Πώς αλλάζει στην πράξη την πορεία των επενδυτικών σχεδίων ο νέος Αναπτυξιακός Νόμος – ‘Εμφαση στις παραμεθόριες περιοχές

Το αμέ­σως προ­σε­χές διά­στη­μα θα ψη­φι­στεί από τη Βουλή ο νέος Ανα­πτυ­ξια­κός νόμος. Όπως τό­νι­σε πρό­σφα­τα ο υπουρ­γός Ανά­πτυ­ξης Τάκης Θε­ο­δω­ρι­κά­κος: «Μας εν­δια­φέ­ρει πάρα πολύ να στη­ρί­ξου­με την με­τα­ποί­η­ση και τη βιο­μη­χα­νία, γιατί αυτοί απο­τε­λούν ισχυ­ρό και στέ­ρεο κλάδο της οι­κο­νο­μί­ας και πρέ­πει να ανα­πτυ­χθεί. Μας εν­δια­φέ­ρει να στη­ρί­ξου­με τις πα­ρα­με­θό­ριες πε­ριο­χές στην πε­ρι­φέ­ρεια και για εθνι­κούς και για δη­μο­γρα­φι­κούς λό­γους αλλά και για λό­γους που αφο­ρούν το σύ­νο­λο της χώρας…Επί­σης θα πρέ­πει να στη­ρι­χτούν οι μι­κρο­με­σαί­ες επι­χει­ρή­σεις και για την και­νο­το­μία και για τη εξω­στρέ­φεια».

Όπως έχει γνω­στο­ποι­ή­σει ο κ. Θε­ο­δω­ρι­κά­κος η υπο­βο­λή αι­τή­σε­ων με τον νέο Ανα­πτυ­ξια­κό νόμο, «θα γίνει κυ­ρί­ως τον Ιού­νιο και ίσως προ­λά­βου­με ένα τε­λευ­ταίο διά­στη­μα του Μαΐου και φυ­σι­κά μέσα Ιου­λί­ου. Οι αξιο­λο­γή­σεις του νέου Ανα­πτυ­ξια­κού νόμου θα γί­νουν Σε­πτέμ­βριο και Οκτώ­βριο και Νο­έμ­βριο».

Σκο­πός του νο­μο­σχε­δί­ου είναι η προ­σαρ­μο­γή στις νέες ανά­γκες της ελ­λη­νι­κής οι­κο­νο­μί­ας, μέσα από τη θέ­σπι­ση νέων κα­θε­στώ­των ενί­σχυ­σης και την απλο­ποί­η­ση των δια­δι­κα­σιών για τη χο­ρή­γη­ση ενι­σχύ­σε­ων και κι­νή­τρων.

Υπεν­θυ­μί­ζε­ται ότι το σχέ­διο νόμου του υπουρ­γεί­ου Ανά­πτυ­ξης που ανα­μορ­φώ­νει το πλαί­σιο κρα­τι­κών ενι­σχύ­σε­ων, επε­κτεί­νει την επι­δό­τη­ση σε με­σαί­ες επι­χει­ρή­σεις και ει­σά­γει νέες δια­δι­κα­σί­ες για τα­χύ­τε­ρη αδειο­δό­τη­ση και χρη­μα­το­δό­τη­ση επεν­δύ­σε­ων βρί­σκε­ται σε δη­μό­σια ηλε­κτρο­νι­κή δια­βού­λευ­ση έως και τις 2 Μαΐου 2025.

Το σχέ­διο νόμου με τίτλο: «Βιώ­σι­μη ανά­πτυ­ξη, πα­ρα­γω­γι­κός με­τα­σχη­μα­τι­σμός της ελ­λη­νι­κής οι­κο­νο­μί­ας – Τρο­πο­ποί­η­ση δια­τά­ξε­ων του ανα­πτυ­ξια­κού νόμου 4887/2022 – Ανα­πτυ­ξια­κός Νόμος: Ελ­λά­δα Ισχυ­ρή Ανά­πτυ­ξη – και λοι­πές δια­τά­ξεις» ει­σά­γει σειρά πα­ρεμ­βά­σε­ων, με κυ­ριό­τε­ρες τη δη­μιουρ­γία νέων κα­θε­στώ­των ενί­σχυ­σης, την ανα­δια­μόρ­φω­ση υφι­στά­με­νων, την κα­θιέ­ρω­ση κι­νή­τρου τα­χεί­ας αδειο­δό­τη­σης, καθώς και τη βελ­τί­ω­ση των μη­χα­νι­σμών αξιο­λό­γη­σης και ελέγ­χου των επεν­δυ­τι­κών σχε­δί­ων.

