Τιμήθηκαν στη Ρόδο τα θύματα του «Ολοκαυτώματος»

Οι Εβραί­οι της Ρόδου και της Κω πλή­ρω­σαν βα­ρύ­τα­το φόρο αί­μα­τος στη να­ζι­στι­κή θη­ριω­δία

Ολο­κλη­ρώ­θη­καν χθες οι εκ­δη­λώ­σεις που διορ­γά­νω­σε η Ισ­ραη­λι­τι­κή Κοι­νό­τη­τα Ρόδου στο πλαί­σιο των «Ημε­ρών Μνή­μης» για τον εκτο­πι­σμό των Εβραί­ων της Ρόδου και της Κω.

Το πρωί τε­λέ­στη­κε επι­μνη­μό­συ­νη δέηση στη μνήμη των Ρο­δί­ων και Κώων θυ­μά­των του Ολο­καυ­τώ­μα­τος, στη Συ­να­γω­γή Kahal Salom που βρί­σκε­ται στη Με­σαιω­νι­κή Πόλη.

Ακο­λού­θη­σε η κα­τά­θε­ση στε­φά­νων στο Μνη­μείο του Ολο­καυ­τώ­μα­τος, στην Πλα­τεία Εβραί­ων Μαρ­τύ­ρων.

Στις εκ­δη­λώ­σεις χθες το πρωί πα­ρέ­στη­σαν ο αντι­πε­ρι­φε­ρειάρ­χης κ. Γιάν­νης Φλε­βά­ρης, ο πε­ρι­φε­ρεια­κός σύμ­βου­λος κ. Άγ­γε­λος Ανα­νί­ας, ο δή­μαρ­χος Ρόδου κ. Φώτης Χα­τζη­διά­κος, ο αντι­δή­μαρ­χος κ. Γιώρ­γος Κα­κού­λης, η πρό­ξε­νος της Γαλ­λί­ας στη Ρόδο κ. Αλίκη Μοσχή, η επι­τε­τραμ­μέ­νη της πρε­σβεί­ας του Ισ­ρα­ήλ στην Αθήνα κ. Tammy Ben Heim, ο πρό­ε­δρος του Κε­ντρι­κού Ισ­ραη­λι­τι­κού Συμ­βου­λί­ου κ. Μω­υ­σής Κων­στα­ντί­νης, ο πρό­ε­δρος του Συμ­βου­λί­ου της Ισ­ραη­λι­τι­κής Κοι­νό­τη­τας Λά­ρι­σας κ. Μορίς Μα­γρί­ζος, o Ρα­βί­νος Αθη­νών κ. Γκα­μπριέλ Νε­γρίν, η πρό­ε­δρος της Ισ­ραη­λι­τι­κής Κοι­νό­τη­τας Ρόδου κ. Μπέλα Ρέστη, η πρό­ε­δρος της Δια­χει­ρι­στι­κής Επι­τρο­πής κ. Κάρ­μεν Κοέν, η εκ­πρό­σω­πος της επι­τρο­πής νέων Acces κ. Alexis Frankel, αντι­προ­σω­πεία της Εβραϊ­κής νε­ο­λαί­ας και Ρο­δί­τες Εβραί­οι που ζουν στο εξω­τε­ρι­κό.

