• Παραπομπή 56χρονου ημεδαπού στο Τριμελές Εφετείο Δωδεκανήσου για χρήση πλαστού σε βάρος ΝΠΔΔ ενώ για τον δεύτερο ημεδαπό η δίωξη κρίθηκε απαράδεκτη λόγω δεδικασμένου
Μια απίθανη υπόθεση, που αποτυπώνεται σε εισαγγελική πρόταση και σε διατακτικό του Συμβουλίου Πλημμελειοδικών Κω, αφορά διαγωνισμό της ΑΣΔΥΣ και ειδικότερα της Διεύθυνσης Προμηθειών της.
Η αναθέτουσα αρχή δεν είναι μια γενική υπηρεσία του Δημοσίου, αλλά η Ανωτάτη Στρατιωτική Διοίκηση Υποστήριξης Στρατού, δηλαδή ο φορέας του Στρατού που «τρέχει» τη συγκεκριμένη διαδικασία.
Ως πυρήνας της κατηγορίας είναι ότι μέσω της χρήσης συγκεκριμένου εγγράφου επιχειρήθηκε να παραπλανηθεί η ΑΣΔΥΣ ως προς βασική τεχνική προϋπόθεση συμμετοχής, ώστε να ενισχυθεί η πιθανότητα κατακύρωσης σύμβασης μεγάλης αξίας.
Η δικογραφία αφορά 2 ημεδαπούς. Ο πρώτος, 56χρονος, εμφανίζεται ως ιδιοκτήτης ατομικής επιχείρησης και ως το πρόσωπο που υπέβαλε προσφορά στον διαγωνισμό της ΑΣΔΥΣ. Ο δεύτερος είναι επίσης ημεδαπός και αναφέρεται ως το πρόσωπο που συνδέεται με την κατάρτιση του επίμαχου εγγράφου, το οποίο εμφανίστηκε ως άδεια χειριστή μηχανημάτων έργου.
Ο διαγωνισμός της ΑΣΔΥΣ και το αντικείμενο της σύμβασης
Με διακήρυξη της ΑΣΔΥΣ και της Διεύθυνσης Προμηθειών της, προκηρύχθηκε ηλεκτρονικός διεθνής διαγωνισμός για δημόσια σύμβαση με τίτλο «Παροχή Υπηρεσιών Λυματοφόρων Οχημάτων και Αποφρακτικών Μηχανημάτων για τις ανάγκες των ΚΥΤ των νησιών του ανατολικού Αιγαίου».
Το έργο εντασσόταν σε πλαίσιο δράσης που συγχρηματοδοτείται από εθνικούς πόρους μέσω του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων και από το Ταμείο Ασύλου Μετανάστευσης και Ένταξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Το αντικείμενο ήταν η αφαίρεση και μεταφορά λυμάτων και ο καθαρισμός αποχετεύσεων στα ΚΥΤ Λέσβου, Χίου και Λέρου. Ο διαγωνισμός χωριζόταν σε 3 τμήματα. Το Τμήμα 3, που αφορά στην περιοχή Λεπίδα στη νήσο Λέρο, είχε προϋπολογισθείσα αξία 332.535,00 ευρώ πλέον ΦΠΑ και συνολικό κόστος 389.065,95 ευρώ. Για αυτό το τμήμα υποβλήθηκαν 3 προσφορές, μεταξύ των οποίων η προσφορά του 56χρονου ημεδαπού και η προσφορά της εταιρείας που υπέβαλε τη μήνυση.
Ιδιαίτερη σημασία έχει ότι η διακήρυξη, στο Παράρτημα Ι και στην ενότητα τεχνικών προδιαγραφών, προέβλεπε σαφείς απαιτήσεις για απασχολούμενο προσωπικό. Αναφέρεται ότι ο ανάδοχος έπρεπε να μπορεί να διαθέσει ταυτόχρονα λυματοφόρο βυτιοφόρο και αποφρακτικό όχημα, ενώ στα δρομολόγια θα απασχολούνταν τουλάχιστον 2 άτομα ανά όχημα, οδηγός και χειριστής, και συνολικά θα έπρεπε να απασχολούνται τουλάχιστον 4 άτομα. Στο πλαίσιο αυτό, η ύπαρξη άδειας χειριστή μηχανημάτων έργου εμφανίζεται ως αναγκαίο δικαιολογητικό που συνδέεται με την πλήρωση τεχνικών όρων.
