Η συναντίληψη στα ενεργειακά, τα F-35, η τουρκική προκλητικότητα και ο χάρτης με την «γαλάζια πατρίδα» στη συνάντηση Μητσοτάκη – Μπάιντεν

Μία ευ­ρεία γκάμα θε­μά­των δι­με­ρούς, πε­ρι­φε­ρεια­κού αλλά και διε­θνούς εν­δια­φέ­ρο­ντος ετέ­θη­σαν επί τά­πη­τος κατά την κατ ιδίαν συ­νά­ντη­ση του πρω­θυ­πουρ­γού, Κυ­ριά­κου Μη­τσο­τά­κη με τον Αμε­ρι­κα­νό πρό­ε­δρο, Τζο Μπάι­ντεν, αλλά και εν συ­νε­χεία στις διευ­ρυ­μέ­νες συ­νο­μι­λί­ες ανά­με­σα στις δύο αντι­προ­σω­πεί­ες.

Σύμ­φω­να με κυ­βερ­νη­τι­κές πηγές η ελ­λη­νι­κή πλευ­ρά εμ­φα­νί­ζε­ται πολύ ικα­νο­ποι­η­μέ­νη από την πρώτη ημέρα του προ­γράμ­μα­τος του Έλ­λη­να πρω­θυ­πουρ­γού στην Ουά­σιγ­κτον ση­μειώ­νο­ντας πως το κλίμα στη συ­νά­ντη­ση των δύο ηγε­τών ήταν παρά πολύ καλό, καθώς, όπως επι­ση­μαί­νε­ται ο Αμε­ρι­κα­νός πρό­ε­δρος γνω­ρί­ζει σε βάθος τα ζη­τή­μα­τα της Ανα­το­λι­κής Με­σο­γεί­ου, έχει ιδιαί­τε­ρο εν­δια­φέ­ρον για αυτά, ενώ τα άκρως θε­τι­κά αι­σθή­μα­τα του προς την Ελ­λά­δα κα­θρε­φτί­στη­καν τόσο στις συ­χνές ανα­φο­ρές του στην Ελ­λη­νο­α­με­ρι­κα­νι­κή κοι­νό­τη­τα, όσο και στο χρόνο που αφιέ­ρω­σε για τις εν λόγω επα­φές. Οι ίδιες πηγές ανέ­φε­ραν χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά πως οι Ελ­λη­νο­α­με­ρι­κα­νι­κές σχέ­σεις βρί­σκο­νται στο κα­λύ­τε­ρο ση­μείο που ήταν ποτέ και επε­σή­μαι­ναν πως η Ελ­λά­δα έχει βα­ρύ­νο­ντα ρόλο να δια­δρα­μα­τί­σει στο ζή­τη­μα της υπε­ρά­σπι­σης και της εμπέ­δω­σης της Δη­μο­κρα­τί­ας πα­γκο­σμί­ως, θέμα για το οποίο ο Τζο Μπάι­ντεν επι­δει­κνύ­ει ζωηρό εν­δια­φέ­ρον, ήτοι για τη μάχη ανά­με­σα στις Δη­μο­κρα­τί­ες και τα αυ­ταρ­χι­κά κα­θε­στώ­τα. Επ αυτού, εξάλ­λου, ο Κυ­ριά­κος Μη­τσο­τά­κης ανα­μέ­νε­ται να αφιε­ρώ­σει με­γά­λο μέρος της απο­ψι­νής του ομι­λί­ας στο Κο­γκρέ­σο, όπως το­νί­ζουν τα ίδια πρό­σω­πα.

