Μάριος Κλωνάρης: «Η Ρόδος και τα άλλα νησιά πρέπει να γίνουν τόπος που οι γιατροί θα θέλουν να μείνουν»

Ο πρόεδρος του Ιατρικού Συλλόγου Ρόδου, περιφερειακός σύμβουλος, εντεταλμένος σε θέματα Κοινωνικής Συνοχής Δωδεκανήσου, ορθοπεδικός του γενικού νοσοκομείου Ρόδου και πρόεδρος της ΑΜΚΕ ‘Γαληνός’ κ. Μάριος Κλωνάρης, μιλά στην ‘δ’ για τις πρωτοβουλίες της Περιφέρειας, του Δήμου Ρόδου και της Ένωσης Ξενοδόχων για την προσέλκυση και παραμονή γιατρών και νοσηλευτών στα νησιά.
Τονίζει την ανάγκη ενός ολοκληρωμένου «πακέτου νησιωτικής υγειονομικής θωράκισης», αναφέρεται στο Κοινωνικό Παντοπωλείο και στους 788 επωφελούμενους, ενώ παρουσιάζει τους πέντε βασικούς στόχους του Ιατρικού Συλλόγου Ρόδου έως το τέλος του έτους, με έμφαση στη στελέχωση, τη στήριξη των γιατρών και την ουσιαστική σύνδεση της υγείας με την κοινωνία.
• Στην τελευταία συνεδρίασή του, το Περιφερειακό Συμβούλιο Νοτίου Αιγαίου έλαβε αποφάσεις για την ενίσχυση κινήτρων ώστε να προσελκύσει γιατρούς και νοσηλευτές. Είναι προς τη σωστή κατεύθυνση οι ενέργειες της Περιφερειακής Αρχής;
Απολύτως. Όταν ένα πρόβλημα έχει φτάσει σε σημείο που απειλεί ακόμη και την εύρυθμη λειτουργία του συστήματος υγείας στα νησιά, δεν μπορούμε ούτε να περιμένουμε να λυθεί από μόνο του ούτε να θεωρούμε ότι αφορά αποκλειστικά στο Υπουργείο Υγείας ή στις διοικήσεις των νοσοκομείων.
Η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου κάνει ένα σημαντικό βήμα, γιατί αναγνωρίζει στην πράξη ότι η υγειονομική θωράκιση των νησιών αποτελεί συλλογική ευθύνη.
Με την τελευταία απόφασή της, ενισχύει με το ποσό των 450 ευρώ συνολικά 43 αγροτικούς ιατρούς, εκ των οποίων 23 υπηρετούν στα Δωδεκάνησα, καθώς και 46 επικουρικούς ιατρούς, εκ των οποίων 24 επίσης στο νομό μας.
Παράλληλα, με την ίδια απόφαση, ενισχύονται με το ποσό των 300 ευρώ συνολικά 170 νοσηλευτές σε όλη την Περιφέρεια, καθώς και 30 πληρώματα ασθενοφόρων του ΕΚΑΒ. Για τους νοσηλευτές, μάλιστα, υπάρχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς 70 αφορούν στο Γενικό Νοσοκομείο Ρόδου, και από 15 ξεχωριστά στα νοσοκομεία Καρπάθου, Κω, Καλύμνου και Λέρου.
Τα οικονομικά κίνητρα ασφαλώς δεν μπορούν να αποτελέσουν τη μοναδική λύση. Είναι, όμως, ένα πολύ σημαντικό πρώτο βήμα, ώστε η παραμονή ενός γιατρού ή ενός νοσηλευτή σε ένα νησί να γίνει περισσότερο ελκυστική.
Και πρέπει να δούμε την πραγματικότητα χωρίς ωραιοποιήσεις. Δεν αρκεί να έχουμε ένα νοσοκομείο, ένα Κέντρο Υγείας ή ένα ασθενοφόρο. Χρειάζονται άνθρωποι για να τα λειτουργήσουν. Χρειάζονται γιατροί, νοσηλευτές, διασώστες, οδηγοί ασθενοφόρων και όλο το απαραίτητο προσωπικό που στηρίζει καθημερινά το σύστημα υγείας.
Ιδιαίτερα για τη Ρόδο και τα μεγάλα τουριστικά νησιά, η ανάγκη αυτή είναι ακόμη μεγαλύτερη. Τους καλοκαιρινούς μήνες ο πληθυσμός πολλαπλασιάζεται, αυξάνονται τα περιστατικά και οι ανάγκες για επείγουσα και νοσοκομειακή φροντίδα, ενώ την ίδια στιγμή το προσωπικό καλείται να ανταποκριθεί σε έναν πολύ μεγαλύτερο φόρτο εργασίας.
Άρα, το ζήτημα δεν είναι μόνο «πώς θα φέρουμε έναν γιατρό στη Ρόδο», αλλά και «πώς θα τον κρατήσουμε στη Ρόδο».
