Το εκλογικό ρολόι του Μαξίμου χτυπά τέλη Μαΐου του 2027

• Ο πρωθυπουργός επιμένει στην εξάντληση της τετραετίας και προσανατολίζεται σε κάλπες την άνοιξη του 2027, με τις ημερομηνίες της 23ης και της 30ής Μαΐου να συγκεντρώνουν τις περισσότερες πιθανότητες. Πίσω από την απόφαση κρύβονται ο χρόνος απόδοσης των μέτρων της ΔΕΘ, η φθορά των αντιπάλων και το διακύβευμα της ελληνικής προεδρίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Παρά τις δοκιμασίες του καλοκαιριού και την αναστάτωση που προκάλεσε η μεγάλη πυρκαγιά στη Δυτική Αττική, ένα στοιχείο του κυβερνητικού σχεδιασμού παραμένει αμετακίνητο. Ο χρόνος των εθνικών εκλογών. Στο Μέγαρο Μαξίμου επιμένουν ότι η απόφαση για προσφυγή στις κάλπες την άνοιξη του 2027 έχει ληφθεί εδώ και καιρό και δεν επηρεάζεται από τις τρέχουσες εξελίξεις, με τον κ. Κυριάκο Μητσοτάκη να επαναλαμβάνει σε κάθε ευκαιρία ότι η κυβέρνηση θα φτάσει στο τέλος της θητείας της. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο ίδιος έχει ξεκαθαρίσει σε συνομιλητές του ότι άκουσε εισηγήσεις για πρόωρη προσφυγή στις κάλπες, τις στάθμισε, αλλά δεν προσχώρησε σε αυτές.
Γιατί ο πρωθυπουργός δεν βιάζεται
Το σκεπτικό της παραμονής στην εξουσία έως το τέλος της τετραετίας στηρίζεται σε 3 βασικούς πυλώνες. Ο πρώτος αφορά τον χρόνο απόδοσης των οικονομικών μέτρων. Στο κυβερνητικό επιτελείο εκτιμούν ότι οι εξαγγελίες της ΔΕΘ του Σεπτεμβρίου γίνονται αισθητές στην τσέπη των πολιτών από τον Ιανουάριο και μετά, κάτι που επιβεβαιώθηκε και πέρυσι, όταν το επίδομα ενοικίου, η επιδότηση στους συνταξιούχους και οι φορολογικές μειώσεις σε μισθωτούς με παιδιά μεταφράστηκαν σε άνοδο 2 με 3 μονάδων στις δημοσκοπήσεις. Ο δεύτερος πυλώνας σχετίζεται με τη μέτρηση των αντοχών των πολιτικών αντιπάλων, καθώς ο κ. Μητσοτάκης εκτιμά ότι η έκταση του πολιτικού χρόνου αναδεικνύει, όπως λέει, τη γύμνια των ανταγωνιστών του και επιτρέπει στη Νέα Δημοκρατία να ξεδιπλώσει το δικό της σχέδιο για την Ελλάδα του 2030. Ο τρίτος πυλώνας είναι το χαρτί της θεσμικότητας και της ευρωπαϊκής προεδρίας, την οποία αναλαμβάνει η χώρα την 1 Ιουλίου 2027.
Είναι χαρακτηριστική η τοποθέτησή του στο τέλος πρόσφατου Υπουργικού Συμβουλίου, όπου, κατά πληροφορίες, κάλεσε τους υπουργούς του να μη φοβούνται τον πολιτικό χρόνο, τονίζοντας ότι η κυβέρνηση μπορεί να κινηθεί πολύ καλύτερα από τις τρέχουσες δημοσκοπικές αποτυπώσεις. Στην ίδια συνεδρίαση, σε κεκλεισμένων των θυρών σκέλος, φέρεται να προειδοποίησε ότι δεν προτίθεται να προχωρήσει σε αλλαγές στο κυβερνητικό σχήμα, εκτός αν κάποιος υπουργός τον εκπλήξει δυσάρεστα.