«Με ιδιαί­τε­ρη συ­γκί­νη­ση βρί­σκο­μαι σή­με­ρα εδώ, εκ­προ­σω­πώ­ντας το σύ­νο­λο των Εβραϊ­κών κοι­νο­τή­των της Ελ­λά­δος για να απο­τί­σω μαζί σας φόρο τιμής στα θύ­μα­τα του Ολο­καυ­τώ­μα­τος και να εκ­φρά­σω τον βα­θύ­τα­το απο­τρο­πια­σμό για τα μαρ­τύ­ρια και τους εξευ­τε­λι­σμούς που υπέ­στη­σαν οι ομό­θρη­σκοί μας, διώ­ξεις που κα­τέ­λη­ξαν στην εξό­ντω­ση 1.700 Ελ­λή­νων Ισ­ραη­λι­τών δη­μο­τών της Ρόδου και της Κω. Δυ­στυ­χώς στα Δω­δε­κά­νη­σα έχουν ση­μειω­θεί τρα­γι­κά γε­γο­νό­τα στην ιστο­ρία των Εβραί­ων της Ελ­λά­δας. Οι Εβραί­οι της Δω­δε­κα­νή­σου απο­τέ­λε­σαν την τε­λευ­ταία απο­στο­λή από την Ελ­λά­δα- τον Ιού­λιο του 1944 – στα χι­τλε­ρι­κά στρα­τό­πε­δα συ­γκε­ντρώ­σε­ως, δη­λα­δή λί­γους μόνο μήνες πριν από την απε­λευ­θέ­ρω­ση. Αυτοί έκλει­σαν το μακρύ κα­τά­λο­γο των έξι εκα­τομ­μυ­ρί­ων θυ­μά­των του πρω­το­φα­νούς διωγ­μού, που έχει συμ­βεί στην πα­γκό­σμια ιστο­ρία. Τα σπί­τια και οι πε­ριου­σί­ες, που άφη­σαν πίσω τους, ερει­πώ­θη­καν, λε­η­λα­τή­θη­καν, υφαρ­πά­χθη­καν και κα­τα­λη­κτι­κά κα­τα­σχέ­θη­καν από το ιτα­λι­κό δη­μό­σιο, γε­γο­νός που απο­τε­λεί μια ακόμη με­λα­νή σε­λί­δα της ιστο­ρί­ας που συ­νε­χί­στη­κε και ολο­κλη­ρώ­θη­κε με­τα­πο­λε­μι­κά», τό­νι­σε στην ομι­λία του, μετά την επι­μνη­μό­συ­νη δέηση, ο πρό­ε­δρος του Κε­ντρι­κού Ισ­ραη­λι­τι­κού Συμ­βου­λί­ου κ. Μω­υ­σής Κων­στα­ντί­νης και πρό­σθε­σε πως με­τα­πο­λε­μι­κά η Ρόδος ήταν από τις πρώ­τες πε­ριο­χές της Ελ­λά­δας που ανα­γνώ­ρι­σαν το μαρ­τύ­ριο των Εβραί­ων πο­λι­τών τους και τί­μη­σαν τη μνήμη τους.

Ο κ. Κων­στα­ντί­νης τό­νι­σε ακόμα ότι στην με­τα­πο­λε­μι­κή Ευ­ρώ­πη και στην Ελ­λά­δα υπάρ­χει έξαρ­ση της ρα­τσι­στι­κής βίας.

«Σή­με­ρα πε­ρισ­σό­τε­ρο από κάθε άλλη φορά στην με­τα­πο­λε­μι­κή Ευ­ρώ­πη, αλλά και στην Ελ­λά­δα, βλέ­που­με μια πρω­το­φα­νή έξαρ­ση ρα­τσι­στι­κής βίας στην κα­θη­με­ρι­νή μας ζωή αλλά και προ­σπά­θειες εκ­μη­δέ­νι­σης της ιστο­ρί­ας του Ολο­καυ­τώ­μα­τος. Υπάρ­χουν ακόμη και εκεί­νοι που αμ­φι­σβη­τούν την ίδια την ύπαρ­ξη των χι­τλε­ρι­κών στρα­το­πέ­δων και πο­δο­πα­τούν τη μνήμη των μαρ­τύ­ρων του Ολο­καυ­τώ­μα­τος. Υπάρ­χουν ακόμη και εκεί­νοι που εκ­με­ταλ­λεύ­ο­νται την αν­θρώ­πι­νη δυ­στυ­χία- που προ­κύ­πτει από την οι­κο­νο­μι­κή κρίση για να εν­στα­λά­ξουν στην ψυχή των κα­τα­πο­νη­μέ­νων αν­θρώ­πων το μίσος και το ρα­τσι­σμό. Όλα αυτά τα φαι­νό­με­να δεν θα πρέ­πει να τα αφή­σου­με να γι­γα­ντω­θούν, ούτε να υπο­τι­μού­με τη δυ­να­μι­κή τους, διότι απο­τε­λούν σο­βα­ρό κίν­δυ­νο για την κοι­νω­νία μας και το μέλ­λον της. Πι­στεύ­ου­με και ελ­πί­ζου­με ότι η θυσία των θυ­μά­των του ολο­καυ­τώ­μα­τος θα απο­τε­λέ­σει αιώ­νιο δί­δαγ­μα, που θα θω­ρα­κί­ζει τις καρ­διές των αν­θρώ­πων και θα τις γε­μί­ζει με συ­ναι­σθή­μα­τα δι­καιο­σύ­νης, αγά­πης και αλ­λη­λο­σε­βα­σμού», τό­νι­σε με­τα­ξύ άλλων στην ομι­λία του ο κ. Κων­στα­ντί­νης.