Και για να γίνει αυτό, χρειάζεται ένα συνολικό πλέγμα κινήτρων. Το οικονομικό βοήθημα είναι σημαντικό, αλλά εξίσου σημαντικά είναι η στέγαση, η δυνατότητα μετακίνησης, η πρόσβαση σε υπηρεσίες, η υποστήριξη της οικογένειας, η ποιότητα ζωής και, βεβαίως, οι συνθήκες εργασίας.
Ένας γιατρός ή ένας νοσηλευτής που έρχεται να εργαστεί σε ένα νησί με υψηλό κόστος ζωής και σημαντικές δυσκολίες στη στέγαση, δεν αρκεί να αμείβεται λίγο καλύτερα. Πρέπει να μπορεί πραγματικά να ζήσει και να εργαστεί με αξιοπρέπεια.
Θα έλεγα, λοιπόν, ότι χρειάζεται ένα «πακέτο νησιωτικής υγειονομικής θωράκισης», στο οποίο θα συμμετέχουν η Πολιτεία, η Περιφέρεια, οι Δήμοι, οι υγειονομικοί φορείς, αλλά και η ίδια η τοπική κοινωνία.
Χρειάζεται συνεργασία όλων των πλευρών, με συγκεκριμένο σχέδιο, σταθερή χρηματοδότηση και μακροπρόθεσμη στρατηγική. Γιατί η υγειονομική θωράκιση των νησιών δεν είναι μια περιστασιακή ανάγκη. Είναι προϋπόθεση για την ασφάλεια των κατοίκων, των εργαζομένων και των επισκεπτών και, τελικά, για τη βιώσιμη ανάπτυξη των νησιών μας.

• Την ίδια ώρα, ακούσαμε τις επίσημες εξαγγελίες από την Ένωση Ξενοδόχων Ρόδου που θα ενισχύσει με επίσης οικονομικά κίνητρα τους γιατρούς για να έρθουν στο νησί ενώ, στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και ο Δήμος Ρόδου. Όλα αυτά μαζί μπορούν να αποτελέσουν εφαλτήριο για να έρθουν γιατροί;
Ναι, και θα έλεγα κάτι περισσότερο, γιατί πρώτη φορά δημιουργείται ένα μέτωπο γύρω από ένα κοινό πρόβλημα.
Η Περιφέρεια δίνει κίνητρα, ο Δήμος συμμετέχει, η Ένωση Ξενοδόχων αντιλαμβάνεται ότι η υγεία είναι προϋπόθεση και για τον τουρισμό. Αυτό είναι πολύ σημαντικό.
Ο γιατρός που θα έρθει στη Ρόδο δεν πρέπει να αισθανθεί ότι έρχεται απλώς για να καλύψει μια κενή θέση. Πρέπει να αισθανθεί ότι η Ρόδος τον θέλει, τον στηρίζει και δημιουργεί συνθήκες για να μείνει.
Και εδώ βρίσκεται το μεγάλο στοίχημα.
Γιατί δεν θέλουμε μόνο να προσελκύσουμε έναν γιατρό για έναν χρόνο. Θέλουμε να δημιουργήσουμε τις προϋποθέσεις ώστε να πει: «Ήρθα στη Ρόδο και αξίζει να μείνω».
Τα οικονομικά κίνητρα μπορούν να ανοίξουν την πόρτα. Οι συνθήκες εργασίας, η στέγαση, η ποιότητα ζωής και η προοπτική είναι αυτά που θα τον κρατήσουν μέσα.
Άρα, ναι, αυτό μπορεί να είναι εφαλτήριο. Αρκεί να μην είναι μια συγκυριακή προσπάθεια αλλά να γίνει μια μόνιμη συμμαχία της τοπικής κοινωνίας για την υγεία.
• Με την ευκαιρία θα ήθελα να μας μιλήσετε για το Κοινωνικό Παντοπωλείο, πώς εξελίσσονται οι διαδικασίες και ποια τα επόμενα βήματα;
Το Κοινωνικό Παντοπωλείο είναι μια δομή της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου που εξυπηρετεί σήμερα που μιλάμε τουλάχιστον 788 επωφελούμενους από τη Ρόδο, τη Σύμη, την Τήλο και τη Χάλκη και, ως εντεταλμένος Κοινωνικής Συνοχής Δωδεκανήσου, έχω ιδιαίτερη ευθύνη ώστε αυτή η δομή να λειτουργεί με τρόπο ουσιαστικό και αποτελεσματικό.
Για εμάς δεν είναι απλώς ένας χώρος όπου διανέμονται τρόφιμα και είδη πρώτης ανάγκης. Είναι ένας μηχανισμός κοινωνικής προστασίας και αξιοπρέπειας.
Οι διαδικασίες προχωρούν με στόχο να οργανώσουμε ακόμη καλύτερα τη λειτουργία του και να διασφαλίσουμε ότι η στήριξη θα φτάνει στους ανθρώπους που πραγματικά την έχουν ανάγκη.
