Mε την τραγωδία στο Κραν Μοντανά η μνήμη επέστρεψε στη Ρόδο – Η φονική νύχτα στο “Όσκαρ” πριν 43 χρόνια

Συγκλόνισε ολόκληρη την ανθρωπότητα η τραγωδία στο μπαρ Constellation, στο Κραν Μοντανά της Ελβετίας. Αυτό το αδιανόητο περιστατικό “ξύπνησε” μνήμες ιδιαίτερα στη Ρόδο, η οποία έζησε ένα ανάλογο περιστατικό πριν 43 χρόνια.

Γράφει ο Χρήστος Μυστιλιάδης

Ρόδος, καλοκαίρι 1972.

Μια νύχτα που έμοιαζε με όλες τις άλλες, αλλά δεν ήταν.

Μια φωτιά σε έναν κλειστό χώρο, άνθρωποι που δεν πρόλαβαν να φύγουν, σιωπές που έμειναν.

📌 Τι έγινε στο μπαρ Όσκαρ στη Ρόδο (23 Ιουλίου 1972):

Το καλοκαίρι του 1972 η Ρόδος ήταν γεμάτη φως. Ένα νησί που μόλις μάθαινε να ζει με τον τουρισμό, με τις βαλίτσες να ανοίγουν σε ξενοδοχεία και τις νύχτες να γεμίζουν μουσική. Οι άνθρωποι έβγαιναν, χόρευαν, πίστευαν πως οι διακοπές είναι από μόνες τους μια μορφή ασφάλειας.

·        Το μπαρ «Όσκαρ» ήταν καινούργιο. Σύγχρονο για την εποχή του. Σκοτεινό, με εξωτικά υλικά, μπαμπού, υφάσματα, έναν χώρο φτιαγμένο για να ξεχνάς πού βρίσκεσαι.

Κανείς δεν ρώτησε πόσες εξόδους είχε. Κανείς δεν κοίταξε πού οδηγούν.

·        Το βράδυ της 23ης Ιουλίου, η μουσική ήταν δυνατή. Ίσως κάποιος να γέλασε λίγο παραπάνω. Ίσως κάποιος να σκέφτηκε ότι αυτή θα ήταν μια νύχτα που θα θυμόταν.

·        Θα την θυμόταν — αλλά όχι έτσι.

·        Η φωτιά δεν άφησε χρόνο. Δεν μπήκε δραματικά, δεν προειδοποίησε. Άναψε και απλώθηκε σαν να ήξερε τον χώρο καλύτερα από τους ανθρώπους. Τα υλικά έγιναν σύμμαχοί της. Ο καπνός κατέβηκε χαμηλά, εκεί που βρίσκονταν τα πρόσωπα.

·        Όταν κατάλαβαν τι συμβαίνει, οι έξοδοι δεν ήταν εκεί που τις περίμεναν.

Ήταν κλειστές.

Ή δεν υπήρχαν.

·        Άνθρωποι έτρεξαν προς το σκοτάδι πιστεύοντας πως είναι διάδρομος. Άλλοι έπεσαν. Άλλοι έμειναν όρθιοι, μέχρι που ο αέρας τελείωσε. Οι περισσότεροι δεν κάηκαν. Πνίγηκαν. Μέσα σε ένα μέρος που είχε φτιαχτεί για διασκέδαση.

·        Το πρωί, η Ρόδος ξύπνησε αλλιώς.

Τριάντα δύο άνθρωποι δεν βγήκαν ποτέ από εκείνη τη νύχτα. Οι περισσότεροι ήταν ξένοι. Τουρίστες. Άνθρωποι που δεν μιλούσαν τη γλώσσα, αλλά εμπιστεύτηκαν τον χώρο.

·        Για χρόνια, το «Όσκαρ» δεν αναφερόταν εύκολα. Ήταν μια λέξη βαριά. Ένα λάθος που δεν διορθώνεται. Ένα μάθημα που δεν γράφτηκε αμέσως σε νόμους, αλλά σε μνήμη.

·        Και κάθε φορά που μια φωτιά ξεσπά σε έναν κλειστό χώρο, σε ένα μπαρ, σε ένα κλαμπ, σε ένα μέρος όπου οι άνθρωποι πάνε για να νιώσουν ζωντανοί, το «Όσκαρ» επιστρέφει. Όχι σαν σύγκριση. Σαν προειδοποίηση.

·        Γιατί οι φωτιές δεν μοιάζουν μεταξύ τους.

Οι παραλείψεις μοιάζουν.

· Από την πυρκαγιά πνίγηκαν ή κάηκαν ζωντανοί τουλάχιστον 32 άτομα (υπάρχουν και αναφορές που μιλούν για 33 νεκρούς), πολλοί εκ των οποίων τουρίστες που δεν πρόλαβαν να βγουν.

· Η τραγωδία αυτή είναι γνωστή ως μια από τις πιο σοβαρές πυρκαγιές σε κλειστό χώρο στην Ελλάδα. Στην πλατεία Χαρίτου (100 Χουρμαδιές) στη Ρόδο έχει στηθεί τιμητική πλάκα στη μνήμη των θυμάτων.

·        Κάποιες φωτιές δεν σβήνουν ποτέ.

Ακόμη κι όταν οι φλόγες καταλαγιάσουν, μένει η μυρωδιά τους — όχι στον αέρα, αλλά στη μνήμη.