Μιχάλης Θωμάτος: «Η Πολιτική Προστασία δεν είναι δουλειά, είναι τρόπος ζωής»

Κύριε Θωμάτο, με αφορμή την κακο­και­ρία της 14ης Οκτω­βρίου, πότε ξεκινά η κινη­το­ποί­ηση της Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας πριν από κάθε επερ­χό­μενο κύμα κακο­και­ρίας ή προει­δο­ποί­ηση για κίνδυνο πυρ­κα­γιάς;

Ο σχε­δια­σμός ξεκινά από την προη­γού­μενη ημέρα. Λαμ­βά­νουμε το έκτακτο δελτίο επι­κίν­δυ­νων και­ρι­κών φαι­νο­μέ­νων, μαζί με το δελτίο της ΕΜΥ, και γνω­ρί­ζουμε τις ημέρες και τις ώρες που ανα­μέ­νο­νται τα φαι­νό­μενα. Αμέσως ενερ­γο­ποιούμε τον σχε­δια­σμό μας. Πρώτα απ’ όλα, ενη­μέ­ρωση. Έχουμε δημιουρ­γή­σει ομάδες επι­κοι­νω­νίας μέσω Viber, στις οποίες συμ­με­τέ­χουν οι προϊ­στά­με­νοι, οι χει­ρι­στές μηχα­νη­μά­των έργου του Δήμου, αλλά και ιδιώτες με τους οποίους συνερ­γα­ζό­μα­στε. Ενη­με­ρώ­νουμε πρώτα τον δήμαρχο και στη συνέ­χεια τους αντι­δη­μάρ­χους, τα τοπικά συμ­βού­λια και τις εθε­λο­ντι­κές ομάδες. Συγκε­ντρώ­νουμε τα απα­ραί­τητα στοι­χεία. Ποια μηχα­νή­ματα είναι δια­θέ­σιμα, ποιο προ­σω­πικό βρί­σκε­ται σε επι­φυ­λακή, ποια οχήματα μπορούν να δια­θέ­σουν οι εθε­λο­ντι­κές ομάδες. Στη συνέ­χεια χωρί­ζουμε το νησί σε τομείς και κατα­νέ­μουμε τις δυνά­μεις. Ο σχε­δια­σμός προ­σαρ­μό­ζε­ται ανάλογα με την εξέλιξη των φαι­νο­μέ­νων. Αν κάποια περιοχή αντι­με­τω­πί­ζει μεγα­λύ­τερο πρό­βλημα, μετα­κι­νούμε οχήματα και προ­σω­πικό από άλλους τομείς για να την ενι­σχύ­σουμε.

Στη συγκε­κρι­μένη κακο­και­ρία ποιες ώρες θεω­ρού­σατε πιο κρί­σι­μες;

Δεν ξέραμε πώς ακριβώς θα εξε­λι­χθούν τα φαι­νό­μενα. Είχαμε φρο­ντί­σει να έχουμε τέσσερα οχήματα από τις 12 τα μεσά­νυ­χτα και είχα συνεν­νοη­θεί με το προ­σω­πικό ότι θα συνέ­χιζε και κατά τη διάρ­κεια της ημέρας. Παράλ­ληλα, είχαμε προ­γραμ­μα­τί­σει άλλα τέσσερα οχήματα να ξεκι­νή­σουν στις 7 το πρωί. Θεω­ρούσα κρίσιμο το διά­στημα από τις 7 μέχρι τις 9, όταν ο κόσμος φεύγει από τα σπίτια του για να πάει στη δουλειά του. Τα σχολεία τα είχαμε κλείσει, αλλά υπήρχαν οι υπό­λοι­πες μετα­κι­νή­σεις. Ήθελα εκείνες τις ώρες να έχουμε του­λά­χι­στον οκτώ οχήματα έξω. Είναι σημα­ντικό και για την ενη­μέ­ρωση που λαμβάνω, για να ξέρω πού υπάρ­χουν προ­βλή­ματα και πού χρειά­ζε­ται να στεί­λουμε ενι­σχύ­σεις. Και βέβαια έπειτα από κάθε περι­στα­τικό κάνουμε και τον επι­χει­ρη­σιακό απο­λο­γι­σμό. Τι πήγε καλά, τι δεν λει­τούρ­γησε καλά, ποιες οι αστο­χίες, και προ­τει­νό­με­νες βελ­τιώ­σεις για την επόμενη φορά.

