Ενας στους τέσσερις Ελληνες δεν θα πάει διακοπές φέτος – Οι καταναλωτικές συνήθειες

Αλλαγές στις κατα­να­λω­τι­κές συνή­θειες, λόγω της παν­δη­μίας Covid-19 και των περιο­ρι­στι­κών μέτρων αντι­με­τώ­πι­σής της δια­πι­στώ­νο­νται σε δημο­σκό­πηση, η οποία παρου­σιά­στηκε στην πρώτη δια­δι­κτυακή εκδήλωση-συζήτηση, που διορ­γά­νωσε χτες το Επαγ­γελ­μα­τικό Επι­με­λη­τή­ριο Θεσ­σα­λο­νί­κης (ΕΕΘ), με πρω­το­βου­λία της Επι­τρο­πής Δημο­σίων Σχέσεων του Δ.Σ. του.

Σύμφωνα με τα στοι­χεία της, παρα­τη­ρεί­ται μια ενί­σχυση της πρα­κτι­κής των ηλε­κτρο­νι­κών συναλ­λα­γών, μεγα­λύ­τερη χρήση του Ίντερ­νετ για αγορές από ό,τι πριν από την υγειο­νο­μική κρίση, επι­φυ­λα­κτι­κό­τητα αλλά και προσ­δο­κία για επι­στροφή σε παλιές κατα­να­λω­τι­κές συνή­θειες (επι­σκέ­ψεις σε κατα­στή­ματα, εστια­τό­ρια, θερινές δια­κο­πές, κ.α.), αλλά και μείωση των εισο­δη­μά­των ενός μεγάλου μέρους του πλη­θυ­σμού, εργα­ζο­μέ­νων, επι­χει­ρή­σεων και κατα­να­λω­τών.

Ταυ­τό­χρονα, σχεδόν τρεις στους τέσ­σε­ρις ερω­τώ­με­νους απα­ντούν ότι καλώς ελή­φθη­σαν τα μέτρα από τις κυβερ­νή­σεις, σε ευρω­παϊκό επίπεδο, ενώ μεγάλο μέρος του πλη­θυ­σμού εξα­κο­λου­θεί να τηρεί τις οδηγίες υγιει­νής και ασφά­λειας για την αποφυγή διά­δο­σης του κορω­νοϊού και μετά την καρα­ντίνα, παρότι παρα­τη­ρεί­ται μια μερική χαλά­ρωση της κοι­νω­νι­κής συμπε­ρι­φο­ράς.

Η εκδή­λωση είχε ως στόχο την έγκυρη πλη­ρο­φό­ρηση στα μέλη του ΕΕΘ για το πόσο επη­ρέ­ασε το κατα­να­λω­τικό κοινό η εμπει­ρία της παν­δη­μίας και ο τρόπος ζωής, λόγω των περιο­ρι­στι­κών μέτρων. Για τον λόγο αυτό επι­λέ­χθη­καν ειση­γη­τές για τις θεμα­τι­κές του management σε συν­θή­κες κρίσης, αλλά και της υγιει­νής.

Όπως εξήγησε στον χαι­ρε­τι­σμό της η Α’ Αντι­πρό­ε­δρος του ΕΕΘ Χρύσα Γεωργιάδου-Γρανούζη, το θέμα επι­λέ­χθηκε γιατί παρα­τη­ρεί­ται σημα­ντική αλλαγή στις κατα­να­λω­τι­κές συνή­θειες των Ελλήνων, όπως η συχνό­τερη χρήση του πλα­στι­κού χρή­μα­τος αλλά και του ηλε­κτρο­νι­κού εμπο­ρίου, η προ­τί­μηση κάποιων συγκε­κρι­μέ­νων κατα­να­λω­τι­κών αγαθών κ.λπ.

