δημοσίου αλλά δεν συντελέστηκε εντός εύλογου χρόνου η αξιοποίησή τους, έχουν υποβληθεί προσφυγές από τους δικηγόρους της Ρόδου κ.κ. Στ. Σταυρή, Νίκο Πέρρο (για το γκολφ Αφάντου) και Κ. Σαρρή (για την Τσαμπίκα).
Σε ό,τι αφορά ειδικότερα το Γκολφ Αφάντου έχει διαταχθεί ήδη από το ΣτΕ η μερική άρση της συντελεσμένης απαλλοτρίωσης ιδιωτικών ακινήτων που περιήλθαν αρχικά στην ιδιοκτησία του ΕΟΤ και η επιστροφή εκτάσεων στους αρχικούς ιδιοκτήτες της. Σκοπός δε της απαλλοτρίωσης, που συντελέστηκε πριν από 35 έτη, ήταν η εκτέλεση έργων τουριστικής ανάπτυξης στην ευρύτερη περιοχή της παραλίας Αφάντου συμπεριλαμβανομένων και αυτών του γηπέδου γκολφ.
Εν πάση περιπτώσει ενώ υφίστατο μια παγιωμένη κατάσταση στην «ένδικη» διαφορά, την 23η Μαΐου 2011 εκδόθηκε η πρώτη απόφαση – προάγγελος ανατροπών της υφιστάμενης νομολογίας.
Το Στ’ Τμήμα του Συμβουλίου της Επικρατείας με την υπ’ αριθμ. 1519/2011 απόφασή του παρέπεμψε τη λήψη απόφασης επί αιτήσεως του δικηγόρου κ. Στ. Σταυρή και των οικείων του κ.κ. Στ. χήρας Εμμανουήλ Σταυρή και Μαρούλας (Μαρίας) Εμμανουήλ Σταυρή για την επιστροφή στην ιδιοκτησία τους εκτάσεων που απαλλοτριώθηκαν στο Γκολφ Αφάντου, ενώπιον της 7μελούς συνθέσεως, την 10η Οκτωβρίου 2011.
Τρία από τα πέντε μέλη του συμβουλίου του ΣτΕ αποφάνθηκαν ότι έχουν συντελεστεί από την ΕΤΑ οι λόγοι απαλλοτρίωσης των ακινήτων στο Γκολφ Αφάντου!
Το δικαστήριο ήλθε δηλαδή σε ευθεία αντιπαράθεση με άλλη απόφαση (2216/2009) που εξέδωσε, πράγμα που μνημονεύεται στο σκεπτικό της νέας αποφάσεως και το οποίο επεσήμαναν οι δύο σύμβουλοι που μειοψήφισαν κρίνοντας ότι έχει παρέλθει χρόνος 35 ετών χωρίς να συντελεστεί η απαλλοτρίωση με αποτέλεσμα να πρέπει να επιστραφούν τα ακίνητα στους παλαιούς ιδιοκτήτες!
Εν πάση περιπτώσει στο σκεπτικό της «ανατρεπτικής» αυτής απόφασης του ΣτΕ, που επαναλαμβάνουμε δεν είναι τελεσίδικη, αναφέρονται τα ακόλουθα:
«Προς το σκοπό της τουριστικής αξιοποιήσεως της όλης περιοχής Αφάντου Ρόδου, ο Ε.Ο.Τ. επιδίωξε και απέκτησε με διάφορες πράξεις (απαλλοτριώσεις, αγορά, παραχώρηση, από το Ελληνικό Δημόσιο και με ανακήρυξη εκτάσεων ως τουριστικών δημοσίων κτημάτων) διάφορες όμορες εκτάσεις, που αποτέλεσαν μια ενιαία έκταση συνολικής επιφάνειας 1.992.978 τ.μ., στην οποία περιλαμβάνεται και το επίδικο ακίνητο. Εντός της προαναφερθείσης συνολικής εκτάσεως ο Ε.Ο.