«Ο Τζίτζικας και ο Μέρμηγκας»- Αρθρο του Δημήτρη Γάκη

Τον 6ο αιώνα π.Χ. ο Αί­σω­πος γρά­φει μύ­θους. Δεν γνω­ρί­ζου­με αν θέλει οπωσ­δή­πο­τε οι μύθοι του να είναι δι­δα­κτι­κοί, αλλά γνω­ρί­ζου­με ότι είναι πα­ρα­βο­λές και αλ­λη­γο­ρί­ες. Ίσως γιατί με αυτόν τον τρόπο κα­τα­λα­βαί­νου­με κα­λύ­τε­ρα το νόημα και τη ση­μα­σία πίσω από τον μύθο κι έτσι πίσω από αυτό που φαί­νε­ται να συμ­βαί­νει.

Ο κο­ρω­νο­ϊ­ός είναι οπωσ­δή­πο­τε η με­γά­λη ει­κό­να των ημε­ρών μας. Μια ει­κό­να τόσο με­γά­λη που δεν χω­ρά­ει τί­πο­τα δίπλα της. Έτσι, ότι υπάρ­χει – γιατί υπάρ­χει – μα­ζεύ­ε­ται πίσω της. Τι βλέ­που­με όμως μπρο­στά μας; Σε ένα τη­λε­ο­πτι­κό μο­νο­πώ­λιο χωρίς προη­γού­με­νο, που σε άλλη Δη­μο­κρα­τι­κή χώρα θα ήταν σκάν­δα­λο, λα­λί­στα­τοι υπουρ­γοί σαν άλλα τζι­τζί­κια, ενη­με­ρώ­νουν τον λαό για τον κο­ρω­νο­ϊό. Δια­φη­μι­στι­κά κον­δύ­λια για τα μέτρα, δια­φη­μι­στι­κά κον­δύ­λια για την τή­ρη­σή τους, δια­φη­μι­στι­κά κον­δύ­λια για την άρση τους, δια­φη­μι­στι­κά κον­δύ­λια για μη­νύ­μα­τα επι­βρά­βευ­σης του λαού.

Δύο είναι τα τινά εδώ: Ένα, η κυ­βέρ­νη­ση σε ρόλο φι­λό­στορ­γου πα­τέ­ρα. Αφού πρώτα εκ­φο­βί­ζει το εν δυ­νά­μει άτα­κτο παιδί με απει­λές, τι­μω­ρί­ες, και πρό­στι­μα στην πε­ρί­πτω­σή μας, ύστε­ρα το επαι­νεί και το επι­βρα­βεύ­ει. Ται­ριά­ζει ο ρόλος του σοφού «πα­τέ­ρα» στης κυ­βέρ­νη­σης και του «μι­κρού άτα­κτου παι­διού» στους πο­λί­τες μιας Δη­μο­κρα­τι­κής χώρας; Είναι αυτό το μο­ντέ­λο δια­κυ­βέρ­νη­σης (του εκ­φο­βι­σμού και της τι­μω­ρί­ας) που επι­θυ­μού­με για τη χώρα μας; Όχι δεν ται­ριά­ζει και δεν το επι­θυ­μού­με. Θέ­λου­με τον πο­λί­τη με άποψη, με διά­λο­γο, με ση­μα­σία.

Το δεύ­τε­ρο είναι ότι η κυ­βέρ­νη­ση κα­τά­φε­ρε να βρει έναν νό­μι­μο τρόπο να κάνει τους πλού­σιους κα­να­λάρ­χες πλου­σιό­τε­ρους και να τους κρα­τή­σει έτσι ικα­νο­ποι­η­μέ­νους στο έπα­κρο και έτοι­μους για μελ­λο­ντι­κή τους χρήση. Θα μπο­ρού­σαν να ανα­ζη­τη­θούν άλλοι τρό­ποι; Ναι θα μπο­ρού­σαν. Έτσι κι αλ­λιώς κα­νείς δεν κα­τα­λα­βαί­νει γιατί κάθε δελ­τίο ει­δή­σε­ων και ενη­με­ρω­τι­κή εκ­πο­μπή πα­ρου­σιά­ζει την κα­τά­στα­ση και συ­γκρί­νει την Ελ­λά­δα με χώρες πολύ μα­κρι­νές και με καμία δη­μο­γρα­φι­κή, οι­κο­νο­μι­κή, ή άλλη συγ­γέ­νεια, όπως η Κίνα, η Αρ­γε­ντι­νή, η Βρα­ζι­λία, οι ΗΠΑ.

Η ει­κό­να όμως αυτή άρ­χι­σε να θο­λώ­νει. Η πραγ­μα­τι­κό­τη­τα είναι ξε­ρο­κέ­φα­λη.