Ειση­γή­σεις έκαναν ο διευ­θύ­νων σύμ­βου­λος της εται­ρίας Interview Δημή­τρης Βασι­λειά­δης, ο επι­κε­φα­λής της Humble Digital Agency Νίκος Ξυδάς, ο επί­κου­ρος καθη­γη­τής χρη­μα­το­οι­κο­νο­μι­κής στο Οικο­νο­μικό Πανε­πι­στή­μιο Αθηνών Πανα­γιώ­της Λελε­δά­κης και η κτη­νί­α­τρος και τεχνο­λό­γος τρο­φί­μων, ειδική εκπαι­δεύ­τρια πάνω σε θέματα ποιό­τη­τας τρο­φί­μων Μαρία Μπεζά.

Τη συζή­τηση συντό­νισε ο δημο­σιο­γρά­φος και υπεύ­θυ­νος του Γρα­φείου Τύπου του ΕΕΘ Χρήστος Νικο­λα­ΐ­δης.

Η έρευνα της Interview

Η πανελ­λα­δική έρευνα της «Interview» για «την κατα­γραφή των απόψεων της κοινής γνώμης για την άρση των μέτρων και της επι­πτώ­σεις στην κατα­νά­λωση» έγινε με τη μεθο­δο­λο­γία iCAWI web, μέσω ηλε­κτρο­νι­κού ταχυ­δρο­μείου, κατά το χρονικό διά­στημα από τις 26.5. 2020 μέχρι και τις 27.5.2020.

Σε αυτήν συμ­με­τεί­χαν 1.029 άτομα, ηλικίας 17 ετών και άνω.

Σύμφωνα με τα στοι­χεία της δημο­σκό­πη­σης, την οποία παρου­σί­ασε ο διευ­θύ­νων σύμ­βου­λος της «Interview» Δημή­τρης Βασι­λειά­δης, σε ό,τι αφορά την αντί­δραση των κυβερ­νή­σεων στην παν­δη­μία, ποσοστό 74% θεωρεί ότι τα περιο­ρι­στικά μέτρα «καλώς πάρ­θη­καν», ενώ το 24% τα βρίσκει «υπερ­βο­λικά» και ένα 2% δεν γνω­ρί­ζει /δεν απαντά.

Σε ό,τι αφορά τα εισο­δή­ματα και τον τζίρο των επι­χει­ρή­σεων:

Το 56% δηλώνει ότι «έχει υποστεί, ή μάλλον έχει υποστεί» μείωση εισο­δή­μα­τος, το 42% δηλώνει «όχι, ή μάλλον όχι» και ένα 2% δεν γνω­ρί­ζει/δεν απαντά.

Το 64% δηλώνει ότι «έχει υποστεί, ή μάλλον έχει υποστεί, μείωση τζίρου, ή ωρών εργα­σίας», το 34% δηλώνει «όχι, ή μάλλον όχι» και ένα 2% δεν γνω­ρί­ζει / δεν απαντά.

Για τις υγειο­νο­μι­κές συνή­θειες μετά την καρα­ντίνα, τα ευρή­ματα της έρευνας δεί­χνουν ότι:

Ένας στους δύο Έλληνες (50%) έχει μαζί του το αντι­ση­πτικό όταν βγαίνει από το σπίτι του. Το 12% σπάνια, το 23% συχνά και ένα 15% λέει «ποτέ».

Στις 27.3.2020, το 75% τηρούσε τις απο­στά­σεις των δύο μέτρων όταν βγαίνει έξω, ένα 22% δήλωνε ότι ξεχνούσε μερικές φορές, ένα 3% δήλωνε όχι. Στις 27.5.2020, ένα 39% εξα­κο­λου­θεί να τηρεί τις απο­στά­σεις, ένα 45% ξεχνάει κάποιες φορές και ένα 16% όχι.

Μάσκα έχει μαζί του έξω «πάντα» το 31% και «συχνά» το 29%, ενώ «σπάνια» το 22% και «ποτέ» το 18%.

