Με μέτρα άνω των 2 δισ. ευρώ στη βαλίτσα του ο πρωθυπουργός στη ΔΕΘ

Πακέτο μέτρων ύψους άνω των 4,1- 4,2 δισ., με στόχο την πραγ­μα­τική αύξηση των εισο­δη­μά­των το εκλο­γικό 2027, ανα­μέ­νε­ται ότι θα εξαγ­γεί­λει το Σάββατο από τη Θεσ­σα­λο­νίκη ο πρω­θυ­πουρ­γός.

Φυσικά τα 4 δισ. ευρώ δεν αφορούν όλα νέα μέτρα. Περισ­σό­τερα από τα μισά (περίπου 2,4 δισ. ευρώ) είναι συνέ­χεια (π.χ. η φορο­λο­γική μεταρ­ρύθ­μιση) ή επέ­κταση μέτρων τα οποία εφαρ­μό­ζο­νται από φέτος, όπως η πλήρης κατάρ­γηση της προ­σω­πι­κής δια­φο­ράς στους συντα­ξιού­χους και ο μηδε­νι­σμός του ΕΝΦΙΑ για οικι­σμούς οι οποίοι έχουν ως 1.100 κατοί­κους.

Σε ό,τι αφορά τα νέα μέτρα που θα εξαγ­γεί­λει στη φετινή ΔΕΘ ο πρω­θυ­πουρ­γός, θα χρη­μα­το­δο­τη­θούν από τον δημο­σιο­νο­μικό χώρο ύψους 1,6-1,7 δισ. ευρώ, ο οποίος δημιουρ­γή­θηκε από την έως τώρα υπε­ρα­πό­δοση της οικο­νο­μίας. Ως γνωστόν, από τον περα­σμένο Νοέμ­βριο, όταν δημο­σιο­ποι­ή­θηκε ο πολυ­ε­τής δημο­σιο­νο­μι­κός προ­γραμ­μα­τι­σμός 2026-2029, ήταν γνωστό ότι, με βάση και τη συμ­φω­νη­μένη οροφή της αύξησης των καθαρών πρω­το­γε­νών δαπανών, υπήρχε περι­θώ­ριο για νέα μέτρα το 2027 ύψους 1 δισ. ευρώ. Ωστόσο, οι τελευ­ταίες δια­πραγ­μα­τεύ­σεις που έγιναν με την Κομι­σιόν για τα λεγό­μενα “νέα” έσοδα ήταν θετικές. Ως γνωστόν, τα “νέα” έσοδα, με βάση τους νέους δημο­σιο­νο­μι­κούς κανόνες, προ­κύ­πτουν από πρω­το­βου­λίες της κυβέρ­νη­σης του κράτους-μέλους και έχουν θετικό απο­τέ­λε­σμα στα φορο­λο­γικά έσοδα. Για φέτος αυτά τα πρό­σθετα έσοδα προ­ήλ­θαν από την επέ­κταση της ψηφια­κής κάρτας εργα­σίας, την εφαρ­μογή του ηλε­κτρο­νι­κού τιμο­λο­γίου και την εμβά­θυνση των ηλε­κτρο­νι­κών ελέγχων της ΑΑΔΕ. Από αυτές τις πηγές προ­έ­κυ­ψαν πρό­σθετα έσοδα ύψους περίπου 650-700 εκατ. ευρώ, τα οποία αύξησαν και τον δημο­σιο­νο­μικό χώρο για το 2027 στο 1,7 δισ. ευρώ.

Η ομπρέλα για την ακρί­βεια σε ρεύμα – τρόφιμα 

Στο ποσό αυτό προ­στέ­θη­καν πρό­σφατα περίπου 500-600 εκατ. ευρώ από την επέ­κταση της ρήτρας δια­φυ­γής και για τις ενερ­γεια­κές επεν­δύ­σεις, οι οποίες θα θωρα­κί­σουν τα νοι­κο­κυ­ριά απέ­να­ντι στις ενερ­γεια­κές κρίσεις. Μάλιστα, αρμό­διες αρχές τονί­ζουν ότι από τα χρήματα αυτά θα ενερ­γο­ποι­η­θούν και μέτρα με τα οποία θα στη­ρι­χθούν τα νοι­κο­κυ­ριά από τις μελ­λο­ντι­κές αυξή­σεις των τιμο­λο­γίων του ηλε­κτρι­κού ρεύ­μα­τος.

Το πακέτο για ανα­κού­φιση των νοι­κο­κυ­ριών από το υψηλό κόστος της ηλε­κτρι­κής ενέρ­γειας θα συμπλη­ρω­θεί και από το ελλη­νικό Κοι­νω­νικό Πρό­γραμμα για την ενέρ­γεια ύψους περίπου 4,8 δισ. ευρώ. Μπορεί τα έκτακτα μέτρα (με τη μορφή άμεσων επι­δο­τή­σεων του ρεύ­μα­τος) να μην είναι συμβατά με τις συστά­σεις της Ευρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής για την αντι­με­τώ­πιση της τρέ­χου­σας ενερ­γεια­κής κρίσης. Ωστόσο το Κοι­νω­νικό Ταμείο για το Κλίμα, που έχει συστα­θεί από τα έσοδα των δημο­πρα­σιών ρύπων, επι­τρέ­πει προ­σω­ρινά επι­δό­ματα θέρ­μαν­σης για περίπου 800.000 οικο­νο­μικά ευάλωτα ελλη­νικά νοι­κο­κυ­ριά.

