Xρ. Tαουσάνης: Η υγειονομική κρίση επηρεάζει τις επιλογές των υποψηφίων

Kύριε Ταου­σάνη, πιστεύ­ετε ότι η υγειο­νο­μική κρίση επη­ρέ­ασε και θα επη­ρε­ά­σει και φέτος την επιλογή σπουδών των υπο­ψη­φίων;

Το θεωρώ δεδο­μένο πως και επη­ρέ­ασε και θα επη­ρε­ά­σει και τα επόμενα χρόνια τις επι­λο­γές των υπο­ψη­φίων. Πλέον βλέ­πουμε όλοι, και φυσικα και οι μαθητές, πως έχουμε ένα γρήγορο μετα­σχη­μα­τι­σμό σε πολλές πτυχές της καθη­με­ρι­νό­τη­τάς μας και η παν­δη­μία έχει ενι­σχύ­σει αυτόν το μετα­σχη­μα­τι­σμό.

Ολο­κλη­ρώ­σαμε πρό­σφατα μαζί με το Εργα­στήρι Συμ­βου­λευ­τι­κής του ΕΚΠΑ μια μονα­δική μελέτη για την επί­δραση της παν­δη­μίας στο σχε­δια­σμό της στα­διο­δρο­μίας που θα κοι­νο­ποι­ή­σουμε προ­σε­χώς (www.employ.edu.gr) προ­κει­μέ­νου να δει ο κάθε ενδια­φε­ρό­με­νος αυτές τις δια­φο­ρο­ποι­ή­σεις και την επί­δραση της παν­δη­μίας στις επι­λο­γές των νέων ανθρώ­πων με επίσημα ερευ­νη­τικά δεδο­μένα!

Πιστεύ­ετε, ότι η Παν­δη­μία κατά­φερε να μετα­σχη­μα­τί­σει το εργα­σιακό πλαίσιο;

Είναι ξεκά­θαρο πως στη «μετα Covid19» εποχή, η αγορά εργα­σίας που έρχεται, θα είναι εντελώς δια­φο­ρε­τική, θα εστιά­ζει σημα­ντικά στις δεξιό­τη­τες του καθένα και ο σχε­δια­σμός της στα­διο­δρο­μίας δεν είναι εύκολη υπόθεση που σηκώνει ωχα­δερ­φι­σμούς αλλά απαιτεί τη συν­δρομή ειδικών.

Σε κάθε περί­πτωση, ένα δεδο­μένο το οποίο ανα­δύ­ε­ται στα­διακά είναι πως το υβρι­δικό μοντέλο εργα­σίας, είναι προ των πυλών. Με τον συν­δυα­σμό εξ απο­στά­σεως εργασίας-τηλεργασίας και συγκε­κρι­μέ­νες περι­πτώ­σεις δια ζώσης παρου­σίας, το μοντέλο αυτό φαντά­ζει επι­θυ­μητό σε αρκετές επι­χει­ρή­σεις αλλά και σε αρκε­τούς εργα­ζο­μέ­νους, σύμφωνα και με μελέτες που ήδη έχουν αρχίσει να παρου­σιά­ζο­νται. Αξίζει να σημειω­θεί εδώ, πως αυτό το μοντέλο θα εστιά­σει κατά κύριο λόγο στο ποσοστό εκείνων των εργα­ζο­μέ­νων που απο­τε­λούν επι­στη­μο­νικό και εργα­τικό δυνα­μικό υψηλής κατάρ­τι­σης και μόρ­φω­σης.

Διότι, η τηλερ­γα­σία μπορεί να εφαρ­μο­στεί εύκολα σε συγκε­κρι­μέ­νους κλάδους και επαγ­γέλ­ματα π.χ. επι­στή­μο­νες πλη­ρο­φο­ρι­κής, ψυχο­λό­γους κ.λπ. ενώ σε κάποια άλλα όπως για παρά­δειγμα μηχα­νι­κούς δυσκο­λό­τερα. Γενι­κό­τερα, οι κλάδοι που δεί­χνουν να έχουν υψη­λό­τερη δυνα­τό­τητα και ευε­λι­ξία στην εξ απο­στά­σεως εργασία σχε­τί­ζο­νται με: α) την οικο­νο­μία και την ασφά­λιση, β) το management, γ) το ΙΤ και τις τηλε­πι­κοι­νω­νίες και δ) συγκε­κρι­μέ­νες μορφές εκπαί­δευ­σης.