Σύμ­φω­να με όσα προ­βλέ­πο­νται στο σχέ­διο νόμου, διευ­ρύ­νε­ται η βάση των επι­χει­ρή­σε­ων που μπο­ρούν να ενι­σχυ­θούν και επε­κτεί­νε­ται, για πρώτη φορά, η δυ­να­τό­τη­τα επι­δό­τη­σης και στις με­σαί­ες επι­χει­ρή­σεις.

Ιδιαί­τε­ρη έμ­φα­ση δί­νε­ται στην ενί­σχυ­ση επεν­δύ­σε­ων σε πε­ριο­χές με σο­βα­ρά οι­κο­νο­μι­κά και δη­μο­γρα­φι­κά προ­βλή­μα­τα, όπως πα­ρα­με­θό­ριες πε­ρι­φε­ρεια­κές ενό­τη­τες, πε­ριο­χές με κατά κε­φα­λή ΑΕΠ κάτω του 70% του εθνι­κού μέσου όρου, ή πε­ριο­χές που αντι­με­τω­πί­ζουν πλη­θυ­σμια­κή συρ­ρί­κνω­ση λόγω δυ­σμε­νών συν­θη­κών, καθώς και πε­ριο­χές που έχουν πλη­γεί από φυ­σι­κές κα­τα­στρο­φές.

Τα νέα κα­θε­στώ­τα ενί­σχυ­σης του Ανα­πτυ­ξια­κού Νόμου

Ση­μα­ντι­κή με­τα­βο­λή επέρ­χε­ται με το νέο σχέ­διο νόμου στον αριθ­μό και τη μορφή των κα­θε­στώ­των ενί­σχυ­σης. Σε αντί­θε­ση με τον ισχύ­ο­ντα Ανα­πτυ­ξια­κό Νόμο 4887/2022, ο οποί­ος πε­ρι­λάμ­βα­νε δε­κα­τρία κα­θε­στώ­τα, το νέο πλαί­σιο προ­βλέ­πει δώ­δε­κα θε­μα­τι­κά κα­θε­στώ­τα κρα­τι­κών ενι­σχύ­σε­ων. Η δια­φο­ρά εντο­πί­ζε­ται στην κα­τάρ­γη­ση του Κα­θε­στώ­τος Ενί­σχυ­σης 5 με τίτλο «Έρευ­να και Εφαρ­μο­σμέ­νη Και­νο­το­μία», του οποί­ου οι δρά­σεις εν­σω­μα­τώ­νο­νται πλέον στο ευ­ρύ­τε­ρο κα­θε­στώς «Σύγ­χρο­νες τε­χνο­λο­γί­ες», πρώην «Ψη­φια­κός και Τε­χνο­λο­γι­κός Με­τα­σχη­μα­τι­σμός Επι­χει­ρή­σε­ων».

Τα δώ­δε­κα κα­θε­στώ­τα του νέου ανα­πτυ­ξια­κού πλαι­σί­ου είναι:

1. Σύγ­χρο­νες τε­χνο­λο­γί­ες

2. Πρά­σι­νη με­τά­βα­ση – Πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κή ανα­βάθ­μι­ση επι­χει­ρή­σε­ων

3. Κοι­νω­νι­κή επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τα και χει­ρο­τε­χνία

4. Πε­ριο­χές ει­δι­κής ενί­σχυ­σης

5. Αγρο­δια­τρο­φή – Πρω­το­γε­νής πα­ρα­γω­γή και με­τα­ποί­η­ση γε­ωρ­γι­κών προ­ϊ­ό­ντων – Αλιεία και Υδα­το­καλ­λιέρ­γεια