Κατά τη διάρ­κεια της κακο­και­ρίας βρι­σκό­σα­σταν έξω όπως και ο δήμαρ­χος Ρόδου Αλέ­ξαν­δρος Κολιά­δης και οι αντι­δή­μαρ­χοι, στις περιο­χές που αντι­με­τώ­πι­ζαν προ­βλή­ματα. Πότε εκτι­μή­σατε ότι έπρεπε να ενερ­γο­ποι­η­θεί η δια­δι­κα­σία σε συνερ­γα­σία με την ΠΥΡ για να ηχήσει το 112;

Θεωρώ πάρα πολύ σημα­ντικό να είμαι έξω. Δεν μπορείς να βρί­σκε­σαι ταυ­τό­χρονα σε όλο το νησί, αλλά καθώς κινεί­σαι πάνω στο νησί, βλέπεις το φαι­νό­μενο, το νιώθεις. Αυτό είναι πάρα πολύ σημα­ντικό. Εγώ ήμουν στα Κοσκι­νού και έβλεπα ότι η κατά­σταση δυσκό­λευε πάρα πολύ. Πήρα τηλέ­φωνο τον διοι­κητή της Πυρο­σβε­στι­κής και του είπα: «Κύριε διοι­κητά, εκτιμώ ότι πρέπει να πάμε για 112 τώρα, γιατί δυσκο­λεύει πάρα πολύ η κατά­σταση». Ήμουν έξω, το έβλεπα και το ένιωθα. Όταν έχεις μια τέτοια ευθύνη, πρέπει να μπορείς να ενερ­γή­σεις γρήγορα. Αν βρί­σκε­σαι στο γραφείο, πρέπει να έχεις ανθρώ­πους έξω που θα σου μετα­φέ­ρουν την εικόνα. Και αυτό πολλές φορές είναι δύσκολο. Ο δήμαρ­χος ενη­με­ρώ­νε­ται για όλα αμέσως και ανά πάσα στιγμή, όπου και να βρί­σκε­ται γιατί δεν είμαστε συνήθως στο ίδιο σημείο.

Όταν πρέπει να πάρετε απο­φά­σεις μέσα σε τόσο μεγάλη πίεση, πώς κατα­φέρ­νετε να δια­τη­ρείτε την ψυχραι­μία σας;

Η αδρε­να­λίνη είναι κύριο χαρα­κτη­ρι­στικό κάθε φορά. Εγώ έχω ένα καλό. Μπορεί να μην τα ξέρω όλα, αλλά παρα­μένω ψύχραι­μος όταν γύρω μου επι­κρα­τεί πανικός. Παίρνω τον χρόνο μου. Θέλει καθαρό μυαλό, να ηρε­μή­σεις και να σκε­φτείς την καλύ­τερη λύση. Αυτό δεν σημαί­νει ότι είμαι τέλειος. Κάνω λάθη κι εγώ, συνέ­χεια. Μπορεί να με παρα­σύ­ρει ο πανικός, η βιασύνη. Γι’ αυτό χρειά­ζε­ται εκπαί­δευση. Πρέπει να εκπαι­δεύ­σεις τον εγκέ­φαλό σου να αντα­πο­κρί­νε­ται σε τέτοιες κατα­στά­σεις.

Υπάρ­χουν στιγμές που φοβάστε; Ποια ήταν η δυσκο­λό­τερη στιγμή της θητείας σας;