Για τις οικο­νο­μι­κές και κατα­να­λω­τι­κές συνή­θεις η έρευνα δείχνει ότι:

Με το άνοιγμα της αγοράς, είδη ένδυσης αγόρασε το 21%, το 44% σκο­πεύει, το 35% δηλώνει ότι δεν του φτάνουν τα χρήματα.

Στην εστίαση επέ­στρεψε ως πελα­τεία το 11% σε εστια­τό­ρια, το 61% είπε ότι δεν πήγε αλλά σκο­πεύει να πάει, και το 28% δηλώνει ότι δεν πήγε γιατί δεν είχε λεφτά.

Δεν θα πάνε δια­κο­πές

Για τις θερινές δια­κο­πές, το 25% δηλώνει ότι δεν θα πάει φέτος, γιατί δεν φτάνουν τα χρήματα, ένα 6% φοβάται τα μέσα μετα­φο­ράς, ένα 8% δηλώνει ότι δεν του το επι­τρέ­πουν οι επαγ­γελ­μα­τι­κές υπο­χρε­ώ­σεις, ένα 28% θα πάει όπως και πέρυσι, ένα 23% λιγό­τερο από πέρυσι, ένα 3% περισ­σό­τερο από πέρυσι και ένα 7% δηλώνει κάτι άλλο από το ερω­τη­μα­το­λό­γιο.

Χρε­ω­στική ή πιστω­τική κάρτα χρη­σι­μο­ποιεί περισ­σό­τερο από ό,τι πριν από την κρίση το 30%, «το ίδιο» το 61% και «λιγό­τερο» το 9%.

Ένα 28% χρη­σι­μο­ποιεί περισ­σό­τερο από ό,τι πριν από την κρίση το δια­δί­κτυο για ηλε­κτρο­νι­κές αγορές, ένα 64% το ίδιο και το 8% λιγό­τερο.

Ανα­λύ­ο­ντας τα δεδο­μένα, ο κ. Βασι­λειά­δης επε­σή­μανε τη μεγα­λύ­τερη χρήση του δια­δι­κτύου για οικο­νο­μι­κές συναλ­λα­γές, τη μείωση των εισο­δη­μά­των μεγάλου μέρους του πλη­θυ­σμού, τη μερική χαλά­ρωση που παρα­τη­ρεί­ται στην κοι­νω­νική συμπε­ρι­φορά, αλλά και την επι­φυ­λα­κτι­κό­τητα σε άμεση επι­στροφή στις παλιές κατα­να­λω­τι­κές συνή­θειες και σε παλαιό­τε­ρες οικο­νο­μι­κές συμπε­ρι­φο­ρές.

«Φαί­νε­ται ότι κατά τη διάρ­κεια της καρα­ντί­νας, οι κατα­να­λω­τές αγό­ρα­σαν τα άκρως απα­ραί­τητα, αρκετοί δηλώ­νουν ότι δεν δια­θέ­τουν χρήματα για αγορές ή δια­κο­πές, ενώ πολλοί λένε ότι σκο­πεύ­ουν να κάνουν αγορές ή δια­κο­πές, το θέμα είναι πότε θα απο­φα­σί­σουν να το κάνουν, ώστε να κινηθεί η αγορά», ανέφερε ο κ. Βασι­λειά­δης.

Υπο­γράμ­μισε επίσης την επι­φύ­λαξη των κατα­να­λω­τών για αγορές, παρά την προσ­δο­κία ενός μεγάλου μέρους του πλη­θυ­σμού ότι θα σπεύσει στην αγορά μόλις βελ­τιω­θεί η οικο­νο­μική του κατά­σταση ή αισθαν­θεί περισ­σό­τερη ασφά­λεια να το κάνει αυτό από υγειο­νο­μι­κής άποψης.

