• Χαράλαμπος Ψαράς: «Το ζήτημα είναι τεράστιο και εθνικής σημασίας • Δεν πρέπει να υπάρξει αιφνιδιασμός. Πρέπει να εξασφαλιστεί το μάξιμουμ της κοινωνικής νομιμοποίησης»
Ξεκίνησε τη Δευτέρα 16 Φεβρουαρίου, ο εθνικός διάλογος για το «Εθνικό Απολυτήριο και την νέα Αρχιτεκτονική του Λυκείου», με την πραγματοποίηση της πρώτης 40λεπτης συνεδρίασης της αρμόδιας Επιτροπής, υπό την προεδρία του πρύτανη του Πανεπιστημίου Πειραιά και προέδρου της Συνόδου των Πρυτάνεων, καθηγητή Μιχάλη Σφακιανάκη, παρουσία της υπουργού Παιδείας Σοφίας Ζαχαράκη και την παρέμβαση εκπροσώπων κομμάτων του ΠΑΣΟΚ και της Ελληνικής Λύσης.
Στην Επιτροπή συμμετέχουν: πανεπιστημιακοί, επιστήμονες εγνωσμένου κύρους, μάχιμοι εκπαιδευτικοί, στελέχη της εκπαίδευσης, εκπρόσωποι του ΙΕΠ, Σύμβουλοι και Επόπτες Ποιότητας από όλες τις βαθμίδες – αποτυπώνει τον χαρακτήρα της προσπάθειας: έναν διάλογο ουσιαστικό, ανοιχτό και τεκμηριωμένο, βασισμένο σε δεδομένα και στην εμπειρία της εκπαιδευτικής κοινότητας.
Οι 5 βασικές αρχές πάνω στις οποίες θα στηριχθεί ο διάλογος:
1. Συναίνεση και θεσμική συνέχεια
Με στόχο ένα σταθερό πλαίσιο που δεν θα είναι αποσπασματικό και δεν θα εξαρτάται από συγκυρίες.
2. Δίκαιη και αξιόπιστη αξιολόγηση
Με διαφάνεια, σαφή κριτήρια και δικλίδες ποιότητας, ώστε το αποτέλεσμα να είναι συγκρίσιμο και να εμπνέει εμπιστοσύνη.
3. Ισότιμη πρόσβαση και ουσιαστική στήριξη
Με έμφαση στο σχολείο που «δεν αφήνει κανέναν πίσω», ανεξαρτήτως τόπου ή κοινωνικών συνθηκών.
4. Ο εκπαιδευτικός ως παιδαγωγικός πυλώνας
Καθώς, όπως τόνισε, καμία μεταρρύθμιση δεν μπορεί να πετύχει χωρίς στήριξη και θεσμική εμπιστοσύνη στον εκπαιδευτικό.
5. Παιδεία ουσίας και πιστοποίηση με αξία
Με στόχο το Εθνικό Απολυτήριο να αποτυπώνει πραγματικά τι κατακτά ο μαθητής σε γνώσεις και δεξιότητες, και όχι να λειτουργεί ως ένας απλός βαθμός.
Χρονοδιάγραμμα: ομάδες εργασίας και τεκμηριωμένες προτάσεις μέχρι τη 2η συνεδρίαση
Σύμφωνα με τις σχετικές ανακοινώσεις, στο επόμενο διάστημα θα καθοριστούν οι θεματικές ενότητες, θα οριστούν ομάδες εργασίας και θα τεθούν σαφή χρονοδιαγράμματα.
Μέχρι τη δεύτερη συνεδρίαση, κάθε ομάδα θα κληθεί να επιστρέψει με προτάσεις τεκμηριωμένες και κυρίως εφαρμόσιμες.