Η πιο δύσκολη στιγμή είναι η απώλεια ανθρώ­πι­νης ζωής. Δεν το συζητώ. Δεν σας κρύβω ότι το μόνο πράγμα που φοβό­μουν, παρότι δεν μου αρέσει να χρη­σι­μο­ποιώ αυτή τη λέξη, ήταν να μη χάσουμε άνθρωπο. Και μέσα σε έναν μήνα χάσαμε έναν πυρο­σβέ­στη στην επι­χεί­ρηση διά­σω­σης των του­ρι­στών και τον συμπο­λίτη μας στα Στεγνά. Αυτές είναι στιγμές που δεν περνάνε… Δεν περνάνε. Είναι τερά­στιο το ψυχο­λο­γικό βάρος και η φόρτιση που κου­βα­λάς μαζί σου ειδικά όταν μιλάμε για απώλεια ανθρώ­πων. Δεν ξέρω πώς το ξεπερ­νάς αυτό, νομίζω πως δεν το ξεπερ­νάς. Μπορεί να δεις μια καμένη έκταση, ένα καμένο σπίτι, μια πλημ­μύρα. Είναι δύσκο­λες κατα­στά­σεις, αλλά θα τις ξεπε­ρά­σεις. Όταν υπάρχει απώλεια ζωής, μένει χαραγ­μένη μέσα σου. Δεν σβήνει. Αυτές τις δύσκο­λες στιγμές παίρ­νουμε δύναμη ο ένας από τον άλλον. Στην τελευ­ταία κακο­και­ρία απει­λή­θη­καν πολλές ζωές. Είχαμε τόσα οχήματα ακι­νη­το­ποι­η­μένα και τα νερά ανέ­βαι­ναν. Αυτό που προ­σπαθώ να περάσω στην Πολι­τική Προ­στα­σία είναι ότι είμαστε όλοι μια οικο­γέ­νεια. Η Πυρο­σβε­στική, οι εργα­ζό­με­νοι, οι εθε­λο­ντές, ο στρατός που μπορεί να έρθει να βοη­θή­σει. Όλοι μαζί.

Κύριε Θωμάτο, στη διάρ­κεια της κακο­και­ρίας κυκλο­φό­ρη­σαν και ανα­φο­ρές για αγνο­ου­μέ­νους που μάλιστα δεν ήταν αληθείς αλλά επι­κρά­τησε τερά­στια ανά­στα­τωση. Πόσο μπορεί να επη­ρε­ά­σει μια τέτοια πλη­ρο­φο­ρία τους ανθρώ­πους που βρί­σκο­νται έξω, αλλά και τις οικο­γέ­νειές τους;

Πάρα πολύ. Με αυτά τα πράγ­ματα δεν παί­ζουμε. Το μεγα­λύ­τερο πρό­βλημα είναι ο πανικός. Εκείνη την ώρα πρέπει να είχα πάνω από σαράντα κλήσεις. Με έπαιρ­ναν συνεχώς και με ρωτού­σαν αν υπάρ­χουν αγνο­ού­με­νοι. Εγώ δεν είχα τέτοια ενη­μέ­ρωση. Σκε­φτείτε όμως μια μάνα που ακούει κάτι τέτοιο και παίρνει τηλέ­φωνο το παιδί της, ή μια σύζυγο που ψάχνει τον άντρα της και δεν απαντά. Θα σας πω για εμένα. Εμένα με πήρε δύο φορές ο πατέρας μου και δεν του μίλησα, δεν μπο­ρούσα. Μετά χάλασε και το κινητό μου και δεν είχα τρόπο επι­κοι­νω­νίας. Του μίλησα την επόμενη ημέρα το πρωί. Μπο­ρείτε να φαντα­στείτε τι θα σκε­φτό­ταν αν είχε ακούσει ότι υπάρ­χουν αγνο­ού­με­νοι; Γι’ αυτό επιμένω τόσο πολύ στη σωστή ενη­μέ­ρωση.

Η εκπαί­δευσή σας ως εθε­λο­ντής Σαμα­ρεί­της του Ερυθρού Σταυρού πόσο σας έχει βοη­θή­σει σε όλα αυτά;

Πάρα πολύ. Στον Ερυθρό Σταυρό υπάρ­χουν συγκε­κρι­μένα πρω­τό­κολλα. Όταν αντα­πο­κρι­νό­μα­στε σε ένα επείγον περι­στα­τικό, πρέπει να έχουμε τη γνώση να αντι­λη­φθούμε τι συμ­βαί­νει και να δώσουμε τη σωστή ενη­μέ­ρωση στο ΕΚΑΒ. Το ίδιο ισχύει και στην Πολι­τική Προ­στα­σία. Έχεις μια αναφορά για καπνό. Πρέπει μέσα σε δευ­τε­ρό­λε­πτα να σκε­φτείς πού βρί­σκε­ται, τι υπάρχει γύρω, τι άνεμος φυσάει, ποια είναι η καύσιμη ύλη. Μια λάθος πλη­ρο­φο­ρία μπορεί να προ­κα­λέ­σει ατύχημα ή να αφήσει ακά­λυ­πτη μια άλλη περιοχή του νησιού σε στιγμές κρί­σι­μες. Όλα αυτά τα μαθαί­νεις μέσα από την εκπαί­δευση και την εμπει­ρία.