Και θέλω να τονίσω ότι η κοινωνική πολιτική δεν μετριέται μόνο σε αριθμούς και κιβώτια. Μετριέται στον άνθρωπο που αισθάνεται ότι η Πολιτεία και η Αυτοδιοίκηση είναι δίπλα του όταν δυσκολεύεται.
Το επόμενο διάστημα θέλουμε να ενισχύσουμε τις συνεργασίες με φορείς, επιχειρήσεις και την ίδια την κοινωνία της Ρόδου, γιατί όσο μεγαλύτερο είναι το δίκτυο αλληλεγγύης, τόσο μεγαλύτερη είναι και η δυνατότητά μας να στηρίξουμε περισσότερες οικογένειες.
Και αυτό είναι το μήνυμα που θέλω να περάσουμε: κανένας άνθρωπος δεν πρέπει να αισθάνεται αόρατος. Η Περιφέρεια πρέπει να είναι παρούσα εκεί όπου υπάρχει ανάγκη.
• Μιλήστε μας για τον ΙΣΡ. Ποιες οι επόμενες δράσεις που προγραμματίζετε μέχρι το τέλος του έτους και ποια θέματα θα προτάξετε;
Ο Ιατρικός Σύλλογος Ρόδου θέλουμε να είναι ένας Σύλλογος παρών, χρήσιμος και παρεμβατικός. Πρέπει να έχει φωνή, τεκμηριωμένες θέσεις και αποτέλεσμα. Δεν αρκεί να διαπιστώνουμε τα προβλήματα. Πρέπει να καταθέτουμε προτάσεις που μπορούν να εφαρμοστούν.
Ήδη έχουμε ανοίξει έναν ουσιαστικό διάλογο για τη νησιωτική υγεία και έχουμε καταθέσει συγκεκριμένες προτάσεις στον πρωθυπουργό και το υπουργό Υγείας, όταν μας επισκέφθηκαν.
Μέχρι το τέλος του έτους θα επικεντρωθούμε σε πέντε απολύτως ρεαλιστικούς στόχους.
Πρώτον να σταματήσουμε να προκηρύσσουμε θέσεις που παραμένουν άγονες και μετά να περιμένουμε το πρόβλημα να λυθεί μόνο του. Θέλουμε ειδικό καθεστώς κινήτρων για τη νησιωτική Ελλάδα που θα αφορά στέγαση, οικονομικά κίνητρα, φορολογικές ελαφρύνσεις, μοριοδότηση και πραγματικές προοπτικές επαγγελματικής εξέλιξης.
Δεύτερον: να κρατήσουμε τους γιατρούς που ήδη έχουμε. Είναι λάθος να μιλάμε μόνο για προσέλκυση νέων γιατρών. Πρέπει να ρωτήσουμε και αυτούς που υπηρετούν σήμερα: «Τι χρειάζεσαι για να μείνεις;».
Αν δεν κρατήσουμε το υπάρχον ανθρώπινο δυναμικό, θα κυνηγάμε συνεχώς νέες προσλήψεις.
Τρίτον να στηρίξουμε τον ιδιώτη γιατρό. Ο ιδιώτης γιατρός στη Ρόδο δεν είναι ανταγωνιστής του δημόσιου συστήματος. Είναι μέρος του συστήματος υγείας του νησιού. Χρειάζονται βιώσιμες συμβάσεις με τον ΕΟΠΥΥ, περιορισμός των υπερβολικών επιβαρύνσεων από clawback και rebate και ταχύτερη αποζημίωση των παρόχων.
Τέταρτον η Ρόδος δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται με τα ίδια κριτήρια με μια περιοχή της ηπειρωτικής Ελλάδας. Έχουμε μόνιμο πληθυσμό, τουρισμό, διακομιδές από μικρότερα νησιά και έναν τεράστιο εποχικό φόρτο. Αυτό πρέπει να αποτυπώνεται στον τρόπο με τον οποίο στελεχώνονται και χρηματοδοτούνται οι δομές υγείας.
Και πέμπτον να φέρουμε τον Ιατρικό Σύλλογο πιο κοντά στην κοινωνία. Πρόληψη, ενημέρωση, εθελοντισμός, κοινωνικές δράσεις και συνεργασία με την Αυτοδιοίκηση και τους κοινωνικούς φορείς.
Γιατί πιστεύω ότι ο Ιατρικός Σύλλογος του 2026 δεν μπορεί να είναι απλώς ένας συνδικαλιστικός φορέας που αντιδρά όταν υπάρχει ένα πρόβλημα.
Πρέπει να είναι ένας φορέας που προβλέπει το πρόβλημα, προτείνει τη λύση και πιέζει μέχρι να την κάνει πράξη.
Και θα έλεγα κάτι ακόμη, η υγεία δεν είναι υπόθεση μόνο των γιατρών. Είναι υπόθεση ολόκληρης της κοινωνίας.