Ο κ. Χαράλαμπος Ψαράς για το Εθνικό Απολυτήριο
Ο περιφερειακός διευθυντής Εκπαίδευσης Νοτίου Αιγαίου, κ. Χαράλαμπος Ψαράς, κλήθηκε από τη “δ” να σχολιάσει τις εξελίξεις σχετικά με το Εθνικό Απολυτήριο. Όπως ανέφερε θα είναι ένας μακρύς δρόμος αλλά απαραίτητος για να γίνουν βελτιώσεις στα θέματα Παιδείας.
Αναλυτικότερα:
«Πράγματι, ξεκίνησε τη Δευτέρα 16 Φεβρουαρίου 2026 ο διάλογος για το “Εθνικό Απολυτήριο και την νέα Αρχιτεκτονική του Λυκείου” με την πρώτη συνεδρίαση της αρμόδιας επιτροπής. Στόχος είναι μια μεγάλη ομάδα ανθρώπων να ασχοληθεί με ένα μείζον θέμα, όπως της αναμόρφωσης της Αρχιτεκτονικής του Λυκείου και να διαμορφωθεί μια κοινωνική συναίνεση για το νέο Εθνικό Απολυτήριο. Υπάρχει ένας οδικός χάρτης για τις ενέργειες που πρέπει να γίνουν, με τις ομάδες εργασίας κ.λπ. Μέχρι τον προσεχή Απρίλιο, θα έχουμε θεματικές συζητήσεις και συμμετοχικό διάλογο στον οποίο θα συμμετέχουμε κι εμείς, θεσμικά, ως Περιφερειακή Διεύθυνση Εκπαίδευσης Νοτίου Αιγαίου. Μεταξύ Μαΐου και Ιουνίου, θα γίνει σύνθεση και επεξεργασία των ειδικών ζητημάτων, από τον Ιούλιο μέχρι τον Σεπτέμβριο θα γίνει η δημόσια διαβούλευση επί του συγκεκριμένου κειμένου θέσεων που θα διαμορφωθεί τους μήνες που προηγήθηκαν. Από εκεί και πέρα, τον Οκτώβριο καταρτίζεται η τελική έκθεση –ως χάρτης εφαρμογής- στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής με την πρόθεση να φτάσουμε μέχρι τον Δεκέμβριο σε νομοθέτηση, εάν καταλήξει σε συναίνεση. Το ζήτημα είναι τεράστιο και εθνικής σημασίας».
Ερωτηθείς εάν η πρωτοβουλία αυτή της υπουργού, κινείται προς την σωστή κατεύθυνση για τους μαθητές, δήλωσε:
«Υπάρχει μια συζήτηση στην ελληνική κοινωνία που σχετίζεται τόσο με το μοντέλο του Λυκείου –όπως λειτουργεί αυτή την στιγμή- όσο και για το τι θεωρούμε καλύτερο. Εδώ και τριάντα χρόνια, ανά πέντε έως δέκα χρόνια, συγκροτούνταν τέτοιες επιτροπές (παλαιότερα, ονομάζονταν και επιτροπές “σοφών”) οι οποίες, δυστυχώς δεν κατέληγαν σε κάτι συγκεκριμένο που θα είχε την μεγάλη κοινωνική συναίνεση –όπως θα εκφράζονταν μέσα από την κοινωνία των πολιτών, τα πολιτικά κόμματα και τους φορείς- ώστε να οδηγήσει σε ένα καινούργιο σύστημα με κάποια συγκεκριμένα χαρακτηριστικά που είναι επιθυμητά από την κοινωνία».
Δεν αλλάζει το μοντέλο των Πανελληνίων Εξετάσεων
«Σχετικά με τις Πανελλήνιες Εξετάσεις, παραμένουμε σε αυτό το σύστημα, το οποίο έχει κάποια πολύ συγκεκριμένα χαρακτηριστικά, που δεν θα τα αντικαταστήσουν. Δηλαδή: το αδιάβλητο των Πανελληνίων Εξετάσεων, δεν θέλει κανείς να το αντικαταστήσει. Όμως υπάρχουν ζητήματα που σχετίζονται με το μοντέλο που λέει ότι μέσα σε μία μέρα, κρίνεται το μέλλον των παιδιών μας. Αυτό, θα πρέπει να το αντικαταστήσουμε με κάτι άλλο.