Υπάρχει κάποια απόφαση που θυμάστε ιδιαί­τερα, επειδή χρειά­στηκε να υπο­λο­γί­σετε τις ανάγκες ολό­κλη­ρου του νησιού;

Θυμάμαι τη φωτιά στον Ατάβυρο. Εκεί είχαμε χαμηλή βλά­στηση, πολλές πέτρες και δύσκολη πρό­σβαση. Το μεγάλο πρό­βλημα ήταν ο χρόνος που χρεια­ζό­μα­σταν για να φτάσουν οι απα­ραί­τη­τες δυνά­μεις και να κρα­τή­σουμε τη φωτιά κοντά στον δρόμο. Είχαμε τότε και όχημα στο πυρο­φυ­λά­κιο του Προφήτη Ηλία. Ήταν από τα πιο κοντινά οχήματα, αλλά δεν το μετα­κι­νή­σαμε. Είναι ένα σημείο που έχει πάρα πολύ σημα­ντική οπτική κάλυψη του νησιού. Οι διοι­κη­τές της Πυρο­σβε­στι­κής μάς έχουν ζητήσει να υπάρχει πάντα όχημα εκεί. Θέλουν πάντα να έχουμε μάτια εκεί. Πρέπει να σκέ­φτε­σαι συνο­λικά. Να γνω­ρί­ζεις ποιες δυνά­μεις μπορείς να μετα­κι­νή­σεις και ποιες πρέπει να παρα­μεί­νουν στη θέση τους.

Έπειτα από τόσα δύσκολα περι­στα­τικά και κρί­σι­μες στιγμές, φαντά­ζο­μαι δημιουρ­γού­νται ισχυροί δεσμοί ανάμεσα στους εργα­ζο­μέ­νους, τους πυρο­σβέ­στες και τους εθε­λο­ντές.

Έχουν δημιουρ­γη­θεί σχέσεις, έχουν δημιουρ­γη­θεί φιλίες. Όταν αντι­με­τω­πί­ζεις μαζί με κάποιον τα στοι­χεία της φύσης, δημιουρ­γού­νται πολύ δυνατοί δεσμοί. Υπάρ­χουν βέβαια και εντά­σεις ειδικά σε στιγμές μεγάλης πίεσης. Ο,τι συμ­βαί­νει και σε μια οικο­γέ­νεια. Αυτό που προ­σπα­θούμε να περά­σουμε, και έχουν βοη­θή­σει πάρα πολύ και οι διοι­κη­τές της Πυρο­σβε­στι­κής, είναι ότι στο συμβάν ενερ­γούμε όλοι μαζί. Οποια­δή­ποτε δια­φω­νία θα τη συζη­τή­σουμε μετά. Οι επι­κε­φα­λής πρέπει να δίνουν το παρά­δειγμα. Όποια δια­φω­νία κι αν έχουμε μεταξύ μας, εκείνη την ώρα είμαστε αδέρφια.

Αλήθεια, κύριε Θωμάτο, εσείς και όσοι ασχο­λού­νται με την Πολι­τική Προ­στα­σία είτε ως εργα­ζό­με­νοι είτε ως εθε­λο­ντές, κοι­μά­στε ποτέ ήσυχοι;

Όχι. Υπάρχει κόσμος που κοι­μά­ται με τον ασύρ­ματό του. Μπορεί στις δύο τα ξημε­ρώ­ματα να έχουμε αναφορά για φωτιά σε ξενο­δο­χείο. Μπορεί να με πάρουν τηλέ­φωνο μέσα στη νύχτα επειδή έχουν χυθεί λάδια στον δρόμο και πρέπει να πάμε να βοη­θή­σουμε. Η Πολι­τική Προ­στα­σία δεν περιο­ρί­ζε­ται στις φωτιές και στις πλημ­μύ­ρες. Βοηθάμε σε πολλά περι­στα­τικά, από ανα­ζη­τή­σεις ανθρώ­πων που έχουν χαθεί μέχρι καθα­ρι­σμούς μετά από μια κακο­και­ρία. Μετά την «Μπόρα», για παρά­δειγμα, είχαμε εθε­λο­ντές που έμειναν περίπου δύο μήνες και βοη­θού­σαν να πλυθεί ολό­κλη­ρος ο οικι­σμός. Όταν ασχο­λη­θείς με την Πολι­τική Προ­στα­σία, όπως συνη­θίζω να λέω, δεν υπάρχει επι­στροφή.