6. Με­τα­ποί­η­ση – Εφο­δια­στι­κή αλυ­σί­δα

7. Επι­χει­ρη­μα­τι­κή εξω­στρέ­φεια

8. Ενί­σχυ­ση του­ρι­στι­κών επεν­δύ­σε­ων

9. Εναλ­λα­κτι­κές μορ­φές του­ρι­σμού

10. Με­γά­λες επεν­δύ­σεις

11. Ευ­ρω­παϊ­κές αλυ­σί­δες αξίας

12. Επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τα 360°

Επι­πλέ­ον, τρο­πο­ποιού­νται και οι χρό­νοι αντα­πό­κρι­σης των δη­μό­σιων ορ­γά­νων, με στόχο την απο­συμ­φό­ρη­ση και επι­τά­χυν­ση των εγκρι­τι­κών δια­δι­κα­σιών σε σχέση με τον προη­γού­με­νο νόμο.

Επι­λέ­ξι­μες επεν­δύ­σεις είναι:

* Η δη­μιουρ­γία νέας εγκα­τά­στα­σης,

* Η επέ­κτα­ση της πα­ρα­γω­γι­κής ικα­νό­τη­τας,

* Η δια­φο­ρο­ποί­η­ση πα­ρα­γω­γής υφι­στά­με­νης εγκα­τά­στα­σης σε νέα προ­ϊ­ό­ντα ή υπη­ρε­σί­ες,

* Η θε­με­λιώ­δης αλ­λα­γή στην πα­ρα­γω­γι­κή δια­δι­κα­σία ή στην πα­ρο­χή υπη­ρε­σιών

Επι­πλέ­ον, είναι επι­λέ­ξι­μη η από­κτη­ση στοι­χεί­ων ενερ­γη­τι­κού από εγκα­τά­στα­ση που έχει κλεί­σει ή επρό­κει­το να κλεί­σει αν δεν αγο­ρα­ζό­ταν. Όμως, ση­μειώ­νε­ται ότι, η εξα­γο­ρά με­το­χών επι­χει­ρή­σε­ων δεν επι­δο­τεί­ται καθώς δεν υπο­λο­γί­ζε­ται ως αρ­χι­κή επέν­δυ­ση.

Ιδιαί­τε­ρη ση­μα­σία έχει ότι με το νέο νόμο διευ­ρύ­νε­ται τη βάση των επι­χει­ρή­σε­ων που μπο­ρούν να ενι­σχυ­θούν και επι­δο­τού­νται και με­σαί­ες επι­χει­ρή­σεις. Μέχρι πρό­τι­νος, το εν λόγω κί­νη­τρο ήταν προ­σβά­σι­μο απο­κλει­στι­κά από τις μι­κρές επι­χει­ρή­σεις. Πλέον, απο­κλεί­ο­νται μόνο οι με­γά­λες, οι οποί­ες ωστό­σο εξα­κο­λου­θούν να έχουν πρό­σβα­ση σε άλλα βα­σι­κά κί­νη­τρα, όπως:

* η φο­ρο­λο­γι­κή απαλ­λα­γή,

* η επι­δό­τη­ση χρη­μα­το­δο­τι­κής μί­σθω­σης,

* και η επι­δό­τη­ση του κό­στους της δη­μιουρ­γού­με­νης απα­σχό­λη­σης.

Τα πα­ρα­πά­νω κί­νη­τρα πα­ρα­μέ­νουν δια­θέ­σι­μα και στις μι­κρές και με­σαί­ες επι­χει­ρή­σεις.

Ση­μειώ­νε­ται ότι, το νέο κα­θε­στώς «Κοι­νω­νι­κής Επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τας και Χει­ρο­τε­χνί­ας» ει­σά­γει το κί­νη­τρο της χρη­μα­το­δό­τη­σης του επι­χει­ρη­μα­τι­κού κιν­δύ­νου, το οποίο πε­ρι­λαμ­βά­νει επι­δό­τη­ση επι­το­κί­ων για δά­νεια υψη­λού ρί­σκου ή κά­λυ­ψη εξό­δων ασφα­λί­στρων.