Τ. έχει εκτελέσει σταδιακά τα εξής έργα και εγκαταστάσεις: γήπεδο γκολφ 18 οπών, εκτάσεως 550 στρεμμάτων, χώρο στάθμευσης οχημάτων 40 θέσεων, club house κτίριο 3.600 τ.μ., προσωρινές εγκαταστάσεις εξυπηρέτησης μονάδας γκολφ 300 τ.μ. (γραφεία, κυλικείο, αποδυτήρια, χώρο φύλαξης αθλητικού εξοπλισμού και WC), ξενοδοχείο Ξενία, κτήριο 1.500 τ.μ. που λειτούργησε ως ξενοδοχείο και ως σχολή τουριστικών επαγγελμάτων, εγκαταστάσεις κολύμβησης και αποδυτηρίων και εγκαταστάσεις στην παραλία για εξυπηρέτηση των λουομένων. Επίσης, εντός της όλης ιδιοκτησίας λειτουργούν δίκτυα ηλεκτροδότησης, υδροδότησης από 3 γεωτρήσεις και αποχέτευσης ομβρίων υδάτων και λυμάτων. Από το 1993 ολόκληρη η ιδιοκτησία του Ε.Ο.Τ. θεσμοθετήθηκε ως ζώνη τουρισμού και αναψυχής με καθορισμένες χρήσεις γης η οποία περιλαμβάνει τουριστικές εγκαταστάσεις, κατοικίες, εμπορικές χρήσεις και συναφείς χρήσεις (τουριστικός λιμένας, υπαίθριες αθλητικές εγκαταστάσεις κλπ.). Ο Ε.Ο.Τ. προσπάθησε δύο φορές κατά τη δεκαετία 1980-1990 να ολοκληρώσει την αξιοποίηση της έκτασης μέσω μακροχρόνιας εκμίσθωσης σε ιδιώτη επενδυτή, που θα επιλεγόταν κατόπιν διαγωνισμού, όμως ο προκηρυχθείς δημόσιος διαγωνισμός, ελλείψει προσφορών, αλλά και λόγω ελλείψεως εγκρίσεως χωροθετήσεως της περιοχής και μη ύπαρξης κινήτρων για επενδύσεις σ’ αυτήν από τον ισχύοντα αναπτυξιακό νόμο, κηρύχθηκε και τις δύο φορές άγονος.
Η Ε.Τ.Α. αφότου ανέλαβε τη διοίκηση, διαχείριση και εκμετάλλευση της ιδιοκτησίας του Ε.Ο.Τ. έθεσε σε άμεση εφαρμογή πρόγραμμα τουριστικής αξιοποίησης αυτής. Κατόπιν διεθνούς διαγωνισμού της 22.9.1999, προσέλαβε ως χρηματοοικονομικό σύμβουλο την εταιρία «Mizuho Corporate Advisory CO, LTD» για να καταρτίσει στρατηγικό σχέδιο αξιοποίησης της ακίνητης περιουσίας του Ε.Ο.Τ. Η σύμβαση υπεγράφη το Φεβρουάριο 2001. Το πρόγραμμα αξιοποίησης βασίζεται στο στρατηγικό σχέδιο που εκπονήθηκε από τον χρηματοοικονομικό σύμβουλο. Η έκταση Γκολφ Αφάντου Ρόδου προσφέρεται για ολοκληρωμένη τουριστική ανάπτυξη, όπως προβλέπει το στρατηγικό σχέδιο. Συμπεριλήφθηκε λοιπόν στα 10 ακίνητα, που εντάχθηκαν σε καθεστώς επιτάχυνσης, αξιοποίησης με ταχείες διαδικασίες. Προς το σκοπό της τουριστικής αξιοποίησης της εκτάσεως με συμμετοχή της ιδιωτικής πρωτοβουλίας και προσέλκυση ιδιωτικών κεφαλαίων και τεχνογνωσίας αποφασίσθηκε η ιδιωτικοποίηση της εκτάσεως μέσω διεθνούς διαγωνισμού (με τις 806/17.10.2001 και 59/14.2.2002 αποφάσεις της Διυπουργικής Επιτροπής Αποκρατικοποιήσεων εφεξής Δ.Ε.Α.).