Στον αντί­ποδα, για συντρι­πτικό ποσοστό των εργα­ζο­μέ­νων, πολύ δύσκολή ή (προς το παρόν) πρα­κτικά ανε­φάρ­μο­στη, φαντά­ζει η τηλερ­γα­σία στους κλάδους α) της γεωρ­γίας & γεω­πο­νίας, β) των κατα­σκευών, γ) της εστί­α­σης, δ) εξό­ρυ­ξης -μεταλλευτικών εργα­σιών, ε) πρό­νοιας και κοι­νω­νι­κής εργα­σίας. Και φυσικα τα δεδο­μένα αυτά αφορούν κυρίως τις ανα­πτυγ­μέ­νες οικο­νο­μίες και λιγό­τερο τις ανα­πτυσ­σό­με­νες.

Δεδο­μέ­νων των συν­θη­κών, ποια εκτι­μάτε, πώς θα είναι τα επαγ­γέλ­ματα με τη μεγα­λύ­τερη ζήτηση στα επόμενα 10 χρόνια;

Ενδει­κτικά, ανα­δυό­με­νοι τομείς και εξει­δι­κεύ­σεις που συν­δέ­ο­νται με εξε­λί­ξεις που έχει επι­φέ­ρει η παν­δη­μία -και όχι μόνο- είναι οι ακό­λου­θοι:

– Επι­στή­μο­νες των Δεδο­μέ­νων. Είναι οι επι­στή­μο­νες και επαγ­γελ­μα­τίες που ήδη καλού­νται να δια­χει­ρι­στούν ένα τερά­στιο όγκο δεδο­μέ­νων και πλη­ρο­φο­ριών σε πολλούς κλάδους. Ήδη απα­ραί­τη­τοι σε δεκάδες τομείς και επι­χει­ρή­σεις ακόμα και μεσαίου μεγέ­θους, ανα­γκαία η παρου­σία τους προ­κει­μέ­νου να εφαρ­μό­σουν σωστά είτε ένα συν­δυα­σμό IT & Business, είτε μέσω των πεδίων data quality & data integration να εξάγουν χρη­στικά πορί­σματα για ερευ­νη­τι­κούς και άλλους σκοπούς.

– Ανα­λο­γι­στές: Με ολοένα και πιο απρό­βλε­πτο το πεδίο της δια­χεί­ρι­σης κιν­δύ­νων και της ανά­λυ­σης ρίσκου, οι ειδικοί αυτοί επι­στή­μο­νες καλού­νται τα επόμενα χρόνια να απο­σο­βή­σουν δυσά­ρε­στες κατα­στά­σεις ή να περιο­ρί­σουν πιθανές συνέ­πειες.

Έχοντας ως εργα­λείο τα μαθη­μα­τικά και τη στα­τι­στική είτε εργα­ζό­με­νοι στον ασφα­λι­στικό κλάδο, είτε εργα­ζό­με­νοι ως actuarial consultants είτε μετα­πη­δώ­ντας στο χρη­μα­το­οι­κο­νο­μικό κλάδο, οι ανα­λο­γι­στές ανα­λύ­ουν και συμ­βάλ­λουν στη δια­χεί­ριση οικο­νο­μι­κών κιν­δύ­νων κάθε μορφής που μπορούν να προ­κύ­ψουν ως συνέ­πεια πολλών παρα­γό­ντων και κατα­στά­σεων.

– Βιο­στα­τι­στι­κοί – Μορια­κοί Βιο­λό­γοι – Βιο­τε­χνο­λό­γοι: Ως ειδικοί επι­στή­μο­νες που έχουν τη δυνα­τό­τητα να αντι­λαμ­βά­νο­νται μηχα­νι­σμούς λει­τουρ­γίας έμβιων συστη­μά­των, να κατα­νο­ούν λει­τουρ­γι­κές ανω­μα­λίες, ασθέ­νειες, ιώσεις, βιο­διερ­γα­σίες και να ανα­λύ­ουν εξά­γο­ντας συγκε­κρι­μένα πορί­σματα, οι εν λόγω ειδι­κό­τη­τες φαντά­ζουν πλέον να μην λογί­ζο­νται απο­κλει­στικά ως εργα­στη­ρια­κοί επι­στή­μο­νες αλλά και ως πολύ­τι­μοι σύμ­βου­λοι του κράτους και των σχε­τι­κών φορέων.

– 3D Specialists & Designers. Το κομμάτι του 3D και VR φέρνει την τρισ­διά­στατη απει­κό­νιση και την εικο­νική πραγ­μα­τι­κό­τητα πιο κοντά από ποτέ στο μέσο άνθρωπο. Με εφαρ­μο­γές οι οποίες ξεκι­νούν από το gaming και φτάνουν μέχρι τον πολι­τι­σμό και την ιατρική, οι ανερ­χό­με­νοι αυτοί τομείς συν­δυα­στικά με το 3D printing και με το advanced manufacturing έρχο­νται να μας παρα­δώ­σουν προ­ϊ­ό­ντα και υπη­ρε­σίες με ευκολία, ακρί­βεια και δυνα­τό­τη­τες που δεν μπο­ρού­σαμε να φαντα­στούμε στο παρελ­θόν.