Ανά­λο­γες δυ­να­τό­τη­τες χρη­μα­το­δό­τη­σης πα­ρέ­χο­νται σε όλα τα κα­θε­στώ­τα του νέου νόμου, όπου τόσο οι ΜμΕ όσο και οι με­γά­λες επι­χει­ρή­σεις μπο­ρούν να λά­βουν δά­νεια με την εγ­γύ­η­ση ή την ενί­σχυ­ση του Ελ­λη­νι­κού Δη­μο­σί­ου. Οι ΜμΕ μπο­ρούν να προ­σφύ­γουν στα χρη­μα­το­δο­τι­κά ερ­γα­λεία της Ελ­λη­νι­κής Ανα­πτυ­ξια­κής Τρά­πε­ζας (ΕΑΤ), ενώ οι με­γά­λες επι­χει­ρή­σεις έχουν τη δυ­να­τό­τη­τα δα­νειο­δό­τη­σης μέσω της Ευ­ρω­παϊ­κής Τρά­πε­ζας Επεν­δύ­σε­ων (ΕΤΕπ).

Πέντε βα­σι­κά είδη ενι­σχύ­σε­ων

Στο πλαί­σιο του νέου Ανα­πτυ­ξια­κού νόμου προ­βλέ­πο­νται πέντε βα­σι­κά είδη ενι­σχύ­σε­ων:

* Η φο­ρο­λο­γι­κή απαλ­λα­γή, που απαλ­λάσ­σει από την κα­τα­βο­λή φόρου ει­σο­δή­μα­τος επί των προ φόρου κερ­δών.

* Η επι­χο­ρή­γη­ση, δη­λα­δή η χρη­μα­τι­κή ενί­σχυ­ση από το Δη­μό­σιο για την κά­λυ­ψη μέ­ρους των επι­λέ­ξι­μων δα­πα­νών.

* Η επι­δό­τη­ση χρη­μα­το­δο­τι­κής μί­σθω­σης (leasing), η οποία μπο­ρεί να διαρ­κέ­σει έως επτά έτη από την ολο­κλή­ρω­ση της επέν­δυ­σης.

* Η επι­δό­τη­ση μι­σθο­λο­γι­κού κό­στους για νέες θέ­σεις ερ­γα­σί­ας που δη­μιουρ­γού­νται.

* Και η χρη­μα­το­δό­τη­ση επι­χει­ρη­μα­τι­κού κιν­δύ­νου, με κά­λυ­ψη επι­το­κί­ων ή ασφα­λί­στρων δα­νεί­ων μειω­μέ­νης εξα­σφά­λι­σης.

Επι­πλέ­ον, προ­βλέ­πε­ται κί­νη­τρο τα­χεί­ας αδειο­δό­τη­σης, που εφαρ­μό­ζε­ται ει­δι­κά στις με­γά­λες επεν­δύ­σεις και στις «Πε­ριο­χές Ει­δι­κής Ενί­σχυ­σης». Οι σχε­τι­κές άδειες θα πρέ­πει να εκ­δί­δο­νται εντός δύο μηνών, ενώ η έγκρι­ση πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κών όρων εντός τριών.

Όπως έχει επι­ση­μά­νει ο υπουρ­γός, «για πρώτη φορά στον νέο ανα­πτυ­ξια­κό νόμο υπάρ­χει ξε­χω­ρι­στό κα­θε­στώς συ­νο­λι­κού ύψους 150 εκατ. ευρώ για επεν­δυ­τι­κά σχέ­δια του­λά­χι­στον 2 εκατ. ευρώ που θα ανα­πτυ­χθούν στους πα­ρα­με­θό­ριους νο­μούς. Αυτό αφορά πρω­τί­στως τη Μα­κε­δο­νία μας και τη Θράκη που στη­ρί­ζου­με με πρά­ξεις. Τα άλλα δύο κα­θε­στώ­τα, τα οποία επί­σης θα χρη­μα­το­δο­τη­θούν με 150 εκατ. ευρώ έκα­στο, αφο­ρούν τη με­τα­ποί­η­ση και τις με­γά­λες επεν­δύ­σεις άνω των 15 εκατ. ευρώ η κα­θε­μία. Συ­νο­λι­κά το 2025 και το 2026 θα δο­θούν 900 εκατ. ευρώ σε φο­ρο­α­παλ­λα­γές και επι­χο­ρη­γή­σεις, με προ­τε­ραιό­τη­τα στην πα­ρα­με­θό­ριο και τις πιο φτω­χές πε­ριο­χές της πα­τρί­δας μας. Δί­νου­με με­γά­λο βάρος στη μεί­ω­ση των κοι­νω­νι­κών και πε­ρι­φε­ρεια­κών ανι­σο­τή­των και φυ­σι­κά στην επί­λυ­ση του δη­μο­γρα­φι­κού που είναι ένα εθνι­κό ζή­τη­μα ύψι­στης προ­τε­ραιό­τη­τας».

