Σεμινάρια αργεντίνικου tango

Λίγα λόγια για το ΤANGO

Γράφει η Σταυ­ρούλα Γεωρ­γο­πα­πα­δά­κου

Ανα­φε­ρό­με­νοι στο ΤΑΝGO, εννο­ούμε ένα είδος μου­σι­κής και παράλ­ληλα ένα είδος κοι­νω­νι­κού χορού, που εξε­λί­χθηκε μαζί μ’ αυτή την μουσική γιατί το tango δημιουρ­γή­θηκε για να χορευ­τεί. Γεν­νή­θηκε στο Buenos Aires της Αργε­ντι­νής και στο Mondevideo της Ουρου­γουάης στα τέλη του 19ου αιώνα από μετα­νά­στες κυρίως Ιταλούς και Ισπα­νούς, πού έφτασαν στην περιοχή του Rio de la Plata ανα­ζη­τώ­ντας την τύχη τους. Από το 1880 περίπου άρχισαν να εμφα­νί­ζο­νται κάποιοι ανώ­νυ­μοι μου­σι­κοί, που έπαιζαν αυτο­σχε­δια­στικά σε cafes, σαλόνια χορού και πορνεία της εποχής, συχνά βάζο­ντας στην μουσική τους απλοϊ­κούς ομοιο­κα­τά­λη­κτους στίχους της στιγμής. Οι στίχοι αυτοί ήταν συνήθως σκω­πτι­κού χαρα­κτήρα. Μέσα από το θολό τοπίο που περι­βάλ­λει την ετυ­μο­λο­γία της λέξης ‘’tango’’, δια­κρί­νο­νται στοι­χεία σχετικά με την μουσική του προ­έ­λευση. Το tango ως είδος μου­σι­κής είναι προϊόν επι­μει­ξίας. Αφρι­κά­νικα στοι­χεία, όπως ο ρυθμός Candombe, το ανδα­λου­σιανό tango, η κου­βα­νέ­ζικη habanera, σε συν­δυα­σμό με την Milonga της υπαί­θρου της ευρύ­τε­ρης περιο­χής του Buenos Aires, έφεραν στο φώς την μουσική του tango, με τους τρεις επι­μέ­ρους ρυθμούς που περι­λαμ­βά­νει: το tango, το tango-vals και την milonga.

Η νεανική περί­ο­δος του tango ονο­μά­ζε­ται εποχή της Παλαιάς Φρουράς (Guardia Vieja) και ορί­ζε­ται χρο­νο­λο­γικά περίπου από το1900 έως το 1925. Σε αυτή την περίοδο, οι δημιουρ­γοί του tango είναι μετα­νά­στες μου­σι­κοί, προ­ερ­χό­με­νοι από χαμηλά κοι­νω­νικά στρώ­ματα, οι οποίοι δεν δια­θέ­τουν ακα­δη­μαϊκή μουσική παιδεία ενώ προ­σπα­θούν να επι­βιώ­σουν παί­ζο­ντας μουσική από μέρος σε μέρος σχη­μα­τί­ζο­ντας trios ή cuartetos. Αρχικά τα κυρί­αρχα όργανα είναι η κιθάρα, το βιολί και το φλάουτο έως την έλευση του μπα­ντο­νεόν, όργανου γερ­μα­νι­κής κατα­γω­γής, που αρχικά προ­ο­ρί­ζο­νταν για εκκλη­σια­στική μουσική. Το μπα­ντο­νεόν έγινε το χαρα­κτη­ρι­στικό όργανο του tango, προσ­δί­δο­ντας του ένα ταμπε­ρα­μέ­ντο ρυθμικό και σοβαρό καθώς και έναν συναι­σθη­μα­τικό, μελαγ­χο­λικό θα έλεγε κανείς χαρα­κτήρα. Αργό­τερα, όταν το tango μπήκε στις μεγάλες αίθου­σες και στα καμπαρέ, προ­στέ­θηκε ως βασικό όργανο και το πιάνο.