Με την 70/15.3.2002 απόφαση του Δ.Σ. της Ε.Τ.Α. προκηρύχθηκε διεθνής διαγωνισμός για ανάδειξη στρατηγικού συνεργάτη, που θα αναλάβει την ανάπτυξη της υφιστάμενης υποδομής γκολφ. Την 23.9.2002 δύο μεγάλα επιχειρηματικά σχήματα κατέθεσαν τις προσφορές τους, περαιτέρω, όμως, την 16.1.2004 μόνο μία προσφορά κατατέθηκε. Τελικά, ο διαγωνισμός κηρύχθηκε άγονος με την 47/10.1.2005 απόφαση της ΔΕΑ και την 180/24.1.2005 απόφαση του Δ.Σ. της Ε.Τ.Α.. Στη συνέχεια, με την υπ’ αριθμ. 16768/18.11.2005 απόφαση του Γενικού Γραμματέα Περιφέρειας Νότιου Αιγαίου επικυρώθηκε η, από 6.6.2005, έκθεση, της, κατά το άρθρο 3 του ν. 2971/2001, αρμόδιας επιτροπής, περί καθορισμού ορίων αιγιαλού και παραλίας κατά μήκος της ακτής της ευρύτερης απαλλοτριωθείσης εκτάσεως. Εξ άλλου, όπως προκύπτει από το υπ’ αριθμ. ΔΚ1151/25.5.2006 έγγραφο της Κτηματικής Υπηρεσίας Δωδεκανήσου, επιτρέπεται πλέον η κατασκευή επέκτασης του υφισταμένου γηπέδου γκολφ εντός της κοινόχρηστης ζώνης της παραλίας. Περαιτέρω, η παρεμβαίνουσα Ε.Τ.Α. επικαλείται τη διενέργεια εγγραφής τίτλων ιδιοκτησίας και ενοποίησης επί μέρους κτηματομερίδων όμορων ακινήτων στην ευρύτερη ένδικη περιοχή σε μία μερίδα. Φέρεται περαιτέρω εκδοθείσα η υπ’ αριθμ. 58/17.10.2005 απόφαση της Διυπουργικής Επιτροπής Αποκρατικοποιήσεων, σχετικά με την αξιοποίηση, μεταξύ άλλων και της εκτάσεως Αφάντου Ρόδου. Εξ άλλου, στις 15.3.2006 υπεγράφη μεταξύ της παρεμβαίνουσας Ε.Τ.Α. Α.Ε., της Διυπουργικής Επιτροπής Αποκρατικοποιήσεων και της Alpha Bank σύμβαση περί αναθέσεως στην τελευταία χρηματοοικονομικών υπηρεσιών.
Επειδή, όπως προκύπτει από τα ως άνω στοιχεία του φακέλου, από τη συντέλεση της απαλλοτριώσεως (8.6.1972), που είχε κηρυχθεί για την εκτέλεση έργων τουριστικής αξιοποιήσεως, μέχρι την εκδήλωση της προσβαλλομένης παραλείψεως (27.6.2007) – αφού πάντως, οι μεταγενέστερες του κρίσιμου εν προκειμένω χρόνου εκδηλώσεως της προσβαλλομένης παραλείψεως ενέργειες που επικαλούνται οι παρεμβαίνοντες, δεν ασκούν επιρροή στην προκειμένη περίπτωση, κατά τα ήδη εκτεθέντα – παρήλθαν τριανταπέντε (35) έτη, μέσα στα οποία η Διοίκηση προέβη σε ποικίλες ενέργειες, οι οποίες απέβλεπαν στη αξιοποίηση της ευρύτερης απαλλοτριωθείσης εκτάσεως Αφάντου Ρόδου, λογιζόμενης ως ενιαίας, όπως η κατασκευή γηπέδου γκολφ (1971 και μετά) η ανέγερση του club house κτηρίου, του ξενοδοχείου «ΞΕΝΙΑ», η κατασκευή δικτύων, εγκαταστάσεις στην παραλία, η θεσμοθέτηση ζώνης τουρισμού και αναψυχής (1993), η οποία περιλαμβάνει τουριστικές εγκαταστάσεις, κατοικίες, εμπορικές χρήσεις και συναφείς χρήσεις (τουριστικό λιμένα, υπαίθριες αθλητικές εγκαταστάσεις κλπ), ο καθορισμός ορίων αιγιαλού και παραλίας (2005), η κατάρτιση στρατηγικού σχεδίου αξιοποιήσεως της εκτάσεως (1999, 2001), η επαναλαμβανόμενη προσπάθεια ολοκληρώσεως της αξιοποιήσεως μέσω συμμετοχής της ιδιωτικής πρωτοβουλίας και προσέλκυσης ιδιωτικών κεφαλαίων (1980-1990, 2001-2002), ειδικότερα δε μέσω της μακροχρόνιας εκμισθώσεως σε ιδιώτη επενδυτή.
Ως εκ τούτου, δεδομένης της εκδηλώσεως, εκ μέρους της Διοικήσεως, προθέσεως πραγματοποιήσεως του σκοπού της κηρυχθείσης απαλλοτριώσεως, και της υλοποιήσεως πολλών έργων θα έδει η κρινόμενη αίτηση ακυρώσεως να απορριφθεί».













