Πρόστιμα με εκπτώσεις για τα αυθαίρετα κτίσματα ετοιμάζεται να επιβάλει η κυβέρνηση, σε μια προσπάθεια να εισρεύσει ζεστό χρήμα στα κρατικά ταμεία.
Οι δηλώσεις του πρωθυπουργού, Γιώργου Παπανδρέου, στην Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ την περασμένη Παρασκευή, ότι πρέπει να μπει μια κόκκινη γραμμή σε σχέση µε το παρελθόν στο θέμα της αυθαίρετης δόμησης, άναψαν ουσιαστικά το πράσινο φως στο κυβερνητικό επιτελείο για να ξεκινήσει το πογκρόμ κατά των αυθαιρέτων. Το «τυράκι που βάζουν στη φάκα» θα έχει τη μορφή μιας ιδιότυπης τακτοποίησης, περίπου κατά τα πρότυπα των παράνομα κλεισμένων ημιυπαίθριων χώρων, με τέτοιο τρόπο όμως που να μην προσκρούει στις αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας.
Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες, το υπουργείο Οικονομικών έχει ετοιμάσει σχέδιο για την είσπραξη των προστίμων ανέγερσης και διατήρησης αυθαιρέτων, δίνοντας ως αντάλλαγμα «συγχωροχάρτι» -ενδεχομένως για ένα χρονικό διάστημα- στους ιδιοκτήτες για την παρανομία που έχουν διαπράξει.
Στο σχέδιο, μάλιστα, προβλέπεται καθολική μείωση των προστίμων ανέγερσης και διατήρησης αυθαιρέτων και όχι μόνο των βεβαιωμένων προστίμων.
Οι ίδιες πληροφορίες αναφέρουν ότι στόχος του υπουργείου Οικονομικών είναι να εισπράξει περί τα 500 εκατ. ευρώ από τα αυθαίρετα.
Οι έλεγχοι
Το πογκρόμ θα ξεκινήσει με ελέγχους σε συνεργασία με τους επιθεωρητές Περιβάλλοντος, τις ΔΟΥ, το ΣΔΟΕ, την Κτηματολόγιο Α.Ε. και τις πολεοδομίες, ώστε να καταγραφούν τα αυθαίρετα και εν συνεχεία να επιβληθούν τα πρόστιμα. Παράλληλα, αναζητούνται τρόποι που θα αναγκάσουν τους ιδιοκτήτες των βεβαιωμένων προστίμων ανέγερσης και διατήρησης να καταβάλουν τα οφειλόμενα ποσά, τα περισσότερα εκ των οποίων εκκρεμούν και δεν έχουν αποδοθεί στις πολεοδομίες, με υπαιτιότητα τόσο των ιδιοκτητών όσο και των αρμόδιων υπηρεσιών.
Υπενθυμίζεται ότι το πρόστιμο ανέγερσης καταβάλλεται ως εφάπαξ ποσό οριζόμενο στο 30% επί της αντικειμενικής αξίας του αυθαιρέτου, ενώ το πρόστιμο διατήρησης καταβάλλεται ετησίως και ανέρχεται στο 5% της αντικειμενικής αξίας του ακινήτου.
Ομως και σε αυτήν την περίπτωση από τις ρυθμίσεις θα εξαιρούνται τα αυθαίρετα που βρίσκονται σε δάση, στον αιγιαλό, σε ρέματα και αρχαιολογικούς χώρους για τα οποία η νομοθεσία επιτάσσει την κατεδάφισή τους. Η είσπραξη των προστίμων θα γίνεται από τις ΔΟΥ και με τον τρόπο αυτό τα αυθαίρετα θα απαλλάσσονται από την κατεδάφιση.
Οσοι ιδιοκτήτες δεν καταβάλλουν τα πρόστιμα θα υπόκεινται στη διαδικασία κατεδάφισης μετά τους ελέγχους που θα πραγματοποιήσει η Ειδική Υπηρεσία Κατεδαφίσεων του υπουργείου Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής.
«Αγκάθι»
Μεγάλο «αγκάθι» στο σχεδιασμό του υπουργείου Οικονομικών για την είσπραξη των προστίμων αποτελεί το καθεστώς που επικρατεί σε ολόκληρο το κύκλωμα το οποίο εμπλέκεται στην αντιμετώπιση της αυθαίρετης δόμησης.