Επι­πλέ­ον, για τις επι­χει­ρή­σεις που υπά­γο­νται στο κα­θε­στώς «Με­γά­λων Επεν­δύ­σε­ων», πα­ρέ­χε­ται δυ­να­τό­τη­τα χρη­μα­το­δό­τη­σης είτε με βρα­χυ­πρό­θε­σμα δά­νεια ένα­ντι της επι­χο­ρή­γη­σης είτε με μα­κρο­πρό­θε­σμα δά­νεια για την υλο­ποί­η­ση της επέν­δυ­σης. Η χρη­μα­το­δό­τη­ση μπο­ρεί να προ­έλ­θει από το Τα­μείο Εγ­γυο­δο­σί­ας ή άλλα χρη­μα­το­δο­τι­κά ερ­γα­λεία της Ελ­λη­νι­κής Ανα­πτυ­ξια­κής Τρά­πε­ζας.

Πα­ράλ­λη­λα, τόσο οι μι­κρο­με­σαί­ες όσο και οι με­γά­λες επι­χει­ρή­σεις που υπά­γο­νται στο ίδιο κα­θε­στώς μπο­ρούν να αι­τη­θούν χρη­μα­το­δό­τη­ση από την Ευ­ρω­παϊ­κή Τρά­πε­ζα Επεν­δύ­σε­ων, με την εγ­γύ­η­ση του Ελ­λη­νι­κού Δη­μο­σί­ου.

Τα ανώ­τα­τα ποσά ενί­σχυ­σης κα­θο­ρί­ζο­νται ως εξής: έως 20 εκατ. ευρώ για με­μο­νω­μέ­νες επι­χει­ρή­σεις και έως 50 εκατ. ευρώ για ομά­δες συν­δε­δε­μέ­νων ή συ­νερ­γα­ζό­με­νων επι­χει­ρή­σε­ων. Τα όρια αυτά προ­σαυ­ξά­νο­νται κατά 50% όταν η ενί­σχυ­ση πα­ρέ­χε­ται μέσω φο­ρο­λο­γι­κής απαλ­λα­γής.

Οι μι­κρο­με­σαί­ες επι­χει­ρή­σεις

Για τις μι­κρο­με­σαί­ες επι­χει­ρή­σεις, το νο­μο­σχέ­διο προ­βλέ­πει ενί­σχυ­ση επεν­δύ­σε­ων σε το­μείς με υψηλό ανα­πτυ­ξια­κό και πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κό απο­τύ­πω­μα. Πε­ρι­λαμ­βά­νο­νται δα­πά­νες για συμ­βου­λευ­τι­κές υπη­ρε­σί­ες, και­νο­το­μία (τε­χνο­λο­γι­κή, δια­δι­κα­στι­κή, ορ­γα­νω­τι­κή), μέτρα ενερ­γεια­κής από­δο­σης – πλην των πα­ρεμ­βά­σε­ων σε κτί­ρια – καθώς και για την απο­δο­τι­κή χρήση φυ­σι­κών πόρων και τη με­τά­βα­ση στην κυ­κλι­κή οι­κο­νο­μία.