– Τηλεκ­παι­δευ­τι­κοί. Όσο και αν φαντά­ζει ως μια «προ­σω­ρινή» λύση, σε αρκετές βαθ­μί­δες και μορφές της εκπαί­δευ­σης, η τηλεκ­παί­δευση ήρθε για να μείνει. Οπότε στελέχη τα οποία θα είναι ή θα καταρ­τι­στούν στις νέες και δυνα­μι­κές μαθη­σια­κές δια­δι­κα­σίες, θα έχουν πολύ υψη­λό­τερη ζήτηση προ­σε­χώς είτε ανα­φε­ρό­μα­στε στην εκπαί­δευση ενη­λί­κων, είτε στην επαγ­γελ­μα­τική ή άλλη εκπαί­δευση

– Μηχα­νι­κοί Ρομπο­τι­κής. Η εφαρ­μο­σμένη μηχα­νική και η αυτο­μα­το­ποί­ηση αξιο­ποιεί­ται και μπορεί να μεγι­στο­ποι­η­θεί σε τομείς όπως οι μετα­φο­ρές, η βιο­μη­χα­νική παρα­γωγή, η ιατρική κ.ά. Για παρά­δειγμα, στη ρομπο­τική χει­ρουρ­γική, ο χει­ρουρ­γός μπορεί να βρί­σκε­ται πλέον μπροστά σε μια χει­ρουρ­γική κονσόλα όπου θα βλέπει σε μια οθόνη το χει­ρουρ­γικό πεδίο, και θα πραγ­μα­το­ποιεί την επέμ­βαση μέσω ειδικού εξο­πλι­σμού.

Ένα τέτοιο ρομπο­τικό σύστημα προ­σφέ­ρει τρισ­διά­στατη και ακριβή εικόνα στο χει­ρουργό, οι εντολές που δίνει ο χει­ρουρ­γός μετα­φέ­ρο­νται ψηφιακά, στους αρθρω­τούς χει­ρουρ­γι­κούς βρα­χί­ο­νες ενός ρομπότ, οι οποίοι εκτε­λούν πρα­κτικά τη χει­ρουρ­γική επέμ­βαση. Με την στα­διακή εφαρ­μογή και του 5G,η δια­δι­κα­σία αυτή φυσικά μπορεί να γίνει και εξ απο­στά­σεως με άμεση χρονική αντα­πό­κριση σε real time.

Παράλ­ληλα, θα πρέπει να έχουμε κατά νου πως πολλές επαγ­γελ­μα­τι­κές δρα­στη­ριό­τη­τες και αυρια­νοί ρόλοι, θα συν­δέ­ο­νται με ένα βασικό πτυχίο και πρό­γραμμα σπουδών αλλά θα έχουν ως απα­ραί­τητη προ­ϋ­πό­θεση την εξει­δί­κευση ή συγκε­κρι­μέ­νες δεξιό­τη­τες. Για παρά­δειγμα τομείς όπως Digital Marketing, Data Visualization, Cloud Engineering, Deep Learning, Blockchain Technology μπορεί να έχουν έντονη συνά­φεια με τμήματα όπως π.χ. Μάρ­κε­τινγκ & Επι­κοι­νω­νίας, Ψηφια­κών Μέσων (Digital Marketing), Γρα­φι­στι­κής & ΜΜΕ (Data Visualization), με τμήματα ΗΜΜΥ, Μηχα­νι­κών Πλη­ρο­φο­ρι­κής, Επι­στή­μης Υπο­λο­γι­στών κ.ά. (Cloud Engineering, Deep Learning, Blockchain Technology), ωστόσο τα πτυχία από μόνα τους, δίχως την εμβά­θυνση και την εξει­δί­κευση, συχνά δεν καλύ­πτουν τις σύγ­χρο­νες και μελ­λο­ντι­κές ανάγκες του πεδίου καθαυτό.

Ποια άλλα κρι­τή­ρια, πλην της άμεσης επαγ­γελ­μα­τι­κής απο­κα­τά­στα­σης, θα πρέπει να λάβει υπόψη ένας υπο­ψή­φιος πριν την επιλογή σχολής;

Η επιλογή σπουδών και επαγ­γέλ­μα­τος απο­τε­λούσε πάντοτε ένα δυνατό «γρίφο» για τους περισ­σό­τε­ρους γονείς και μαθητές.

