«Πινγκ πονγκ» οι ευθύνες για τα ρέματα ενόψει των ποινικών διώξεων!

Ενα απί­στευτο παι­χνίδι μετα­κύ­λι­σης ευθυνών για την απώλεια 4 ανθρώ­πων και τις κατα­στρο­φές που προ­κλή­θη­καν από τις πλημ­μύ­ρες, τον Νοέμ­βριο του 2013, στη δυτική πλευρά του νησιού, έχει αρχίσει μεταξύ της Περι­φέ­ρειας Νοτίου Αιγαίου και του Δήμου Ρόδου, ενόψει και του γεγο­νό­τος ότι αιρετοί και υπη­ρε­σια­κοί παρά­γο­ντες και από τους δύο βαθμούς αυτο­διοί­κη­σης, ελέγ­χο­νται για ποινικά κολά­σι­μες πράξεις.

Η δικο­γρα­φία που έχει σχη­μα­τι­στεί παρα­μέ­νει στην Πται­σμα­το­δίκη Ρόδου κ. Αικ. Γαλάνη, που ανα­μέ­νει το πόρισμα των τριών πραγ­μα­το­γνω­μό­νων του ΤΕΕ, που έχουν οριστεί, προ­κει­μέ­νου να δια­βι­βά­σει τη δικο­γρα­φία στον Εισαγ­γε­λέα Πλημ­με­λειο­δι­κών Ρόδου κ. Κ. Μπού­τσικο για τα περαι­τέρω.

Η κατε­πεί­γουσα προ­κα­ταρ­κτική εξέταση που διε­νερ­γεί­ται απο­σκο­πεί στη δια­πί­στωση τυχόν τελέ­σεως των αδι­κη­μά­των της πλημ­μύ­ρας από την οποία μπο­ρούσε να προ­κύ­ψει κοινός κίν­δυ­νος για ξένα πράγ­ματα, να προ­κύ­ψει κίν­δυ­νος για άνθρωπο και από την οποία επήλθε θάνατος, αλλά και της έκθεσης από την οποία προ­κλή­θηκε θάνατος.

Σημειώ­νε­ται ότι πέραν των εκα­το­ντά­δων κατοί­κων, που είδαν τις περιου­σίες τους να χάνο­νται μέσα σε λίγες ώρες, νεκροί είναι ο Κων­στα­ντί­νος Αργυ­ρό­που­λος του Γεωρ­γίου, ηλικίας 50 ετών, η Ανα­στα­σία Κατσα­ρού του Ιωάννη, 36 ετών, η Καλ­λιόπη Πανα­γιώ­του του Φειδία, 54 ετών και ο Ιωάννης Μπαιρ̈άμης του Μικέ, 63 ετών, που παρα­σύρ­θη­καν από την ορμή του ποταμού στις γέφυρες Παστί­δας και Κρε­μα­στής, οι δίοδοι των οποίων δεν έκλει­σαν για τους οδηγούς, ενώ έπρεπε, το από­γευμα της 22ας Νοεμ­βρίου 2013.

Στην ογκώδη δικο­γρα­φία που έχει σχη­μα­τι­στεί ανα­μέ­νε­ται να συσχε­τι­στεί και μηνυ­τή­ρια αναφορά κατά του περι­φε­ρειάρχη Νοτίου Αιγαίου κ. Γ. Μαχαι­ρίδη, του δημάρ­χου Ρόδου κ. Στάθη Κου­σουρνά και κατά παντός άλλου υπευ­θύ­νου που υπέ­βα­λαν ενώπιον του Εισαγ­γε­λέα Πλημ­με­λειο­δι­κών Ρόδου, τρεις κάτοι­κοι της Ιαλυσού, ζητώ­ντας τον ποινικό κολασμό τους. Πρό­κει­ται για τους κ.κ. Μιλ­τιάδη Τσι­ρι­γω­τάκη του Μιχαήλ, Βασι­λική Αρμυ­ριώτη του Δημη­τρίου και Σαράντη Σαράντη του Γεωρ­γίου.