Το 1917 γρά­φτηκε επι­σή­μως το πρώτο ένστιχο tango με τον τίτλο ‘’Mi noche triste”(Θλιμ­μένη μου νύχτα). Με το τρα­γούδι αυτό εγκαι­νιά­ζε­ται ένα tango ευαί­σθητο, ενδο­σκο­πικό, που περι­γρά­φει συναι­σθή­ματα. Πρό­κει­ται για ένα tango στο οποίο η ποίηση αρχίζει να φωτίζει την μελωδία. Τρα­γου­δή­θηκε από έναν τραγουδιστή-θρύλο του tango, τον Carlos Gardel, o οποίος συνέ­βαλε σημα­ντικά στην διάδοση του μου­σι­κο­χο­ρευ­τι­κού αυτού είδους κατά την δεκα­ε­τία του ’20 σε Παρίσι, Βερο­λίνο, Λονδίνο και Νέα Υόρκη καθώς και στην αποδοχή του από την εκεί αστική τάξη.

Ακο­λου­θεί η εποχή της Νέας Φρουράς (Guardia Nueva) από το 1925 έως περίπου το 1940. Στην περίοδο αυτή δόθηκε από κάποιους μου­σι­κούς έμφαση στην ανα­νέ­ωση και στην εξέλιξη του tango. Συμπε­ριέ­λα­βαν στις ορχή­στρες τους βιρ­τουό­ζους σολί­στες με μουσική παιδεία, εγκα­τέ­λει­ψαν το μονό­τονο ρυθμό, έδωσαν πρω­τα­γω­νι­στικό ρόλο στην ενορ­χή­στρωση, έκαναν μου­σι­κούς πει­ρα­μα­τι­σμούς και μελoποίησαν σπου­δαί­ους ποιητές του tango, που έγραφαν άλλοτε σε έντεχνη γλώσσα κι άλλοτε στην διά­λε­κτο lunfardo. Αυτή ήταν η γλώσσα του υπο­κό­σμου, η αργκώ δηλαδή των ανθρώ­πων του λιμα­νιού του Βuenos Aires. Eπίσης εμφα­νί­στη­καν σπου­δαίοι τρα­γου­δι­στές. Η χρυσή εποχή του tango θεω­ρεί­ται η περί­ο­δος από το 1935 έως το1952 .

Στην δεκα­ε­τία του ’50 ένας πρω­το­πο­ρια­κός μου­σι­κός, ο μπα­ντο­νε­ο­νί­στας Astor Piazzolla, θα διευ­ρύ­νει τα όρια του tango ενσαρ­κώ­νο­ντας την αλλαγή, θεω­ρού­με­νος μάλιστα αιρε­τι­κός από τους οπαδούς της παρά­δο­σης. Με τον Piazzolla λίγο πολύ αρχίζει η εποχή του Tango Nuevo.

Στις διά­ση­μες ορχή­στρες του tango ανήκουν αυτές των: Roberto Firpo, Francisco Canaro, Osvaldo Fresedo, Edgardo Donato, Juan D’Arienzo, Rodolfo Biaggi, Carlos Di Sarli, Miguel Calo, Ricardo Tanduri, Anibal Troilo, Osvaldo Pugliese, Angel D’Agostino, Alfredo De Angelis, Horacio Salgan κ.α

O Enrique Santos Discepolo, σημα­ντι­κός στι­χουρ­γός και ποιητής του tango, δίνει έναν χαρα­κτη­ρι­στικό ορισμό γι αυτό: “Το tango είναι μια θλιμ­μένη σκέψη που χορεύ­ε­ται”. Θέματα του είναι η νοσταλ­γία για ό,τι αγα­πη­μένο έχει χαθεί, η μοναξιά, η εγκα­τά­λειψη, η ματαί­ωση των ονείρων, ο σαρ­κα­σμός για τα παι­χνί­δια της ζωής, αλλά και η ανα­ζή­τηση της ερω­τι­κής αγκα­λιάς, το πάθος, ο έρωτας, η προ­δο­σία.

Όπως φαί­νε­ται τόσο από τους στίχους του, όσο και από τους κώδικες με τους οποίους χορεύ­ε­ται, το tango απο­θε­ώ­νει την αγκαλιά μέσα στη μαγεία του τώρα κι εκφρά­ζει με εσω­τε­ρι­κό­τητα τόσο την ανα­ζή­τηση της αγάπης όσο και την ανα­ζή­τηση του νοή­μα­τος της ζωής.

