«Τα κυβερνητικά μέτρα θα πλήξουν σοβαρά τον κλάδο των μηχανικών»

«Η πτώση στην οικοδομική δραστηριότητα είναι της τάξης του 50% σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά. Η πτώση αυτή αγγίζει όχι μόνο τους μηχανικούς αλλά και άλλα 170 επαγγέλματα που σχετίζονται με την οικοδομή και βεβαίως και τις εισπράξεις του δημοσίου».
Αυτή τη διαπίστωση κάνει σε συνέντευξη του στη «δ» ο αντιπρόεδρος του ΤΕΕ κ Αργύρης Πράντης ενώ παράλληλα περιγράφει τη ζοφερή πραγματικότητα που διαμορφώνεται στον κλάδο. «Περιμένουμε από την Πολιτεία να προχωρήσει στην εκπόνηση και εφαρμογή σχεδίου στήριξης της οικοδομικής δραστηριότητας», τονίζει ο κ Αργύρης Πράντης.
Σε ό,τι αφορά την επιχειρούμενη κατάργηση των μειωμένων συντελεστών ΦΠΑ ο κ. Πράντης λέει ότι οι συνέπειες θα είναι τραγικές για την τοπική οικονομία.
Ο κ. Α. Πράντης ομιλεί και για το επιχειρούμενο άνοιγμα του επαγγέλματος του μηχανικού ενώ συμφωνεί με την άποψη που εξέφρασε ο επικεφαλής της παράταξης της μειοψηφίας του Περιφερειακού Συμβουλίου κ. Χαραλαμπος Κόκκινος για το ΕΣΠΑ.
«Εδώ και τρία χρόνια από την έναρξη της ισχύος του, έχει απορροφηθεί ένα μικρό ποσοστό, σύμφωνα με το τελευταίο – αναθεωρημένο – Πρόγραμμα Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Επί πλέον δεν έχουν ακόμη αποπληρωθεί εκτελεσθέντα δημόσια έργα του Γ ΚΠΣ με αποτέλεσμα το εργοληπτικό δυναμικό ιδίως της περιφέρειας να βρίσκεται σε δυσμενή θέση και έργα να έχουν σταματήσει ή να κινδυνεύουν να σταματήσουν», επισημαίνει ο κ. Πράντης που αναφέρεται και στις διαδικασίες αξιοποίησης ακινήτων της Ρόδου με τη διαδικασία Fast Track.
Η συνέντευξη του κ. Αργύρη Πράντη αναλυτικά:
• Ποια είναι η θέση του τμήματος ΤΕΕ Δωδεκανήσου στο θέμα της επιχειρούμενης κατάργησης των μειωμένων συντελεστών του ΦΠΑ; Ποιες θα είναι οι συνέπειες για την τοπική οικονομία από την εξέλιξη αυτή;
Η θέση του Τμήματος διατυπώθηκε στη κοινή συνέντευξη του Προέδρου κ. Γρύλλη με τους Προέδρους των άλλων δύο Επιμελητηρίων. Είμαστε εναντίον της κατάργησης των μειωμένων συντελεστών του ΦΠΑ και ο βασικότερος λόγος είναι ότι λόγω του αυξημένου κόστους μεταφορών θα γίνουμε ακριβότεροι και άρα δεν θα είμαστε ανταγωνιστικοί. Οι συνέπειες για την τοπική οικονομία, θα είναι τραγικές και η αντίδραση όλων μας δεν θα πρέπει να είναι όπως τις προηγούμενες φορές π.χ. μεταφορά έδρας στην Σύρο ,στο θέμα Νοσοκομείου κ.α.
• Προσφάτως το ΤΕΕ Δωδεκανήσου προέβη σε διαμαρτυρία για την πρόθεση της κυβέρνησης να ανοίξει το επάγγελμα του μηχανικού.