Όπως ήταν εύ­λο­γο η συ­ζή­τη­ση των δύο πε­ριε­στρά­φη εκτε­νώς γύρω από το Ου­κρα­νι­κό και το ενιαίο δυ­τι­κό μέ­τω­πο κατά της ρω­σι­κής ει­σβο­λής, αλλά και στο πως οι ΗΠΑ θα συμ­βάλ­λουν εμπρά­κτως ώστε να απε­ξαρ­τη­θεί η Ευ­ρώ­πη από το ρω­σι­κό φυ­σι­κό αέριο. Πολλή συ­ζή­τη­ση έγινε σύμ­φω­να με τις ίδιες πηγές και για τη με­τα­τρο­πή της Αλε­ξαν­δρού­πο­λης σε πε­ρι­φε­ρεια­κό ενερ­γεια­κό κόμβο, αλλά και τις πολ­λές και ση­μα­ντι­κές πλέον αμε­ρι­κα­νι­κές επεν­δύ­σεις στην Ελ­λά­δα. Κατά τις επα­φές των δύο αν­δρών κα­τέ­στη σαφές, εξάλ­λου, πάντα σύμ­φω­να με τις ίδιες πηγές πως η Ελ­λη­νι­κή δη­μο­κρα­τία έχει πλέον απο­δεί­ξει την αν­θε­κτι­κό­τη­τα της καθώς υπε­ρέ­βη τα δύ­σκο­λα χρό­νια της οι­κο­νο­μι­κής κρί­σης με την οι­κο­νο­μία να εξέρ­χε­ται ισχυ­ρό­τε­ρη και τους θε­σμούς να κα­θί­στα­νται πιο θω­ρα­κι­σμέ­νοι. Η ελ­λη­νι­κή πλευ­ρά, εξέ­φρα­σε, μά­λι­στα την επι­θυ­μία η δι­με­ρής συ­νερ­γα­σία να επε­κτα­θεί σε όλους τους δυ­να­τούς το­μείς ενώ ο Κυ­ριά­κος Μη­τσο­τά­κης εξέ­φρα­σε την ελ­πί­δα να μπο­ρέ­σει ο κ. Μπάι­ντεν να επι­σκε­φθεί την προ­σε­χώς την Ελ­λά­δα.

Επί τά­πη­τος η τουρ­κι­κή προ­κλη­τι­κό­τη­τα – ξε­κά­θα­ρη ανα­φο­ρά στο Κυ­πρια­κό

Κατά τη συ­ζή­τη­ση των δύο ηγε­τών ο Κυ­ριά­κος Μη­τσο­τά­κης έθεσε στο συ­νο­μι­λη­τή του όλες τις λε­πτο­μέ­ρειες, που αφο­ρούν στην εντει­νό­με­νη εσχά­τως τουρ­κι­κή προ­κλη­τι­κό­τη­τα. Ο Έλ­λη­νας πρω­θυ­πουρ­γός ανα­φέρ­θη­κε ει­δι­κά στις υπερ­πτή­σεις πάνω από ελ­λη­νι­κό έδα­φος και τα κα­τοι­κη­μέ­να νησιά της Ελ­λά­δας ενώ σύμ­φω­να με πλη­ρο­φο­ρί­ες ο Κυ­ριά­κος Μη­τσο­τά­κης έδει­ξε στον Αμε­ρι­κα­νό πρό­ε­δρο τον χάρτη της «γα­λά­ζιας πα­τρί­δας» που επι­κα­λού­νται συ­νε­χώς οι Τούρ­κοι.Στο κλίμα αυτό κυ­βερ­νη­τι­κές πηγές ση­μεί­ω­ναν πως «άπα­ντες αντι­λαμ­βά­νο­νται πως ο επε­κτα­τι­σμός και ο ανα­θε­ω­ρη­τι­σμός δεν έχουν θέση σε ένα πα­γκό­σμιο σκη­νι­κό που γί­νε­ται ολο­έ­να και πιο σύν­θε­το»,  επι­βε­βαιώ­νο­ντας πως το ζή­τη­μα της τουρ­κι­κής προ­κλη­τι­κό­τη­τας δεν ετέθη αυ­το­τε­λώς αλλά ως μέρος των ζη­τη­μά­των ασφά­λειας στην Ανα­το­λι­κή Με­σό­γειο. Σε ό,τι αφορά στο ζή­τη­μα της πώ­λη­σης αμε­ρι­κα­νι­κών μα­χη­τι­κών F – 16 προς την Τουρ­κία αρ­μό­δια κυ­βερ­νη­τι­κή πηγή πα­ρέ­πε­μπε στη ση­με­ρι­νή ομι­λία του Έλ­λη­να πρω­θυ­πουρ­γού προς το Κο­γκρέ­σο, το­νί­ζο­ντας, πά­ντως με νόημα πως ορι­σμέ­να ζη­τή­μα­τα είναι κα­λύ­τε­ρο να μην συ­ζη­τού­νται δη­μο­σί­ως. Οι ίδιες πηγές, εξάλ­λου, τό­νι­ζαν ότι ο Έλ­λη­νας πρω­θυ­πουρ­γός ανα­φέρ­θη­κε στο Κυ­πρια­κό χωρίς να «μα­σή­σει» τα λόγια του δια­μη­νύ­ο­ντας εκ νέου πως δεν μπο­ρεί να γίνει απο­δε­κτή μία λύση δύο κρα­τών στη Με­γα­λό­νη­σο.