Η ΔΕΘ και οι κοινωνικές ομάδες που πρέπει να επανακτηθούν
Η Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης αναδεικνύεται σε κομβικό ορόσημο του σχεδιασμού. Στο οικονομικό επιτελείο, με επικεφαλής τον κ. Κυριάκο Πιερρακάκη και τον κ. Θάνο Πετραλιά, δουλεύεται ήδη ένα μεγάλο πακέτο με θετικά μέτρα για όλες τις κοινωνικές ομάδες, από ελεύθερους επαγγελματίες και συνταξιούχους έως μισθωτούς, δημοσίους υπαλλήλους και αγρότες. Για τους ελεύθερους επαγγελματίες εξετάζεται φόρμουλα μείωσης ή και κατάργησης του τεκμηρίου με κριτήριο τη φορολογική συνέπεια, χωρίς όμως η τελική επιλογή να έχει οριστικοποιηθεί.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στους αγρότες, όπου τα μηνύματα προς το Μαξίμου παραμένουν ανησυχητικά. Ο ίδιος ο πρωθυπουργός φέρεται να αναγνωρίζει ότι η αποκατάσταση της σχέσης με τον αγροτικό κόσμο περνά μέσα από τις σωστές και έγκαιρες πληρωμές, ενώ μετά την πρόσφατη χαλαζόπτωση στον Κάμπο ο αρμόδιος υπουργός κ. Μαργαρίτης Σχοινάς έσπευσε να καταθέσει τροπολογία για άμεσες, πλήρεις, αφορολόγητες και ακατάσχετες αποζημιώσεις. Η κυβέρνηση δεν μπορεί να ρισκάρει νέα ρήγματα σε μια παραδοσιακά προνομιακή για εκείνη τάξη, σε μια περίοδο που μικρότερα κόμματα διεκδικούν χώρο στην ύπαιθρο. Δεν είναι τυχαίο ότι άλλοτε προσκείμενοι στη Νέα Δημοκρατία αγροτοσυνδικαλιστές, όπως ο κ. Κώστας Μητροδήμος στη Λάρισα, εμφανίζονται να κινητοποιούνται υπέρ του κόμματος της κυρίας Μαρίας Καρυστιανού, με τον κ. Μητροδήμο μάλιστα να αποστέλλει και μηνύματα κινητοποίησης κατά το πρότυπο των πολιτευτών.
Στο επίκεντρο βρίσκονται επίσης οι νέοι ψηφοφόροι. Περίπου 400.000 πολίτες θα ψηφίσουν για πρώτη φορά το 2027, με δικαίωμα ψήφου να αποκτούν όσοι γεννήθηκαν το 2010, και η κυβέρνηση εκτιμά ότι έχει ήδη γράψει θετικά σε αυτή την ηλικιακή ομάδα με το αφορολόγητο για τους κάτω των 25 ετών. Στην ίδια λογική εντάσσεται και η πρόσφατη εξαγγελία για ουσιαστικά αφορολόγητα φιλοδωρήματα έως 6.000 ευρώ ετησίως, με αναδρομική ισχύ για όλο το 2026. Αντίθετα, η μεγάλη αδυναμία εντοπίζεται στις παραγωγικές ηλικίες των 30 έως 40 ετών, όπου το κόστος ζωής και το υψηλό κόστος στέγασης πιέζουν ασφυκτικά, ενώ τα ποιοτικά ευρήματα των ερευνών δείχνουν ότι οι πολίτες δεν ανταποκρίνονται στη διαρκή προβολή κυβερνητικού έργου που δεν αγγίζει το εισόδημά τους.

Το διακύβευμα της ευρωπαϊκής προεδρίας
Το ισχυρότερο ίσως επιχείρημα για τον χρόνο των εκλογών συνδέεται με την ανάληψη της προεδρίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης από την Ελλάδα το δεύτερο εξάμηνο του 2027. Ο κ. Μητσοτάκης έχει αρχίσει να συνδέει δημοσίως την προεδρία με την ολοκλήρωση της σύνθετης διαπραγμάτευσης για τον νέο Ευρωπαϊκό Προϋπολογισμό της περιόδου 2028 έως 2034, όπως ανέφερε πρόσφατα και από τη Βιέννη, θέτοντας εμμέσως πλην σαφώς το ερώτημα ποιος θα πρέπει να διαπραγματευτεί αυτό το πακέτο για λογαριασμό της χώρας. Στο περιβάλλον του υποστηρίζουν ότι δεν πρόκειται για εργαλειοποίηση μιας εθνικής στιγμής αλλά για πολιτικό ρεαλισμό, ενώ ακόμη και στελέχη της αντιπολίτευσης παραδέχονται ότι στη θέση του θα έκαναν εκλογές πολύ κοντά στην ελληνική προεδρία. Από την πλευρά του, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ κ. Νίκος Ανδρουλάκης εκτιμά ότι οι κάλπες θα πρέπει να στηθούν λίγο νωρίτερα, καθώς οι Ευρωπαίοι εταίροι ενδέχεται να εκφράσουν ενστάσεις, αν και ανάλογο εγχείρημα είχε επιχειρήσει προ ετών ο Ισπανός πρωθυπουργός κ. Πέδρο Σάντσεθ.