Οι τρεις κάτοι­κοι της Ιαλυσού έχουν εξα­σφα­λί­σει, σύμφωνα με τις πλη­ρο­φο­ρίες, υπο­γρα­φές από δεκάδες κατοί­κους της Ρόδου, θύματα της πλημ­μύ­ρας, τις οποίες πρό­κει­ται να παρου­σιά­σουν, όταν κληθούν για κατά­θεση ενώπιον της κ. Πται­σμα­το­δίκη και να τους προ­τεί­νουν ως μάρ­τυ­ρες κατη­γο­ρίας.

Οι κ.κ. Μαχαι­ρί­δης και Κου­σουρ­νάς έχουν ήδη κατα­θέ­σει για τις πλημ­μύ­ρες ενώπιον της Πται­σμα­το­δίκη Ρόδου στα πλαίσια της αυτε­πάγ­γελ­της προ­κα­ταρ­κτι­κής εξέ­τα­σης που παρήγ­γειλε ο Εισαγ­γε­λέας Πλημ­με­λειο­δι­κών Ρόδου.

Μέχρι πρό­τι­νος η αστυ­νό­μευση και ο καθα­ρι­σμός των ρεμάτων γινόταν από συγκρο­τη­μένη υπη­ρε­σία της Διεύ­θυν­σης Τεχνι­κών Υπη­ρε­σιών Δωδε­κα­νή­σου της Περι­φέ­ρειας Νοτίου Αιγαίου.

Όλες οι καταγ­γε­λίες για παρεμ­βά­σεις σε ρέματα εγί­νο­ντο στη συγκε­κρι­μένη υπη­ρε­σία, που σχη­μά­τιζε μετά από αυτοψία φάκελο και παρέ­πε­μπε τις υπο­θέ­σεις για τον ποινικό κολασμό των υπαί­τιων στην Εισαγ­γε­λία.

Ύστερα από τα τραγικά γεγο­νότα του Νοεμ­βρίου και την εισαγ­γε­λική παρέμ­βαση η Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου ξεκί­νησε να παρα­πέ­μπει στο Δήμο όλες τις υπο­θέ­σεις προς έλεγχο.

Στη δημο­τική αρχή προ­κλή­θηκε θόρυβος και αγα­νά­κτηση και για το λόγο αυτό ανα­τέ­θηκε στη νομική υπη­ρε­σία να γνω­μο­δο­τή­σει επί του προ­κει­μέ­νου.

Η νομική υπη­ρε­σία θεωρεί απο­κλει­στικά υπεύ­θυνη για τον καθα­ρι­σμό και την αστυ­νό­μευση των ρεμάτων την Περι­φέ­ρεια.

Πιο συγκε­κρι­μένα γνω­μο­δό­τησε ότι ο Καλ­λι­κρά­της προ­βλέ­πει σαφέ­στατα ότι η αρμο­διό­τητα είναι της Περι­φέ­ρειας από την 1η Ιανουα­ρίου 2011. Επι­πλέον με το άρθρο 1 της Πράξης Νομο­θε­τι­κού Περιε­χο­μέ­νου που δημο­σιεύ­θηκε στο 256Α ΦΕΚ την 31.12.2012 την αρμο­διό­τητα για τον καθα­ρι­σμό των ρεμάτων και των ποταμών έχει η Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου.

Από το Συμ­βού­λιο της Επι­κρα­τείας έχει κριθεί εξάλλου μετά από προ­σφυγή του Δήμου Ηρα­κλείου ότι δεν επι­τρέ­πε­ται μετα­βί­βαση αρμο­διο­τή­των στους πρω­το­βάθ­μιους ΟΤΑ αν αυτή δεν συνο­δεύ­ε­ται από ανά­λο­γους πόρους για τη χρη­μα­το­δό­τησή τους.

