Η Ελλάδα βρίσκεται και πάλι στο επίκεντρο των προσφυγικών ροών, με τα σύνορα της να αποτελούν το πρώτο σημείο εισόδου για χιλιάδες πρόσφυγες και μετανάστες που αναζητούν καταφύγιο στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η διαχείριση των προσφυγικών ροών έχει εξελιχθεί σε μια συνεχώς εξελισσόμενη πρόκληση για τις ελληνικές αρχές, τις τοπικές κοινωνίες και την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Αφίξεις στα νησιά του Αιγαίου
Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία της Υπηρεσίας Προστασίας Συνόρων της Ε.Ε. (Frontex), το πρώτο εξάμηνο του 2025 καταγράφηκαν περίπου 20.000 αφίξεις προσφύγων και μεταναστών στα νησιά του Αιγαίου. Η Μυτιλήνη, η Χίος και η Σάμος παραμένουν οι κύριοι προορισμοί, αν και παρατηρείται αυξητική τάση και σε άλλες περιοχές, όπως η Λέρος και η Κως.
Οι αφίξεις αυτές αποτελούν αύξηση περίπου 15% σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2024, γεγονός που εντείνει τις πιέσεις στις τοπικές υποδομές και υπηρεσίες.
Η Κατάσταση στην Κρήτη
Η Κρήτη, αναδεικνύεται σε κύριο σημείο εισόδου, καθώς έχει αρχίσει να καταγράφει αυξητικές τάσεις στις αφίξεις. Σύμφωνα με το Λιμενικό Σώμα, το πρώτο εξάμηνο του 2025 καταγράφηκαν περίπου 1.500 αφίξεις προσφύγων και μεταναστών στα λιμάνια του νησιού, κυρίως στο Ηράκλειο και το Ρέθυμνο. Η αύξηση αυτή συνδέεται με την αλλαγή των διαδρομών των διακινητών, οι οποίοι αναζητούν εναλλακτικές οδούς προς την Ευρώπη.
Μεταναστευτικές ροές στην Κρήτη
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρέθεσε ο Θ. Πλεύρης, από τις 9 Ιουλίου που ισχύει η τροπολογία αναστολής του ασύλου:
Το πρώτο εξάμηνο του 2025 είχαν αφιχθεί από τη Λιβύη στην Κρήτη 10.000 περίπου παράνομοι μετανάστες. Από τις 1 έως 9 Ιουλίου μέσα σε μια μόλις εβδομάδα οι αφίξεις έφθασαν τις 2642, οπότε και κατατέθηκε η τροπολογία αναστολής ασύλου
Από 10 Ιουλίου έως τέλη Ιουλίου οι αφίξεις έφθασαν τις 913 και έως σήμερα τον Αύγουστο οι αφίξεις είναι κάτω των 500. Δηλαδή σε 45 ημέρες εισήλθαν παράνομα στη χώρα από τη Λιβύη οι μισοί μετανάστες από όσους έφθασαν μόνο την πρώτη βδομάδα του Ιουλίου.
Όλο τον Αύγουστο μέχρι τώρα αφίχθησαν παράνομα όσοι αφίχθησαν παράνομα σε μια μόνο μέρα τον Ιούλιο.
Σημειώνεται 80% μείωση στις ροές στην Κρήτη τις πρώτες 27 ημέρες του Αυγούστου έναντι των αντίστοιχων του Ιουλίου. Αυτό δεν μας εφησυχάζει πρέπει να είμαστε έτοιμοι για τυχόν νέες επιθετικές κινήσεις των κυκλωμάτων λαθροδιακίνησης ως προς την αύξηση των ροών. Είναι χαρακτηριστικά τα όσα αποκάλυψε ο Θάνος Πλεύρης, στην συζήτηση του νομοσχεδίου για το άσυλο, ότι στις αρχές Ιουλίου έφυγε μαζικό μήνυμα σε πρόσφυγες και μετανάστες, προκειμένου να κατευθυνθούν στην Ελλάδα.