Πριν αρκετά χρόνια, υπήρχαν κάποιες στα­θε­ρές αλλά και κάποιες δικλεί­δες ασφα­λείας οι οποίες είχαν να κάνουν με τη «σίγουρη επαγ­γελ­μα­τική απο­κα­τά­σταση» στο δημόσιο τομέα, με κάποιους κλάδους όπως ο κατα­σκευα­στι­κός που είχαν ευδιά­κριτη δυνα­μική, με επαγ­γέλ­ματα που είχαν κύρος και γόητρο όπως ο γιατρός και δικη­γό­ρος και ταυ­τι­ζό­ταν με ασφαλή επαγ­γελ­μα­τική ανέλιξη κ.ο.κ.

Ωστόσο, στη σύγ­χρονη εποχή -και ακόμη περισ­σό­τερο στα χρόνια που έπονται, ασφα­λέ­στερο κρι­τή­ριο είναι να ακο­λου­θή­σουμε ένα κλάδο που ται­ριά­ζει με τις επι­διώ­ξεις και τις κλίσεις μας, με την προ­σω­πι­κό­τητα μας και φυσικά που δείχνει να έχει μια αξιό­λογη απα­σχο­λη­σι­μό­τητα και στο μέλλον. Καθώς το να κάνω κάτι απλά που μου αρέσει, δίχως όμως να υπάρχει μελ­λο­ντικά προ­σφορά εργα­σίας ή ευκαι­ριών θα με δυσκο­λέ­ψει, ειδικά στα πρώτα μου βήματα.

Με ποιον τρόπο η EMPLOY EDU σύμ­βου­λοι στα­διο­δρο­μίας μπορεί να βοη­θή­σει ένα άτομο, να επι­λέ­ξει το εκπαι­δευ­τικό και το επαγ­γελ­μα­τικό του μέλλον;

Η αλήθεια είναι πως μέσα σε μια αρκετά σύνθετη πραγ­μα­τι­κό­τητα και με δεκάδες επαγ­γελ­μα­τι­κές και εκπαι­δευ­τι­κές επι­λο­γές, είναι πολύ δύσκολο να επι­λέ­ξεις σπουδές και επάγ­γελμα στα 17-18 σου και πράγ­ματι δεν κάνεις μια ορι­στική επιλογή αλλά το πρώτο βήμα. Το σημα­ντικό είναι πως μέσα από ένα και­νο­τόμο πρό­γραμμα επαγ­γελ­μα­τι­κού προ­σα­να­το­λι­σμού που εφαρ­μό­ζουμε, θα ανα­κα­λύ­ψουμε τις κλίσεις και τα ενδια­φέ­ρο­ντα του μαθητή, στη συνέ­χεια θα βρούμε τα προ­γράμ­ματα σπουδών (τμήματα) και την εκπαι­δευ­τική δια­δρομή που πρέπει να ακο­λου­θή­σει και στο τέλος θα συμπλη­ρώ­σουμε μαζί το μηχα­νο­γρα­φικό αν δίνει πανελ­λή­νιες ή θα του παρου­σιά­σουμε τις υπό­λοι­πες δυνη­τι­κές επι­λο­γές που έχει.

Όταν έχεις ανα­κα­λύ­ψει τα ταλέντα σου, το να βρεις σε ποιο τμήμα και σε ποιο κλάδο μπορείς να τα αξιο­ποι­ή­σεις δημιουρ­γικά είναι εύκολο στα χέρια ενός έμπει­ρου συμ­βού­λου στα­διο­δρο­μίας.

Είμαι ειλι­κρινά ιδιαί­τερα χαρού­με­νος γιατί είναι χιλιά­δες τα παιδιά που βοη­θή­σαμε να ανα­κα­λύ­ψουν το ιδανικό αυτό μοτίβο που λέει:

Ποιος είμαι, τι μπορώ να κάνω και που θα το βρω! Όλα αυτά, μαζί με την τεχνο­γνω­σία που έχουμε για τις προ­ο­πτι­κές των επαγ­γελ­μά­των και τις σημα­ντι­κές πλη­ρο­φο­ρίες για τα τμήματα και τις σπουδές, είναι το μονο­πάτι που πρέπει να ακο­λου­θή­σει κάθε νέος άνθρω­πος για να χτίσει το ακα­δη­μαϊκό και επαγ­γελ­μα­τικό του μέλλον. Και θέλω να τονίσω πως γύρω μας υπάρ­χουν άνθρω­ποι με πολλά ταλέντα που θα μπο­ρού­σαν να σπου­δά­σουν και να πετύ­χουν σε κάποιον κλάδο αλλά δεν το ανα­κά­λυ­ψαν ποτέ.

Ο δικός μας ρόλος είναι να βοη­θή­σουμε κάθε άνθρωπο να ανα­κα­λύ­ψει τι του ται­ριά­ζει και πως θα φτάσει στην επαγ­γελ­μα­τική επι­τυ­χία.