Αν η Ελλάδα θέλει να είναι ένα σύγχρονο ευρωπαϊκό κράτος, θα πρέπει, στην πράξη, να αναγνωρίζει το δικαίωμα των ατόμων με αναπηρία στη συμμετοχή στη ζωή της κοινότητας, κάνοντας το δομημένο περιβάλλον προσβάσιμο για ΑμεΑ και, τουλάχιστον εφαρμόζοντας τους νόμους που έχουν ψηφιστεί για το σκοπό αυτό. Ακόμη και οι καθημερινές, απλές κοινωνικές δραστηριότητες, εξαρτώνται από το πλαίσιο παρεμβάσεων που θέτει το κράτος. Όμως, ειδικά τα άτομα που μετακινούνται με αμαξίδιο, είναι σχεδόν αδύνατο να πάνε για φαγητό σε εστιατόριο, επειδή δεν υπάρχουν οι κατάλληλες υποδομές ( κατάλογοι, ράμπες, τουαλέτες, διάδρομοι), ενώ ακόμη και γιατρό, δύσκολα μπορούν να επισκεφθούν, επειδή η πολυκατοικία που βρίσκεται το ιατρείο δεν έχει ράμπα ή αρκετά φαρδύ ασανσέρ.
Υπάρχει σοβαρό πρόβλημα στην προσβασιμότητα των ΑμεΑ σε κτίρια, αλλά και σε ηλεκτρονικές εφαρμογές, όπως επίσης διαπιστώνεται επανειλημμένως η απουσία ουσιαστικού ελέγχου από τα όργανα της Πολιτείας. Τα προβλήματα που έχουν επανειλημμένως αναφερθεί σε εκθέσεις του Συνηγόρου του Πολίτη, επιμένουν, δημιουργώντας μάλιστα σύγχυση και τάση αποφυγής του νόμου, στους επενδυτές σε νέα έργα, επειδή το κράτος αμελεί να εκδώσει αποφάσεις και ερμηνευτικές εγκυκλίους, παρά τις δεσμεύσεις που έχει αναλάβει. Και παραδείγματα υπάρχουν τρανταχτά:
Όταν ψηφίσθηκε ο ΝΟΚ 4067/2012 προέβλεπε την υποχρέωση εκπόνησης μελέτης προσβασιμότητας ΑμεΑ για τα κτίρια που θα
κατασκευάζονταν μετά το 2012 και μελέτης προσαρμογών για κτίρια που υφίσταντο πριν το 2012. Τι έγινε όμως;
ια τα νέα κτίρια οι προδιαγραφές της μελέτης προσβασιμότητας οριστικοποιήθηκαν με ΥΑ που εκδόθηκε το 2021, δέκα χρόνια μετά την ψήφιση του ΝΟΚ και, μετά το 2020 που ήταν ο χρόνος προσαρμογής για τα υφιστάμενα κτίρια, μετά από παρατάσεις και κόντρα παρατάσεις.
Σαν αποτέλεσμα, πολλά νέα κτίρια δεν έχουν μελέτη προσβασιμότητας, για τον πρόσθετο λόγο ότι δεν περιλαμβάνεται στα συνημμένα της αρχιτεκτονικής μελέτης για την έκδοση οικοδομικής άδειας, επειδή δεν γίνεται ο έλεγχος.
Με τις πρόσφατες παρατάσεις ισχύος των οικοδομικών αδειών ως 31/12/2027, παρατείνεται και η ισχύς των μελετών προσβασιμότητας
Για τα υφιστάμενα κτίρια που θα έπρεπε να προσαρμοστούν έως τα τέλη του 2020, η σχετική Υ.Α. με τις τεχνικές προδιαγραφές υλοποίησης των υποχρεώσεων προσβασιμότητας για τα ΑμεΑ εκδόθηκε το 2020 (ΥΠΕΝ/ΔΕΣΕΔΠ/65826/699/2020 (ΦΕΚ 2998/Β` 20.7.2020) η οποία λάμβανε παρατάσεις ισχύος έως τις 31/5/2024. Αντί όμως να γίνουν οι προσαρμογές ως τέλος 2024, οι περισσότεροι υπόχρεοι θεώρησαν ότι τότε εκκινούσε ο χρόνος υλοποίησης, με αποτέλεσμα, ελάχιστα να είναι τα κτίρια που προσαρμόσθηκαν στις απαιτήσεις του νόμου.
Για τα δημόσια κτίρια μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης, ξεκίνησε έστω και καθυστερημένα σε σχέση με ανακοινώσεις της κυβέρνησης (τέως υφυπουργού ΥΠΕΝ Οικονόμου) και με τη συμβολή του ΤΕΕ, καταγραφή των δημοσίων κτηρίων της χώρας, προκειμένου να δρομολογηθεί η υλοποίηση των υποδομών προσβασιμότητας. Όμως, τα κονδύλια εξαντλήθηκαν πριν ένα χρόνο και η διαδικασία σταμάτησε.
Ποια είναι η κατάσταση στα υφιστάμενα δημόσια κτίρια; Τηρούνται οι προδιαγραφές προσβασιμότητας και, σε τι βαθμό, στα νέα κτίρια; Η Εθνική Συνομοσπονδία ΑμεΑ, έχει επανειλημμένως θέσει το ζήτημα.
Όπως ο κάθε κανόνας, έτσι και ο νόμος έχει τις εξαιρέσεις του. Με παράγραφο, που με ΥΑ του 2020, ενσωματώθηκε στο ΝΟΚ 4067/2012, προβλέπονται εξαιρέσεις για την προσβασιμότητα ΑμεΑ, με αμαξίδιο, σε κτίρια, λόγω «δυσανάλογης οικονομικής επιβάρυνσης» του υπόχρεου, αφού με απόφαση του ΥΠΕΝ καθοριστούν τα κριτήρια δυσανάλογης επιβάρυνσης. Μόνο που σχεδόν έξι χρόνια μετά, απόφαση δεν έχει εκδοθεί με αποτέλεσμα: 1) Χιλιάδες ιδιοκτήτες κτιρίων, να μη μπορούν να ζητήσουν εξαίρεση και 2) οι Περιφερειακές Επιτροπές Προσβασιμότητας, να μη δέχονται αιτήσεις.
Το θέμα της προσβασιμότητας, αφορά και τις επιχειρήσεις αφού στο πλαίσιο του Ταμείο Ανάκαμψης και του ΕΣΠΑ 2021-2027, η τήρηση της προσβασιμότητας των ΑμεΑ αποτελεί υποχρέωση σύμφωνα με τους Ενωσιακούς κανονισμούς χρηματοδότησης και προϋπόθεση για να θεωρηθεί ότι ένα έργο υποδομής/επένδυση ολοκληρώθηκε σωστά.
Αυτό που θα βοηθούσε τους επενδυτές, είναι ένας οδηγός που να εξηγεί τις υποχρεώσεις τους και τον τρόπο υλοποίησης τους, ενώ και στις προσκλήσεις των Δράσεων θα βοηθούσε η συμπερίληψη- πέραν του γενικού θεσμικού πλαισίου- διευκρινίσεων σε σχέση με το έργο που υλοποιείται. Σε αυτό το τοπίο, είναι δύσκολη και η διενέργεια ελέγχων από πλευράς αρμοδίων ελεγκτών οπότε ας ελπίσουμε ότι δεν θα υπάρξει καταγγελία στην ΕΕ, περί μη συμμόρφωσης στις απαιτήσεις της προσβασιμότητας.
Πηγή: powergame.gr