Καθ οδόν προς τα F – 35

Κυ­βερ­νη­τι­κές πηγές επι­βε­βαί­ω­σαν, εξάλ­λου, πως στο πλαί­σιο της δι­με­ρούς αμυ­ντι­κής συ­νερ­γα­σί­ας είναι ει­λημ­μέ­νη η από­φα­ση της Αθή­νας ότι το μα­χη­τι­κό αε­ρο­σκά­φος 5ης γε­νιάς, που θα επαν­δρώ­σει την Πο­λε­μι­κή Αε­ρο­πο­ρία θα είναι το αμε­ρι­κα­νι­κό F – 35. Σύμ­φω­να με τις ίδιες πηγές, ο Κυ­ριά­κος Μη­τσο­τά­κης εξέ­φρα­σε την επι­θυ­μία να εντα­χθεί η χώρα μας στο συ­γκε­κρι­μέ­νο πρό­γραμ­μα ξε­κα­θα­ρί­ζο­ντας πως η Ελ­λά­δα εν­δια­φέ­ρε­ται να αγο­ρά­σει μία μοίρα F – 35 πριν από το τέλος της τρέ­χου­σας 10ετίας, και συ­γκε­κρι­μέ­να μετά το 2028, όταν και όπως ει­πώ­θη­κε με έμ­φα­ση θα υπάρ­χει ο απα­ραί­τη­τος δη­μο­σιο­νο­μι­κός χώρος για μία τέ­τοια κί­νη­ση. Τα ίδια πρό­σω­πα απο­κά­λυ­ψαν ότι προ ολί­γων ημε­ρών η εται­ρεία πα­ρα­γω­γός των F – 35, Lockheed Martin ενη­μέ­ρω­σε και εγ­γρά­φως για το εν­δια­φέ­ρον της να εντα­χθεί η Ελ­λά­δα στο συ­γκε­κρι­μέ­νο πρό­γραμ­μα και η θε­τι­κή αντα­πό­κρι­ση της Αθή­νας θα δια­βι­βα­στεί εντός των επο­μέ­νων ημε­ρών. «Εάν μπο­ρέ­σου­με να συμ­φω­νή­σου­με σε όλες τις πα­ρα­μέ­τρους τα συ­γκε­κρι­μέ­να αε­ρο­σκά­φη θα απο­κτη­θούν μετά το 2028, ενώ θα ανα­ζη­τη­θεί και ο κα­λύ­τε­ρος τρό­πος χρη­μα­το­δό­τη­σης μίας τέ­τοιας μα­κρό­χρο­νης επέν­δυ­σης για την Ελ­λά­δα του 2030» ση­μειώ­νουν χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά οι ίδιες πηγές και απο­κα­λύ­πτουν το εν­δια­φέ­ρον της Lockheed Martin να επεν­δύ­σει προ­σε­χώς στη ΕΑΒ με την απα­ραί­τη­τη διευ­κρί­νι­ση πως δεν γί­νε­ται λόγος για το πλειο­ψη­φι­κό πα­κέ­το έτσι ώστε το ελ­λη­νι­κό κρά­τος να δια­τη­ρή­σει τον δη­μό­σιο έλεγ­χο της ΕΑΒ. Ερω­τη­θείς δε κατά πόσον ζη­τή­θη­κε από την Αθήνα να απο­στεί­λει και άλλο αμυ­ντι­κό υλικό στην Ου­κρα­νία