Και η οικο­γέ­νειά σας πώς ζει όλο αυτό; Όταν φεύγετε από το σπίτι και μπορεί να επι­στρέ­ψετε έπειτα ώρες ή και μέρες; Σίγουρα θα πρέπει να υπάρχει ένα ισχυρό υπο­στη­ρι­κτικό πλαίσιο.

Ακριβώς ναι. Πρέπει όλο αυτό να έχει γίνει απο­δε­κτό και από τα κοντινά σου πρόσωπα. Μπορεί να έχεις κανο­νί­σει να πας σε μια εκδή­λωση, να βγεις για φαγητό και ξαφνικά να συμβεί κάτι έκτακτο και να φύγεις. Υπάρ­χουν άνθρω­ποι που θα ακυ­ρώ­σουν ό,τι έχουν κανο­νί­σει και θα έρθουν να βοη­θή­σουν. Η θέληση του ενός πολλές φορές παρα­κι­νεί και τον άλλον. Βλέπει κάποιος τον συνά­δελφό του να παρα­μέ­νει όσες ώρες χρεια­στεί και κάνει κι εκείνος το ίδιο.

Εσείς έχετε επι­λέ­ξει να βρί­σκε­στε έξω με το προ­σω­πικό και τους εθε­λο­ντές και λιγό­τερο στο γραφείο. Γιατί είναι τόσο σημα­ντική αυτή την καθη­με­ρινή επαφή;

Θεωρώ πολύ σημα­ντικό να μπορείς να βγεις από τα στενά όρια του πολι­τι­κού περι­βάλ­λο­ντος. Θα μπο­ρούσα να πηγαίνω μόνο στις εκδη­λώ­σεις, με το κοστούμι μου αλλά όπως έχω ξαναπεί εμένα η θέση μου είναι στους δρόμους, έτσι το νιώθω. Δεν θα είχα την ίδια αντί­ληψη αν δεν ζούσα από κοντά όλα αυτά μαζί με τους ανθρώ­πους της Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας. Κατά την αντι­πυ­ρική περίοδο επέλεγα να είμαι έξω, να περνάω από τα πυρο­φυ­λά­κια. Το βλέπουν οι εργα­ζό­με­νοι, το αντι­λαμ­βά­νο­νται. Εχει τύχει κάποιος να πει στον άλλον: «Θα φύγεις εσύ να πας σπίτι σου; Ο αντι­δή­μαρ­χος είναι εδώ».

Αυτή η επαφή με τους εργα­ζο­μέ­νους είναι και ο λόγος που επι­μέ­νετε τόσο πολύ στην αλλαγή του καθε­στώ­τος των πεντά­μη­νων συμ­βά­σεων;

Βεβαίως. Αν δεν ζούσα μαζί τους όλες αυτές τις κατα­στά­σεις, δεν θα είχα την ίδια αντί­ληψη για τις δυσκο­λίες τους. Και ίσως να μην έδινα την ίδια μάχη που δίνω σήμερα, με νύχια και με δόντια, για να αλλάξει η νομο­θε­σία για το πεντά­μηνο. Η νομο­θε­σία μάς δίνει τη δυνα­τό­τητα να έχουμε αυτό το προ­σω­πικό για πέντε μήνες, από την 1η Ιουνίου μέχρι το τέλος Οκτω­βρίου. Μετά τελειώ­νει η σύμβασή τους. Όμως οι ανάγκες συνε­χί­ζο­νται. Έχουμε τη χει­με­ρινή περίοδο, τις πλημ­μύ­ρες, τα επι­κίν­δυνα καιρικά φαι­νό­μενα. Έχουμε δημιουρ­γή­σει έναν δεσμό με αυτούς τους ανθρώ­πους και πολλοί συνε­χί­ζουν να έρχο­νται εθε­λο­ντικά ακόμη και μετά τη λήξη της σύμ­βα­σής τους. Γι αυτό και εγώ και ο δήμαρ­χος είμαστε υπε­ρή­φα­νοι για τους ανθρώ­πους της Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας. Θα μπο­ρού­σαν να έχουν κάνει το οκτάωρό τους και να σχο­λά­σουν. Όμως συνε­χί­ζουν να ενδια­φέ­ρο­νται και να βοηθούν.