Επι­λέ­ξι­μες είναι επί­σης οι επεν­δύ­σεις για την πα­ρα­γω­γή και συ­μπα­ρα­γω­γή ενέρ­γειας από Ανα­νε­ώ­σι­μες Πηγές Ενέρ­γειας (ΑΠΕ), για την εξυ­γί­αν­ση πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κής ζη­μί­ας και την απο­κα­τά­στα­ση φυ­σι­κών οι­κο­τό­πων και οι­κο­συ­στη­μά­των, για την προ­στα­σία ή την επα­να­φο­ρά της βιο­ποι­κι­λό­τη­τας, καθώς και για την εφαρ­μο­γή λύ­σε­ων που βα­σί­ζο­νται στη φύση για την προ­σαρ­μο­γή στην κλι­μα­τι­κή αλ­λα­γή και τον με­τρια­σμό της.

Το νο­μο­σχέ­διο πε­ρι­λαμ­βά­νει ακόμη προ­βλέ­ψεις για επαγ­γελ­μα­τι­κή κα­τάρ­τι­ση, για την εγκα­τά­στα­ση απο­δο­τι­κών συ­στη­μά­των τη­λε­θέρ­μαν­σης και τη­λε­ψύ­ξης, αλλά και για την πρό­σλη­ψη ερ­γα­ζο­μέ­νων που ανή­κουν σε μειο­νε­κτι­κή θέση ή είναι άτομα με ανα­πη­ρία.

Τέλος, υπεν­θυ­μί­ζε­ται, η δή­λω­ση του υπουρ­γού στο ΑΠΕ -ΜΠΕ σχε­τι­κά με την ανά­κτη­ση πε­ρί­που 500 εκατ. ευρώ από ανε­κτέ­λε­στα έργα προη­γού­με­νων ανα­πτυ­ξια­κών νόμων. Όπως έχει επι­ση­μά­νει: «Η δια­δι­κα­σία ανά­κτη­σης των πε­ρί­που 500 εκατ. ευρώ προ­χω­ρά με συ­νέ­πεια, δια­φά­νεια και απο­φα­σι­στι­κό­τη­τα. Πρό­κει­ται για προ­κα­τα­βο­λές από 1.410 επεν­δυ­τι­κά σχέ­δια των ανα­πτυ­ξια­κών νόμων του 2004 και του 2011, τα οποία είχαν λάβει χρή­μα­τα αλλά δεν ολο­κλη­ρώ­θη­καν ποτέ. Η Γε­νι­κή Γραμ­μα­τεία Ιδιω­τι­κών Επεν­δύ­σε­ων έχει ήδη ολο­κλη­ρώ­σει έναν εκτε­τα­μέ­νο έλεγ­χο, και έχει ξε­κι­νή­σει η δια­δι­κα­σία ανά­κτη­σης των χρη­μά­των αυτών.

Συ­νε­χί­ζου­με τη διε­ρεύ­νη­ση και για τον ανα­πτυ­ξια­κό νόμο του 2016. Η ολο­κλή­ρω­ση της δια­δι­κα­σί­ας απο­τε­λεί για εμάς κο­ρυ­φαία προ­τε­ραιό­τη­τα. Τα χρή­μα­τα που θα επι­στρα­φούν, είτε θα κα­τευ­θυν­θούν άμεσα προς ανα­πτυ­ξια­κούς σκο­πούς, ενι­σχύ­ο­ντας το­μείς όπως η με­τα­ποί­η­ση, είτε θα δια­τε­θούν μέσω του Γε­νι­κού Λο­γι­στη­ρί­ου του Κρά­τους για κοι­νω­νι­κούς σκο­πούς.

Είναι ζή­τη­μα ηθι­κής και πο­λι­τι­κής ευ­θύ­νης απέ­να­ντι στους συ­μπο­λί­τες μας να μην αφή­σου­με ούτε ένα ευρώ να πάει χα­μέ­νο. Ακο­λου­θού­με το δόγμα της από­λυ­της δια­φά­νειας και της λο­γο­δο­σί­ας, γιατί τα χρή­μα­τα των Ελ­λή­νων φο­ρο­λο­γου­μέ­νων είναι ιερά και πρέ­πει να αξιο­ποιού­νται με τρόπο που εξυ­πη­ρε­τεί το δη­μό­σιο συμ­φέ­ρον και την ανά­πτυ­ξη της χώρας».

Πηγή: protothema.gr