Η παραδοσιακή αδυναμία των διαφορετικών υπηρεσιών να συνεργαστούν, η έλλειψη μηχανογραφικού εξοπλισμού, αλλά και αναγκαίου προσωπικού στις πολεοδομίες, ιδιαίτερα τώρα με τους καλλικράτειους δήμους, αποτελούν ενδεικτικά προβλήματα για την υλοποίηση των σχεδιασμών.
Για την αντιμετώπιση αυτής της κατάστασης, το υπουργείο Οικονομικών εξετάζει την επιβολή συγκεκριμένων προθεσμιών, εντός των οποίων θα πρέπει να ολοκληρώνεται η διαδικασία βεβαίωσης και είσπραξης προστίμων για πολεοδομικές παραβάσεις.
Αλλάζει ο τρόπος έκδοσης οικοδομικών αδειών
Το υπουργείο Περιβάλλοντος ετοιμάζει τη σύνταξη του νέου Γενικού Οικοδομικού Κανονισμού που θα ενσωματώνει όλες τις νέες εξελίξεις στο βιοκλιματικό σχεδιασμό και θα επιδοτεί τα βιοκλιματικά κτίρια.
Παράλληλα, εξετάζει τρόπους για την κατάργηση του συστήματος αντιπαροχής, με τη θεσμοθέτηση αντικινήτρων που θα αποτρέπουν τέτοιου είδους συναλλαγές μεταξύ ιδιοκτητών και κατασκευαστών κτιρίων. Τα αντικίνητρα θα καθιστούν ασύμφορη την οικοδόμηση μικρών οικοπέδων. Στο πλαίσιο αυτό, σύμφωνα με πληροφορίες, μελετάται η αλλαγή του τρόπου έκδοσης αδειών δόμησης και άσκησης πολεοδομικών ελέγχων.
Προβλέπεται, μάλιστα, πλήρης διαχωρισμός των αρχών αδειοδότησης και των αρχών ελέγχου. Ετσι, άλλη υπηρεσία θα αναλαμβάνει την έκδοση οικοδομικών αδειών και άλλη θα πραγματοποιεί ελέγχους για την πολεοδομική νομιμότητα. Στόχος του υπουργείου είναι η πάταξη της διαφθοράς στις πολεοδομικές υπηρεσίες της χώρας.
Το νέο νομοθετικό πλαίσιο θα περιλαμβάνει ακόμη την απλοποίηση και την επιτάχυνση της διαδικασίας έκδοσης οικοδομικών αδειών, τη θεσμοθέτηση της ηλεκτρονικής υποβολής και δημοσίευσης των αδειών δόμησης, την καταγραφή του κτιριακού αποθέματος της χώρας και τον πλήρη έλεγχο της εφαρμογής των αδειών δόμησης κατά τη διάρκεια της υλοποίησής τους.
Απαγόρευση
Ο νέος ΓΟΚ θα προβλέπει την απαγόρευση σφράγισης του εδάφους με τη δόμηση του ισογείου των νεοανεγειρόμενων οικοδομών, ώστε να προωθείται ο φυσικός αερισμός των κτιρίων και να αποφεύγονται φαινόμενα πλημμυρών κατά τη διάρκεια των βροχοπτώσεων. Παράλληλα, θα δίνει τη δυνατότητα αύξησης του μέγιστου ύψους των νέων οικοδομών, προκειμένου να προωθείται ο βιοκλιματικός σχεδιασμός των κτιρίων, καθώς το ισχύον ύψος 2,40 μέτρων μεταξύ των ορόφων δεν φαίνεται να επαρκεί για τις βιοκλιματικές εφαρμογές. Ετσι, θα επιδοτείται ο συντελεστής όγκου για βιοκλιματικά κτίρια, με συγκεκριμένα κίνητρα.
Ωτόσο, θα υπάρχουν απαγορεύσεις όσον αφορά στο ύψος σε περιοχές αρχαιολογικού ενδιαφέροντος, όπως π.χ. η Ακρόπολη, όπου τα ψηλά κτίρια θα επηρέαζαν αρνητικά τέτοιου είδους μνημεία.
Καθιερώνεται επίσης η ταυτότητα του κτιρίου, στην οποία θα αναγράφονται όλα τα στοιχεία της οικοδομής και οι μετατροπές της, προκειμένου να διαπιστώνονται τυχόν παρεκκλίσεις.