Σε ποιο στάδιο βρί­σκε­ται αυτή η προ­σπά­θεια; Τι ενέρ­γειες έχετε κάνει για να αλλάξει το νομο­θε­τικό πλαίσιο;

Έχουμε ξεκι­νή­σει από πέρυσι. Έχουμε κάνει εισή­γηση στην Περι­φε­ρειακή Ένωση Δήμων Νοτίου Αιγαίου και έχουμε συμ­με­τά­σχει στη δια­βού­λευση για το νέο νομο­θε­τικό πλαίσιο, κατα­θέ­το­ντας προ­τά­σεις. Ένα από τα βασικά ζητή­ματα που θέσαμε ήταν ο ορισμός της αντι­πλημ­μυ­ρι­κής περιό­δου, ώστε να μας δοθεί η δυνα­τό­τητα να αλλάξει η νομο­θε­σία και να μπο­ρούμε να έχουμε το προ­σω­πικό για μεγα­λύ­τερο χρονικό διά­στημα. Έχουμε κάνει ενέρ­γειες, το επα­να­φέ­ρουμε συνέ­χεια. Και αυτός ήταν ένας από τους λόγους που θέλησα να μπω στην Επι­τροπή Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας της ΚΕΔΕ. Για να μπορέσω να προ­ω­θήσω όσο γίνεται και μέσα από την ΚΕΔΕ αυτό το ζήτημα.

Τι ζητάτε συγκε­κρι­μένα;

Να παρα­τα­θεί ο χρόνος απα­σχό­λη­σης του προ­σω­πι­κού, ώστε να μπο­ρούμε να τους έχουμε του­λά­χι­στον οκτώ μήνες, αν δεν υπάρχει δυνα­τό­τητα μόνιμης στε­λέ­χω­σης. Αυτό ζητάμε. Γιατί οι ανάγκες υπάρ­χουν όλο τον χρόνο.

-• Πόσο σοβαρό είναι σήμερα το πρό­βλημα της στε­λέ­χω­σης;

Από μόνιμο προ­σω­πικό έχουμε μόλις έναν υπάλ­ληλο, τον Μανώλη Κυρια­κούλη τον οποίον θέλω να ευχα­ρι­στήσω προ­σω­πικά και με την ευκαι­ρία που δίνετε. Οι υπό­λοι­ποι εργα­ζό­με­νοι είναι επο­χι­κοί. Κατα­λα­βαί­νετε, λοιπόν, γιατί επιμένω τόσο πολύ. Έχουμε να καλύ­ψουμε τις ανάγκες ενός ολό­κλη­ρου νησιού και πρέπει να μπο­ρούμε να έχουμε τους ανθρώ­πους που χρειά­ζο­νται.

• Κλεί­νο­ντας, έχετε πει ότι η Πολι­τική Προ­στα­σία είναι για εσάς ένας δια­φο­ρε­τι­κός τρόπος ζωής. Μάλιστα, χρη­σι­μο­ποιείτε για τον εαυτό σας έναν ιδιαί­τερο χαρα­κτη­ρι­σμό. Τι εννο­είτε όταν λέτε ότι είστε «εθε­λο­ντής πολι­τι­κός»;

Το έχω πει μεταξύ σοβαρού και αστείου. Είμαι εθε­λο­ντής πολι­τι­κός γιατί πρω­τί­στως είμαι εθε­λο­ντής. Πιστεύω ότι δεν μπορείς να συμ­με­τέ­χεις στην Πολι­τική Προ­στα­σία χωρίς να είσαι εθε­λο­ντής. Όταν ασχο­λη­θείς με την Πολι­τική Προ­στα­σία, σε τραβάει. Δεν είναι δουλειά, είναι ένας τελείως δια­φο­ρε­τι­κός τρόπος ζωής. Η πολι­τική δεν ξέρω για πόσο σε αντέχει ή την αντέ­χεις, αλλά μια φορά εθε­λο­ντής για πάντα εθε­λο­ντής.