«Την πρώτη εβδομάδα του Ιουλίου πήγαινε στα κινητά των ανθρώπων που ήταν εκεί, μύνημα που έλεγε, ”η Ιταλία αυστηροποιεί το πλαίσιο της, μην πάτε προς τα εκεί, κινηθείτε προς την Ελλάδα και την Κρήτη – Γαύδο, είναι το πιο ασφαλές ταξίδι και έχει ελαστικοποιημένο πλαίσιο”», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Μάλιστα ο κ. Πλεύρης μίλησε για επιθετική κίνηση των κυκλωμάτων. «Όταν έχεις και τις πληροφορίες, ότι ξαφνικά τα κυκλώματα αρχίζουν να σου κάνουν μία επιθετική κίνηση, δεν θα αντιδράσεις; Θα αντιδράσεις, και θα αντιδράσεις και με την διπλωματία, θα αντιδράσεις και με την καλύτερη προστασία, θα αντιδράσεις και με την αποτροπή, θα αντιδράσεις και με τη νομοθεσία τη συγκεκριμένη», είπε.
Το νομοσχέδιο για το μεταναστευτικό
Πρόσφυγες και μετανάστες φτάνουν στο λιμάνι του Λαυρίου από τη νότια Κρήτη
Στο πλαίσιο αυτό, η κυβέρνηση έχει φέρει προς ψήφιση στην Βουλή, το νομοσχέδιο του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου με τίτλο «Αναμόρφωση πλαισίου και διαδικασιών επιστροφών πολιτών τρίτων χωρών».
Τα βασικά σημεία του νομοσχεδίου:
1. Εναρμόνιση με ευρωπαϊκό πλαίσιο και ενίσχυση των διαδικασιών επιστροφής:
Επικαιροποιούνται οι ορισμοί σύμφωνα με τον νέο ευρωπαϊκό κανονισμό επιστροφών
Διευρύνεται ο ορισμός της «χώρας επιστροφής», περιλαμβάνοντας τη χώρα συνήθους διαμονής, ασφαλείς τρίτες χώρες και την πρώτη χώρα ασύλου όπου απορρίφθηκε η αίτηση
2. Αυστηροποίηση των όρων παραμονής και εισόδου:
Επανακαθορίζονται τα αντικειμενικά κριτήρια του κινδύνου διαφυγής, όπως η έλλειψη σταθερής διεύθυνσης ή η άρνηση βιομετρικής ταυτοποίησης
Επιβάλλεται αυστηρότερο πλαίσιο για την άρνηση εισόδου, προβλέποντας κίνδυνο για δημόσια τάξη, εθνική ασφάλεια ή δημόσια υγεία — με αύξηση της απαγόρευσης εισόδου από 5 σε 10, και δυνατότητα παράτασης έως και 5 χρόνια
3. Μείωση προθεσμιών και ενίσχυση καθοδήγησης:
Μειώνονται οι προθεσμίες οικειοθελούς αναχώρησης (από 25 σε 14 μέρες) και οι αντίστοιχες παρατάσεις (από 120 σε 60 μέρες), ενώ εισάγεται δυνατότητα ηλεκτρονικής επιτήρησης κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου.
4. Ποινικοποίηση παράνομης παραμονής και κατάργηση της νομιμοποίησης:
Η παράνομη παραμονή καθίσταται ποινικό αδίκημα με ποινές φυλάκισης από 2 έως 5 έτη, και η δυνατότητα νομιμοποίησης μετά από χρόνια στην Ελλάδα καταργείται.
Επιπλέον, προβλέπεται διοικητική κράτηση έως 24 μήνες, με χρήση ηλεκτρονικού βραχιολιού, καθώς και κατάργηση της δυνατότητας νόμιμης παραμονής μετά από 7 χρόνια ανεπίσημης διαμονής
5. Λογική των «δύο δρόμων»: Ανοιχτό άσυλο, αυστηρή επιστροφή:
Στοχεύει στη θεσμοθέτηση διακριτικής και ταχύτερης διαχείρισης, με σεβασμό στους πρόσφυγες που δικαιούνται προστασία, αλλά αυστηρή αντιμετώπιση για όσους δεν πληρούν τα κριτήρια.
Ειδικά, αναμένεται η μεταφορά έως 20.000 αιτούντων άσυλο από τα νησιά στην ηπειρωτική χώρα έως το τέλος του έτους και αύξηση των επιστροφών προς την Τουρκία
Πηγή: cnn.gr