Το έγγραφο κλειδί και η περιγραφή της πλαστότητας
Η δικογραφία αναφέρει ότι ο 56χρονος ημεδαπός, υποβάλλοντας την προσφορά του στην ΑΣΔΥΣ, συμπεριέλαβε στον φάκελο δικαιολογητικών μια άδεια χειριστή μηχανημάτων έργου με ημερομηνία 15 Οκτωβρίου 2019, στο όνομα του δεύτερου ημεδαπού. Το έγγραφο αυτό περιγράφεται ως πλαστό, με την έννοια ότι δεν είχε καταρτιστεί από την αρχή που εμφανιζόταν ως εκδότρια, αλλά από τον δεύτερο κατηγορούμενο.
Αρχικά, μετά τον έλεγχο των δικαιολογητικών συμμετοχής, η επιτροπή του διαγωνισμού φέρεται να έκρινε ότι τα δικαιολογητικά της εταιρείας και του 56χρονου ήταν πλήρη. Σε επόμενο στάδιο, η αναθέτουσα αρχή, δηλαδή η ΑΣΔΥΣ, όρισε την εταιρεία προσωρινή ανάδοχο για το Τμήμα 3.
Ο 56χρονος ημεδαπός προσέφυγε κατά της απόφασης αυτής με προδικαστική προσφυγή, επιδιώκοντας να ανατραπεί η επιλογή της ΑΣΔΥΣ και να οριστεί προσωρινή ανάδοχος η δική του ατομική επιχείρηση. Το στοιχείο αυτό εντάσσεται στη συνολική εικόνα της υπόθεσης, καθώς καταδεικνύει ότι η διεκδίκηση του έργου της ΑΣΔΥΣ ήταν ενεργή και επίμονη, με διαγωνιστικές ενέργειες και ένδικα βοηθήματα στο πεδίο των δημοσίων συμβάσεων.
Ο έλεγχος γνησιότητας και η ενημέρωση προς την ΑΣΔΥΣ
Κατά τη δικογραφία, ο νόμιμος εκπρόσωπος της εταιρείας, ερευνώντας τη γνησιότητα της άδειας που είχε κατατεθεί στον φάκελο του 56χρονου, απευθύνθηκε ηλεκτρονικά προς την αρμόδια διοικητική υπηρεσία. Η απάντηση που καταγράφεται είναι ότι η υπηρεσία δεν έχει εκδώσει άδεια χειριστή μηχανημάτων έργου στο συγκεκριμένο όνομα. Στη συνέχεια η εταιρεία ενημέρωσε την ΑΣΔΥΣ. Αναφέρεται επίσης ότι ο διαγωνισμός ματαιώθηκε, με αιτιολογία ότι το κόστος μίσθωσης των οχημάτων θα καλυπτόταν από άλλη διαδικασία μέσω άλλου φορέα.
Η ποινική έρευνα, όμως, δεν σταμάτησε στη ματαίωση. Το κέντρο βάρους παραμένει το αν και με ποιον τρόπο επιχειρήθηκε να παραπλανηθεί η ΑΣΔΥΣ. Η δικογραφία, όπως παρουσιάζεται, αντιμετωπίζει το επίμαχο δικαιολογητικό ως το εργαλείο της παραπλάνησης, διότι εμφανίστηκε ως στοιχείο πλήρωσης τεχνικών προδιαγραφών του αναδόχου σε διαγωνισμό της ΑΣΔΥΣ.
Η ουσία της υπόθεσηςκαι το κρίσιμο συμπέρασμα για την ΑΣΔΥΣ
Επιχειρήθηκε ουσιαστικά να εξαπατηθεί η ΑΣΔΥΣ, δηλαδή ο Στρατός ως αναθέτουσα αρχή, ώστε να γίνει δεκτό ότι υπάρχουν όλα τα προαπαιτούμενα συμμετοχής και να ανοίξει ο δρόμος για την κατακύρωση του Τμήματος 3, συνολικού κόστους 389.065,95 ευρώ.