Συ­να­ντί­λή­ψη για γεν­ναία πα­ρέμ­βα­ση στην διε­θνή αγορά της ενέρ­γειας

Στα αξιο­ση­μεί­ω­τα της συ­νά­ντη­σης Μη­τσο­τά­κη – Μπάι­ντεν στο Λευκό Οίκο και η συ­να­ντί­λη­ψη των δύο ηγε­τών στο ζή­τη­μα της μεί­ω­σης της τιμής του φυ­σι­κού αε­ρί­ου διε­θνώς μέσω της επι­βο­λής πλα­φόν. Μά­λι­στα, οι δύο άν­δρες συμ­φώ­νη­σαν να συ­ντο­νί­σουν τις ενέρ­γειες τους εν όψει και της κρί­σι­μης έκτα­κτης Συ­νό­δου Κο­ρυ­φής της ΕΕ στα τέλη Μαίου, εξ ου και εξου­σιο­δό­τη­σαν κατά πλη­ρο­φο­ρί­ες το Νίκο Τσάφο, που ορί­ζε­ται ει­δι­κός σύμ­βου­λος του Έλ­λη­να πρω­θυ­πουρ­γού στα θέ­μα­τα ενέρ­γειας, και τον Έρικ Χοκ­στάιν, σύμ­βου­λο του προ­έ­δρου Μπάι­ντεν στα θέ­μα­τα ενερ­γεί­ας να ερ­γα­στούν στενά. «Για να κρα­τη­θεί αρ­ρα­γές το μέ­τω­πο κατά της ρω­σι­κής ει­σβο­λής θα πρέ­πει να προ­στα­τεύ­σου­με νοι­κο­κυ­ριά και επι­χει­ρή­σεις, η Ελ­λά­δα το έχει κάνει ήδη με με­γά­λο θάρ­ρος επι­στρα­τεύ­ο­ντας κον­δύ­λια από τον εθνι­κό πρου­πο­λο­γι­σμό, αυτό, ωστό­σο, δε ση­μαί­νει πως δεν δρα­στη­ριο­ποιού­μα­στε και σε ευ­ρω­παι­κό επί­πε­δο», επι­ση­μαί­νουν κυ­βερ­νη­τι­κές πηγές, που επι­βε­βαιώ­νουν πως η Αθήνα ανα­μέ­νει την υπο­βο­λή των σχε­τι­κών προ­τά­σε­ων από την Κο­μι­σιόν. Τα ίδια πρό­σω­πα εκτι­μούν πως λύση μπο­ρεί να δοθεί είτε μέσω της αξιο­ποί­η­σης των αδιά­θε­των δα­νεί­ων από το Τα­μείο Ανά­καμ­ψης, είτε μέσα από μία πα­ρέμ­βα­ση πλα­φόν στην χον­δρι­κή αγορά του φυ­σι­κού αε­ρί­ου διε­θνώς. Όπως ει­πώ­θη­κε χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά, πά­ντως, «δεν μπο­ρού­με από τη μία στιγ­μή στην άλλη να κλεί­σου­με τον δια­κό­πτη του ρω­σι­κού φυ­σι­κού αε­ρί­ου». Σε ό,τι αφορά στον αγωγό Eastmed η ελ­λη­νι­κή πλευ­ρά επα­νέ­λα­βε τις θέ­σεις της πως την τε­λι­κή επι­λο­γή, εάν δη­λα­δή θα προ­κρι­θεί η λύση του αγω­γού ή αυτή της με­τα­φο­ράς υγρο­ποι­η­μέ­νου φυ­σι­κού αε­ρί­ου θα την κα­θο­ρί­σουν εν τέλει η αγορά και το κό­στος. Επα­να­βε­βαιώ­θη­κε, πά­ντως, η θερμή αμε­ρι­κα­νι­κή υπο­στή­ρι­ξη στις ηλε­κτρι­κές δια­συν­δέ­σεις χωρίς να μπο­ρούν να απο­κλει­στούν και αμε­ρι­κα­νι­κές επεν­δύ­σεις σε αυτές στο μέλ­λον.