Υπήρξε ωστόσο τρο­πο­ποί­ηση στο νόμο που προ­έ­βλεπε ότι η αστυ­νό­μευση και ο καθα­ρι­σμός ρεμάτων σε ενιαί­ους πρω­το­βάθ­μιους ΟΤΑ, που περι­λαμ­βά­νουν και ορει­νούς Δήμους, ασκεί­ται από εκεί­νους. Ο νόμος, όπως γνω­μο­δό­τησε η νομική υπη­ρε­σία του Δήμου, προ­βλέ­πει όμως ότι στις συγκε­κρι­μέ­νες περι­πτώ­σεις, που συγκα­τα­λέ­γε­ται και ο Δήμος Ρόδου, η αρμο­διό­τητα είναι συντρέ­χουσα με την Περι­φέ­ρεια.

Τον Οκτώ­βριο του 2012, σε συνε­δρί­αση εξάλλου του Συντο­νι­στι­κού Οργάνου για τις πλημ­μύ­ρες είχε εκδοθεί ανα­κοί­νωση με την οποία καθί­στατο σαφές ότι για τον έλεγχο και τη συντή­ρηση του οδικού δικτύου και τον καθα­ρι­σμό φρε­α­τίων απορ­ροής όμβριων υδάτων, τον έλεγχο και καθα­ρι­σμό κοιτών ρεμάτων, υπεύ­θυ­νοι υλο­ποί­η­σης είναι τόσο η Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου/Δνση Τεχνι­κών Έργων Δωδ/σου όσο και οι Δήμοι.

Είχε κατα­στεί μάλιστα σαφές ότι οι αρμό­διοι φορείς θα πρέπει να προβούν στον καθα­ρι­σμό των ρεμάτων καθώς και των φρε­α­τίων απορ­ροής όμβριων υδάτων του οδικού δικτύου αρμο­διό­τη­τάς τους, πράγμα που εκ των πραγ­μά­των, απο­δει­κνύ­ε­ται ότι δεν έπραξαν.

Η Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου/Περι­φε­ρειακή Ενότητα Δωδε­κα­νή­σου, είχε ανα­κοι­νώ­σει μάλιστα στα πλαίσια του συγκε­κρι­μέ­νου ΣΝΟ ότι επρό­κειτο να γίνουν καθα­ρι­σμοί ρεμάτων με επι­χο­ρή­γηση της Ενωσης Ξενο­δό­χων Ρόδου.

Περί της κύριας ευθύνης της Περι­φέ­ρειας Νοτίου Αιγαίου στην αστυ­νό­μευση και καθα­ρι­σμό των ρεμάτων έχει απο­φαν­θεί και το ΠΕΧΩ Δωδε­κα­νή­σου.

Κατά τον Ν. 3010/02, άρθρο 5, «Δια­δι­κα­σία οριο­θέ­τη­σης και ρυθ­μί­σεις θεμάτων για τα υδα­το­ρέ­ματα, έργα αντι­πλημ­μυ­ρι­κής προ­στα­σίας από τους ΟΤΑ Α και Β βαθμού», ο έλεγχος τήρησης των κει­μέ­νων δια­τά­ξεων για τα υδα­το­ρέ­ματα στα διοι­κη­τικά όρια κάθε νομού ασκεί­ται από τις αρμό­διες τεχνι­κές υπη­ρε­σίες της οικείας Νομαρ­χια­κής Αυτο­διοί­κη­σης. Επίσης με τις ίδιες δια­τά­ξεις διευ­κρι­νί­ζε­ται ότι: Δια­τά­ξεις που προ­βλέ­πουν αρμο­διό­τητα ελέγχου και άλλων οργάνων δια­τη­ρού­νται σε ισχύ.

Η αρμο­διό­τητα αυτή στη συνέ­χεια πέρασε με τον «Καλ­λι­κράτη», στις Περι­φέ­ρειες (άρθρο 186 του ν. 3852/2010).