Υπάρχουν κάποια θετικά ζητήματα που προβάλλονται στον δημόσιο διάλογο όπως π.χ. η αναβάθμιση του Λυκείου. Δηλαδή το Λύκειο δεν μπορεί να είναι προθάλαμος εξετάσεων. Και καλό θα ήταν να ενισχύσουμε την ουσιαστική μάθηση και την πραγματική σχολική ζωή.
Επιπρόσθετα, ένα θέμα που τίθεται είναι η συγκρισιμότητα και οι δικλίδες αξιοπιστίας. Είναι ένα ζήτημα που πρέπει να το συζητήσουμε.
Σημαντικό πάντως, σε όλα αυτά είναι ότι δεν πρέπει να υπάρξει αιφνιδιασμός και πρέπει να εξασφαλιστεί το μάξιμουμ της κοινωνικής νομιμοποίησης. Το υπουργείο Παιδείας, θεωρεί ότι εννέα μήνες δομημένου διαλόγου, επαρκούν. Εάν συμμετέχουν όλοι από τοπικά, περιφερειακά και εθνικά φόρα, και με τη βοήθεια της ψηφιακής διαβούλευσης, ενδεχομένως ο χρόνος να είναι αρκετός» -όπως ανέφερε ο κ. Ψαράς.
-Εν κατακλείδι, το Εθνικό Απολυτήριο σε τι θα βοηθήσει; Όπως λέει ο περιφερειακός διευθυντής Εκπαίδευσης Νοτίου Αιγαίου:
«Πρέπει να αλλάξει το μοντέλο του Λυκείου. Μπορεί να υπάρχει μια συγκρισιμότητα σε μία μακράς διάρκειας σχολική ζωή, που θα δίνει την δυνατότητα στα παιδιά τα οποία θα αποφοιτούν, να έχουν ένα σύνολο δεξιοτήτων και ικανοτήτων, που θα μπορούν να αναγνωρίζονται άμεσα στην αγορά εργασίας και βεβαίως, να μπορούν να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις της σύγχρονης κοινωνίας, που αλλάζει με ραγδαίους ρυθμούς –ιδιαίτερα με την εξέλιξη της Τεχνητής Νοημοσύνης κ.λπ.
Σε κάθε περίπτωση, ο διάλογος που ξεκίνησε έχει κάποια δεδομένα τα οποία πρέπει να τα θίξουμε εξ αρχής: κατ’ αρχήν, δεν αλλάζει τίποτε άμεσα για τους μαθητές που φοιτούν, σήμερα στο Λύκειο, ούτε για τους μαθητές που φέτος είναι στην Γ’ Γυμνασίου. Ο στόχος είναι η οποιαδήποτε αλλαγή που θα προκύψει, θα μπορούσε να εφαρμοστεί (το νωρίτερο) για τα παιδιά που φέτος είναι στην Β’ Γυμνασίου. Η συζήτηση θα γίνει πώς θα “κουμπώσουν” όλα πάνω σε ένα ευρύτερο πλαίσιο αξιολόγησης όπου θα παίζουν ρόλο οι βαθμοί του Λυκείου. Οι στόχοι είναι να έχουν τα παιδιά έναν αξιόπιστο τίτλο Λυκείου, στην όλη διαδικασία να υπάρχει δικαιοσύνη και συγκρισιμότητα, να μειώσουμε αυτή την “εξετασιοκεντρική” πίεση των Πανελληνίων (αλλά χωρίς να μειώσουμε την αξιοπιστία) και να μπουν κάποιες δικλίδες ασφαλείας σε σχέση με τον πληθωρισμό των βαθμών στην Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση. Όλα αυτά, περιλαμβάνονται στην ατζέντα του διαλόγου όπου θα πρέπει να τοποθετηθούν όλοι όσοι συμμετέχουν μέχρι να καταλήξουν στο επιθυμητό αποτέλεσμα».