Ως προς την ακριβή ημερομηνία, ο πρωθυπουργός κρατά κλειστά τα χαρτιά του. Εντός της Νέας Δημοκρατίας ψιθυρίζονται αρκετές ημερομηνίες, με εκείνη της 23 Μαΐου 2027 να ακούγεται έντονα, ενώ σύμφωνα με άλλες πληροφορίες στο τραπέζι βρίσκεται και η 30 Μαΐου 2027. Σημειώνεται ότι το Πάσχα του 2027 πέφτει στις 2 Μαΐου, στοιχείο που οριοθετεί σε σημαντικό βαθμό το εκλογικό παράθυρο της άνοιξης. Κατά τις ίδιες πληροφορίες, στελέχη έχουν ήδη λάβει εντολή να συντάξουν πλάνο παρεμβάσεων με ορίζοντα 6 μηνών.
Τα σενάρια των ποσοστών και οι εκτιμήσεις που διίστανται
Η δημοσκοπική εικόνα αποτελεί πεδίο διαφορετικών αναγνώσεων. Στο Μαξίμου εκτιμούν ότι η Νέα Δημοκρατία κινείται στην περιοχή του 30% και διαθέτει δεξαμενές στους αναποφάσιστους, οι οποίοι στην πλειονότητά τους είναι πρώην ψηφοφόροι της, με πλεονεκτήματα την εξωτερική πολιτική, την άμυνα, την ψηφιοποίηση, τη διαχείριση της οικονομίας και τις βελτιώσεις στο ΕΣΥ. Στον αντίποδα, άλλες εκτιμήσεις που κυκλοφορούν στο πολιτικό παρασκήνιο κάνουν λόγο για κόμμα εγκλωβισμένο μεταξύ 26% και 28%, με πραγματικό στόχο τη μη διολίσθηση κάτω από το όριο του 25% που διασφαλίζει το μπόνους εδρών, μακριά από το 38% που απαιτείται για αυτοδυναμία. Οι ίδιες πηγές υποστηρίζουν ότι κανένας πρωθυπουργός δεν θα ρίσκαζε να ανταλλάξει την ασφάλεια των 156 βουλευτών με το ενδεχόμενο μιας κοινοβουλευτικής ομάδας της τάξης των 118 εδρών, εξ ου και το σενάριο πρόωρων εκλογών θεωρείται πρακτικά μηδενικής πιθανότητας.
Ανοιχτό παραμένει και το τοπίο στην αντιπολίτευση. Το κόμμα του κ. Αλέξη Τσίπρα φέρεται να έχει εξασφαλίσει ζώνη μεταξύ 18% και 20%, απορροφώντας μεγάλο μέρος του χώρου της Αριστεράς, τη στιγμή που η Πλεύση Ελευθερίας της κυρίας Ζωής Κωνσταντοπούλου εμφανίζεται να συρρικνώνεται από το 13% προς το 4% και το ΠΑΣΟΚ να καθηλώνεται περί το 10%. Στον χώρο της πατριωτικής δεξιάς, οι ίδιες εκτιμήσεις προδιαγράφουν σκληρή μάχη. Το κυοφορούμενο κόμμα του κ. Αντώνη Σαμαρά πιστώνεται δυναμική της τάξης του 7% με 8%, οι σχηματισμοί που συνδέονται με τον κ. Ηλία Κασιδιάρη και τον κ. Κυριάκο Βελόπουλο εμφανίζονται να κινούνται σε παραπλήσια επίπεδα του 6% με 7%, η κυρία Αφροδίτη Λατινοπούλου φέρεται να διατρέχει κίνδυνο αποκλεισμού από τη Βουλή, ενώ το κόμμα της κυρίας Καρυστιανού παρουσιάζει σημάδια αποκλιμάκωσης του αρχικού κύματος, εικόνα που επιτείνεται από τις αλλεπάλληλες αποχωρήσεις στελεχών. Οι εκτιμήσεις αυτές δεν επιβεβαιώνονται επισήμως και αποτυπώνουν αναλύσεις πηγών που παρακολουθούν το πολιτικό σκηνικό.