Ενώ διεθνώς, οι μηχανικοί αποτελούν την κινητήρια δύναμη για την κοινωνική ανάπτυξη και “Their contribution to technological innovation is essential for achieving economic growth, creating new jobs, securing energy supply, sustaining natural resources and tackling the challenges associated with climate change”, η συμβολή τους στην τεχνολογική καινοτομία είναι απαραίτητη για την επίτευξη της οικονομικής ανάπτυξης, τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, τη διασφάλιση του ενεργειακού εφοδιασμού, τη διατήρηση των φυσικών πόρων και την αντιμετώπιση των προκλήσεων που συνδέονται με την κλιματική αλλαγή, στην Ελλάδα ακόμα «ασχολούμαστε» με το εάν αποτελούν η δεν αποτελούν «κλειστό επάγγελμα» και πιο «σύστημα παραγωγής έργων» είναι το βέλτιστο και μπορεί να οδηγήσει σε ένα αξιοκρατικό και διαφανές αποτέλεσμα που θα προτάσσει το δημόσιο συμφέρον.Το τελευταίο διάστημα γίνεται λόγος για το άνοιγμα των κλειστών επαγγελμάτων και την κατάργηση των ελαχίστων αμοιβών των μηχανικών, σε συνδυασμό με τις δεσμεύσεις της κυβέρνησης που προκύπτουν από τη υπογραφή του μνημονίου συνεργασίας με το ΔΝΤ και την ΕΕ. Είναι δε χαρακτηριστικό ότι στα επιχειρήματα που «ρίχνουν στην αρένα της επικοινωνίας, τεχνηέντως, μας ομογενοποιούν τόσο με όλα τα άλλα ορθώς εννοούμενα κλειστά επαγγέλματα, όσο και με τα ισχύοντα στις άλλες ευρωπαϊκές χώρες, αποσπασματικά και σε σχέση μόνο με τις ελάχιστες αμοιβές.Λοιπόν, νηφάλια και υπεύθυνα, και παρόλη την πίεση των «ειδικών συνθηκών» που βρισκόμαστε. ας δούμε την πραγματικότητα:
• Το επάγγελμα του μηχανικού δεν είναι κλειστό επάγγελμα. Μπορεί να το ασκήσει οποιοσδήποτε έχει τα απαραίτητα ακαδημαϊκά και επαγγελματικά προσόντα, χωρίς κανένα περιορισμό.
• Ο αριθμός των αδειών άσκησης του επαγγέλματος είναι απεριόριστος
• Οποιαδήποτε σύγκρισή με άλλα κράτη δεν θα πρέπει να γίνεται σε επί μέρους θέματα, αλλά στο σύνολο των συντελεστών παραγωγής των έργων
Είναι γνωστό, ότι στην Ελλάδα το επάγγελμα του μηχανικού είναι νομοθετικά κατοχυρωμένο. Και κάθε εξέταση των ζητημάτων που αφορούν τον Μηχανικό πρέπει να γίνεται με αυτή την οπτική. Η νομοθετική κατοχύρωση δεν φτιάχνει ένα επάγγελμα κλειστό, δεν φτιάχνει συντεχνίες. Η νομοθετική κατοχύρωση υπάρχει για να προστατεύει την Κοινωνία. Όταν μάλιστα υπάρχουν φαινόμενα κοινωνιών που ο καθένας είναι ότι δηλώσει η που η ίδια η κοινωνική οργάνωση δεν μπορεί να εξασφαλίσει την εφαρμογή των κανόνων και τα συναλλακτικά ήθη που έχουν οριστεί, δηλαδή τις προδιαγραφές, τότε η νομοθετική κατοχύρωση ενός επαγγέλματος είναι περισσότερο από ποτέ απαραίτητη.