Η κάλυψη ευά­λω­των νοι­κο­κυ­ριών για την πολύ πιθανή αύξηση των τιμο­λο­γίων του ρεύ­μα­τος θα έρθει για να δέσει με την “ομπρέλα” κατά της ακρί­βειας, που θέλει να δημιουρ­γή­σει η κυβέρ­νηση, με προφανή στόχο τα νοι­κο­κυ­ριά να δουν χαμη­λό­τε­ρες τιμές στο ράφι. Η εθνική πρω­το­βου­λία για τη μείωση των τιμών, η οποία ξεκινά από την 1η Σεπτεμ­βρίου, είναι μια παρέμ­βαση η οποία έχει συμ­φω­νη­θεί από το τέλος Μαΐου μεταξύ του πρω­θυ­πουρ­γού και των εκπρο­σώ­πων της αγοράς. Η συμ­φω­νία αφορά μειώ­σεις τιμών από 5% μέχρι και 20% σε περισ­σό­τε­ρους από 1.000 κωδι­κούς που αφορούν τρόφιμα, προ­ϊ­ό­ντα καθη­με­ρι­νής χρήσης και σχολικά είδη. Το μέτρο είναι προ­φα­νές ότι δεν έχει δημο­σιο­νο­μικό κόστος και ανα­μέ­νε­ται να δια­τη­ρη­θεί του­λά­χι­στον μέχρι το τέλος του χρόνου.

Η αντι­με­τώ­πιση της ακρί­βειας θα είναι βασικό θέμα στις εξαγ­γε­λίες του πρω­θυ­πουρ­γού, αφού πιέζει υπερ­βο­λικά χαμηλά και μεσαία εισο­δή­ματα και εξ αυτού έχει μεγάλο πολι­τικό κόστος.

Οι δυνα­τό­τη­τες για το “εκλο­γικό” 2027

Η φετινή ΔΕΘ είναι εκλο­γική. Αυτό σημαί­νει ότι οι επό­με­νες εξαγ­γε­λίες, οι οποίες θα γίνουν τον Σεπτέμ­βριο του 2027, όταν η Ελλάδα θα ασκεί την εκ περι­τρο­πής προ­ε­δρία της Ε.Ε., θα έχουν έναν πιο ειδικό χαρα­κτήρα. Την επόμενη οικο­νο­μική πολι­τική θα εξαγ­γεί­λει ο νέος πρω­θυ­πουρ­γός ο οποίος θα προ­κύ­ψει από τις εθνικές εκλογές, οι οποίες θα γίνουν την ερχό­μενη άνοιξη. Ωστόσο, η επόμενη χρονιά θα είναι κομβική και για την Ε.Ε., αλλά και για την Ελλάδα.

Με το σενάριο ότι η επόμενη κυβέρ­νηση θα συστα­θεί αμέσως μετά τις εκλογές (δεν θα έχουμε δηλαδή το φαι­νό­μενο των διπλών εκλογών), η νέα κυβέρ­νηση θα έχει τη δυνα­τό­τητα να επα­να­δια­πραγ­μα­τευ­τεί τους δημο­σιο­νο­μι­κούς στόχους στο ελλη­νικό τετρα­ε­τές δημο­σιο­νο­μικό σχέδιο με την Κομι­σιόν. Tούτο με δεδο­μένο ότι η Ελλάδα έχει επι­τύ­χει και με το παρα­πάνω τους στόχους για τους οποίους δεσμεύ­τηκε το 2024, έχοντας ξεπε­ρά­σει κατά πολύ τις ελά­χι­στες επι­δό­σεις για χρέος και έλλειμμα που απαι­τούν οι νέοι δημο­σιο­νο­μι­κοί κανόνες.

Άλλωστε οι αλλαγές θα είναι απα­ραί­τη­τες, αφού μετά το τέλος του Ταμείου Ανά­καμ­ψης θα πρέπει να δηλώσει ένα νέο πακέτο επεν­δύ­σεων και μεταρ­ρυθ­μί­σεων, μέσω των οποίων θα συνε­χί­σει να έχει υψηλούς ρυθμούς ανά­πτυ­ξης και μείωση του χρέους, ανά­λο­γους με αυτούς που είχε τα τελευ­ταία χρόνια.

Παράλ­ληλα, βέβαια, το υπουρ­γείο Εθνικής Οικο­νο­μίας και Οικο­νο­μι­κών ξέρει ότι, με βάση τα σημε­ρινά δεδο­μένα, η Ελλάδα θα έχει περι­θώ­ριο να προ­χω­ρή­σει σε νέες ελα­φρύν­σεις ύψους περίπου 800 εκατ. ευρώ το 2028.

Ωστόσο, το 2028 ανα­μέ­νε­ται ότι θα έχουμε σημα­ντική αύξηση των εξο­πλι­στι­κών δαπανών, αφού η Ελλάδα θα συνε­χί­σει να παρα­λαμ­βά­νει μεγάλες μονάδες για τον στόλο της, αλλά και τα πρώτα F-35, δίνο­ντας μεγα­λύ­τε­ρες δυνα­τό­τη­τες για ελα­φρύν­σεις. Παράλ­ληλα, όμως, το 2028 θα πρέπει να απο­φα­σι­στεί επίσης αν η ρήτρα δια­φυ­γής για τις αμυ­ντι­κές δαπάνες αλλά και τις ενερ­γεια­κές επεν­δύ­σεις θα συνε­χι­στεί (όπως ανα­μέ­νε­ται) δίνο­ντας νέες δυνα­τό­τη­τες για ελα­φρύν­σεις ή αν θα δια­κο­πούν απότομα στρέ­φο­ντας την προσοχή του οικο­νο­μι­κού επι­τε­λείου στο χρέος και το έλλειμμα.

Πηγή: capital.gr