“Είμαστε Ελληνες;”

της Στέλ­λας Κα­ρα­τζί­κη

Ελ­λά­δα. Στο άκου­σμα της λέξης, μια ακόμα έρ­χε­ται ακά­λε­στη να προ­στε­θεί από μόνη της στον νου. Αρ­χαία Ελ­λά­δα. Το λίκνο του πο­λι­τι­σμού. Η μη­τέ­ρα της Δη­μο­κρα­τί­ας. Η Ελ­λά­δα του με­γα­λεί­ου. Των σοφών και του φωτός. Σή­με­ρα η νέα Ευ­ρω­παι­κή  Ελ­λά­δα. Η χώρα των αντι­φά­σε­ων. Ακόμα του πο­λι­τι­σμού, αλλά και του λαι­κι­σμού. Ακόμα της Δη­μο­κρα­τί­ας αλλά και του ωχα­δερ­φι­σμού, ακόμα του με­γα­λεί­ου αλλά και της δια­φθο­ράς. Αυτής της πλη­γής που κα­κο­φορ­μί­ζει και κάνει με­ρι­κούς να ανα­ρω­τιού­νται ,  αν αυτή η τε­ρά­στια ιστο­ρία στης οποί­ας τους κλυ­δω­νι­σμούς εξα­κο­λου­θού­με να ζούμε, μας ανή­κει ακόμα.

Θα ήταν εξαι­ρε­τι­κά εν­δια­φέ­ρον, κι εξί­σου επι­μορ­φω­τι­κό, να κρα­τού­σα­με στα χέρια μας, η να εί­χα­με όλοι πρό­σβα­ση από μι­κροί, σε ένα εγ­χει­ρί­διο που θα ανέ­λυε τους λό­γους της δια­φθο­ράς, τους τρό­πους απο­φυ­γής της, και θα δί­δα­σκε την άμεση ανα­γνώ­ρι­ση του πρώ­του εκεί­νου σπό­ρου που με­τα­δί­δε­ται με τα­χύ­τη­τα λοί­μω­ξης. Να εί­χα­με μια λίστα πα­ρα­δειγ­μά­των προς απο­φυ­γήν.  Να εί­χα­με ένα γρα­πτό αντι­δι­φθε­ρι­τι­κό αντί­σω­μα.

Αντί αυτού έχου­με πλη­θώ­ρα πα­ρα­δειγ­μά­των ολο­φά­νε­ρης δια­φθο­ράς, καθώς έχου­με λίγο πολύ όλοι νιώ­σει τις συ­νέ­πειες του φαι­νο­μέ­νου. Ακόμα κι αν δε­χτού­με την κλίση του λαού μας στην υπερ­βο­λή, και την χα­ρι­τω­μέ­νη του αδυ­να­μία στις πο­μπώ­δης εκ­φρά­σεις και την δρα­μα­το­ποί­η­ση της κα­θη­με­ρι­νό­τη­τας, η πραγ­μα­τι­κή αλή­θεια όπως πολύ σωστά δια­τεί­νε­ται η εθι­μο­τυ­πι­κή πα­ρά­δο­ση είναι πως «δεν υπάρ­χει κα­πνός χωρίς φωτιά».

Σ ένα υπο­τι­θέ­με­νο παι­χνί­δι  δυο φίλων που σκο­τώ­νουν την ανία τους κι όπου ο ένας  λέει μια λέξη κι ο άλλος απα­ντά με την πρώτη που του έρ­χε­ται στον νου, η εξέ­λι­ξη θα ήταν κάπως έτσι.

Πο­λι­τι­κή-δια­φθο­ρά

Δη­μό­σιο –δια­φθο­ρά

Πα­πά­δες-διε­φθαρ­μέ­νοι

Δι­κα­στι­κοί λει­τουρ­γοί- διε­φθαρ­μέ­νοι

Υγεία-δια­φθο­ρά

Και η λίστα δεν έχει τέλος. Από δη­μο­σιο­γρά­φους και πα­ρά­γο­ντες του αθλη­τι­σμού, και από την δη­μό­σια διοί­κη­ση  στην ίδια την κα­θη­με­ρι­νό­τη­τα και στην κοι­νω­νι­κή ζωή, το λε­ξι­λό­γιο που πλαι­σιώ­νει την πα­ρα­μι­κρή πε­ρι­γρα­φή στο εκά­στο­τε επάγ­γελ­μα είναι λιγο πολύ κοινό.    Χρη­μα­τί­ζε­ται, χρη­μα­τί­ζει  παίρ­νει, λα­δώ­νει, λα­δώ­νε­ται, τα ρί­χνει, κάτω από το τρα­πέ­ζι, στην ζούλα, πίσω από την πόρτα ….Είναι οι άν­θρω­ποι αυτοί που κα­τη­γο­ρού­νται πως ….έχουν τον τρόπο τους.

Ει­δι­κό­τε­ρα οι χώροι της πο­λι­τι­κής, του δη­μο­σί­ου, των δι­κα­στη­ρί­ων αλλά και του αθλη­τι­σμού θε­ω­ρού­νται φυ­τώ­ρια δια­φθο­ράς. Ει­σερ­χό­με­νος σε αυ­τούς είναι βέ­βαιο πως σου πα­ρέ­χε­ται η κα­τάλ­λη­λη εκ­παί­δευ­ση να δια­πρέ­ψεις σε αυτήν.