Με τον N. 4071/ όμως, περί «Ρυθ­μί­σεων για την τοπική ανά­πτυξη, την αυτο­διοί­κηση και την απο­κε­ντρω­μένη διοί­κηση Ενσω­μά­τωση Οδηγίας 2009/50/ΕΚ», ΦΕΚ 2271/Α/11.4.2012, άρθρο 4 (Ορεινοί Δήμοι. Αρμο­διό­τη­τες), το άρθρο 209 του ν. 3852/2010 αντι­κα­θί­στα­ται ως εξής: «Άρθρο 209 Αρμο­διό­τη­τες ορεινών δήμων», Οι ορεινοί – μειο­νε­κτι­κοί δήμοι ασκούν επι­πλέον, είτε αυτο­τε­λώς είτε σε συνερ­γα­σία με την οικεία περι­φέ­ρεια, τις ακό­λου­θες αρμο­διό­τη­τες: …θ) Καθα­ρι­σμός και αστυ­νό­μευση ρεμάτων.

Υφί­στα­ται εξάλλου και εγκύ­κλιος του ΥΠΕΧΩΔΕ Δ7α/οικ.3147/ΕΓΚ.33/12-10-98, η οποία διευ­κρι­νί­ζει ποια είναι η σημασία της αστυ­νό­μευ­σης και οι ενέρ­γειες που πρέπει να γίνουν.

Με βάση λοιπόν την εγκύ­κλιο αυτή «η αστυ­νό­μευση όλων των ρεμάτων, σύμφωνα με το Π.Δ. 910/77, άρθρο 79 όπως τρο­πο­ποι­ή­θηκε και συμπλη­ρώ­θηκε με το Νόμο για την Νομαρ­χιακή Αυτο­διοί­κηση και την Περι­φέ­ρεια είναι αρμο­διό­τητα της Δ/νσης Τεχνι­κών Υπη­ρε­σιών της Νομαρ­χίας και συγκε­κρι­μένα του Τμή­μα­τος Εκτε­λέ­σεως Έργων.

Οφειλε έτσι ο περι­φε­ρειάρ­χης να ορίσει αρμό­διους υπαλ­λή­λους για την αστυ­νό­μευση των ρεμάτων, οι οποίοι θα είναι υπεύ­θυ­νοι για:

−Τον εντο­πι­σμό κατα­λή­ψεων, επι­χώ­σεων (μπα­ζώ­ματα), ανε­ξέ­λεγ­κτες αμμο­λη­ψίες, απόρ­ριψη στερεών απο­βλή­των (σκου­πί­δια) και γενικώς όλων των παρά­νο­μων ενερ­γειών που γίνο­νται στις κοίτες των υδα­το­ρε­μά­των.

−Την λήψη των προ­βλε­πο­μέ­νων, από τη νομο­θε­σία, διοι­κη­τι­κών και άλλων μέτρων στις περι­πτώ­σεις που δια­πι­στώ­θη­καν παρά­νο­μες ενέρ­γειες στις κοίτες των υδα­το­ρε­μά­των.

−Τον έλεγχο της κατά­στα­σης που βρί­σκε­ται η φυσική κοίτη των υδα­το­ρε­μά­των.

Σημειώ­νε­ται ότι στη Δημο­τική Ενότητα Ιαλυσού, υπάρ­χουν 6 του­λά­χι­στον ρέματα, εκ των οποίων λει­τουρ­γούν μόνο τα δύο, που και σε αυτά έχουν γίνει παρεμ­βά­σεις, με απο­τέ­λε­σμα να μην είναι επαρκής η διατομή της κοίτης που απέ­μεινε για την απορροή των ομβρίων.

Ελέγ­χο­ντας κανείς τον λεγό­μενο Τρια­ντενό ποταμό, θα δει ότι ενώ το κτη­μα­το­λο­γικό ρέμα είναι 40 μέτρα, τώρα έχει απο­μεί­νει μόνο 5 μέτρα, καθι­στώ­ντας αδύνατη την απορροή των ομβρίων. Λησμο­νούν επίσης κάποιοι πως με τις παρεμ­βά­σεις στα ρέματα έχουν κατα­πα­τή­σει δημόσια κτήματα.

Σημειώ­νε­ται εξάλλου ότι βάσει της πολε­ο­δο­μι­κής νομο­θε­σίας απα­γο­ρεύ­ε­ται η δόμηση σε μια ζώνη 20 μέτρων από τις όχθες των ρεμάτων.