Ειδικότερα για τις ελάχιστες αμοιβές , επισημαίνεται ότι θεσπίστηκαν το 1953, όταν ο αριθμός των Διπλωματούχων Μηχανικών στη χώρα δεν υπερέβαινε τις τέσσερις χιλιάδες. Δηλαδή δεν θεσμοθετήθηκαν για την ικανοποίηση ενός «συντεχνιακού» η «κλαδικού» αιτήματος, αλλά ως μέσο προστασίας, ως ασφαλιστική δικλείδα προάσπισης της ασφάλειας, της ποιότητας και του δημοσίου συμφέροντος και μάλιστα σε μία περίοδο όπου ο ανταγωνισμός ήταν πολύ μικρός. Έτσι λοιπόν όταν η επίσημη Πολιτεία σήμερα, υλοποιώντας την δέσμευσή του μνημονίου, επιδιώκει να καταργήσει τις ελάχιστες αμοιβές των μηχανικών, στρέφεται όχι μόνοκατά των μηχανικών, αλλά και κατά του συνόλου της Κοινωνίας και του δημοσίου συμφέροντος. Μία κοινωνία που για πολλά χρόνια έχει γαλουχηθεί από τους εκάστοτε κυβερνώντες να αντιμετωπίζει αδιάφορα και διαφορετικά την κατασκευή ενός ιδιωτικού έργου σε σχέση με ένα δημόσιο έργο. Παραγνωρίζει δηλαδή διαρκώς, η επίσημη Πολιτεία, ότι τα ιδιωτικά έργα μπορεί να γίνονται με χρήματα των ιδιωτών, όμως είναι έργα και αυτά δημοσίου συμφέροντος, γιατί στο εργοστάσιο, στο ξενοδοχείο και στις κατοικίες, διαμένουν, εργάζονται η εξυπηρετούνται πολίτες της χώρας. Μόνο τυχαίο δεν χαρακτηρίζεται το γεγονός, ότι η ίδια Πολιτεία παρεμβαίνει και ορθώς στην κατασκευή των ιδιωτικών έργων, απαιτώντας την έκδοση οικοδομικής άδειας, που σημαίνει ότι θεωρεί κάθε έργο ως έργο δημοσίου συμφέροντος, όμως αμέσως μετά και για όλες τις υπόλοιπες φάσεις κατασκευής αυτού του ίδιου έργου, αποποιείται κάθε ευθύνης της, εγκαταλείποντας όλη τη διαδικασία στην τύχη και στο φιλότιμο των Ελλήνων. Ενώ λοιπόν η Πολιτεία όφειλε να έχει θεσπίσει ένα ολοκληρωμένο θεσμικό πλαίσιο παραγωγής ιδιωτικών έργων, το μόνο που έκανε για να «καλύψει» τις δικές της παραλείψεις ήταν η με νομοθετική ρύθμιση δια βίου αστική και ποινική ευθύνη του Διπλωματούχου Μηχανικού. Παρόμοιος Νόμος δεν υπάρχει πουθενά στον δυτικό κόσμο. Φανταστείτε λοιπόν την άναρχη και χαοτική κατάσταση που θα επικρατήσει στην χώρα μας, όταν δεν έχουμε διασφαλισμένο σύστημα παραγωγής έργων, όταν δεν υπάρχουν επικαιροποιημένες προδιαγραφές, όταν μελέτες και επιβλέψεις αναλαμβάνονται από άτομα με αμφίβολη ακαδημαϊκή και επιστημονική κατάρτιση, όταν ο αριθμός των διπλωματούχων Μηχανικών αυξάνεται κατά 3.500 κάθε χρόνο, και όταν έχουμε μία τεράστια πτώση στην οικοδομική δραστηριότητα της τάξης του 50% σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά (βρισκόμαστε στα επίπεδα του 1995). Πράγματι, σε πολλά κράτη δεν υπάρχουν ελάχιστες αμοιβές, υπάρχει όμως οργανωμένο σύστημα παραγωγής έργων (δημόσιων και ιδιωτικών), υπάρχει σύστημα αξιολόγησης και απόδοσης επαγγελματικών δικαιωμάτων, υπάρχει ουσιαστικός έλεγχος μελετών και στελεχωμένες υπηρεσίες, υπάρχουν όλα αυτά για τα οποία διαχρονικά, κουραστικά και επίμονα διεκδικούμε ως τεχνικός κόσμος και ως παράταξη ειδικότερα, και ποτέ δεν υλοποιηθήκαν. Εάν μπορούσαμε να διασφαλίσουμε την διαδικασία παραγωγής των έργων, εάν είχε θεσμοθετηθεί το ΜΗΚΙΕ, εάν …., εάν ….., τότε μόνο θα μπορούσαμε να μιλάμε για μια ελεύθερη αγορά, όπου οι αμοιβές θα διαμορφώνονται σε ρεαλιστικά επίπεδα, θα είναι αντιπροσωπευτικές της απαιτούμενης εργασίας, και βέβαια θα είναι συνδυασμένες με το πραγματικό κόστος του έργου και όχι με τα 400,00¤/m2 του σημερινού ελάχιστου κόστους των ιδιωτικών έργων.