Η κατηγορία που τελικά παραμένει στο επίκεντρο είναι η χρήση πλαστού εγγράφου σε βάρος ΝΠΔΔ με προσδοκώμενο όφελος άνω των 120.000 ευρώ. Ως προς την απόπειρα απάτης, καταγράφεται ότι οι ψευδείς παραστάσεις ταυτίζονται με τη χρήση του πλαστού εγγράφου και δεν προκύπτουν άλλες αυτοτελείς παραστάσεις πέραν αυτής, με αποτέλεσμα να γίνεται δεκτό ότι απορροφάται από τη χρήση πλαστού στο συγκεκριμένο πραγματικό πλαίσιο.
Οι ισχυρισμοί του 56χρονου και η αξιολόγηση της γνώσης
Ο 56χρονος ημεδαπός αρνήθηκε τις πράξεις και ισχυρίστηκε ότι δεν γνώριζε την πλαστότητα της άδειας, θεωρώντας ότι ο δεύτερος ημεδαπός την είχε αποκτήσει νόμιμα. Επικαλέστηκε επίσης ότι όταν ενημερώθηκε για την πλαστότητα απέσυρε τον φάκελο από τον διαγωνισμό.
Ωστόσο, το δικαστικό συμβούλιο, δεν έκρινε πειστική αυτή τη θέση. Η κρίση στηρίζεται στη συγγενική σχέση πατέρα και υιού, σε συνδυασμό με την ιδιότητα του 56χρονου ως ιδιοκτήτη της ατομικής επιχείρησης και ως προσώπου που είχε την ευθύνη κατάρτισης και υποβολής του φακέλου προς την ΑΣΔΥΣ. Με βάση αυτά, εκτιμάται ότι γνώριζε την πλαστότητα και παρά ταύτα χρησιμοποίησε το έγγραφο για να πείσει την ΑΣΔΥΣ ότι πληροί τις τεχνικές προϋποθέσεις.
Για τον δεύτερο ημεδαπό, η δικογραφία αναφέρει ότι έχει ήδη υπάρξει αμετάκλητη καταδίκη για την κατάρτιση της πλαστής άδειας, με ποινή φυλάκισης 3 μηνών με αναστολή 3 ετών. Με βάση τη διαπίστωση αμετακλητότητας, κρίθηκε ότι η νέα δίωξη για την ίδια πράξη είναι απαράδεκτη λόγω δεδικασμένου, ακόμη και αν ο νομικός χαρακτηρισμός εμφανίζεται με διαφορετική διατύπωση.
Παραπομπή στο Τριμελές Εφετείο και τα πραγματικά όρια της πράξης
Το συμβούλιο έκρινε ότι υπάρχουν σοβαρές ενδείξεις ενοχής για τον 56χρονο ημεδαπό και αποφάσισε την παραπομπή του στο ακροατήριο του Τριμελούς Εφετείου Δωδεκανήσου επι κακουργημάτων για χρήση πλαστού σε βάρος ΝΠΔΔ με προσδοκώμενο όφελος άνω των 120.000 ευρώ.
Στην περιγραφή της πράξης προσδιορίζεται ως κρίσιμο χρονικό διάστημα το μεταξύ 17 Ιουνίου 2020 και 24 Ιουλίου 2020, δηλαδή από τη σύνταξη της διακήρυξης έως την καταληκτική ημερομηνία παραλαβής προσφορών. Το έγγραφο που χρησιμοποιήθηκε περιγράφεται ως εξαρχής πλαστό και κατατέθηκε ως απαιτούμενο δικαιολογητικό όρου τεχνικών προδιαγραφών της διακήρυξης της ΑΣΔΥΣ, με αποδιδόμενο σκοπό να παραπλανηθεί η ΑΣΔΥΣ ότι ο υποψήφιος διαθέτει όλα τα προαπαιτούμενα και να επιτευχθεί κατακύρωση στην ατομική επιχείρηση που εδρεύει στη νήσο Λέρο.
