Στόχος είναι να μπουν στα ταμεία του κράτους 1,5 έως 2 δισεκατομμύρια ευρώ την τρέχουσα τριετία. Αυτό απαιτούν οι δεσμεύσεις που έχει αναλάβει η ελληνική πλευρά στο πλαίσιο του μνημονίου και οι οποίες επικαιροποιούνται με το μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα, που μπαίνει στην τελική ευθεία των κυβερνητικών αποφάσεων.
Μετά τη θύελλα που προκάλεσε η δημόσια δήλωση της Τίνας Μπιρμπίλη, με αποδέκτη τον Γιώργο Παπακωσταντίνου, ότι δεν πρόκειται να παράσχει «περιβαλλοντική και πολεοδομική κάλυψη» σε ένα μέτρο εισπρακτικού χαρακτήρα, οι πληροφορίες αναφέρουν ότι έχει αποκατασταθεί κλίμα καλής συνεννόησης μεταξύ των Υπουργείων Οικονομικών και Περιβάλλοντος στο συγκεκριμένο θέμα. Τα δύο υπουργεία συνεργάστηκαν, ώστε η νέα ρύθμιση να συγκεντρώνει τις απαιτούμενες συνταγματικές και περιβαλλοντικές προϋποθέσεις, προκειμένου να είναι εφικτή η εφαρμογή της και να μην εκτεθεί η κυβέρνηση σε νέες κακοτοπιές. Έχει γίνει σαφές προς κάθε κατεύθυνση ότι η τελική ρύθμιση για τα αυθαίρετα θα πάρει τη μορφή κεντρικής κυβερνητικής απόφασης.
Οι άξονες της ρύθμισης
Οι πέντε άξονες στους οποίους θα κινηθεί η νέα ρύθμιση, σύμφωνα με πληροφορίες, είναι:
1. Δραστική μείωση των προστίμων ανέγερσης και διατήρησης για όλα τα αυθαίρετα και ιδίως για τα κτίσματα που ανεγέρθηκαν μετά την 1η Ιανουαρίου του 2004, ώστε να διαμορφωθούν σε ρεαλιστική βάση και να είναι δυνατή τόσο η επιβολή όσο και η είσπραξή τους.
2. Αποκλείεται, λόγω των συνταγματικών προβλέψεων και των σχετικών αποφάσεων του Συμβουλίου της Επικρατείας, νομιμοποίηση ή τακτοποίηση, όπως με τους ημιυπαίθριους και άλλους χώρους. Δηλαδή, δεν προβλέπεται ούτε μπορεί να γίνει με καταβολή εφάπαξ προστίμου απαλλαγή του ιδιοκτήτη από τα μελλοντικά πρόστιμα διατήρησης, με παράλληλη εξαίρεση του κτίσματος από την κατεδάφιση.
3. Η εφικτή λύση που ετοιμάζει η κυβέρνηση με πρωτοβουλία του Υπουργείου Οικονομικών για το θέμα των αυθαιρέτων θα έχει τη μορφή περαίωσης. Με προθεσμία ορισμένων μηνών οι ιδιοκτήτες αυθαιρέτων θα κληθούν να προσέλθουν στις πολεοδομίες και στις οικονομικές εφορίες, προκειμένου να δηλώσουν την υπαγωγή τους στη νέα ρύθμιση, θα αναλάβουν την υποχρέωση να πληρώσουν σε πολλές δόσεις και με σημαντικές μειώσεις τόσο τα σωρευμένα από το παρελθόν πρόστιμα ανέγερσης και διατήρησης όσο και τα μελλοντικά ετήσια πρόστιμα διατήρησης του αυθαιρέτου, όπως προβλέπει ο νόμος.
4. Το δέλεαρ που θα έχουν οι ιδιοκτήτες ώστε να ενταχθούν στη ρύθμιση της περαίωσης των προστίμων αυθαιρέτων θα είναι ότι θα πληρώσουν ελεγχόμενα και πολύ χαμηλά ποσά, ενώ όσοι δεν προσέλθουν θα αντιμετωπίσουν στη συνέχεια γερές καμπάνες.
5. Συζητείται διαβάθμιση στην αναμόρφωση των προστίμων αυθαιρέτων και διαφορετική αντιμετώπιση στις περιπτώσεις των αυθαίρετων οικισμών πρώτης κατοικίας. Αντίθετα, οικοδομές πολλών εκατομμυρίων, ειδικά μέσα σε δάση ή πάνω στον αιγιαλό, δεν μπορούν να τύχουν ευνοϊκών ρυθμίσεων, αναφέρουν παράγοντες του οικονομικού επιτελείου. Τα πρόστιμα θα θεωρούνται δημόσιο έσοδο, θα εισπράττονται από τις ΔΟΥ και θα καταγράφονται.
Εφορίες και πολεοδομίες
0 αριθμός των αυθαιρέτων που δεν είναι επίσημα καταγεγραμμένα υπολογίζεται ότι ξεπερνά το 1 εκατομμύριο. Στα κιτάπια των πολεοδομικών γραφείων και των εφοριών είναι καταγεγραμμένοι συνολικά περί τους 350.000 έως 380.000 ιδιοκτήτες αυθαιρέτων. Πρόκειται για τους 250.000 ιδιοκτήτες που δήλωσαν τα αυθαίρετά τους με την επιχείρηση Τρίτση, αλλά η είσπραξη των προστίμων στην πορεία αδράνησε. ¶λλοι περίπου 80.000 ιδιοκτήτες αυθαιρέτων, που καταγράφηκαν με τη ρύθμιση επί Βάσως Παπανδρέου το 2003, για να πάρουν φως, νερό, τηλέφωνο και περίπου 30.000 με 50.000 αυθαίρετα, που έχουν καταγραφεί από καταγγελίες και αυτοψίες.
Η επιχείρηση περαίωσης των αυθαιρέτων θα συνδυαστεί με την αναμόρφωση και την ενίσχυση της λειτουργίας των εισπρακτικών και ελεγκτικών μηχανισμών στις Εφορίες και τις Πολεοδομίες. Στην πράξη διαπιστώνεται ότι λόγω του υπερβολικού ύψους αλλά και της κατάστασης διάλυσης που επικρατεί στις Πολεοδομίες, είναι σχεδόν αδύνατο να καταλογιστούν και να εισπραχθούν τα πρόστιμα των αυθαιρέτων. Έρευνα του επιθεωρητή δημόσιας διοίκησης κ. Ρακιτζή διαπιστώνει ότι από το 2005 σε περισσότερες από τις μισές πολεοδομίες της χώρας δεν έχει καταλογιστεί ούτε ένα ευρώ πρόστιμο.