Ψηφια­κός μετα­σχη­μα­τι­σμός

«Βλέ­πουμε μια στροφή επι­χει­ρή­σεων προς τον ψηφιακό μετα­σχη­μα­τι­σμό, ακόμη και πολύ μεγάλες επι­χει­ρή­σεις που δεν το έχουν ανάγκη», τόνισε ο υπεύ­θυ­νος της Humble Digital Agency Νίκος Ξυδάς. Πρό­σθεσε ότι υπάρ­χουν 7.000 ενεργές επι­χει­ρή­σεις στο e-commerce και πέντε εκα­τομ­μύ­ρια Έλληνες ενεργοί στο Facebook, πολλοί εξ αυτών και εμπο­ρικά ενεργοί, με ένα ποσοστό κοντά στο πενήντα τοις εκατό να είναι ηλι­κιακά άνω των 35 χρόνων. Στο Instagram υπάρ­χουν 3 εκα­τομ­μύ­ρια Έλληνες, το 40% άνω των 35 χρόνων. 1.617.000 Ελληνες εμφα­νί­ζο­νται στο LinkedIn.

«Μέσα από αυτά τα κανάλια υπάρχει μια μεγάλη ευκαι­ρία να ανα­πτυ­χθούν επι­χει­ρή­σεις. Στην Ελλάδα, μια τοπική επι­χεί­ρηση μπορεί να προ­βλη­θεί σε χίλιους ανθρώ­πους μόνο με δύο ευρώ. Αυτό δεν υπήρχε ποτέ στην ιστορία της ανθρω­πό­τη­τας. Η καλύ­τερη εποχή να δια­φη­μι­στεί κανείς σε μεγάλα κοινά μέσω του δια­δι­κτύου και εκτός συνόρων», είπε ο κ. Ξυδάς και συνέ­χισε: «Από την άλλη, είναι δυσκο­λό­τερο από ποτέ να σε προ­σέ­ξει ο κόσμος, δια­σπά­ται εύκολα, είναι δύσκολο να απο­σπά­σεις την προσοχή του. Επίσης, πολύς κόσμος απο­φεύ­γει τις δια­φη­μί­σεις στο δια­δί­κτυο. Δεν είναι το πιο εύκολο να σε προ­σέ­ξουν. Το ζητού­μενο είναι να φτιά­χνεις δια­φη­μί­σεις που τραβούν την προσοχή. Αυτό είναι και το ζητού­μενο με το digital marketing».

Είναι μαρα­θώ­νιος, δεν είναι σπριντ

Ο επί­κου­ρος καθη­γη­τής χρη­μα­το­οι­κο­νο­μι­κής στο Οικο­νο­μικό Πανε­πι­στή­μιο Αθηνών Πάνος Λελε­δά­κης υπο­γράμ­μισε ότι πρέπει να εστιά­ζουμε στη θετική προ­ο­πτική, να δίνουμε έμφαση σε θετικές ειδή­σεις και να μην ανα­πα­ρά­γουμε αρνη­τι­σμό και ανη­συ­χίες.

«Είναι μαρα­θώ­νιος, δεν είναι σπριντ, πρέπει να προ­ε­τοι­μα­ζό­μα­στε πάντα και να παίρ­νουμε μέτρα για να ανα­πτύσ­σουμε τις επι­χει­ρή­σεις μας. Κάθε κρίση είναι και ευκαι­ρία, αλλά κάτι πρέπει να κάνουμε κι εμείς. Να δούμε και τα χρη­μα­το­δο­τικά εργα­λεία, τα προ­γράμ­ματα, κ.ά.» είπε ο κ. Λελε­δά­κης.

Τέλος, η κτη­νί­α­τρος τεχνο­λό­γος τρο­φί­μων Μαρία Μπεζά ανέλυσε τους νόμους και τους κανο­νι­σμούς για τα μέτρα προ­στα­σίας από τον κορω­νοϊό σε κατα­στή­ματα τρο­φί­μων και εστί­α­σης, τις καλές πρα­κτι­κές, τον τρόπο με τον οποίο κατά τη διάρ­κεια της κρίσης εκπαι­δεύ­τη­καν πολλοί επαγ­γελ­μα­τίες, κ.ά.