Χωρίς την θεσμοθέτηση αυτού του πλαισίου, που εφαρμόζεται σε όλες τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και που το ΤΕΕ προτείνει, από το 1977, με συγκεκριμένες και τεκμηριωμένες θέσεις, πως μπορούμε σήμερα να μιλάμε για μια ελεύθερη αγορά; ¶λλη μία διαπίστωση είναι ότι οι ελάχιστες αμοιβές των μηχανικών στη χώρα μας υπολείπονται σημαντικά του μέσου όρου αμοιβών των ευρωπαίων συναδέλφων τους και ότι ο αριθμός των Διπλωματούχων Μηχανικών στην Ελλάδα είναι το 1,26% του πληθυσμού που είναι ίσως ο μεγαλύτερος σε όλη την Ευρώπη σε αναλογία κατοίκων. Αποκαλυπτική για τον κατασκευαστικό κλάδο και τους μηχανικούς είναι η τελευταία έκθεση της Παγκόσμιας Τράπεζας “Doing Business 2011”:Η Ελλάδα κατατάσσεται στην 18η θέση σε σύνολο 29 Ευρωπαϊκών χωρών, ως προς τον αριθμό διαδικασιών αδειοδότησης που απαιτούνται, ενώ ως προς τον χρόνο έκδοσης αδειών στην 13η καλύτερη θέση. Ως προς το κόστος των αδειών ( βασική δαπάνη οι αμοιβές μελετών και επιβλέψεων) καταλαμβάνει την 10η καλύτερη θέση (φθηνότερο κόστος) με κόστος κάτω από το 50% του Μ.Ο. των 29 εξεταζόμενων χωρών.Βάσιμο είναι επομένως το επιχείρημα ότι στην Ελλάδα, οι κατώτερες επιτρεπόμενες αμοιβές είναι πράγματι οι χαμηλότερες που τεκμαίρονται από το είδος, το μέγεθος των προσφερόμενων υπηρεσιών, αλλά και τις ευθύνες που απορρέουν κατά την εκτέλεση ενός ιδιωτικού έργου. Επιπλέον από τα επιχειρήματα που αναπτύχθηκαν παραπάνω προκύπτει ότι οι ελάχιστες αμοιβές δεν περιορίζουν τον ελεύθερο ανταγωνισμό στην αγορά της χώρας, όπως και τη δυνατότητα μηχανικών από άλλες ευρωπαικές και τρίτες χώρες να ανταγωνισθούν τους Έλληνες μηχανικούς.¶λλες επιπτώσεις από πιθανή κατάργηση των ελάχιστων αμοιβών, είναι τα μειωμένα έσοδα του κράτους, καθώς οι προσφερόμενες υπηρεσίες θα τιμολογούνται πολύ χαμηλότερα και η μείωση των εσόδων του ασφαλιστικού μας φορέα, όταν μάλιστα με τον τελευταίο ασφαλιστικό Νόμο 3863/10 η βασική σύνταξη των ασφαλισμένων στο ΕΤΑΑ θα καλύπτεται αποκλειστικά και μόνο από τις εισφορές μας και όχι από το κράτος. Δυστυχώς σήμερα, το μόνο που εγγυάται η κατάργηση των ελαχίστων αμοιβών, είναι η απαξίωση του επαγγέλματος του μηχανικού και μάλιστα σε μία χώρα με έντονη σεισμική δραστηριότητα και νησιωτικό χαρακτήρα, η αύξηση των φαινομένων κερδοσκοπίας και κακής ποιότητας έργων, η εισαγωγή αθέμιτου ανταγωνισμού μεταξύ επαγγελματιών με διαφορετικά προσόντα, γνώσεις και ικανότητες και η εμπορευματοποίηση της επιστημονικής εργασίας με μεγάλο χαμένο όχι μόνο την κοινωνία των μηχανικών αλλά το σύνολο της Ελληνικής Κοινωνίας.