Η επίσημη χορευ­τική συνά­ντηση(χορο­ε­σπε­ρίδα) στο tango απο­κα­λεί­ται Milonga. Πήρε δηλ. το όνομα της από το ένα από τα τρία ρυθμικά είδη της ευρύ­τε­ρης μου­σι­κο­χο­ρευ­τι­κής παρά­δο­σης του tango. Εκεί συνα­ντιού­νται όσοι ενδια­φέ­ρο­νται και αγαπούν αυτό το είδος χορού ενώ όσοι θέλουν να χορέ­ψουν, συνεν­νο­ού­νται αρχικά μέσω οπτικής επαφής, τηρώ­ντας έναν-ρομαντικό και πάλι- κώδικα συνεν­νό­η­σης που λέγεται cabeceo.

Το tango εμπε­ριέ­χει μια μονα­δική φιλο­σο­φία του ζευ­γα­ριού κι απο­τε­λεί μαθη­τεία πάνω στην επι­κοι­νω­νία και στην σωμα­τική ενερ­γειακή ανταλ­λαγή. Αυτά ακριβώς τα στοι­χεία το κάνουν να ξεχω­ρί­ζει από τους άλλους χορούς ζευ­γα­ριού. Συμ­βο­λί­ζει το ιδεώδες σμίξιμο του άνδρα και της γυναί­κας σε “μία καρδιά με τέσσερα πόδια”, όπως λένε οι Αργε­ντί­νοι. Το tango γυρεύει να ενσαρ­κώ­σει χορευ­τικά το ενωμένο ζευγάρι, που επι­κοι­νω­νεί αρμο­νικά και βαδίζει τόσο στον χορό όσο και στη ζωή με ισορ­ρο­πία, ροή, αμοι­βαία κατα­νό­ηση και αγάπη. Απο­τε­λεί ένα ιδανικό μάθημα χορού και ζωής για ενή­λι­κες.

Σε μια εποχή, όπου η επι­κοι­νω­νία των ανθρώ­πων, ιδιαί­τερα στις μεγα­λου­πό­λεις, έχει γίνει δύσκολη κι οι άνθρω­ποι σπάνε τον κλοιό της μονα­ξιάς τους με νέες, συχνά απα­τη­λές μεθό­δους εικο­νι­κής πραγ­μα­τι­κό­τη­τας, το tango κερ­δί­ζει όλο και περισ­σό­τε­ρους φίλους σε όλον τον κόσμο, γιατί προ­σφέ­ρει μια αληθινή δυνα­τό­τητα ανθρώ­πι­νης επαφής, φιλίας, συντρο­φι­κό­τη­τας, αγάπης. Με την έννοια αυτή, αντα­πο­κρί­νε­ται σε πολύ ουσιώ­δεις ανάγκες του ανθρώ­που, γεγονός που του δίνει έναν χαρα­κτήρα δια­χρο­νικό.

Ελάτε, λοιπόν, να γνω­ρι­στείτε με τον υπέροχο κόσμο του Αργε­ντί­νι­κου TANGO σε μια χορευ­τική εκδή­λωση που θα πλαι­σιω­θεί από Milonga και ένα Σεμι­νά­ριο!!! Στην εκδή­λωση που θα πραγ­μα­το­ποι­η­θεί στην κεντρική αίθουσα του Ροδι­νιού την 22α Ιανουα­ρίου και ώρα 22:00, θα χορέ­ψουν κανο­νικά αλλά και σε χορευ­τική επί­δειξη 2 γνήσιοι και ταλα­ντού­χοι εκφρα­στές του είδους: ο δάσκα­λος του είδους Κώστας Νικο­λαϊ­δης και εξαι­ρε­τική ντάμα του Βάσσια Θανο­πού­λου. Το Σεμι­νά­ριο θα πραγ­μα­το­ποι­η­θεί τις επό­με­νες 2 ημέρες (23-24/01/2016) στη Σχολή Χορού ‘’Έλλη Παρα­σκευά.’’

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΑΡΓΕΝΤΙΝΙΚΟΥ ΤANGO ΜΕ ΤΟ ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΟ ΧΟΡΕΥΤΙΚΟ ΖΕΥΓΑΡΙ :

ΚΩΣΤΑΣ ΝΙΚΟΛΑΙΔΗΣ & ΒΑΣΙΑ ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΥ

ΣΑΒΒΑΤΟ 23 & ΚΥΡΙΑΚΗ 24 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2016

ΣΧΟΛΗ ΧΟΡΟΥ «ΕΛΛΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΑ», Βενε­το­κλέων 35, Ρόδος

Πλη­ρο­φο­ρίες – Δηλώ­σεις συμ­με­το­χής: 22410-20780, 6977742585