Η παράμετρος Σαμαρά
Ξεχωριστό κεφάλαιο για την κυβερνώσα παράταξη αποτελεί η στάση του πρώην πρωθυπουργού κ. Αντώνη Σαμαρά. Ο ίδιος δεν παρασύρθηκε από τη φημολογία περί πρόωρων εκλογών και δεν προχώρησε σε ανακοινώσεις, σε αντίθεση με τον κ. Τσίπρα και την κυρία Καρυστιανού, οι οποίοι, όπως προκύπτει, επίσπευσαν τις αποφάσεις τους όταν κυκλοφόρησε το σενάριο καλπών για το τέλος Σεπτεμβρίου. Ο κ. Σαμαράς προετοιμάζεται μεθοδικά, πραγματοποιεί συναντήσεις στο γραφείο του επί της οδού Δημοκρίτου και κινείται με ορίζοντα τη δημιουργία νέου σχηματισμού σε χρόνο που ο ίδιος θα επιλέξει, εκτιμώντας ότι οι παρεμβάσεις του ηχούν ισχυρότερα όσο παραμένει εν αναμονή, όπως έδειξε και η πρόσφατη επίθεσή του στην υπουργό Οικογένειας κυρία Δόμνα Μιχαηλίδου για τα περί πυρηνικής οικογένειας. Ο κ. Μητσοτάκης αποφεύγει να σχολιάζει εκτενώς το ενδεχόμενο, απαντώντας σιβυλλικά ότι μένει να φανεί αν το κόμμα θα δημιουργηθεί, την ίδια στιγμή που, κατά πληροφορίες, αναγνωρίζει σε συνομιλητές του ότι ένα τέτοιο εγχείρημα θα προκαλούσε έντονες αντιδράσεις στη βάση της Νέας Δημοκρατίας. Δίαυλος επικοινωνίας μεταξύ των δύο ανδρών δεν υφίσταται και, εφόσον το κόμμα προχωρήσει, θα αντιμετωπιστεί ως πολιτικός αντίπαλος. Στο Μαξίμου, πάντως, επενδύουν στην επανασυσπείρωση των δεξιόστροφων ψηφοφόρων μέσω του νέου γραμματέα του κόμματος κ. Κωνσταντίνου Κυρανάκη, ο οποίος ανέλαβε μετά το συνέδριο.
Το παρασκήνιο μιας απόφασης που ωρίμασε νωρίς
Η στρατηγική της εξάντλησης της τετραετίας δεν είναι προϊόν της τρέχουσας συγκυρίας. Όπως προκύπτει, ο πρωθυπουργός είχε αποκρούσει από νωρίς τις εισηγήσεις για φθινοπωρινές κάλπες, ακόμη και όταν, κατ’ εξαίρεση της συνήθους πρακτικής του, δέχθηκε να τις ακούσει αναλυτικά. Η φημολογία εκείνης της περιόδου αρκούσε πάντως για να πυροδοτήσει αλυσιδωτές αντιδράσεις στο πολιτικό σκηνικό και να επιταχύνει τις κινήσεις των αντιπάλων του. Με το βλέμμα πλέον στραμμένο στη ΔΕΘ, στις πληρωμές του χειμώνα και στο σχέδιο για την Ελλάδα του 2030, το εκλογικό ρολόι δείχνει σταθερά προς τα τέλη Μαΐου 2027, με την τελική απόφαση να παραμένει, όπως πάντα, στα χέρια ενός πρωθυπουργού που δηλώνει ότι δεν φοβάται τον πολιτικό χρόνο.