Τι γί­νε­ται όμως σε όλο αυτό το διά­στη­μα;

Τα μέτρα του κο­ρω­νοϊ­ού χώ­ρι­σαν την κοι­νω­νία σε πολ­λές και δια­φο­ρε­τι­κές τα­χύ­τη­τες. Τα κρι­τή­ρια με τα οποία κά­ποιοι έγι­ναν πλου­σιό­τε­ροι και κά­ποιοι άλλοι θα ανα­γκα­στούν να κλεί­σουν τις επι­χει­ρή­σεις τους τούς επό­με­νους μήνες δεν εξη­γή­θη­καν. Όμως επι­χει­ρή­σεις θα κλεί­σουν, καθώς τα μέτρα στή­ρι­ξης είναι τόσο ισχνά που φα­ντά­ζουν προ­σχη­μα­τι­κά, αν όχι προ­ε­κλο­γι­κά.

Για αυτά τα προ­σχη­μα­τι­κά μέτρα στή­ρι­ξης ξο­δεύ­τη­καν τα χρή­μα­τα που είχαν μα­ζευ­τεί επί κυ­βέρ­νη­σης ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ. Σή­με­ρα η κοι­νω­νία βρί­σκε­ται οι­κο­νο­μι­κά ξανά στο «ση­μείο μηδέν». Χωρίς σχέ­διο, χωρίς πρό­γραμ­μα, χωρίς ορί­ζο­ντα, τα τα­μεια­κά δια­θέ­σι­μα τε­λεί­ω­σαν με την πο­λι­τι­κή της κυ­βέρ­νη­σης που βα­φτί­στη­κε «στή­ρι­ξη». Ο μέρ­μη­γκας μά­ζευε ο τζί­τζι­κας κε­λαη­δά­ει.

Το ισχυ­ρό πλήγ­μα που δέ­χτη­κε ο επι­χει­ρη­μα­τι­κός κό­σμος από τα κα­θο­λι­κά «lockdowns» δεν έχει φανεί ακόμα σε όλη του την έκτα­ση. Η συρ­ρί­κνω­ση θα φανεί τον επό­με­νο καιρό μαζί με τους δεί­κτες της ανερ­γί­ας που θα απο­τυ­πώ­σουν μία τρα­γι­κή ει­κό­να.

Ο του­ρι­σμός έχει αφε­θεί από το κρά­τος στο έλεος των με­γά­λων επι­χει­ρή­σε­ων, αε­ρο­πο­ρι­κών και άλλων. Καμία ορ­γα­νω­μέ­νη πρό­τα­ση, κα­νέ­να σχέ­διο, καμία δια­βού­λευ­ση ή συ­ζή­τη­ση με τους αν­θρώ­πους αυτού το τόσο νευ­ραλ­γι­κού κλά­δου που κα­λύ­πτει τοv ¼ του ελ­λη­νι­κού ΑΕΠ, για το πως μας βρί­σκει η μέρα της επα­να­λει­τουρ­γί­ας. Αλλά και κα­νέ­νας ορί­ζο­ντας σχε­δια­σμού για την επό­με­νη μέρα όταν θα χρεια­στεί να αντι­με­τω­πί­σου­με τις απώ­λειες και τις ζη­μιές. Ποιά η απά­ντη­ση, ποιά η μέ­ρι­μνα για τον πο­λύ­μορ­φο τομέα του του­ρι­σμού που δεν επα­να­κάμ­πτει με ορι­ζό­ντια μέτρα;

Ο δα­νει­σμός θα απο­τε­λέ­σει τη μόνη διέ­ξο­δο της κυ­βέρ­νη­σης. Όπως και αν βα­φτι­στεί, από όπου και αν γίνει, θα είναι ένα βαρύς δα­νει­σμός σε με­γά­λο ύψος. Ότι δη­λα­δή τώρα η κυ­βέρ­νη­ση μοι­ρά­ζει λα­λί­στα­τη στα κα­νά­λια, θα το πλη­ρώ­σου­με βαριά τον επό­με­νο καιρό. Τα μνη­μό­νια είναι προ των θυρών.

Όλον αυτόν τον καιρό η κοι­νω­νία έχει απο­κλει­στεί. Πα­ρα­κο­λου­θεί κα­θη­λω­μέ­νη μία σειρά από ανα­κοι­νώ­σεις χωρίς διά­λο­γο, χωρίς αντί­λο­γο, χωρίς δια­βού­λευ­ση. Όχι πολύ καλά μα­ντά­τα για τη Δη­μο­κρα­τία αυτά.

Και για να ξα­να­πιά­σου­με τον μύθο, τα τζι­τζί­κια ζουν υπό­γεια σε βάθη έως 2,5 μέτρα (ως νύμ­φες) το με­γα­λύ­τε­ρο μέρος της ζωής τους. Ο μέσος κύ­κλος ζωής για τα πε­ρισ­σό­τε­ρα διαρ­κεί από δύο έως πέντε χρό­νια. Έτσι, και­ρός για τρα­γού­δια δεν έχει μεί­νει μάλ­λον πολύς…

Τα τι­τι­βί­σμα­τα του τζί­τζι­κα τε­λειώ­νουν. Έρ­χε­ται και πάλι η ώρα του μέρ­μη­γκα

Ρόδος, 19.05.2020

Δη­μή­τριος Γάκης

τ. Βου­λευ­τής Δω­δε­κα­νή­σου – ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