Φαίνεται για άλλη μία φορά ότι οι εισηγητές τέτοιων ρυθμίσεων δεν έχουν αντιληφθεί την πραγματική διάσταση του θέματος και ότι στόχος τους πρέπει να είναι η προστασία και η ασφάλεια του πολίτη, και όχι η υποβάθμιση των της ποιότητας των παρερχομένων υπηρεσιών των κλάδων που αποτελούν τον κινητήριο μοχλό για τη δημιουργία ανάπτυξης.
• Πιστεύετε ότι ο Καλλικράτης τελικά να δημιουργήσει προϋποθέσεις για να γίνουν περισσότερα έργα;
Ο Καλλικράτης ,αργότερα ,πιστεύω ότι θα λειτουργήσει προς την κατεύθυνση να γίνονται έργα που ο σχεδιασμός τους θα εξυπηρετεί και θα καλύπτει μεγαλύτερες γεωγραφικές ενότητες .Πολλά από τα έργα που είχαν σχεδιαστεί η ακόμα και από αυτά που ακόμα εκτελούνται καθυστέρησαν επειδή προσέκρουσαν σε τοπικιστικές αντιλήψεις .Αυτό πιστεύω να ναι το κέρδος από τον Καλλικράτη.
• Συμφωνείτε με την θέση που εξέφρασε προσφάτως ο κ Κόκκινος για τις αργές διαδικασίες που ακολουθούνται με το ΕΣΠΑ γεγονός που έχει ως αποτέλεσμα να μην γίνονται έργα και να υπάρχουν προβλήματα στον κλάδο της οικοδομής;
Ασφαλώς και συμφωνώ. Ρυθμοί χελώνας του μόνου στην ουσία χρηματοδοτικού μέσου που έχει αυτή τη στιγμή η χώρα στον αναπτυξιακό – τεχνικό τομέα και το οποίο τελεί εν υπνώσει. Εδώ και τρία χρόνια από την έναρξη της ισχύος του, έχει απορροφηθεί ένα μικρό ποσοστό, σύμφωνα με το τελευταίο – αναθεωρημένο – Πρόγραμμα Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Επί πλέον δεν έχουν ακόμη αποπληρωθεί εκτελεσθέντα δημόσια έργα του Γ ΚΠΣ με αποτέλεσμα το εργοληπτικό δυναμικό ιδίως της περιφέρειας να βρίσκεται σε δυσμενή θέση και έργα να έχουν σταματήσει ή να κινδυνεύουν να σταματήσουν.
Τεράστια είναι η πτώση στην οικοδομική δραστηριότητα της τάξης του 50% σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά (βρισκόμαστε στα επίπεδα του 1995).
• Μετά τις πρόσφατες βροχοπτώσεις και τις ζημιές που έγιναν ο δήμος Ρόδου ζήτησε από το ΤΕΕ να καταθέσει προτάσεις για αντιπλημμυρικά έργα. Έχει ολοκληρωθεί η πρόταση και τι παρεμβάσεις περιλαμβάνει;
Μας ζητήθηκε η συνδρομή μας για τα αντιπλημμυρικά έργα. Το ΤΕΕ είναι ο Τεχνικός Σύμβουλος της Πολιτείας .Στο πλαίσιο αυτό συγκροτήσαμε ομάδα εργασίας που σε συνεργασία με τις Τεχνικές υπηρεσίες του Δήμου και της Περιφέρειας θα υποβάλουν προτάσεις .Οι προτάσεις θα υποβληθούν σε περίπου δύο με τρεις μήνες.