«Οι εκ­δη­λώ­σεις μνή­μης θα είναι πάντα ση­μα­ντι­κές όσα χρό­νια αν πε­ρά­σουν. Συμ­με­τεί­χαν πολ­λοί νέοι. Οι Εβραί­οι της Ρόδου, που ζουν στο εξω­τε­ρι­κό, έχουν μο­να­δι­κό δέ­σι­μο με την Ισ­ραη­λι­τι­κή Κοι­νό­τη­τα. Θα στη­ρί­ζουν πάντα το νησί. Εκεί­νοι που με­τα­νά­στευ­σαν στο εξω­τε­ρι­κό εν­στά­λα­ξαν στα παι­διά και στα εγ­γό­νια τους την αγάπη για τη Ρόδο», δή­λω­σε η γραμ­μα­τέ­ας της Ισ­ραη­λι­τι­κής Κοι­νό­τη­τας κ. Κάρ­μεν Κοέν.

Για πρώτη φορά βρέ­θη­κε στη Ρόδο 15μελής αντι­προ­σω­πεία της αμε­ρι­κα­νι­κής εβραϊ­κής επι­τρο­πής Acces, ενός ορ­γα­νι­σμού που εκ­προ­σω­πεί­ται σε όλο τον κόσμο.

«Είναι η πρώτη φορά που η αντι­προ­σω­πεία μας έρ­χε­ται στη Ρόδο. Έχω την ευ­θύ­νη για το πρό­γραμ­μα που αφορά την συ­νερ­γα­σία με την εβραϊ­κή νε­ο­λαία της Ελ­λά­δος. Στην Ουά­σιγ­κτον, κατά τη διάρ­κεια συ­νε­δρί­ου, σκε­φτή­κα­με ότι θα ήταν καλό να συμ­με­τά­σχου­με στην τε­λε­τή μνή­μης στη Ρόδο», δή­λω­σε η εκ­πρό­σω­πος της αντι­προ­σω­πεί­ας, Alexis Frankel και τό­νι­σε ότι υπάρ­χουν σχέ­δια συ­νερ­γα­σί­ας με την εβραϊ­κή κοι­νό­τη­τα στην Ελ­λά­δα.

Στις εκ­δη­λώ­σεις συμ­με­τεί­χε και η κ Στέλ­λα Λευί, η οποία ήταν μικρό παιδί όταν έφυγε από τη Ρόδο. Τό­νι­σε ότι πάντα θέλει να επι­στρέ­ψει στο νησί, το οποίο υπε­ρα­γα­πά.

«Είμαι ευ­γνώ­μων που ακόμη τι­μού­με τη μνήμη των αν­θρώ­πων που χά­θη­καν. Πάντα θα επι­στρέ­φω στη γε­νέ­τει­ρά μου, τη Ρόδο. Έρ­χο­μαι συ­νε­χώς γιατί με ελ­κύ­ει ο τόπος. Με προ­σελ­κύ­ουν τα πάντα σε αυτόν, ο πο­λι­τι­σμός, οι ομορ­φιές και γε­νι­κά η αύρα του», δή­λω­σε η κ. κ. Λευί.