Αν και ρι­ψο­κίν­δυ­νο να απο­τολ­μή­σει κα­νείς να απα­ριθ­μή­σει τις αι­τί­ες μην έχο­ντας επαρ­κείς γνώ­σεις αν­θρω­πι­στι­κών επι­στή­μων και κοι­νω­νιο­λο­γί­ας, εντού­τοις είναι μάλ­λον απο­δε­κτό να προ­βεί σε ει­κα­σί­ες με­λε­τώ­ντας απλά τα φαι­νό­με­να της επο­χής. Πως λοι­πόν φτά­σα­με ως εδώ;; ;Με­ρι­κές από τις αι­τί­ες θα μπο­ρού­σαν να είναι :

Κρίση του Δη­μο­κρα­τι­κού πο­λι­τεύ­μα­τος. Είναι οξύ­μω­ρο κι όμως ζούμε σε μια χώρα που γέν­νη­σε την Δη­μο­κρα­τία και την μοί­ρα­σε άπλε­τα ώστε δεν έμει­νε για την ίδια.

Η χει­ρα­γώ­γη­ση του λαού, για την ακρί­βεια η χει­ρα­γώ­γη­ση της ανα­σφά­λειας του λαού.

Υπο­σχέ­σεις που μοι­ρά­ζο­νται για την εκ­πλή­ρω­ση του ελ­λη­νι­κού ονεί­ρου. Της στέ­γης, της μο­νι­μό­τη­τας στην ερ­γα­σία, του αύριο των παι­διών.

Το κυ­νή­γι της οι­κο­νο­μι­κής ευ­μά­ρειας, του εύ­κο­λου δυ­στυ­χώς χρή­μα­τος με το οποίο λαν­θα­σμέ­να ο απε­ρί­σκε­πτος άν­θρω­πος θε­ώ­ρει πως απο­κτά πρό­σω­πο.

Η απο­σύν­δε­ση με­τα­ξύ της αμοι­βής και της πα­ρα­γω­γι­κό­τη­τας. Τρανό πα­ρά­δειγ­μα το ελ­λη­νι­κό δη­μό­σιο το οποίο απέ­χει μα­κράν από το να φη­μί­ζε­ται για την ιε­ρα­τι­κή του προ­σή­λω­ση στην αξιο­κρα­τία σε ότι αφορά στις προ­σλή­ψεις του, κι όμως απο­τε­λεί ακόμα ανε­ρυ­θρί­α­στα για κά­ποιους όνει­ρο ζωής.

Και πως θα μπο­ρού­σε να πα­ρα­βλέ­ψει κά­νεις την έλ­λει­ψη παι­δεί­ας, ποιό­τη­τος, πνευ­μα­τι­κής καλ­λιέρ­γειας; Την έλ­λει­ψη κρι­τι­κής ικα­νό­τη­τος, την αδυ­να­μία της προ­σκόλ­λη­σης στο ου­σιώ­δες, και την πα­ρα­μο­νή σε αυτό. Την λα­τρεία του υπο­κα­τά­στα­του και την εξύ­ψω­ση του σε ιδα­νι­κό; Και για να απο­δώ­σου­με τα του Καί­σα­ρος τω Και­σα­ρει οι ενα­πο­μεί­να­ντες  ιδε­α­λι­στές ας μην χα­σο­με­ρούν βαυ­κα­λι­σμέ­νοι  , η πο­λι­τι­κή είναι  μα­κια­βε­λι­κή. Και στοι­χη­μα­τί­ζω πως ποσώς τον εν­διέ­φε­ρε  τον κάθε καί­σα­ρα η συ­μπε­ρι­φο­ρά της συμ­βί­ας του. Το έχει αυτό η πο­λι­τι­κή . Την δυ­να­τό­τη­τα να εξα­λεί­φει όλα τα πάθη. Να χουμε να λέμε.

Η δια­φθο­ρά ζει και βα­σι­λεύ­ει. Τρο­φο­δο­τεί­ται από την ιδία της την φα­ντα­σία και την δη­μιουρ­γι­κό­τη­τα προ­σφέ­ρο­ντας στο πιάτο a la carte το αγα­πη­μέ­νο μενού του κάθε γεν­νη­μέ­νου κομ­φορ­μι­στή. Η δια­δι­κα­σία της εξά­λει­ψης της αν αυτή ξε­κι­νή­σει σο­βα­ρά ποτέ, ανα­μέ­νε­ται επί­πο­νη και αργή. Άλ­λω­στε ας μην ξε­χνά­με πως οτι­δή­πο­τε πα­γιω­μέ­νο και σε με­γά­λη έκτα­ση, αν αφαι­ρε­θεί βίαια από μια κοι­νω­νία θα προ­κα­λέ­σει χάος. Και από αυτό… .κατά κοινή ομο­λο­γία δια­θέ­του­με ήδη αρ­κε­τό. Κι ακόμα και την θε­ω­ρία του χάους εί­μα­στε ανί­κα­νοι να εκ­με­ταλ­λευ­τού­με.