• Θεωρείτε ότι θα πρέπει να γίνει η αξιοποίηση των ακινήτων της Ρόδου με τη διαδικασία fast track ;
Θα συμφωνούσα αν η αξιοποίηση των ακινήτων γινόταν με την μεγαλύτερη δυνατή συναίνεση της τοπικής κοινωνίας. Η πολυνομία, οι πολυδαίδαλες διαδικασίες, η ανεπάρκεια του δημόσιου τομέα αποτελούν τροχοπέδη στην ανάπτυξη .Για μια επένδυση από της ώρα της υλοποίησης του σχεδιασμού της μέχρι και την ολοκλήρωση της επένδυσης (λειτουργία) απαιτείται πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα 4-5 χρόνια τουλάχιστον. Ένας από τους πλέον σημαντικούς λόγους για τους οποίους τα τελευταία χρόνια δεν γίνονται επενδύσεις στη χώρα μας.. Τούς ανωτέρω λόγους πάει να άρει το λεγόμενο fast track του οποίου τα μέχρι τώρα αποτελέσματα είναι δυστυχώς μηδενικά. Και λέω δυστυχώς γιατί χρειαζόμαστε τις επενδύσεις ιδιαίτερα με την ύφεση που υπάρχει.
• Σε δεινή θέση εξαιτίας της οικονομικής κρίσης είναι και ο κλάδος της οικοδομής. Πόσο έχει αγγίξει αυτό τους μηχανικούς και σε ποιες κινήσεις μπορεί να προβεί το ΤΕΕ για τη βελτίωση της κατάστασης;
Οπως ανέφερα η πτώση στην οικοδομική δραστηριότητα είναι της τάξης του 50% σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά (βρισκόμαστε στα επίπεδα του 1995).Η πτώση αυτή αγγίζει όχι μόνο τους μηχανικούς αλλά και άλλα 170 επαγγέλματα που σχετίζονται με την οικοδομή και βεβαίως και τις εισπράξεις του δημοσίου .Περιμένουμε από την Πολιτεία να προχωρήσει στην εκπόνηση και εφαρμογή σχεδίου στήριξης της οικοδομικής δραστηριότητας, και προτείνουμε την:
• Επιδότηση των επιτοκίων δανεισμού για αγορά 1ης κατοικίας, όταν αυτά ξεπερνούν το 4%, τουλάχιστον για μία δεκαετία.
• Εναρμόνιση εφαρμογής του Φ.Π.Α. στην οικοδομή, όπως στις υπόλοιπες επιχειρήσεις. Θα πρέπει τουλάχιστον ο πιστωτικός Φ.Π.Α. να μπορεί να συμψηφίζεται μεταξύ των έργων της ίδιας επιχείρησης και η πολιτεία να απαιτεί από τους οικοπεδούχους, την απόδοση του ποσού που τους αντιστοιχεί και όχι από τους κατασκευαστές.
• Το ποσό έγκρισης των στεγαστικών δανείων να αφορά τουλάχιστον το 90% της εμπορικής αξίας του ακινήτου και όχι το 65%-70%.
• Διατήρηση των τιμών των αντικειμενικών αξιών για δύο ακόμα έτη.
• Απαλλαγή των μη ηλεκτροδοτούμενων (αδιάθετων) ακινήτων των επιχειρήσεων για μια 5ετία από τη δήλωση αποπεράτωσης του κτιρίου.
• Επαναφορά της απαλλαγής για μία 5ετία από το Ε.Τ.Α.Κ. για τα αδιάθετα κτίσματα των οικοδομικών επιχειρήσεων.
• Συντόμευση σε ένα μήνα, των διαδικασιών έγκρισης του Υπουργείου Εθνικής ¶μυνας για απόκτηση ακινήτου σε παραμεθόριες περιοχές από πολίτες μή μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
• Επίσπευση των διαδικασιών ένταξης νέων περιοχών στα σχέδια πόλεων, ώστε να υπάρξει σύντομα «επαρκής» και νόμιμα πολεοδομημένη γη.
• Κωδικοποίηση της οικοδομικής και πολεοδομικής νομοθεσίας.
• Οργάνωση και σωστή στελέχωση των πολεοδομικών γραφείων
• ¶μεση θεσμοθέτηση του Μητρώου Κατασκευαστών Ιδιωτικών Έργων (ΜΗ.Κ.Ι.Ε.), συνδυασμένη με τη δίκαιη και ορθολογική κατανομή ευθυνών όλων των συντελεστών παραγωγής ενός ιδιωτικού έργου και την αποποινικοποίηση του επαγγέλματός μας.
• Επιμόρφωση και πιστοποίηση του τεχνικού προσωπικού παραγωγής .