«Επί πολ­λούς αιώ­νες οι συ­μπο­λί­τες μας, εβραϊ­κής κα­τα­γω­γής, ζού­σαν και δη­μιουρ­γού­σαν στον τόπο μας μαζί με τους υπό­λοι­πους συ­μπα­τριώ­τες μας και μοι­ρά­ζο­νταν σχέ­σεις αγά­πης, αδελ­φο­σύ­νης και αν­θρω­πιάς. Τον Ιού­λιο του 1944, λί­γους μόνο μήνες πριν το τέλος του πο­λέ­μου συ­γκε­ντρώ­θη­καν και συ­νε­λή­φθη­σαν από τους κα­τα­κτη­τές τα μέλη της Εβραϊ­κής Κοι­νό­τη­τας στη Ρόδο και στην Κω και στάλ­θη­καν με τα τρένα του θα­νά­του στο Άου­σβιτς. Έμελε να είναι αυτοί οι τε­λευ­ταί­οι Έλ­λη­νες Εβραί­οι που έφυ­γαν για τα κο­λα­στή­ρια. Λίγοι μόνο μήνες απε­τέ­λε­σαν το όριο με­τα­ξύ ζωής και θα­νά­του. Οι Κοι­νό­τη­τες των νη­σιών μας αφα­νί­στη­καν σε πο­σο­στό που ξε­πέ­ρα­σε το 90% και πλή­ρω­σαν βα­ρύ­τα­το φόρο αί­μα­τος στη να­ζι­στι­κή θη­ριω­δία. Λίγες δε­κά­δες κα­τά­φε­ραν να επι­στρέ­ψουν και να ξα­ναρ­χί­σουν τη ζωή τους στα νησιά μας, τη γη των προ­γό­νων τους, με τις πε­ριου­σί­ες τους να έχουν λε­η­λα­τη­θεί από τους κα­τα­κτη­τές και τις πλη­γές της ψυχής τους για πάντα ανοι­χτές. Ήταν 23 Ιου­λί­ου 1944 όταν το πλοίο ξε­κί­νη­σε από τη Ρόδο για το Άου­σβιτς, αλη­σμό­νη­τοι οι συ­μπα­τριώ­τες μας που τα­ξί­δε­ψαν εκεί­νη τη μέρα για το τα­ξί­δι χωρίς γυ­ρι­σμό…», τό­νι­σε ο αντι­πε­ρι­φε­ριάρ­χης κ. Γιάν­νης Φλε­βά­ρης.

«Είναι υπο­χρέ­ω­σή μας να δια­τη­ρού­με την ιστο­ρι­κή μνήμη και να τι­μού­με αυ­τούς που χά­θη­καν. Η εβραϊ­κή Κοι­νό­τη­τα της Ρόδου απο­δεί­κνυε και συ­νε­χί­ζει να απο­δει­κνύ­ει την ιστο­ρι­κή μο­να­δι­κό­τη­τα του νη­σιού μας, ως γε­ω­πο­λι­τι­κού αλλά και πο­λι­τι­σμι­κού κέ­ντρου σύ­γκλι­σης και συ­νύ­παρ­ξης δια­φο­ρε­τι­κών λαών. Όλοι μαζί οι λαοί ως ένα λει­τουρ­γι­κό σύ­νο­λο, συ­νε­τέ­λε­σαν στη δια­μόρ­φω­ση της πο­λι­τι­σμι­κής ιδιο­προ­σω­πί­ας της Ρόδου και εδραί­ω­σαν τη φυ­σιο­γνω­μία της πο­λυ­πο­λι­τι­σμι­κό­τη­τάς της. Ας στα­θού­με με σε­βα­σμό και σ΄ αυτήν την ιστο­ρι­κή στιγ­μή για την απώ­λεια τόσων ψυχών και ας δια­τη­ρή­σου­με άσβε­στη τη μνήμη τους. Η εβραϊ­κή κοι­νό­τη­τα της Ρόδου, 70 χρό­νια μετά υπάρ­χει. Η εβραϊ­κή συ­νοι­κία, τα μνη­μεία, η συ­να­γω­γή και το μου­σείο της, απο­τε­λούν στοι­χεία της ιστο­ρι­κής αυτής συ­νύ­παρ­ξης των λαών», είπε με­τα­ξύ άλλων ο δή­μαρ­χος κ. Φώτης Χα­τζη­διά­κος.

Χθες το βράδυ επρό­κει­το εξάλ­λου να πραγ­μα­το­ποι­η­θεί και η προ­βο­λή της ται­νί­ας “No Place on Earth” της Janet Tobias, στο Θε­ρι­νό Κι­νη­μα­το­θέ­α­τρο «Ρόδον».